24tp.pl Kup Tygodnik Podhalański on-line
24tp.pl 2012-11-22 08:02:41
Rabczański „empi”
Przeleżał w skrytce na strychu ponad 60 lat. Tylko dzięki temu ocalał i jest dziś jednym z zaledwie kilku zachowanych w Polsce w pełni sprawnych egzemplarzy niemieckiego "schmeissera" MP 40.
Andrzej Chimiczewski prezentuje wnukom broń ich pradziadka.
Andrzej Chimiczewski prezentuje wnukom broń ich pradziadka.
Andrzej Chimiczewski z bronią swojego ojca.
Andrzej Chimiczewski z bronią swojego ojca.
MP 40 odnaleziony w Rabce jest w świetnym stanie technicznym.
MP 40 odnaleziony w Rabce jest w świetnym stanie technicznym.
- Popatrzcie, niech każdy weźmie do ręki. To jest broń waszego pradziadka - zachęca swe wnuki Andrzej Chimiczewski. Ślązak o rabczańskim rodowodzie nie ukrywa wzruszenia, zerkając na nieco zaśniedziały kawałek tłoczonej stali leżący na stole niewielkiego pokoiku zaplecza Muzeum Narodowego w Krakowie. Kształt jest charakterystyczny, rozpoznawalny niemal dla każdego, kto obejrzał choćby jeden wojenny film. Niemieccy żołdacy w mundurach koloru feldgrau w garnkowatych hełmach na głowach z przewieszonymi przez plecy pistoletami maszynowymi MP 40. Dokładnie taki sam "schmaisser" przeleżał ponad 60 lat ukryty w przemyślnej skrytce na strychu dawnego domu letniskowego Chimiczewskich w Rabce.

Historia pistoletu była tajemnicza, niesamowita, zupełnie jak epoka, którą broń symbolizuje. Nie udało się ustalić w jakich okolicznościach pistolet maszynowy trafił w ręce partyzantów rabczańskiego podziemia spod znaku Armii Krajowej. Tej zagadki pewnie już nikomu nie uda się rozwikłać. Najprawdopodobniej partyzanci w walce odebrali broń niemieckiemu żołnierzowi. Istniały przypuszczenia, że "schmeisser" mógł być zdobyczą słynnej partyzanckiej akcji zorganizowanej przez partyzantów oddziału "Adama". Partyzanci zdobyli podobny egzemplarz MP 40 podczas brawurowego ataku na sanatorium doktora Malewskiego, w którym podczas okupacji dochodzili do zdrowia lotnicy Luftwaffe. Hipoteza upadła, gdy okazało, że numery broni odnalezionej w skrytce i tej zdobytej przez partyzantów we wrześniu 1944 roku się nie zgadzają.

*

- O broni powiedział mi ojciec na krótko przed śmiercią. Był już bardzo chory, a ja miałem zaledwie 12 lat. Tajemnicę wyjawił tylko mnie. Mama, ani siostra nic o pistolecie nie wiedziały. Tata dokładnie opisał, że broń jest ukryta w stropie oddzielającym strych od części mieszkalnej. Do skrytki można się łatwo dostać, usuwając jedną z desek zaślepiających schody. Próbowałem z tatą jeszcze o tym rozmawiać, ale on zawsze ucinał dyskusję. Zmarł dwa lata później.

Andrzej miał w pamięci słowa ojca Jana, ale czasy nie były sprzyjające do dokonywania spektakularnych odkryć. Andrzej uznał, że lepiej dla wszystkich będzie, jeśli broń pozostanie w skrytce. Gdy przygotowywał się do sprzedaży domu w latach 70., temat skrytki powrócił. - Nie chciałem tej sprawy odgrzewać. To była ostra komuna. Od razu pojawiłyby się niewygodne pytania o ojca, o partyzantkę, powiązania z Armią Krajową, a ja miałem odpowiedzialną posadę w Katowicach i rodzinę na utrzymaniu - tłumaczy dziś syn partyzanta.

Pan Andrzej sprzedał dom, razem z jego wojenną tajemnicą. Jednak sprawa rodzinnej tajemnicy, zdeponowanej pomiędzy sufitem a podłogą niepozornego domku u zbiegu ulic Krakowskiej i Sądeckiej w Rabce, powracała w pamięci niczym natręt. Gdy pan Andrzej przeszedł na emeryturę miał więcej czasu na badania nad wojennymi losami rodziny. W zakamarkach pamięci pojawiały się wspomnienia o wycieczce na Luboń, podczas której mały Andrzej razem z tatą Janem odwiedzili gruzy partyzanckiego obozowiska pod Luboniem Wielkim. Andrzej wciąż miał przed oczami porozwalane fragmenty ziemnych umocnień, drewnianych bunkrów porośniętych gęsto krzakami. W uszach wciąż brzmiały nazwiska i pseudonimy kompanów ojca z partyzantki. Jednak na żaden materialny dowód zaangażowania rodziciela w wojenną konspirację Andrzej nie natrafił. Wtedy znów zaczęły wracać wspomnienia tej jednej rozmowy przeprowadzonej pomiędzy mocno schorowanym już ojcem i jego dwunastoletnim synem. - Odnalezienie tej broni to była jedyna możliwość potwierdzenia, że tata działał w partyzantce, że był łącznikiem - podkreśla Andrzej Chimiczewski.

