2015-08-01 17:54:44

Reklama

OJCIEC I SYN

Reklama

Od 1 sierpnia w Parku Miejskim w Zakopanem oglądać można wystawę plenerową zatytułowaną: „Witkiewicz i Witkacy. Ojciec i syn”. To skierowana do szerokiej publiczności prezentacja postaci obydwu artystów, którzy na trwałe weszli do historii naszego miasta. Przygotowałem tę wystawę wraz z moimi przyjaciółmi z Fundacji „Zakopiańczycy. W poszukiwaniu tożsamości” – Piotrem Mazikiem i Kubą Szpilką. Graficznie opracował ją Staszek Berbeka, a zdjęcia pochodzą z archiwum Muzeum Tatrzańskiego w Zakopanem. Wystawę, będącą jednym z elementów Roku Witkiewiczów, zrealizowano ze środków Urzędu Miasta Zakopanego. Zachęcając do jej obejrzenia, zamieszczam poniżej słowo wstępne do tej prezentacji.

     Stanisław Witkiewicz bywał w Zakopanem od 1886 roku, na stałe zaś osiadł tutaj w 1890, a jego syn Stanisław Ignacy opuścił miasto wraz z wybuchem II wojny światowej. Te bez mała sześć dekad, to w zakopiańskiej historii czas Witkiewiczów. Przez dwa pokolenia tworzyli materię i ducha tego miejsca. I wciąż trwają w jego architekturze, w ikonograficznych przedstawieniach, w literackich dziełach, w legendzie, wspomnieniach, w postawionych pytaniach i w kwestiach, które podnieśli. W tym sensie są Witkiewiczowie stale pod Tatrami żywo obecni. Nie można zrozumieć pięknego wydarzenia polskiej kultury, jakim jest Zakopane, wydarzenia, które przecież trwa, bez obecności ojca i syna, Stanisława i Stanisława Ignacego, bez spotkania z tymi niezwykłymi ludźmi.
     Kiedy Witkiewicz senior zamieszkuje pod Giewontem jest już uznanym malarzem i głośnym krytykiem sztuki, opiniotwórczym publicystą.  Dla małej góralskiej wsi, której kariera ledwo się wówczas zaczyna, to wydarzenie brzemienne w skutki. Witkiewicz zobaczy w Tatrach i świecie okołotatrzańskim zjawisko wielkiej wagi dla narodowej kultury. Z talentem i entuzjazmem będzie je współkreował i propagował. Stworzy styl zakopiański w architekturze, a zaprojektowane przez niego budynki staną się symbolami Zakopanego. Opierając się na góralskich konstrukcjach i zdobnictwie wypromuje nową jakość w meblarstwie i zdolny będzie przekonać prominentnych ludzi epoki, że przedmioty w takim stylu warto mieć. Wreszcie w 1891 roku opublikuje Na przełęczy. Wrażenia i obrazy z Tatr. Książka zilustrowana 135 autorskimi drzeworytami, wielokrotnie potem wznawiana, nazywana była ewangelią, czy epopeją tatrzańską i dla popularyzacji Tatr i Zakopanego miała znaczenie fundamentalne. Zawarte w niej obrazy góralszczyzny, wyłożony sens i wdzięk istnienia w górach, ożywiający i odnawiający, estetyczny powab tej rzeczywistości, wszystko to stanie się kanonicznym sposobem rozumienia i widzenia Tatr i Zakopanego. Witkiewicz buduje zakopiańską legendę i pieczętuje ją pomnikiem spotkania szlachetnego, ideowego inteligenta – Tytusa Chałubińskiego, z wolnym, twórczym, oryginalnym góralem – Sabałą, spotkania, z którego poczęła się nowa forma polskiej kultury. 
