2015-08-04 16:16:20

Reklama

ŻYWOT PRZEWODNIKA

Reklama
Reklama

Kiedyś popularne były żywoty świętych, dziś dużo częściej wydaje się żywoty gangsterów. Tu, pod Tatrami, szczególnie popularnym gatunkiem powinny być żywoty przewodnickie. Nie brak bowiem wśród przewodników tatrzańskich postaci barwnych, zasłużonych, ciekawych i godnych upamiętnienia. Jest to profesja związana z Tatrami i Zakopanem jak żadna inna. Tymczasem – poza monografią przewodnictwa tatrzańskiego pióra Zofii Steckiej – do tej pory ukazywały się na ten temat tylko przyczynki. Ale zespół krakowsko-zakopiański pod kierownictwem niezawodnego Wiesława Aleksandra Wójcika napisał i wydał właśnie pierwszą książkę poświęconą góralskiemu przewodnikowi „pierwszemu z pierwszych” – Maciejowi Sieczce.

     Maciej Gąsienica-Sieczka urodził się w Zakopanem 3 kwietnia 1824 roku. Był, obok Jędrzeja Wali i Szymona Tatara, jednym z legendarnych przewodników tatrzańskich dziewiętnastego stulecia. Być może najwybitniejszym polskim przewodnikiem przed Klimkiem Bachledą, który zresztą u Sieczki praktykował. Wybitny taternik swojej epoki. Ma na swoim koncie pierwsze wejścia na tak wybitne szczyty jak: Świnica, Kozi Wierch, Mięguszowiecki Szczyt Wielki, Jastrzębia Turnia czy Szatan. Jego wejście na Mnicha z Janem Gwalbertem Pawlikowski w roku 1879 lub 1880 jest kamieniem milowym w dziejach zdobywania Tatr i jest powszechnie uznawane za początek taternictwa. Na tej samej zasadzie jak zdobycie Matterhornu przez Whympera i Croza w 1865 roku wyznacza początek alpinizmu. 
     Książkę rozpoczyna zarys biografii Sieczki pióra Wiesława Aleksandra Wójcika zatytułowany Znany z biegłości swej przewodnik. Autor omawia szczegółowo wszystkie wątki biografii Macieja – życie rodzinne, pracę w górnictwie, pasję myśliwską, pracę w charakterze strażnika przyrody, a wreszcie karierę przewodnika i wspinacza. Bogata podstawa źródłowa, obszerne cytaty i liczne przypisy składają się na ten interesujący kilkudziesięciostronicowy szkic biograficzny. Więcej już się raczej nie da, chyba, że ktoś trafiłby na jakieś nieznane do tej pory źródła. Wójcik obszernie cytuje opinie na temat Sieczki jego licznych i znamienitych klientów. 
     W kolejnym rozdziale przytacza też znany wiersz Adama Asnyka zatytułowany Maciejowi Sieczce przewodnikowi w Zakopanem, opatrzony interesującym komentarzem oraz uzupełniony wariantami tekstu przytoczonymi za krytycznym wydaniem poezji Asnyka. 
     Osobny krótki szkic Wojciecha Gąsienicy-Byrcyna poświęcony jest drugiej – poza przewodnictwem – pasji i zajęciu Macieja Sieczki. Omawia dzieje myślistwa w Tatrach oraz karierę Sieczki od polowaca, przez kłusownika – rabsica, po strażnika tatrzańskiej przyrody. 
     W drugiej części książki znajdziemy historię Koła Przewodników Tatrzańskich im. Macieja Sieczki w Krakowie liczącego już sześćdziesiąt lat. Zamieszczono tam szczegółowe kalendarium, wykazy przewodników, zarządów, prezesów i wszystkich członków tego Koła.
     W części trzeciej pomieszczono kilkanaście, w większości dobrze znanych, fotografii. 
     W książce tej zaciekawił mnie w szczególności wątek grobu Sieczki. Jak pisze Wójcik cytując Ferdynanda Hoesicka i Tadeusza Staicha, w latach pięćdziesiątych ubiegłego wieku mogiła Sieczki na Starym Cmentarzu „uchodziła za już nieistniejącą”. Dopiero w sierpniu 1953 Staich i Juliusz Zborowski „odnaleźli” grób Sieczki. A przecież Maciej miał ośmioro dzieci i – jak wiadomo – jego potomkowie do dziś żyją w Zakopanem. Czyżby wszystkie dzieci i wnuki zapomniały o grobie swego słynnego ojca i dziadka? Czy ów brak dbałości i pamięci dotknął tylko grobu Sieczki, czy był bardziej powszechnym zjawiskiem? 
     W sumie jest to rzetelna, dobrze napisana biografia jednego z legendarnych przewodników tatrzańskich. Przyda się przewodnikom tatrzańskim, historykom Tatr i Podtatrza, zaciekawi wszystkich interesujących się Tatrami. 

