24tp.pl Kup Tygodnik Podhalański on-line
24tp.pl 2014-01-02 07:03:16
Góral z Loyola
Jeden z najsłynniejszych kardiochirurgów w Illinois swoje korzenie ma w Koniówce. Choć prof. Ferdynand Leja w rodzinnej miejscowości ma po rodzicach dom, na Podhalu bywa rzadko.
Prof. Ferdynand Leja, szef kardiologii inwazyjnej na Uniwersytecie Loyola w Chicago, w swoim gabinecie
Prof. Ferdynand Leja, szef kardiologii inwazyjnej na Uniwersytecie Loyola w Chicago, w swoim gabinecie
Core Valve - sprężynka wykonana z niklu i tytanu, która zrewolucjonizowała kardiologię. Prof. Leja przeprowadził już ok. 60 operacji z takimi zastawkami.
Core Valve - sprężynka wykonana z niklu i tytanu, która zrewolucjonizowała kardiologię. Prof. Leja przeprowadził już ok. 60 operacji z takimi zastawkami.
- A potrafi pani mówić po góralsku? - pytanie w administracji na wydziale kardiologii inwazyjnej szpitala Uniwersytetu Loyola w Chicago mocno mnie zaskakuje. Szybko okazuje się, że moja rozmówczyni pochodzi z Tarnowa. Szef wydziału lubi otaczać się Polakami i jego rodzimy język nie jest tu niczym dziwnym. Wszyscy też wiedzą, że prof. Fred Leya (bo tak w zamerykanizowanej wersji brzmi nazwisko kardiologa) jest góralem. Jak się okazuje, czasem słychać tu nawet gwarę podhalańską. Wtedy, gdy profesor rozmawia ze swoim ojcem.

- Mój dziadek z Koniówki był w Chicago jeszcze przed I wojną światową - zaczyna chwilę później swoją opowieść prof. Ferdynand Leja, który szefuje na kardiologii inwazyjnej na Uniwersytecie Loyola. Gdy dziadek zarobił trochę dolarów w USA, wrócił na Podhale, kupił ziemię i gazdował. Z przerwą w czasie I wojny światowej, kiedy wcielony do armii austriackiej, dotarł aż do Alp, gdzie podczas jednej z bitew został ranny.

- Moi rodzice byli rolnikami, gazdowali w Koniówce. Mama była bardzo utalentowana artystycznie - opowiada. Za Ocean najpierw wyemigrował ojciec profesora, a potem za nim wyjechała żona.

Ferdynand przeniósł się z Podhala do Krakowa, kiedy miał 10 lat. Pod Wawelem kończył podstawówkę, potem słynne Liceum u Pijarów, a następnie studia medyczne.

Do USA przyjechał pierwszy raz w 1976 r., po 5 roku studiów (wtedy  studia medyczne trwały 6 lat). Zdał tu pierwsze egzaminy medyczne i wrócił do Krakowa. Po skończeniu studiów powrócił za Ocean, w uniwersyteckim szpitalu Colombus rozpoczął rezydenturę na internie. Zdawał świetnie egzaminy, szybko został doceniony, po 3 latach był tu już szefem rezydentury.

Potem za sprawą dra Rolfa Gunnara, ojca chicagowskiej kardiologii, trafił na Loyola University Chicago Stritch School of Medicine, gdzie pracuje do dzisiaj. - Dr Gunnar wybrał sobie 5 najlepszych studentów, wśród których znalazłem się także ja. Pracowaliśmy pod jego okiem. Robiliśmy pionierskie operacje bez otwierania klatki piersiowej - wspomina. Uczestniczył w nowatorskim wtedy programie "angioplasty", czyli tzw. balonikowania. -  Stent był wprowadzony do wnętrza naczynia krwionośnego za pomocą cewnika balonikowego, powodując rozszerzenie naczynia - tłumaczy. Nowatorska metoda miała wtedy wielu przeciwników wśród uznanych kardiologów, którzy preferowali operacje na otwartym sercu. - Dopiero, kiedy ówczesny szef kardiochirurgów inwazyjnych sam miał zawał i nie chciał iść na operację, ja wykonałem bardzo trudną operację angioplasty, zabieg się udał, a nasza pozycja dzięki temu bardzo się zmieniła - wspomina. Od tego czasu przez ostatnich 30 lat w każdym tygodniu wykonuje takich operacji około dziesięciu.