     W 1908 roku ciężko chory Stanisław opuści na stałe Zakopane i Polskę. Pozostałe lata życia spędzi w Lovranie nad Adriatykiem. Oprócz licznych i ważkich materialnych śladów swego pobytu w cieniu Giewontu, pozostawi jeszcze dwa rozrachunkowe teksty: Bagno i Po latach. Zmierzy się w nich z zakopiańskimi problemami, które mimo upływu wieku nic nie straciły na aktualności. Są tam pytania o właściwą ścieżkę rozwoju miejscowości, o różnicę między efektownym populizmem nakierowanym na oczywisty, acz krótkotrwały zysk, a odpowiedzialnym działaniem, którego celem jest długotrwała jakość. Jest namysł nad tym jak znaleźć się wobec nieuchronnych zmian cywilizacyjnych i kulturowych. Jak wykorzystać niesione przez nie potencje nie gubiąc przy tym szczególnych własności wpisanych w region. To jest spadek zostawiony wszystkim miłośnikom Tatr i Podtatrza przez Stanisława Witkiewicza. Umiera w 1915 roku, a jego trumnę przez ogarniętą wojną Europę przewozi do Zakopanego Maria Dembowska, jedna z niezwykłych postaci, które otaczały go za życia. Jego pogrzeb na Pęksowym Brzyzku był manifestacją wolnej i twórczej Polski. Zakopane w tamtych latach – także dzięki Witkiewiczowi – było jedną z jej ostoi.
     Zostawił w swoim ukochanym miejscu jeszcze jeden wielki skarb. Był nim Witkacy. Inaczej niż ojciec, syn przez prawie całe życie mieszkał w Zakopanem. Trwał w nim niemal pół wieku będąc jedną z jego najbardziej rozpoznawalnych figur i ważną jego atrakcją. Nigdy nie było ono jednak tematem jego twórczości, zasadniczym dla niej odniesieniem. Nawet w najbardziej z zakopiańskich jego powieści 622 upadki Bunga, czyli Demoniczna kobieta portret elity uzdrowiska z Malinowskim, Chwistkiem, Szymanowskim, Micińskim, Limanowskim, Solską głęboko został przetworzony i odrealniony. W tej przestrzeni także radykalnie różnił się od ojca. Był artystą awangardowym i trudnym, elitarnym i głęboko krytycznym myślicielem. Wyrastał radykalnie ponad miejsce i czas, w którym przyszło mu żyć, a niezrozumienie dotykało go nie tylko w „rozwydrzonym w używaniu życia” zakopiańskim kurorcie. Wielu jego bywalców i mieszkańców namalował, bowiem tu najprężniej działała jego Firma Portretowa. Napisał o Zakopanem kilka drobnych tekstów, prawdziwie jednak wielkim dramatem, dla którego miasto i jego historia były sceną, a mieszkańcy aktorami, była jego zakopiańska egzystencja. Z tej sztuki, w której zagrał wielką główną rolę, którą sam wyreżyserował, mamy mnóstwo zdjęć i relacji. Miny, gesty, ekscentryczne zachowania, mnogość scen z niezwykłymi postaciami, wiele tekstów wciąż domagających się interpretacji. Ten dramat wpisuje Zakopane w historię sztuki. Bogato nas Witkacy uposażył. I przewrotnie. Ten duchowy rewolucjonista, poszukiwacz nowych, otwierających form wyrazu i myślenia, każe w ostatnim akcie pochować na zakopiańskim Cmentarzu Zasłużonych, kilkadziesiąt lat po swojej śmierci, w odnowionym matczynym grobie, w trakcie artystycznie opracowanej i szumnej ceremonii pogrzebowej, nikomu nieznane zwłoki. I wszyscy wiedzą o pomyłce i nic to nie zmienia, bo przedstawienie musi trwać. Nic się nie kończy. Witkacy nadal jest grany.  Ojciec i syn chodzą ulicami tego miasta. Na szczęście. 

