Reklama

2019-06-12 13:45:27

Nowy Targ

Konfederaci i Volksdeutsche czyli rzecz o hańby zmywaniu

Reklama

"Póki pamięć o Nich żyje czyli rzecz o Konfederacji Tatrzańskiej" - to tytuł filmu Stanisława Apostoła, którego premiera odbyła się we wtorkowy wieczór w nowotarskim MOK-u.

Obraz to próba przypomnienia o odpowiedzi górali na hańbę Goralenvolku. Jednak nie jest to typowo historyczny film. Apostoł próbuje przedstawić nie tylko dawne fakty, ale i ich współczesny odbiór. Stąd akcja kręci się wokół wydarzeń w szkole im. Konfederacji Tatrzańskiej, posiadów nowotarskiego Związku Podhalan jak i pomysłu stworzenia sztuki teatralnej przez Stanisława Apostoła. 

Widzimy jak jest do tego namawiany, potem bierze się za reżyserię, a wreszcie gra też jedną z głównych ról. W filmie można obejrzeć obszerne fragmenty sztuki, w których wykpiwany jest zdrajca, "goralenführer" Wacław Krzeptowski, prezes Goralenvolku.

Przypomnijmy, że Konfederacja Tatrzańska została założona w maju 1941 r. przez poetę Augustyna Suskiego. Należało do niej blisko 400 członków - działała głównie na terenie Nowego Targu i Waksmundu. Powołano nawet jednostkę bojową o nazwie Dywizja Górska kierowaną przez majora Edwarda Gött-Getyńskiego. Tak naprawdę stan osobowy "dywizji" nie przekraczał kilkudziesięciu partyzantów, którzy działali w okolicach Turbacza. Konfederacja Tatrzańska wydawała też gazetkę Na Placówce o nakładzie około 100 egzemplarzy oraz prowadziła akcje sabotażowe. 

Z powodu błędów organizacyjnych i przy udziale konfidentów Konfederacja została rozpracowana przez gestapo. W styczniu i lutym 1942 r. nastąpiła fala aresztowań. Augustyn Suski zginął w obozie koncentracyjnym w Auschwitz-Birkenau, major Edward Gött-Getyński został tam rozstrzelany. Wcześniej aresztowani członkowie organizacji byli przesłuchiwani i torturowani w siedzibie gestapo w Zakopanem w Hotelu Palace.

Obóz w Auschwitz przeżyła Jadwiga Apostoł, poetka i sekretarz Konfederacji, która po wojnie upamiętniała działalność organizacji stawiającej sobie za cel zmycie hańby Goralenvolku.

Tymczasem historycy szacują, że przynależność do Goralenvolku zadeklarowało ok. 18% ludności Podhala przyjmując góralskie karty rozpoznawcze z literą „G”. Niemcy wydali ich ponad 27 000, co stanowi jeden z największych odsetków volksdeutschów na terenach Generalnego Gubernatorstwa.
 
Krzeptowski próbował założyć także Goralische Waffen SS Legion. Zgłosiło się do niego około 300 osób, z których 200 było zdolnych do służby wojskowej. Większość zdezerterowała, część wywieziono na roboty przymusowe w głąb Niemiec – do SS ostatecznie trafiło kilkoro spośród ochotników.

Sam Krzeptowski w styczniu 1945 został powieszony na drzewie przez partyzantów AK.
fig