Obecnie uczestniczy w kolejnych rewolucyjnych badaniach. Do tej pory wymiana zastawki wiązała się z rozcięciem aorty, przez którą dalej chirurg dostawał się do serca. Dzięki wymyślonej na potrzeby marynarki wojennej sprężynce wykonanej z niklu i tytanu, taka operacja również może odbyć się bez skalpela. - Gdy sprężynkę się zamrozi - zmniejsza się, gdy się ją rozgrzeje - zwiększa swoją objętość - tłumaczy prof. Leja. Tę prostą fizyczną zasadę wykorzystują medycy. Sprężynkę umieszczoną w specjalnej tubce transportuje się przez żyły i tętnice do serca, tam po odpowiednim ogrzaniu sprężynka się rozszerza. Taka zastawka nazywa się Core Valve.

Kiedyś wiedza o niej dostępna była tylko dla wojska, kiedy jednak została odtajniona, rozpoczęły się nad nią badania na szeroką skalę. W programie uczestniczy 40 wybranych szpitali w USA, wśród nich jako jedyny w Illinois - Uniwersytet Loyola. Centrum znajduje się w Harvardzie. Nad badaniami w Chicago czuwa właśnie prof. Leja. Pierwszą taką operację wykonał 2,5 roku temu, pacjentką była Polka. Dziś ma za sobą już ok. 60 takich zabiegów, wykonywane są one głównie u bardzo ciężko chorych pacjentów, którzy mają niewielkie szanse na przeżycie.

- Tu, przeciwnie niż w Polsce, operuje się ludzi nawet bardzo starych, zdarzało mi się operować nawet 101-latka. Nie patrzy się na metrykę, ale na to, jak człowiek funkcjonuje, w jakiej jest kondycji - podkreśla. Wspomina jednego ze swoich pacjentów, który przeniósł się do Polski. - Zachorował i trafił do szpitala w Krakowie. Ze względu na podeszły wiek nie chcieli go zoperować. Mimo złego stanu zdrowia wsiadł do samolotu i przyleciał do Chicago. Ponaprawialiśmy jego serce i wrócił szczęśliwy do Polski - opowiada.

Lekarzami będą jego dzieci. Grzegorz studiuje na Harvardzie, jest już po 4-letnich studiach medycznych, teraz studiuje biznes i administrację, co pozwoli mu być nie tylko lekarzem, ale także  menadżerem systemu zdrowotnego. Marysia skończyła na Yale University biologię, teraz jest na studiach medycznych na Northwestern University Chicago, w przyszłości chce zostać pediatrą. Wyznaje, że edukacja dzieci jest tu bardzo droga, do tej pory pochłonęła z rodzinnego budżetu milion dolarów

Prof. Leja z sentymentem wspomina Podhale i Kraków. W Koniówce stoi po rodzicach dom, w którym nikt nie mieszka. Dawniej częściej odwiedzał z dziećmi rodzime strony. Mówił, że dużo chodził po Tatrach. Odwiedzał Dolinę Lejową, która należała do jego przodków. - Dostaliśmy ją za zasługi od króla Batorego, ale komuniści nam ją odebrali - mówi. Lubił też wypady do Doliny Chochołowskiej, na Czerwone Wierchy, Świnicę. Teraz na narty jeździ w Colorado. - Są bardziej masywne od Tatr, ale nie mają tego uroku - podkreśla.

Mimo że jest bardzo zapracowany, czasem wpada na imprezy Związku Podhalan w Chicago, jak się dowiaduję (nie od niego), wspiera też finansowo różne podhalańskie inicjatywy.

Beata Zalot

lista artykułów | drukuj |
Odwiedzin: 14889    Aktualizacja: 2014-01-01 23:28:07   
Zobacz komentarze (12) Dodaj komentarz
PRZEGLĄDAJ KOMENTARZE
Pseudonim: M.P. 2014-01-03 00:46:06
Jestem z Tarnowa, tak jak pani redaktor .... góral z kaszubem się nie dogada, ale do mnie w Wigilię przychodzi Aniołek (jak i do 99% dzieci z Podhala) ... przypuszczam, że do pani redaktor z Tarnowa też przychodził, jak była i zapewne jest młoda ... więc Tarnowianka z Góralem się dogadała :)
Pseudonim: Lach 2014-01-03 00:41:48
@cobra Oj wiem. Legendy o tym krążą od dawna:D I nawet ci, którym nie po drodze, jakoś chętniej jeżdżą teraz na zakopiankę ;)
Pseudonim: cobra 2014-01-02 23:31:21
@lach, ja tam bardziej chętny jestem do dawania ,niż do nadawania"D
Pseudonim: uorcyk 2014-01-02 17:58:31
to powinienes wiedziec ze USA to kraj patentem stojący. Pewnie maja wlasna wersję tegoż urzadzonka i stad faza kliniczna przy ichniejszych wdrozeniach.
W transformatorach energerycznych maja patenty na stare rozwiazania techniczne tzn w Europie sie tak juz nie konstruuje transformatorów , btw :)
Pseudonim: Szymszel 2014-01-02 17:48:56
@przepiękny, w takim układzie przydałoby się aby pani Zalot jakieś sprostowanie tekstu napisała, bo tak jak jest obecnie to czytamy, że taka operacja miała miejsce 2,5 roku temu!!!