Witkiewicz i Witkacy. Ojciec i syn. Wystawa plenerowa w Parku Miejskim w Zakopanem. Koncepcja, wybór zdjęć i teksty: Piotr Mazik, Kuba Szpilka i Maciej Krupa. Opracowanie graficzne: Staszek Berbeka. Zdjęcia ze zbiorów Muzeum Tatrzańskiego w Zakopanem. Zrealizowano ze środków otrzymanych od Urzędu Miasta Zakopanego. 
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
Fibi 2015-08-01 22:12:28
No nareszcie.... ;)
  • PRACA | dam
    Karczma w Zakopanem zatrudni kierowcę do rozwozu dań obiadowych.
    Tel.: 691801808
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    1/3 DOMU ZAKOPANE CENTRUM, zakopane1-3domu.pl
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    SPÓŁKA POLSKIE TATRY S.A. WYDZIERŻAWI LOKAL w AQUA PARK ZAKOPANE o powierzchni całkowitej 94,46 m2, lokal położony jest na wysokości głównego wejścia do budynku Aquaparku. Składa się z 8 pomieszczeń: - sali głównej z dwoma wejściami; jedno wewnątrz Aquaparku a drugie bezpośrednio od strony drogi. - 7 pomieszczeń gospodarczych z pełnym węzłem sanitarnym. Lokal wyposażony jest w instalację wod.-kan., elektryczną i CO. Dodatkowe informacje po numerem: 602 263 516.
  • PRACA | dam
    Restauracja w Bukowinie Tatrzańskiej szuka kelnerki. Mile widziane doświadczenie. Praca ze świadczeniami.
    Tel.: 609683058, 182078169
  • BIZNES
    Sprzedam DOBRZE PROSPERUJĄCY SKLEP REGIONALNY Z WYPOSAŻENIEM I TOWAREM. Super lokalizacja Bukowina Klin. 604 526 360.
  • PRACA | dam
    Poszukiwany pracownik na stanowisko: mechanik i elektromechanik. 531 760 770, serwisnt@auto-complex.pl
  • PRACA | dam
    PRACA W WEEKENDY DLA KELNERKI/-A ORAZ POMOCY DOMOWEJ, OKOLICE ZAKOPANEGO - KOMÓRKA: 507 02 22 76.
  • USŁUGI | inne
    Podnośnik koszowy, wycinka drzew, mycie domów, czyszczenie rynien, montaż reklam,itp. z podnośnika.
    Tel.: 604200474
    WWW: www.budorze.pl
  • PRACA | dam
    Potrzebna dziewczyna z samochodem, praca dorywcza. 572 256 818.
  • PRACA | dam
    Zatrudnię do pracy w Karczmie w Czorsztynie: kucharkę/a, pomoc kuchenną, kelnerkę/a.
    Tel.: +48509920018
    E-mail: nadzamcze@interia.pl
  • PRACA | dam
    FIRMA JERONIMO MARTINS POLSKA S.A. WŁAŚCICIEL SKLEPÓW BIEDRONKA, POSZUKUJE OSÓB NA STANOWISKA: ZASTĘPCA KIEROWNIKA SKLEPU ORAZ SPRZEDAWCA- KASJER W ZAKOPANEM. TEL. 668 333 831
  • PRACA | dam
    GABINET W ZAKOPANEM ZATRUDNI HIGIENISTKĘ STOMATOLOGICZNĄ.
    Tel.: 793 333 072.
  • PRACA | dam
    Firma projektowa zatrudni asystenta projektanta, projektanta, mile widziane doświadczenie w projektowaniu dróg, uli, obiektów kubaturowych
    Tel.: +48696427514
    E-mail: geoart@fr.pl
    WWW: geoart.pl
  • PRACA | dam
    PRACUJ Z NAMI! Ogólnopolska Firma zleci wykonanie zlecenia sprzątania obiektu rekreacyjnego w Bukowinie. Kontakt telefoniczny: 510014867, 510015820
  • PRACA | dam
    Zatrudnimy Ratownika WODNEGO na basenie w ZAKOPANEM. Na cały etat, pół etatu, okazjonalnie. Tel.