Wiesław Aleksander Wójcik, Wojciech Gąsienica-Byrcyn, Janusz Konieczniak, Artur Mida, Maciej Sieczka przewodnik pierwszy z pierwszych. Oficyna Wydawnicza „Wierchy” COTG PTTK, Kraków 2014, ss. 162. 

Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
Corba 2015-08-09 13:10:13
majachogori wiesz jaka jest różnica między gwarą a językiem?Owszem Kaszubi mają swój język ale górale podhalańscy nigdy go nie będą mieć.
majachogori 2015-08-09 12:54:10
@antyfibi
Po co Fibi ma wracać do gimnazjum, ukończyła wyższe studia i to dwa fakultety na prestiżowej uczelni. To, ze pisze gwarą górali podhalańskich, to jej sprawa, jest rodowitą góralką i nie wstydzi się języka swoich przodków. Gwara podhalańska to stary język ludzi gór, jest starszy od języka polskiego, liczy sobie ponad dwa tysiące lat. Mówią nim plemiona Karpat, a jest ich wiele milionów. Kaszubi mają swój język, Ślązacy tez, dlaczego górale mają się wstydzi swojego języka. Niedługo można go będzie studiować na Uniwersytecie Jagielońskim.
antyfibi 2015-08-08 16:00:13
Fibi kimkolwiek jesteś, wszędzie się udzielasz ze swoimi komentarzami ale nie przeczytałem jeszcze nigdy żadnego sensownego. Mam radę: skończ nareszcie gimnazjum albo się do niego wróć i potem się wypowiadaj.
niegoralen 2015-08-06 22:56:50
Taki wej Krupa, a literatura profesur!!!
Zywoty Swientyk powiadacie, a teroz gangsta?
A w ktorym powiecie?
Zbojnik, Hajduk, Apostoł, Żołnierz Niezłomny, ale gangsta? No cheba ze z ORMA, abo tfu, goralenvolku!
majachogori 2015-08-05 10:18:58
Bardzo dobrze, że powstała książka o wspaniałym, legendarnym człowieku gór. Prosimy o więcej takich książek. Szkoda, że rodzina nie dba o grób swojego dzielnego dziadka. Może wszyscy pomarli, albo wyjechali za pracą do USA, lub jeszcze dalej?
Fibi 2015-08-04 22:30:00
Była to sztuka chodzenia w kiyrpcach po górach. Teroz nie wiada jakiej firmy buty a jesce ziajoki siy utykajom. Ciekawe cy byłby wtory śmiałek iść w takim łobuciu na Kozi Wiyrk .
Ps
Jak to z dzieciami bywo pole pis a Ty zgieb, moze mało tego pola było co nie dbali po śmierci.
  • SPRZEDAŻ | zwierzęta
    SZCZENIAKI OWCZAREK PODHALAŃSKI - RODOWÓD -
    Tel.: 605 608 201.
  • PRACA | dam
    SKLEP GÓRSKI SPORTOWY ZATRUDNI SPRZEDAWCĘ na stałe.
    Tel.: 503 401 041.
  • PRACA | dam
    TYNKI MASZYNOWE - ZATRUDNIĘ LUB ZLECĘ - brygady lub pojedyncze osoby. 731 877 220.
  • PRACA | dam
    ZATRUDNIĘ KREŚLARZA DO BIURA PROJEKTOWEGO, tel. 608581540
  • PRACA | dam
    FIRMA ZATRUDNI OSOBY DO PORANNEGO SPRZĄTANIA SKLEPÓW ODZIEŻOWYCH W ZAKOPANEM. Osoby zainteresowane proszone są o kontakt telefoniczny 604 063 558.
  • MOTORYZACJA | sprzedaż
    MITSUBISHI ASX 1,8 DID, 150 kM, r.p.2011, przebieg 125 tys. km, I właściciel, stan idealny, serwisowany, bogate wyposażenie, kpl. opon zimowych. Cena do uzgodnienia 605 564 270
  • PRACA | dam
    KUCHARKĘ zatrudni DOM WCZASOWY - dobre warunki.
    Tel.: 18 20 66 836.
  • PRACA | dam
    OPIEKUNKI MEDYCZNE ZATRUDNIĘ -
    Tel.: 503 650 903.
  • TURYSTYKA I WYPOCZYNEK