*

Na początku ubiegłego roku Andrzej napisał list do komendanta rabczańskiej policji, w którym ujawnił przypuszczalne miejsce ukrycia broni. Zawarł w nim także wskazówki, na temat odkrycia skrytki, jakie uzyskał od ojca. - Chciałem wziąć udział w przeszukaniu, ustaliliśmy nawet termin na 18 lutego, to były moje urodziny. Miałem je spędzić z żoną w Rabce - wspomina pan Andrzej. Plany pokrzyżowała niespodziewana choroba. Policjanci z kolei nie mogli odkładać konsultowanych z prokuratorem "czynności". Policyjna akcja zakończyła się sukcesem. Wskazówki sprzed 60 lat okazały się nad wyraz precyzyjne. Po usunięciu jednej klepki deskowania, oczom funkcjonariuszy okazało się szare zawiniątko. Po sprawdzeniu wykrywaczem metali i oględzinach pirotechników, policjanci usunęli deskowanie podłogi na strychu i wydobyli pakunek owinięty jutowym workiem i związany sznurkiem. Po usunięciu pierwszej warstwy wypadł z zawiniątka magazynek. Wewnątrz było sześć nabojów. Kolejna warstwa kryła świetnie zachowanego "schmeissera" MP 40 kalibru 9 mm parabellum.

*

Policja zarekwirowała pistolet. Wkrótce sąd zdecydował o przepadku broni na rzecz Skarbu Państwa. - Przy okazji wyroku sądowego to jeszcze komiczna sprawa wynikła. Pisząc do komendanta policji, zasugerowałem, że ukryta broń to może być angielski pistolet maszynowy "sten". Po prostu, jakoś ten typ broni najbardziej mi się kojarzył z konspiracją. Policjanci odnaleźli niemiecki MP 40. W wyroku nowotarskiego sądu jest natomiast mowa o przepadku... stena MP 40 - śmieje się pan Andrzej.

*

- MP 40 jest w pełni sprawny. Na szczęście dzięki przytomności policjantów z komendy wojewódzkiej, szczególnie pracowników Wydziału Postępowań Administracyjnych, udało się ocalić cenny eksponat - podkreśla Piotr Wilkosz, szef działu militariów muzeum Narodowego w Krakowie, gdzie po wielu perypetiach trafił rabczański "empi".

- Jeszcze parę lat temu los takich znalezisk byłby przesądzony. Normalną procedurą było niszczenie wszelkiej odnalezionej broni. Właśnie dlatego do dziś zachowało się w Polsce tak niewiele sprawnych "empi" - podkreśla Piotr Wiolkosz. Na szczęście rabczański MP 40 nie podzielił losów swych poprzedników. Znaleziskiem zainteresowały się trzy placówki muzealne. O odzyskanie broni ojca mógł się starać także Andrzej Chimiczewski. - Zrezygnowałem. Pistolet maszynowy jest bronią szczególnie niebezpieczną, której w Polsce cywil posiadać nie może. Dlatego zanim odzyskałbym empi, broń zostałaby pozbawiona cech bojowych, co oznacza, po prostu, jej zniszczenie: przewiercenie lufy, usunięcie iglicy - podkreśla pan Andrzej. - Tymczasem, w muzeum "schmeisser" może być prezentowany w oryginalnym stanie - dodaje.

*

Pistolet przejdzie gruntowną konserwację. Konserwatorzy usuną stary, mocno już zgęstniały smar. - Przywrócimy pistoletowi pełną sprawność - zapewnia Piotr Wilkosz. Dodaje, że na muzealnej ekspozycji rabczańskie "empi" będzie można podziwiać już w połowie przyszłego roku.

mk

lista artykułów | drukuj |
Odwiedzin: 9582    Aktualizacja: 2012-11-22 19:14:41   
Zobacz komentarze (0) Dodaj komentarz
PRZEGLĄDAJ KOMENTARZE

Nie ma jeszcze komentarzy do tego artykułu.

Nie daj się wyprzedzić! Bądź pierwszy!     Dodaj komentarz!