    Tel.: 607508752
  • PRACA | dam
    Poszukuję hydraulika, praca od zaraz, Zakopane
    Tel.: 722-310-615
  • PRACA | dam
    NIEPALĄCĄ DZIEWCZYNĘ do pomocy w pensjonacie POKOJÓWKA, KELNERKA, POMOC KUCHENNA. Bukowina Tatrzańska - na stałe z zamieszkaniem. 602 74 29 25.
  • PRACA | dam
    Zatrudnię KUCHARZA do Pensjonatu w Bukowinie Tatrzańskiej
    Tel.: 510-213-878
  • PRACA | dam
    Biuro RACHUNKOWE ZATRUDNI KSIĘGOWEGO ORAZ STAŻYSTĘ, PRACA W BIAŁCE TATRZAŃSKIEJ LUB JABŁONCE TEL. 691888444
  • PRACA | dam
    OPIEKUNKA DO DZIECKA Z ZAMIESZKANIEM W ZAKOPANEM - 691888444
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    BUKOWINA TATRZAŃSKA - SPRZEDAM PENSJONAT Z CAŁYM WYPOSAŻENIEM, PO PRZYSTĘPNEJ CENIE. 606 677 311.
  • USŁUGI | inne
    USŁUGI TARTACZNE TARTAKIEM PRZEWOŹNYM, CIĘCIE DRZEWA DO 10 m - 690 500 277.
  • PRACA | dam
    Nalewki Góralskie zatrudnią sprzedawcę do sklepu w Kościelisku , wysokie wynagrodzenie, umowa o pracę, również co drugi dzień, bafia@interia.pl
    Tel.: 691 166 005
  • TURYSTYKA I WYPOCZYNEK
    GÓRALSKI DOMEK - Zapraszamy do Cichego - spokojnej miejscowości, kilkanaście kilometrów od Zakopanego, gdzie czeka gotowy na Wasz przyjazd góralski domek "z duszą". Do dyspozycji: obszerny salon z tv, w pełni wyposażona kuchnia, 3 sypialnie (jedna 4-osobowa i dwie 2-osobowe, z możliwością dostawki) oraz 2 łazienki. Na miejscu parking.
    Tel.: 507 171188.
    WWW: www.goralskidomek.podhale.pl
2017-03-27 12:32 Trzy nowe boiska w Ochotnicy 2017-03-27 11:55 Darusz Duda trzynasty w Mistrzostwach Świata 2017-03-27 10:29 "Wawele" zagrają w MOK 2017-03-27 10:03 Ostatni dzwonek dla "Bajki" 2017-03-27 07:58 Dziki śmietnik pod Wielką Krokwią 1 2017-03-26 22:22 Dwie osoby zginęły w Tatrach 2017-03-26 20:52 Dachowanie w Chochołowie 2017-03-26 20:19 Różowy Giewont na zakończenie dnia. Od wtorku ciepło, coraz cieplej 2017-03-26 20:02 Po raz trzeci posprzątają 2017-03-26 19:51 Cztery osoby ciężko ranne w wypadku na drodze do Chyżnego 2017-03-26 19:23 Tak wyglądają drogi wojewódzkie w Czarnym Dunajcu 3 2017-03-26 17:27 Najcudowniejsza rasa nie tylko na Podhalu (wideo) 2017-03-26 15:42 Pogorzelisko 1 2017-03-26 15:16 Miasto zdegradowane 1 2017-03-26 13:43 Morderstwo w Ludźmierzu 2 2017-03-26 13:03 Siłownia pod chmurką 4 2017-03-26 13:01 Siostra misjonarka nagrała teledysk 17 2017-03-26 12:00 Skarbówka w galerii 2017-03-26 11:17 Polacy z Pucharem Narodów. Kraft z Kryształową Kulą 2017-03-26 10:30 Zadzwonił do TOPR, że jest pod lawiną. Był w łóżku w Raciborzu 3 2017-03-26 10:10 Krokusowe szaleństwo 2017-03-26 08:24 Dach. Gdy finezja miesza się z praktycznością 2017-03-26 08:02 Dzień Otwarty w Krościenku 2 2017-03-25 23:24 Misterium Męki Pańskiej 9 2017-03-25 22:58 Wybuchy w płonącej