    GÓRALSKI DOMEK - Zapraszamy do Cichego - spokojnej miejscowości, kilkanaście kilometrów od Zakopanego, gdzie czeka gotowy na Wasz przyjazd góralski domek "z duszą". Do dyspozycji: obszerny salon z tv, w pełni wyposażona kuchnia, 3 sypialnie (jedna 4-osobowa i dwie 2-osobowe, z możliwością dostawki) oraz 2 łazienki. Na miejscu parking.
    Tel.: 507 171188.
    WWW: www.goralskidomek.podhale.pl
  • PRACA | dam
    Przyjmę murarzy zbrojarzy cieśli szalunkowych
    Tel.: 605277644
    E-mail: firma@rembud.podhale.pl
  • PRACA | dam
    PRZYJME pracownika do zakladu kusnierskiego
    Tel.: 601504522
  • PRACA | dam
    FIRMA JERONIMO MARTINS POLSKA S.A., WŁAŚCICIEL SKLEPÓW BIEDRONKA, POSZUKUJE OSÓB NA STANOWISKA: ZASTĘPCA KIEROWNIKA SKLEPU ORAZ SPRZEDAWCA - KASJER W ZAKOPANEM I NOWYM TARGU. TEL. 668 333 831
  • PRACA | dam
    STUDIO PAZNOKCI LEJDIS W NOWYM TARGU-SALA ZABAW MAŁPI GAJ zatrudni do manicure i pedicure. 691 888 444.
  • PRACA | dam
    CIEŚLA SZAL., MURARZ, ELEKTRYK, OPERATOR ŻURAWIA. WYMAGANA ZNAJOMOŚĆ J. NIEMIECKIEGO. Cert. 6760. Kom. 513106189;
    E-mail: pach@diwa-personalservice.pl,
    WWW: www.diwa-personalservice.pl
  • TURYSTYKA I WYPOCZYNEK
    Noclegi w Zakopanem
    WWW: www.eNOCLEGI.biz
2017-07-23 20:30 Wizja ognia na wyciągnięcie ręki – kominek w mieszkaniu 2017-07-23 20:05 Dworzec PKS - uchylone decyzje starosty tatrzańskiego 3 2017-07-23 19:45 Po burzy w Szczawnicy wyszło słońce 1 2017-07-23 19:24 „New Market Jazz Band” w parkowej altanie (zdjęcia) 2017-07-23 18:30 Święto Pstrąga w Tylmanowej 2017-07-23 18:00 Strążyska pięknie wyremontowana 2 2017-07-23 17:29 W końcu prawdziwa ulewa (wideo) 2017-07-23 15:57 Wyjazd ze Szczawnicy tradycyjnie zakorkowany 5 2017-07-23 15:00 Taka ekspozycja przy drodze 7 2017-07-23 14:53 Piechotą na Jasną Górę 1 2017-07-23 14:20 W końcu burze nadciągnęły nad Tatry 2017-07-23 13:04 Turyści wyruszyli w Tatry. Morskie Oko oblężone 2 2017-07-23 12:51 Rozstanie przyszło za szybko. Nowy Targ pożegnał doktor Czapińską 2017-07-23 12:00 Muzyka na szczytach, Herzog i Jerzy Stuhr 4 2017-07-23 10:04 Uwaga na utrudnienia 2017-07-23 08:44 40. Dni Muzyki Szymanowskiego 1 2017-07-23 08:31 Burza udawała 1 2017-07-23 08:00 Uwe Zimmermann gwiazdą Nowotarskiego Pikniku Lotniczego 2017-07-22 22:46 Weselna brama w Poroninie 1 2017-07-22 20:29 Zderzenie motocykla z samochodem 1 2017-07-22 19:40 Wypadek na Jeziorze Rożnowskim 1 2017-07-22 19:18 Podatek zapłacisz kartą 2017-07-22 18:21 Kolejna ścieżka rowerowa gotowa 7 2017-07-22 17:45 Gorąco, a na Krupówkach wodna kurtyna 2017-07-22 16:55 Chłopiec topił się w potoku Krośniczanka 1 2017-07-22 16:25 Odpustowa radość i Poroniańskie lato 2017-07-22 15:26 Odpust jak przed laty 2017-07-22 14:52 Pożegnaliśmy Wojciecha Mroza 2017-07-22 12:09 Rozpoczęły się Mistrzostwa Zakopanego w Biegu pod Górę 2017-07-22 09:56 Na razie jest pięknie, ale uważajcie na burze 2 2017-07-22 08:09 Teatr przyjazny maluchom 2017-07-21 20:15 Zburzyć urząd, rozbudować starostwo 7 2017-07-21 18:29 Wjazdowa reklama urągająca wartościom 8 2017-07-21 16:29 Labrador turysta znalazł właściciela 1 2017-07-21 16:26 8 października - Konkurs Muzyk Podhalańskich 2017-07-21 16:15 Policyjne święto w Zakopanem 7 2017-07-21 14:33 Nowy wiadukt nad zakopianką 2017-07-21 14:28 Z Bajań wrócił bez portek 2017-07-21 14:27 Tablica