Reklama
1
Premierę filmu poprzedziło przedstawienie przygotowane przez uczniów SP nr 5 noszącej imię Konfederacji Tatrzańskiej. / Fot. Józef Figura
2
/ Fot. Józef Figura
3
/ Fot. Józef Figura
4
Widzowie wysłuchali także list od ostatniej żyjącej uczestniczki Konfederacji Tatrzańskiej - Haliny Daukszy. / Fot. Józef Figura
5
Jedno z ostatnich ujęć filmu to historyczne nagranie Jadwigi Apostoł - Staniszewskiej recytującej swój wiersz poświęcony Konfederacji Tatrzańskiej. / Fot. Józef Figura
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
the bill 2019-06-12 20:45:07
Morawa, z twojej rodziny ile, 100%
Bioły 2019-06-12 16:52:44
No c?ż widać idą kolejne wybory w których wystartują górale i się zaczyna temat stary i wyborczy jak to określił jedna "mondro baba ślónsko" "taki mamy klimat"
Tadeusz Morawa 2019-06-12 15:06:57
Dywizja Górska była ,ale w zamyśle mjr Gett-Getyńskiego- kpt Wraubek
Tadeusz Morawa 2019-06-12 15:02:15
Partyzantka koło Turbacza to rok i trochę ale już po rozbiciu Konfederacji,czyli lato 1943 r. W samym Nowym Targu prawie 30 %.członków Goralenvolku, a w Szczawnicy 95%
2019-06-27 13:52 Podhalanka wysoko w rankingu Perspektyw 2019-06-27 12:43 Poślizg z otwarciem przejazdu 1 2019-06-27 12:13 Remontują dach na ul. Kościuszki 2019-06-27 11:59 Muzyka z widokiem na Tatry. Startuje czwarta edycja festiwalu Hej Fest 1 2019-06-27 11:20 Końskie zarzuty w sprawie jazdy do Morskiego Oka 2 2019-06-27 09:58 Wołowiec, Rohacze i słońce (ZDJĘCIA) 2019-06-27 08:46 To rzadki, piękny i największy kwiat (WIDEO) 1 2019-06-27 07:01 Hokej w prokuraturze (WIDEO) 2019-06-26 22:15 Upał wieczorową porą zelżał, ale i tak było ponad 30 st. C. 2019-06-26 21:28 Porachunki mafii znowu w Zakopanem. Kręcą film na Gubałówce (WIDEO) 2 2019-06-26 20:25 Rekordowo pracowity dzień ratowników. Pomagali w Tatrach 9 osobom 3 2019-06-26 19:59 Uwaga na moście - bariera grozi zawaleniem 1 2019-06-26 18:50 Wotum zaufania i absolutorium dla burmistrza Leszka Doruli 8 2019-06-26 17:45 Górale nie śmiecą 1 2019-06-26 17:40 Wypas to czy wywczasy 2 2019-06-26 16:18 Masz kota to uważaj na kastratorów 10 2019-06-26 15:57 Wypadek w Dębnie – droga jest zablokowana 1 2019-06-26 15:22 Sanepid: woda w Nowym Targu nie nadaje się do spożycia 2019-06-26 15:19 Wszedł do sklepu, miał w ręku niebezpieczny przedmiot? 1 2019-06-26 15:01 Mamy 30 stopni w Zakopanem 2019-06-26 14:35 Zmiany w parkowaniu 3 2019-06-26 14:28 Dziś otworzą przejazd kolejowy 2 2019-06-26 13:48 Wata cukrowa na Krupówkach 1 2019-06-26 13:18 Eko Patrol w Zakopanem 2 2019-06-26 12:40 Pogrzeb Tomasza Krzyżanowskiego w piątek 2019-06-26 12:10 Burmistrz Rabki z rozgrzeszeniem 5 2019-06-26 12:04 Zaproszenie na spotkania Konfederacji na Podhalu! 