"Dzięki wymyślonej na potrzeby marynarki wojennej sprężynce wykonanej z niklu i tytanu, taka operacja również może odbyć się bez skalpela. - Gdy sprężynkę się zamrozi - zmniejsza się, gdy się ją rozgrzeje - zwiększa swoją objętość - tłumaczy prof. Leja. Tę prostą fizyczną zasadę wykorzystują medycy. Sprężynkę umieszczoną w specjalnej tubce transportuje się przez żyły i tętnice do serca, tam po odpowiednim ogrzaniu sprężynka się rozszerza. Taka zastawka nazywa się Core Valve.

Kiedyś wiedza o niej dostępna była tylko dla wojska, kiedy jednak została odtajniona, rozpoczęły się nad nią badania na szeroką skalę. W programie uczestniczy 40 wybranych szpitali w USA, wśród nich jako jedyny w Illinois - Uniwersytet Loyola. Centrum znajduje się w Harvardzie. Nad badaniami w Chicago czuwa właśnie prof. Leja. Pierwszą taką operację wykonał 2,5 roku temu, pacjentką była Polka. Dziś ma za sobą już ok. 60 takich zabiegów, wykonywane są one głównie u bardzo ciężko chorych pacjentów, którzy mają niewielkie szanse na przeżycie."
Pseudonim: Przepiękny 2014-01-02 13:12:21
Trochę mnie to nurtowało i poszperałem w necie. Znalazłem wywiad z panem profesorem udzielony 3 tygodnie po pierwszym zabiegu tą nową metodą.

Sam w tym wywiadzie przyznaje, że w świecie przeprowadzono już 15 tyś. zabiegów tą metodą. Natomiast w USA znajdowała się ona jeszcze w fazie klinicznej i nie była powszechna.

Zatem to chyba nie to, że nie mogli się dogadać tylko u nas lekarze faktycznie wcześniej stosowali ten rodzaj zabiegów.

Z zastrzeżeniem, że nomenklatura medyczna nastręcza mi pewne problemy w rozumieniu.
Pseudonim: Lach 2014-01-02 13:04:44
A zy kont cobra nadaje? Z gliwickiej radiostacji?
Pseudonim: Abeto 2014-01-02 12:53:21
Eee,nie z Wróblówki ale z tąd gdzie @cobra nadaje.Pozatym pojechała z nią jeszcze fotograf z Cichego to powinny się dogadać.
Pseudonim: uorcyk 2014-01-02 12:40:35
pani Zalot zdaje sie jest góralka z Wróblowki, tak kiedys o niej pisano (o ile nie przekrecialam miejscowosci)
Pseudonim: Szymszel 2014-01-02 08:51:20
Pisałem że dziennikarka nie zna góralskiego i pewnie przekrecila
Pseudonim: Przepiękny 2014-01-02 08:29:35
Nie znam się na kardiologii inwazyjnej, ale znalazłem coś takiego "W Zabrzu 7 września 2009 r. i w Krakowie następnego dnia wszczepiono pierwsze w Polsce samorozprężające się zastawki typu CoreValveŸ ..."

Coś mi tu mglisto jest, bo w Polsce pierwsze takie zabiegi wykonano przed 4 laty, a prof. Leja pierwszą wykonał 2,5 roku temu.
Czyli go wyprzedzamy :-)
Pseudonim: Szymszel 2014-01-02 08:27:38
To jak dziennikarka się z nim dogadala?
Góralskiego przecież nie zna.
 