fabryce (film) 1 2017-03-25 22:20 Fabryka w ogniu (wideo) 1 2017-03-25 21:18 Wieczór z poezją Zbigniewa Tlałki w nowotarskich „Jatkach” (zdjęcia) 2017-03-25 20:17 Sobota była słoneczna. W niedzielę więcej chmur? Od wtorku prawdziwa wiosna 2017-03-25 20:10 Strefa płatnego parkowania w Krościenku 13 2017-03-25 19:02 Trwa akcja gaszenia pożaru fabryki 2017-03-25 18:56 Odliczanie do lotów do USA rozpoczęte 1 2017-03-25 17:57 Nie zapomnijcie. Dziś śpimy godzinę krócej! 4 2017-03-25 17:41 No Limit na Kasprowym 3 2017-03-25 16:59 Wieczór panieński blisko Pienin 1 2017-03-25 16:16 Potężny pożar w Skomielnej Białej. Płonie fabryka tarcz ściernych 2 2017-03-25 15:59 Zawody Koziołka Matołka 2017-03-25 15:55 Zanieczyszczony Dunajec. Pobrano próbki nieznanej substancji 2017-03-25 14:16 Wymarzona pogoda na Kasprowy 1 2017-03-25 14:09 Zderzenie na Kościeliskiej 4 2017-03-25 12:51 Fantastyczny rekord Stocha. Polacy na trzecim miejscu przed Austriakami 2017-03-25 12:46 Lawina w Dolinie Jarząbczej. Nie wiadomo, czy ktoś jest zasypany 2017-03-25 11:24 Wiedzą wszystko o pożarach 2017-03-25 11:18 Sromowce świętują 700-lecie 2017-03-25 08:41 Piękna pogoda w Tatrach 2017-03-25 08:24 Zakończyło się dogaszanie pożaru na Kościeliskiej. Miasto dało schronienie pogorzelcom 1 2017-03-25 07:50 Nocny pożar przy ul. Kościeliskiej. Jedna osoba w szpitalu 1 2017-03-24 23:11 Podhale poza podium. Zadecydował jeden gol 2017-03-24 22:17 Byliśmy gangsterami. Część druga 11 2017-03-24 21:36 Samochód wypadł z drogi w Witowie 2017-03-24 19:29 Uczniowie „Goszczyńskiego” wysoko w konkursie o Pileckim i „Ince”
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2017-03-27 11:57 1. toście chyba w rynku drogi nie widzieli... 2017-03-27 11:50 2. Do@wiktoria. To pytam się gdzie te wasze hasła wyborcze Dudy i Szydło , że będziecie się wsłuchiwać w głos ludu /suwerena/, że będziecie z tym ludem rozmawiać, czy tylko w czasie kampanii, a po wyborach to już nie trzeba. Wy się mianujecie katolikami, Szydło ma nawet syna księdza a kłamstwo z jej i waszych ust jest na każdym kroku. 2017-03-27 11:35 3. *zacnej 2017-03-27 11:34 4. Antosiu, no zobacz, osoba ponoć nad wszech miar wykształcona (podobno ma ukończone kilka fakultetów studiów wyższych, tatuś Szanownej Pani to uznany ekspert międzynarodowy, zaś braciszek po obronie kolejnej pracy magisterskiej), a posługuje się językiem cechującym osobników pochodzących z nizin społecznych. Czy to przystoi tak zacne osobie, uwielbianej przez ogromną część Naszej podhalańskiej społeczności ? 2017-03-27 11:19 5. Dla tych, którzy lubią powoływać się na poprzedników. Rząd Kaczyńskiego PIS, od 14.07.2006 r. rządził 15 m-cy 24 dni. Sprzedał 18 strategicznych zakładów. 