2 2019-06-26 11:59 Cudowny, ale bardzo ciepły dzień w Tatrach (WIDEO) 2019-06-26 11:12 Pożar busa w Czarnym Dunajcu 2019-06-26 11:06 Narkotykowa wpadka 1 2019-06-26 11:04 Narciarska sesja rady miasta 3 2019-06-26 10:56 Seniorka pod kołami 2019-06-26 10:16 Kasprowy już oblężony 1 2019-06-26 10:03 Policjant, jak ratownik 2019-06-26 09:29 Oszuści znów aktywni 2019-06-26 09:21 Nowotarscy kadeci pożegnali rok szkolny 2019-06-26 08:09 Dachowanie na drodze do Cichego 2019-06-26 08:01 Żłobek na papierze 2019-06-26 07:30 Kolizja autobusu na wjeździe do Zakopanego 1 2019-06-25 21:59 Remontu nie będzie - wykonawca chce za dużo 2 2019-06-25 21:04 Śmigłowiec ewakuował turystę z okolic Krzyżnego 1 2019-06-25 20:50 Zmarł Tomasz Krzyżanowski, pracownik TPN, muzykant, twórca sztuki teatralnej 6 2019-06-25 20:30 Rynek w kwiatach 3 2019-06-25 19:36 Do przeglądu! Sprawdź swoje auto przed wakacjami 2019-06-25 19:32 Zaczęły się wakacje, trzy kubki na Gubałówce bez zmian (WIDEO) 14 2019-06-25 19:13 Jelonek spaceruje po Zakopanem (WIDEO) 1 2019-06-25 18:01 Bałwan się roztopił, sprawa w prokuraturze została 5 2019-06-25 17:51 Wenezuela - jak socjalizm zrujnował potentata naftowego Południowej Ameryki 4 2019-06-25 17:35 Za czym kolejka ta w czasie upału stoi? 2019-06-25 17:23 Gitarowy recital w nowotarskich „Jatkach”
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2019-06-27 13:26 1. @ Michas i @Marzena. No tak. Każdy jadący przez wieś powinien wiedzieć, że akurat jest wesele i w tym miejscu rozciągają linki. Jak widać rejestracja nie jest z naszego terenu. Ciekawe czy gdyby Was ( lub kogoś z Waszej rodziny) coś takiego spotkało też bylibyście tacy tolerancyjni. 2019-06-27 13:00 2. Podobno nadmierny pośpiech jast wskazany przy łapaniu pchły :) 2019-06-27 12:55 3. Ile teraz kosztuje taki przejazd do góry? Jest jakaś stała oficjalna cena? A kasy fiskalne już mają? 2019-06-27 12:27 4. Śmieszne incydenty sądowe - podczas gdy droga do Morskiego Oka na terenie TPN powinna być niedostępna dla ruchu kołowego. Tylko Piesi Prawdziwi Turyści. 2019-06-27 12:09 5. Szczawnica, Krynica - bezpłatnie. A w Zakopanem - 45 zł. No tak, bo my tutaj bogatsi przecież :D 2019-06-27 11:29 6. Proponuję bezwzględnie zakazać dokarmiania administracji obiektu. Sam mam 2 koty wysterylizowane w domu ale jak się jakiś przybłąka micha tez na niego czeka. 2019-06-27 10:43 7. Niezły kabaret 2019-06-27 10:37 8. Ja też zagrałem, nie dlatego, że byłem chciwy tylko pod presją wyciągnąłem pieniądze. Na szczęście tylko/aż 100zł. Naciskali dalej ale udało mi się wymknąć. Jak się stanie przy tej grupce to jest ogromna presja. Jak stoi kilka osób i wszyscy się patrzą i naciskają, żebyś zagrał - to możesz zagrać tak jak ja. Prawda jest taka, że będąc w Zakopanem czułem się bezpiecznie i to mnie zgubiło. Wstyd dla Policji i dla Polski, że można zostać tak okradzionym na ulicy w biały dzień. Żałosne to jest. Dzięki za lekcję, na pewno będę w Polsce bardziej uważał bo widzę, że z najprostszymi przestępcami sobie Policja nie radzi. A Zakopane każdemu odradzam! 2019-06-27 10:12 9. @zakopiańczyk Dawno się tak nie uśmiałem - czyli co, mieszkańcy mają sami wszystko zrobić? To po co w ogóle jakaś władza w tym mieście? Skoro i tak niewiele robi więc może czas zlikwidować stanowisko p. Doruli? 2019-06-27 09:35 10. Mówiliście Paszczakowi? ")
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama
Polecamy

Bojcorka

FILMY TP

Album TP

Pożegnania

Dołącz do nas - facebook
Dołącz do nas - twitter