Kamery on-line
Ławeczka w Nowym Targu
Ławeczka w Zakopanem
AKTUALNY NUMER POPRZEDNIE
2016/05/1351
Dodaj ogłoszenie do Tygodnika Podhalańskiego
Bojcorka
Zaloguj się! | Zarejestruj się!
Zapomniałem hasła | Regulamin komentowania
Maciej Krupa
SZALONA ZOCHA
Wydawnictwo Czarne, Muzeum Tatrzańskie oraz Fundacja „Zakopiańczycy. W poszukiwaniu tożsamości” zapraszają na promocję książki Angeliki Kuźniak "Stryjeńska. Diabli nadali". Spotkanie odbędzie się w środę 3 lutego 2016 roku o godzinie 18:00 w Willi Oksza, oddziale Muzeum Tatrzańskiego, przy ulicy Zamoyskiego 25 w Zakopanem. Przyjść warto, bo autorka napisała niezwykłą książkę o niezwykłej kobiecie i artystce.
Beata Czerska
Lute mrozy.
Coraz częściej otrzymujemy zgłoszenia dotyczące wyziębniętych psów trzymanych na krótkich łańcuchach.
Stowarzyszenie Przewoźników do Morskiego Oka
Ile koni wycofano z trasy do Morskiego Oka w 2015 roku? Co się z nimi stało? Odpowiadamy
Od kilku lat organizacje prozwierzęce jako swój największy oręż w walce o usunięcie koni z Morskiego Oka używają magicznej i niewiele znaczącej liczby koni wycofanych z trasy. Postanowiliśmy wyjaśnić kilka kwestii i opublikować pełne zestawienie koni.
Zobacz więcej wpisów na blog.24tp.pl!
Chcesz prowadzić blog? Zapraszamy!
FILMY TP
Luty 2016
Po Wt Śr Cz Pi So Ni
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29            
WYDARZY SIĘ WKRÓTCE
::  Szczawnica: w Dworku Gościnnym ::  Teatr Bagatela na Walentynki: Testosteron ::  Kino górskie w Muzeum Tatrzańskim ::  Nowy Targ: Premiera filmu Powiedz nam kim jesteś ::  Promocja książki ks. Wł. Zarębczana, Dom na skale ::  Bukowina Tarz.: Koncert orkiestry dętej z Mogielnicy ::  Tau w Zakopanem ::  Puchar Polski: K1 - Rules ::  N. Targ: Miłość - ginące piękno ::  Koncert: Pieśni Karłowcza ::  Zakopane: rocznica urodzin ks. Stolarczyka ::  Koncert: Folklorystyczne harce ::  Jatki: Mam Wam coś do powiedzenia ::  Limanowa: Syn Szawła - Kino Konesera ::  Zakopane: Gramy dla Karola ::  Seminarium Krav Maga ::  Teatr Formy: Oto człowiek ::  Partyzancki Przysłop ::  Zakochana Gubałówka ::  II Walentynkowy Bieg Narciarski Parami ::  Jaworki: Mistrzostwa Strażaków OSP ::  XIX Karnawał na śniegu ::  Honorowy Obywatel Miasta Limanowa ::  Spacer po Zakopanem ::  N. Targ: Wernisaż wystawy Eli Kolusz

 