w upadłości 1 2017-07-21 13:09 Złoty Maanam gwiazdą Dni Ochotnicy 2017-07-21 12:54 Wielkie Spiskie Granie z utrudnieniami w ruchu 2017-07-21 12:37 Zakopiańscy radni będą głosować wotum zaufania dla przewodniczącego 10 2017-07-21 12:12 Niebieskie święto 1 2017-07-21 11:54 Zapraszamy na filmy. Mamy dla Was bilety 2017-07-21 11:16 Stoimy od pięciu minut w korku i nic się rusza 7 2017-07-21 11:13 Zapłonie watra 2017-07-21 10:53 XXXVI Piesza Pielgrzymka Górali na Jasną Górę wyruszy za kilka dni 1 2017-07-21 09:00 Nietypowy koncert u wylotu Chochołowskiej 2017-07-20 22:53 Volkswagen wypadł z drogi i stoczył się ze skarpy 2017-07-20 22:30 Zwalniający internet
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2017-07-23 22:00 1. Masakra co jest grane starosto , burmistrzu?Władza teoretyczna, czy panowie macie władze nad czymkolwiek, kimkolwiek to folwark zwierzecy. To juz Soltys mysiej dziury wiecej moze a napewno wykazuje inicjatywe. 2017-07-23 21:31 2. - W akcie oddania głosu zawarty jest cały sens demokracji. Pokażmy, że władzy w Polsce nie można przejąć na ulicy, a jedynie przy urnie wyborczej ? tak twierdziła polityk, Platformy Obywatelskiej premier Kopacz jeszcze w 2014 r., gdy wygłaszała orędzie. Nie ma powodu, żeby demokratycznie wybrana władza negocjowała z grupą uzurpatorów. Nie można też rozmawiać z ludźmi, którzy znieważają przywódców demokratycznego państwa. - to nie są słowa konserwatywnego publicysty lub polityka prawicy. Napisał je siedem lat temu, 12 sierpnia 2010 na łamach ?Gazety Wyborczej, Seweryn Blumsztajn Senator Platformy Obywatelskiej Jan Rulewski, odnosząc się do wyroku uniewinniającego byłą posłankę PO, Beatę Sawicką, powiedział: ?Ten sędzia niewątpliwie nam sprzyjał.? Z kolei na pytanie prowadzącego: ?To był wasz sędzia??, Rulewski odpowiedział: ?Tak mi się wydaje. No wie pan, żeby z oszustki matrymonialnej i oszustki materialnej zrobić bohaterkę? To chyba do PiS-u nie należał.? ? Wybraną władzę należy szanować ? grzmiał w maju 2012 roku, odnosząc się do antyrządowych protestów Lech Wałęsa. Laureat pokojowej nagrody Nobla zaznaczył, że ?gdybym był na miejscu premiera Tuska, dałby polecenie, by spałować działaczy ?Solidarności?, z przewodniczącym na czele?. Wytłumaczcie mnie staremu i głupiemu o co tu chodzi? 2017-07-23 21:25 3. grzesznicy na start 2017-07-23 21:10 4. Dwie zimy i sz..g to trafi fachowcy wiedzą o czym mówię. Będzie wiadomo komu postawić za.....ty? 2017-07-23 21:09 5. Grzebiąc w sieci w tym temacie na onecie znalazłem coś takiego: "? W zachodnich systemach demokratycznych obserwujemy tendencję do zagwarantowania równowagi między wpływem samorządu sędziowskiego, parlamentów i rządów na nominacje sędziowskie ? wyjaśnia dr Dimitra Kyranoudi, która w ramach pracy doktorskiej na Sorbonie porównywała systemy sądownicze w państwach UE. Jej zdaniem także wymiar sprawiedliwości musi mieć demokratyczną legitymację, a pozostawienie wyboru sędziów samym sędziom jest tak samo niebezpieczne, jak oddanie ich wyłącznie w ręce polityków. Jak dodaje ekspertka, dyskusja na temat odpowiednich proporcji jest toczona nie tylko w Polsce, ale i w wielu innych krajach. ? W każdym modelu decydujące są szczegóły, np. jaka większość potrzebna jest do wyboru kandydata. Ważne jest, żeby nominaci mieli możliwie szerokie poparcie ? uważa Kyranou i jako przykład podaje USA, gdzie kandydaci na sędziów Sądu Najwyższego muszą być zatwierdzani przez Senat większością 2/3 głosów, a więc także głosami opozycji. 