Szkic. Szkicowanie - co to w zasadzie jest?

O rysunku trochę więcej

Rysowanie, jak i muzyka wymaga masy treningu. Na początku trzeb nauczyć się podstaw widzenia.

Dokładnie tak! Bo jest cos co się nazywa polem dobrego widzenia. Jest to stożek a w zasadzie dwa stożki wychodzące z naszych źrenic. Rysowany obiekt musi znajdować się w obrębie tych stożków. Rozwartość każdego z nich to 60 stopni. Jeżeli obiektu nie obejmujemy polem dobrego widzenia to  jest on w widzeniu peryferyjnym. Takie obiekty są wtedy zniekształcone. 

Przez lata pracy ze studentami nabrałem pewności, że samoistnie ciężko jest to zobaczyć. Dobrze jest wyjaśnić rysującym to wcześniej.

Kiedy poznamy już zasady dobrego widzenia to możemy przejść do dalszych ćwiczeń.

Królowa wszystkich tematów rysunkowych - martwa natura

W zasadzie na martwej naturze można byłoby zacząć i skończyć naukę rysunku. Nie trzeba w niej tłumaczyć zasad perspektywy i przestrzenności. Jeżeli martwa natura ustawiona jest w stożku dobrego widzenia to wszystko w niej widać. Zasady perspektywy, proporcje, faktury materiałowe są w niej widoczne.

Niestety oko płata nam figle. Powstają złudzenia optyczne które mocno przeszkadzają. To też dobrze żeby wyjaśnił wykładowca.  Początkujący rysownicy patrzą i nie widzą. A trzeba na początku zmienić cel patrzenia czyli zadać sobie pytanie "Po co patrzę?"

Pojawia się pierwszy raz słowo szkic

Kiedy rozpoczyna się lekcja rysunku wszyscy siadają dookoła ustawionej wcześniej martwej natury. Wtedy też prowadzący każe zrobić szkic w prawym górnym rogu. I tu pojawia się po raz pierwszy słowo - szkic. 

I w tym przypadku chodzi o prosty rysunek linearny który ma określić proporcje i wzajemne relacje. Takiego szkicu nie cieniujemy. Ma on tylko pomóc w rozplanowaniu arkusza. Z praktyki rysunkowej wynika, że takie rozpoznanie problemów bardzo pomaga przy dużej pracy. Kiedy przechodzimy na większą część arkusza już wiem z czym będziemy się mierzyć.

Szkic postaci

Kolejny raz kiedy spotkamy się ze szkicem będzie sytuacja rysowania postaci ludzkiej z natury.  Tu też zaczyna się od rozpoznania proporcji szybkim rysunkiem. Tak on wygląda:

Zobacz, że nie ma tu koncentrowania się nad detalami. I to właśnie jest szkic. W tym przypadku jako lapidarne i szybkie oddanie rzeczywistości.

Rysowanie i szkicowanie w plenerze

Dochodzimy do słowa "szkicownik". Jest to niezbędny przedmiot każdego rysownika. Przygotowując się do rysowania w plenerze warto spakować ze sobą szkicownik. Zawsze może być taka sytuacja, że gwałtownie zmienią się plany rysunkowe. Ileż to razy musieliśmy uciekać przed burzą.

W takich sytuacjach wyjmuje się szkicownik i szybko przenosi się to co widać na kartki papieru. 

Tak wygląda przykładowy szkic z pleneru:

W tym przypadku autor szybko oddał to co przez chwilę zobaczył.

Ciekawy artykuł rozszerzający informacje o szkicowaniu znajdziesz tu:

https://domin.pl/latwe-szkice/

Czy każdy może szkicować?

Każdy możesz nauczyć się rysować. Jednak nie każdy temat.

Ileż to razy spotykam się ze stwierdzeniem - "no mnie to by Pan nie nauczył rysować". 

Sprawa jest trochę bardziej złożona. 

Otóż każdy z nas ma cechy indywidualne. I tak na przykład umysły ścisłe mają problem z rysowaniem miękkim - portretów, postaci itp. Ale świetnie odnajdą się w rysowaniu perspektywy. Natomiast osoby silnie empatyczne z naturalną łatwością będą oddawać emocje rysowanej osoby. 

Czyli nie pytajmy czy możesz rysować. Pytajmy "co" możesz rysować.

Szkic jako interpretacja

W akapitach wyżej mieliśmy szkic jako rysunek poglądowy, wykonany szybko.  Jest jednak cała oddzielna dziedzina sztuki gdzie szkic pozostaje odrębnym tematem. Omówimy to sobie na dwóch ciekawych przykładach.

Na przedstawionym rysunku mamy jakąś kapliczkę przy drzewie. Rysunek jest wykonany flamastrem. Patrząc na niego rozpoznajemy przestrzeń. Widzimy co jest gdzie - ale nie jest to rysunek realistyczny. Artysta zinterpretował na swój sposób różne elementy. Popatrz tylko na drzewa - nasz mózg mówi nam - "są jakieś drzewa i krzewy w tle" ale tak naprawdę, to są to jakieś okręgi z kreskami!

W tym przypadku sednem jest kapliczka a nie pejzaż po całości. Dlatego żeby nie koncentrować się na zbędnych elementach maksymalnie je uproszczono.

Szkic jako zagrywka graficzna

jeszcze inaczej sprawa ma się tutaj:

I znów mamy tu mocno uproszczony rysunek. Mogę dodać, że narysowany został w kilkanaście minut. Tu sednem jest ta abstrakcyjna forma na trzecich planach. Autorka dość przewrotnie podchodzi do perspektywy powietrznej. Wiemy, że kolory na trzecich planach bledną a tu wręcz przeciwnie. Główny temat jest na dalekich planach i jest potraktowany mocnym kolorem.

Taki był zamysł. Zobacz też, ten szkic nie koncentruje się na postaciach - one są tylko potrzebne do pokazania skali. 

Szkicowanie jest najtrudniejszą ze sztuk

Jak widzisz, szkicowanie nie jest łatwe. Umiejętność szybkiego oddania rzeczywistości, skrótowego oddania sedna czy interpretacji to kompetencja doświadczonych rysowników. Żeby zrobić lapidarny szkic trzeba najpierw przejść przez wiele ćwiczeń studialnych. I kiedy już tych godzin nad podstawami przerobisz dość to będziesz mógł przejść do nauki szkicowania.

Zacznij więc rysować już teraz!

Mamy dla Ciebie coś szczególnego. Pod tym linkiem:

https://dominart.studio/pl/jak-narysowac-kota/

... znajdziesz kompletną lekcję o tym jak narysować kota. Znajdziesz tam tutorial krok po kroku do wykonania ołówkiem. I narysuj go. Jeżeli się wstydzisz to nikomu nie pokazuj. Zrób go w zaciszu domowym z dala od oczu innych.

Kiedy spytałem na naszych kursach rysunku czego najbardziej boją się ludzie to wymienili takie rzeczy:

1. Lęk przed krytyką

2. Lęk przed wyśmianiem (często publicznym)

3. Lęk przed oceną

Jeżeli i Ty podpisujesz się pod tym trzema zjawiskami to zacznij rysować bez pokazywania a wtedy zejdzie z Ciebie mnóstwo stresu.

O szkicowaniu - podsumowanie

1. Szkicowanie w cale nie jest proste

2. Szkic to najbardziej wyrafinowana forma rysunku

3. Najpierw trzeba ćwiczyć ćwiczenia podstawowe a dopiero potem przejść do szkicowania

4. Szkic może być oddzielnym dziełem.