PRACA | dam
Przyjmę panią PANIĄ do pracy w PENSJONACIE w Rabce jako pomoc. Tel.: 502-449-374
PRACA | dam
ZATRUDNIĘ KUCHARZA. Oferuję atrakcyjne wynagrodzenie. Wymagane doświadczenie w gastronomii. Oferty (CV) proszę przesyłać na maila: gastronomiapodhale@gmail.com
NIERUCHOMOŚCI | kupno
KUPIĘ MAŁE MIESZKANIE W ZAKOPANEM, do remontu - Tel.: 500 212 857.
PRACA | dam
Kierowca do rozwożenia posiłków na terenie Zakopanego. Samochód własny lub firmowy. Tel.: 504 261 520
PRACA | dam
RACA W SKLEPIE W KOŚCIELISKU. Tel.: 668046389
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
Okazja !! Odstąpię lokal, restaurację, Zakopane Krupówki. Tel.: 516446516 E-mail: lukasz.orzechowski@o2.pl
POŻYCZKI
KREDYTY. WWW: www.pasfin.pl
BIZNES
4F PORONIN sklep sportowy, ODSTĄPIĘ. Tel.: 600990320
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
WYNAJMĘ POKÓJ 2-OSOBOWY NA DŁUŻEJ, W ZAKOPANEM - Tel.: 505 086 278.
PRACA | dam
MAGAZYNIER- miejsce pracy: Jabłonka. Zakres obowiązków:przyjmowanie towarów do magazynu, uczestnictwo w odbiorze ilościowym i jakościowym, wydawanie towarów z magazynu na podstawie dowodów rozchodowych; rozmieszczanie i układanie przyjętych towarów na wyznaczonej powierzchni magazynowej, obsługa i realizacja zleceń załadunku towarów na samochody transportowe, dopilnowanie prawidłowego przebiegu załadunku towarów, Oczekiwania: dobra organizacja czasu pracy, umiejętność planowania zadań, umiejętność szybkiego podejmowania decyzji w planowania załadunków. Telefon kontaktowy: 600 149 373.
PRACA | dam
KIEROWNIK ZAŁADUNKU- miejsce pracy: Jabłonka. Zakres obowiązków: przyjmowanie towarów do magazynu, uczestnictwo w odbiorze ilościowym i jakościowym, wydawanie towarów z magazynu na podstawie dowodów rozchodowych, obsługa i realizacja zleceń załadunku towarów na samochody transportowe. Mile widziane doświadczenie zawodowe, istnieje możliwość przyuczenia. Oczekiwania: dobra organizacja czasu pracy, umiejętność planowania zadań, umiejętność szybkiego podejmowania decyzji w planowania załadunków. Telefon kontaktowy: 600 149 373.
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
APARTAMENTY NA SPRZEDAŻ, nowe, luksusowe, centrum, przy Stoku, Spa. Tel.: 883663036 WWW: www.PrimoInwestycje.pl
PRACA | dam
KIEROWCĘ TIRA. 697 699 752.
MOTORYZACJA | inne
WYPOŻYCZALNIA SAMOCHODÓW - WWW.AUTOLIDER.EU oferuje: wynajem długoterminowy, średnioterminowy i krótkoterminowy. W ofercie samochody osobowe, vany i busy 9-osobowe. Atrakcyjne ceny wynajmu!! 888 484 612.
POŻYCZKI
Udziele pożyczki pod zastaw Tel.: 530816522 E-mail: bafia2580@poczta.onet.pl
PRACA | dam
SALA ZABAW MAŁPI GAJ Rabka Zdrój zatrudni PRACOWNIKÓW I STAŻYSTKĘ, CV na adres: malpigaj.podhale@gmail.com
PRACA | dam
BIURO RACHUNKOWE w Białce Tatrzańskiej zatrudni SAMODZIELNEGO KSIĘGOWEGO, tel.691888444
USŁUGI | inne
Sprzątanie starych domów, piwnic, strychów kontakt Tel.: 530816522 E-mail: bafia2580@poczta.onet.pl
PRACA | dam
NIEPALĄCĄ DZIEWCZYNĘ do pomocy w pensjonacie POKOJÓWKA, KELNERKA, POMOC KUCHENNA. Bukowina Tatrzańska - na stałe z zamieszkaniem. 602 74 29 25.
TURYSTYKA I WYPOCZYNEK
GÓRALSKI DOMEK - Zapraszamy do Cichego - spokojnej miejscowości, kilkanaście kilometrów od Zakopanego, gdzie czeka gotowy na Wasz przyjazd góralski domek "z duszą". Do dyspozycji: obszerny salon z tv, w pełni wyposażona kuchnia, 3 sypialnie (jedna 4-osobowa i dwie 2-osobowe, z możliwością dostawki) oraz 2 łazienki. Na miejscu parking. Tel.: 507 171188. WWW: www.goralskidomek.podhale.pl
Zobacz więcej ogłoszeń! Chcesz dodać ogłoszenie?
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
1 @antykancelista Zgadzam się mniej więcej z tym co napisałeś, tylko nie wrzucaj wszystkich do jednego worka. Nie twierdzę, że wśród warszawiaków nie ma idiotów, bo pewnie sporo by się ich znalazło i ja nie będę ich na siłę bronił. Wystarczyło napis...
2 Jak na razie to chcą odwołać, ale Przewodniczącego rady. Gdzie tu sprawiedliwość!
3 Wawa Robert mylisz się, to raczej twoi ziomale powinni się tam udać!!! i mówię to z ciężkim sercem, bo mam tam świetnych przyjaciół....ale wystarczy pooglądać zachowania kierowców z warszawskimi rejestracjami i wszystko staje się jasne...wypasione fur...
 
   
©2016 Zakopiańskie Towarzystwo Gospodarcze Sp. z o.o.   ul. Zwierzyniecka 14, 34-500 Zakopane, Tel.: (18) 2-000-000 Kontakt techniczny: Adrian Gładecki    Kontakt redakcyjny: Paweł Pełka

Cookies na stronie 24tp.pl Stosując pliki cookie (tzw. ciasteczka), portal Tygodnika Podhalańskiego 24tp.pl zapamiętuje parametry logowania użytkownika oraz prowadzi statystyki oglądalności strony. Korzystając z portalu akceptują Państwo otrzymywanie plików cookie z serwisu 24tp.pl. Ustawienie to mogą Państwo zmienić w dowolnym momencie blokując pliki cookie w ustawieniach prywatności swojej przeglądarki internetowej.
Zamknij