2017-07-23 21:04 6. Twoja własność. Możesz nią dysponować, ale my ci wskażemy co masz robić. Jak w KK. 2017-07-23 21:00 7. "A rydzyk bedzie tylko grzebal i kasiore trzepal." "Będzie jak za Gomułki." "Staryś a głupi." I gadaj z takimi inteligentami! Niemcy: 5 sędziów wybiera rada złożona z 32 osób (16 parlamentarzystów i 16 ministrów sprawiedliwości poszczególnych landów), proponuje minister sprawiedliwości lub osoby z komisji rekrutacyjnej, opiniuje rada danego sądu, zatwierdza wybór komisja rekrutacyjna w wyniku tajnego głosowania zwykłą większością głosów. Sędzia zaprzysięgany jest przez prezydenta. Powyższy typ rekrutacji jest z Niemczech krytykowany za upolitycznienie. Francja: wybór sędziów należy do Najwyższej Rady Sądownictwa, w skład której wchodzą, prezydent, minister sprawiedliwości, 5 sędziów, prokurator, członek odpowiednika TK, 3 osoby spoza kręgów władzy ustawodawczej i sądowniczej nominowane do tego celu przez prezydenta i przewodniczących izb parlamentarnych. Austria: nominacje przez prezydium sądu, zatwierdza minister sprawiedliwości. Dania: nominacje przed Radę ds. Powołań Sędziowskich, zatwierdzenie przez królową. Członków rady powołuje minister sprawiedliwości, ale jedynie spośród kandydatów zgłoszonych przez samych sędziów. Hiszpania: wybór sędziów przez odpowiednik KRSu, której przewodzi prezes SN. 20 członków rady powołuje parlament, ale są oni rekrutowani sposród prawników wskazanych przez niezależną sędziowską Komisję Wyborczą. Holandia: wybór przez Radę Sądownictwa, zatwierdzanie poprzez dekret królewski na wniosek ministra sprawiedliwości. W praktyce nie zdarza się, by do RS trafił ktoś, kogo nie aprobują sędziowie. Szwecja: zgłoszenia Rada ds. Nominacji Sędziów, nominacje minister sprawiedliwości. 5 z 9 członków rady to sędziowie, którzy powoływani są przez sędziów. Włochy: wyłanianie kandydatów przez rekrutację Najwyższej Rady Sądownictwa, która nastęnie nominuje sędziów. Członkami NRS są profesorowie prawa i uznani prawnicy. Rada liczy 27 członków, ośmiu z nich nominuje parlament, pozostałych izby sędziowskie i prokuratorskie, prezydent i prezes SN oraz rzecznik generalny. Systemy prawne państw Unii Europejskiej zmierzają w kierunku jak największego wypośrodkowania procesów rekrutacji sędziów, pomiędzy kontrolą polityczną a sądowniczą, chcąc zapewnić rekturacji możliwie największą regulację demokratyczną i merytoryczną. W Polsce normą dotąd było wybieranie sędziów n.p. do Trybunału Konstytucyjnego na zapas i przychylnych jedynej słusznej i obywatelskiej. 2017-07-23 20:20 8. Stoi ruina.. Rozebrać i zrobić to co w NT. Proste 2017-07-23 20:08 9. Czy ciemnogród mógłby nie blokować publicznych dróg? 2017-07-23 20:06 10. Haha kąpiel w szambie BRAWO i smacznego.
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama
Polecamy

Album TP

Pożegnania

Bojcorka

FILMY TP