 
Kamery on-line
Ławeczka w Nowym Targu
Ławeczka w Zakopanem
AKTUALNY NUMER POPRZEDNIE
2016/05/1351
Dodaj ogłoszenie do Tygodnika Podhalańskiego
Bojcorka
Zaloguj się! | Zarejestruj się!
Zapomniałem hasła | Regulamin komentowania
Maciej Krupa
SZALONA ZOCHA
Wydawnictwo Czarne, Muzeum Tatrzańskie oraz Fundacja „Zakopiańczycy. W poszukiwaniu tożsamości” zapraszają na promocję książki Angeliki Kuźniak "Stryjeńska. Diabli nadali". Spotkanie odbędzie się w środę 3 lutego 2016 roku o godzinie 18:00 w Willi Oksza, oddziale Muzeum Tatrzańskiego, przy ulicy Zamoyskiego 25 w Zakopanem. Przyjść warto, bo autorka napisała niezwykłą książkę o niezwykłej kobiecie i artystce.
Beata Czerska
Lute mrozy.
Coraz częściej otrzymujemy zgłoszenia dotyczące wyziębniętych psów trzymanych na krótkich łańcuchach.
Stowarzyszenie Przewoźników do Morskiego Oka
Ile koni wycofano z trasy do Morskiego Oka w 2015 roku? Co się z nimi stało? Odpowiadamy
Od kilku lat organizacje prozwierzęce jako swój największy oręż w walce o usunięcie koni z Morskiego Oka używają magicznej i niewiele znaczącej liczby koni wycofanych z trasy. Postanowiliśmy wyjaśnić kilka kwestii i opublikować pełne zestawienie koni.
Zobacz więcej wpisów na blog.24tp.pl!
Chcesz prowadzić blog? Zapraszamy!
FILMY TP
Luty 2016
Po Wt Śr Cz Pi So Ni
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29            
WYDARZY SIĘ WKRÓTCE
::  Szczawnica: w Dworku Gościnnym ::  44. Góralski Karnawał w Bukowinie Tatrz. ::  Teatr Bagatela na Walentynki: Testosteron ::  Pamiętajmy o Karłowiczu ::  Ochotnica Górna: Memoriał ::  Skawica: Mistrzostwa Amatorów w Skokach Narciarskich ::  N. Targ: Zawody pływackie ::  Oscyp Snowboard Contest ::  Szczawnca: Mistrzostwa amatorów w narciarstwie alpejskim ::  Ząb: Otwarte zawody narciarskie ::  Wieczór artystyczny: Razem z Karolem ::  Le Scandale: Lemon ::  Zakopane: Uniwersytet Trzeciego Wieku - luty ::  Zakopane: PSM I stopnia - koncert poświęcony patronowi ::  Posiady Związku Podhalan ::  Konkurs Piosenki Angielskiej ::  Zakopane: warsztaty dla dzieci w Atmie ::  Bukowina Tarz.: Koncert orkiestry dętej z Mogielnicy ::  Tau w Zakopanem ::  Puchar Polski: K1 - Rules ::  Koncert: Folklorystyczne harce ::  Limanowa: Syn Szawła - Kino Konesera ::  Zakopane: Gramy dla Karola ::  Seminarium Krav Maga ::  Partyzancki Przysłop

 