2017-03-27 11:13 6. wiktoria - cos dla ciebie na you tube - "Czarny Walc" -Janeo. Posluchaj w calosci. 2017-03-27 11:10 7. Nosowy, jak Ktoś wcześniej napisał sakralny głos. Nie ma się czym zachwycać. 2017-03-27 10:55 8. pieknie fajnie ale moglo to byc w centrum na rowniach..... dla mieszkancow jak zwykle najmniej atrakcji kto bedzie pedzil do kuznic zeby pocwiczyc..... 2017-03-27 10:42 9. Wspaniały człowiek i wspaniały głos! A przedszkole najlepsze na świecie! Dziękujemy za wszystko s.Julito ! Piękna piosenka! Szczęść Boże ! 2017-03-27 10:40 10. jednakowoż, podobnie jak zbysio, antoś zachowuje pisownię imion znienawidzonych osób z małej literki i wciąż porusza temat gazety wyborczej , hahaha :P
2017-03-24 19:12 1. Ładna noga. 2017-03-22 10:57 2. uczelniany uczelniany, bo siedzibę ma na uczelni, ale de facto nie jest napisane że "studenci" wiec po co Pan/Pani pisze o studentach, jest wyraźnie napisane chyba... <czytajmy ze zrozumieniem> a druga sprawa często bywa ze zespoły zasilane są nie stricte z danej miejscowości czy siedziby choćby dla porownanai , zespól Regle z Poronina ilu tam poronian przez zespól przeszło multum ludzi z Białego Dunajca, Bukowiny, Zakopanego, kolejny zespół Bartusie z ZAKOPAEGO a ilu tam zokopianow ?? i jeśli by rozumieć Twoje myślenie drogi czytelniku ??? to de facto na podhalu nie mamy strikte zespołu o kokretnej nazwie trzeba by było nazywać zespoł goralski z Podhala <miesanina syckich > a i to by było piekne bo wszyscy jesteśmy wspaniałą dużą rodziną PODHALANSKĄ a zdjęcia piękne brawo dla fotografa M. Ptaka 2017-03-18 09:37 3. Gratulacje ... i o to sie rozchodzi . Jechac w swiat i pokazywac nasza goralska kulture . Zawsze jestem za tym aby inni ludzie widzieli ze jestesmy i mamy swoja kulture folkllr i "Przepiyknom "tradycje . Podzieki dla tych ktorzy chca i pokazuja ta Wielkom Slebode . Jestescie Wspaniali . 2017-03-18 09:35 4. I przepłoszyli Głuszca z jego ostoi. Czy poniesie ktoś za to konsekwencje ? 2017-03-17 12:05 5. UCZELNIANY..... śmieszne, jak połowa osób już dawno po studiach.... 2017-03-10 11:14 6. znowu "zawodnicy" na sprzęcie za parę tys. w kategorii amatorów żeby zgarnąć nagrody...Kopanie się z koniem. 2017-03-04 22:31 7. Halny, to nie wiaterek dla obsewatorow, dosyc mocno dziala na psychike slabeuszy i nie dajcie sie oglupic...szczegolnie w piatki zaliczajac kolejne kielbaski na Kasprowym Wierchu. 2017-03-03 08:24 8. O jakie trzy zespoły Panu chodzi? 2017-03-02 02:11 9. Tylko 3 zespoły?to te wybrane jak zwykle przecież to różnorodność hehehe właśnie widać jako sprawiedliwoś 2017-02-28 14:43 10. Pani Zofia robi bardzo ciekawe, piękne i malownicze zdjęcia z serca gór, z przyjemnością się ogląda.
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama
Polecamy

Bojcorka

Pożegnania

Album TP

FILMY TP