BIZNES
4F PORONIN sklep sportowy, ODSTĄPIĘ. Tel.: 600990320
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
WYNAJMĘ POKÓJ 2-OSOBOWY NA DŁUŻEJ, W ZAKOPANEM - Tel.: 505 086 278.
PRACA | dam
MAGAZYNIER- miejsce pracy: Jabłonka. Zakres obowiązków:przyjmowanie towarów do magazynu, uczestnictwo w odbiorze ilościowym i jakościowym, wydawanie towarów z magazynu na podstawie dowodów rozchodowych; rozmieszczanie i układanie przyjętych towarów na wyznaczonej powierzchni magazynowej, obsługa i realizacja zleceń załadunku towarów na samochody transportowe, dopilnowanie prawidłowego przebiegu załadunku towarów, Oczekiwania: dobra organizacja czasu pracy, umiejętność planowania zadań, umiejętność szybkiego podejmowania decyzji w planowania załadunków. Telefon kontaktowy: 600 149 373.
PRACA | dam
KIEROWNIK ZAŁADUNKU- miejsce pracy: Jabłonka. Zakres obowiązków: przyjmowanie towarów do magazynu, uczestnictwo w odbiorze ilościowym i jakościowym, wydawanie towarów z magazynu na podstawie dowodów rozchodowych, obsługa i realizacja zleceń załadunku towarów na samochody transportowe. Mile widziane doświadczenie zawodowe, istnieje możliwość przyuczenia. Oczekiwania: dobra organizacja czasu pracy, umiejętność planowania zadań, umiejętność szybkiego podejmowania decyzji w planowania załadunków. Telefon kontaktowy: 600 149 373.
PRACA | dam
POSZUKUJĘ PODWYKONAWCÓW do dociepleń bloków na terenie Śląska. Samodzielne ekipy z doświadczeniem. Praca od zaraz. Tel.: 501685418
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
APARTAMENTY NA SPRZEDAŻ, nowe, luksusowe, centrum, przy Stoku, Spa. Tel.: 883663036 WWW: www.PrimoInwestycje.pl
NIERUCHOMOŚCI | kupno
KUPIĘ DZIAŁKĘ budowlaną Biały Dunajec, Szaflary. Tel.: 724499106
PRACA | dam
KIEROWCĘ TIRA. 697 699 752.
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
MIESZKANIE AL. 3-GO MAJA. POWIERZCHNIA 52 MKW, 3 POKOJE, ŁAZIENKA, PRZEDPOKÓJ. MIESZKANIE NAROŻNE POŁUDNIOWE, PIĘTRO IV (OSTATNIE). WYSOKOŚĆ CZYNSZU OKOŁO 500,00. CENA 249 tys. TELEFON 600 436 657
SPRZEDAŻ | różne
WYPRZEDAŻ: szafy, tapczany, wersalki, akcesoria łazienkowe, wanna hydromasaż do 6LUTEGO. Tel.: 532588561 WWW: www.gorskaprzystan.pl
MOTORYZACJA | inne
WYPOŻYCZALNIA SAMOCHODÓW - WWW.AUTOLIDER.EU oferuje: wynajem długoterminowy, średnioterminowy i krótkoterminowy. W ofercie samochody osobowe, vany i busy 9-osobowe. Atrakcyjne ceny wynajmu!! 888 484 612.
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
BIAŁKA TATRZAŃSKA - CENTRUM DO WYNAJĘCIA STOISKA - BUDY HANDLOWE, w dobrej cenie. 608 806 408 Tel.:
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
DO WYNAJĘCIA LOKAL HANDLOWY 48 m2 W CENTRUM SZCZAWNICY. 608 806 408 Tel.:
POŻYCZKI
Udziele pożyczki pod zastaw Tel.: 530816522 E-mail: bafia2580@poczta.onet.pl
PRACA | dam
SALA ZABAW MAŁPI GAJ Rabka Zdrój zatrudni PRACOWNIKÓW I STAŻYSTKĘ, CV na adres: malpigaj.podhale@gmail.com
PRACA | dam
BIURO RACHUNKOWE w Białce Tatrzańskiej zatrudni SAMODZIELNEGO KSIĘGOWEGO, tel.691888444
USŁUGI | inne
Sprzątanie starych domów, piwnic, strychów kontakt Tel.: 530816522 E-mail: bafia2580@poczta.onet.pl
PRACA | dam
NIEPALĄCĄ DZIEWCZYNĘ do pomocy w pensjonacie POKOJÓWKA, KELNERKA, POMOC KUCHENNA. Bukowina Tatrzańska - na stałe z zamieszkaniem. 602 74 29 25.
TURYSTYKA I WYPOCZYNEK
GÓRALSKI DOMEK - Zapraszamy do Cichego - spokojnej miejscowości, kilkanaście kilometrów od Zakopanego, gdzie czeka gotowy na Wasz przyjazd góralski domek "z duszą". Do dyspozycji: obszerny salon z tv, w pełni wyposażona kuchnia, 3 sypialnie (jedna 4-osobowa i dwie 2-osobowe, z możliwością dostawki) oraz 2 łazienki. Na miejscu parking. Tel.: 507 171188. WWW: www.goralskidomek.podhale.pl
Zobacz więcej ogłoszeń! Chcesz dodać ogłoszenie?
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
1 Pytam gdzie CBA?
2 Poprostu my nie umiemy cieszyć się z tych małych rzeczy, które z czasem łączą się w całość. Jak się nie ma tego co chciałoby się mieć, trzeba się cieszyć z tego co się ma. My mamy czym się cieszyć, bo Zakopane to wbrew pozorom jednak urokliwe miejsce.
3 Czyste powietrze będzie (przez chwilę) 😀
 
   
©2016 Zakopiańskie Towarzystwo Gospodarcze Sp. z o.o.   ul. Zwierzyniecka 14, 34-500 Zakopane, Tel.: (18) 2-000-000 Kontakt techniczny: Adrian Gładecki    Kontakt redakcyjny: Paweł Pełka

Cookies na stronie 24tp.pl Stosując pliki cookie (tzw. ciasteczka), portal Tygodnika Podhalańskiego 24tp.pl zapamiętuje parametry logowania użytkownika oraz prowadzi statystyki oglądalności strony. Korzystając z portalu akceptują Państwo otrzymywanie plików cookie z serwisu 24tp.pl. Ustawienie to mogą Państwo zmienić w dowolnym momencie blokując pliki cookie w ustawieniach prywatności swojej przeglądarki internetowej.
Zamknij