2024-06-15 19:03:35

Zakopane

Gdyby nie upór ludzi, "Katowni Podhala" nie byłoby na historycznej mapie Polski

Tylko dzięki uporowi i pamięci dawnych więźniów Zakopane ma dziś Muzeum Palace.

Nieoceniona w tym zasługa nieżyjących już dziś: doktora Wincentego Galicy, Mariana Polaczyka i Władysława Szepelaka.  W piątek w rocznicę pierwszego transportu do KL Auschwitz, który miał miejsce 14 czerwca 1940 roku, Muzeum Tatrzańskie zorganizowało konferencję poświęconą "Katowni Podhala". 
- W tym transporcie znalazło się wielu Podhalan, data 14 czerwca jest symboliczna, ale tematem naszej konferencji jest Muzeum Palace - podkreślił Michał Murzyn, dyrektor Muzeum Tatrzańskiego witając gości przybyłych na spotkanie z Zakopanego, Nowego Targu i Krakowa. 
Więcej zdjęć z konferencji w naszej galerii: https://24tp.pl/g/3677

Ocalone od zapomnienia

Dyrektor Muzeum Tatrzańskiego podkreślił, że to że budynek willi "Palace" stał się własnością publiczną jest zasługą władz Zakopanego, które ten budynek zakupiły a później przekazały i w części odsprzedały Muzeum Tatrzańskiemu. - Ta pamięć, to co udało się stworzyć w piwnicach i salach tego budynku nie byłoby też możliwe, ten zakup nie byłby możliwy, gdyby nie wieloletnia działalność Stowarzyszenia Muzeum Walki I Męczeństwa Palace – Katownia Podhala. - W szkole w ogóle nie mówiło się o Palace. Ja o Katowni Podhala dowiedziałem się dopiero jako nastolatek z książki - przypomniał Michał Murzyn - dzięki wam, dzięki tej małej świeczce, która paliła się w celach w piwnicy udało nam się rozświetlić cały budynek, a mam nadzieję, że będziemy to światło nieść na całe Podhale. Jesteście emisariuszami dobrej troski o to, co dalej się dzieje. Naszym zadaniem jest uczyń nowe, młode pokolenia. Nie w tonie agresji i nienawiści, ale by każdy mógł znać historię i miejsce skąd pochodzi. Bo historia cały czas wraca, jest jak sinusoida. Trzeba być mądrzejszym, trzeba uczyć się na własnych błędach. 
Skromnym bukietem kwiatów podziękował Lucynie Galicy-Jureckiej za wsparcie i pracę wraz z całym Stowarzyszeniem na rzecz powstania Muzeum Palace. A władze Stowarzyszenia wręczyły podziękowania i symboliczne białe róże wszystkim, którzy pomagali i nadal pomagają w działalności na rzecz "Palace". 

Tysiące więzionych

W czasie okupacji w pensjonacie "Pa­lace" znajdowała się siedziba Gestapo, niemieckiej tajnej policji, a piw­nice zostały zaadoptowane na cele więzienne. Przez "Palace" zwanym "Katownię Podhala" przeszło kilka tysięcy Polaków. Praktycznie wszystkich więźniów torturowano, ok. 250 osób zabito na miejscu. Wielu kierowano do innych więzień i obozów koncen­tracyjnych. Wśród więźniów "Palace" byli m.in. bł. ks. Piotr Dańkowski, Franciszek Gajowniczek, Kurierzy Tatrzańscy - Stanisław Marusarz, Bronisław Czech, a także dr Wincenty Galica, Marian Polaczyk i Włady­sław Szepelak. To właśnie z inicjatywy tej trójki byłych więźniów w 1994 roku w miejscu dawnych cel powstało niewielkie muzeum prowadzone przez Stowarzyszenie Muzeum Walki i Męczeństwa "Palace". Po 2010 roku, funkcjonowanie Muzeum było jednak bardzo ograniczone. Dzięki nowemu zarzą­dowi z prezes Lucyną Galicą-Jurecką, córką doktora Wincentego Galicy, od grudnia 2016 roku Muzeum wznowiło działalność, którą wspierają władze samorządowe, a także lokalne stowarzyszenia i firmy. 

- Policzyłem ilu ludzi na przestrzeni tych wszystkich lat wspierało i pomagało na wszelkie sposoby, by w Zakopanem uruchomić można było Muzeum Palace - mówi Michał Murzyn - po dodaniu wyszło mi ponad tysiąc. Tym wszystkim ludziom składamy dziś podziękowania - podsumował dyrektor Muzeum Tatrzańskiego. 

Kustosz Jan Jarosz ze Stowarzyszenia Muzeum Walki I Męczeństwa Palace – Katownia Podhala przypomniał czasy, gdy w budynku mieściła się szkoła. Joanna Staszak, naczelnik Wydziału Kultury z Urzędu Miasta Zakopane opowiedziała jak wyglądały starania miasta o budynek. Ewa Cyrulik z Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau oraz dr Marcin Błaszczyk z Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie dali wykład "Palace widziane oczami konserwatora". Dr Maciej Korkuć, naczelnik Oddziałowego Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa IPN w Krakowie podkreślał wagę pamięci o tym, czego dopuściło się w czasie wojny państwo niemieckie. Maria Bafia z działu historii Muzeum Tatrzańskiego opowiedziała o tym, jak Niemcy, oprawcy z Palace zapłacili za swe zbrodnie. Kary, które ponieśli były w wielu przypadkach dużo łagodniejsze niż te spadające na Polaków - kolaborantów. O tym jak przebiegały prace budowlane i remontowe, by z zapuszczonego pensjonatu stworzyć przestrzenie wystawowe na miarę XXI wieku mówiła Marta Gratkowska z działu inwestycji Muzeum Tatrzańskiego. Natomiast Aleksandra Trybuła z działu konserwacji Muzeum Tatrzańskiego opowiedziała o pamięci zaklętej w przedmiotach, czyli jak przygotowywano eksponaty do wystawy stałej w Muzeum Palace. 

rav

Zostań Patronem Tygodnika Podhalańskiego.

Reklama
Reklama
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
Janusz 2024-06-15 23:07:47
Nie umniejszając zasług osób tworzących Muzeum, zastanawia mnie, dlaczego z równym uporem nie tworzy się miejsc zwycięstw czy jakichkolwiek pozytywnych. Wszędzie tylko muzea śmierci i katownie. Później przyjeżdżają turyści i na cały świat idzie, że u nas się ludzi mordowało.
  • PRACA | dam
    Młoda energiczna osoba poszukiwana do pracy na weekendy pod Gubałówką.... szczegoly pod numerem telefonu 781271166.
  • USŁUGI | budowlane
    MALOWANIE, SZPACHLOWANIE, DROBNE REMONTY. 787 036 888.
  • USŁUGI | inne
    WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    ZAKOPANE - STYLOWY DOM (zadbany, urządzony), na działce 3000 m, widok na góry - 607 506 428.
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    Do wynajęcia MIESZKANIE 80 m2 - Szaflary. 660 876 537.
  • PRACA | dam
    Przyjmę DO OPIEKI NAD STARSZĄ OSOBĄ. 665 602 766.
  • USŁUGI | budowlane
    BUDOWY DOMÓW OD PODSTAW, STANY SUROWE OTWARTE, DACHY, ELEWACJE. 608729122.
  • BIZNES
    Wydzierżawię działkę w Ludźmierzu przy trasie Nowy Targ-Czarny Dunajec lub przyjmę reklamę. 608 729 122.
  • PRACA | dam
    Przyjmę MURARZY. Praca Polska, Niemcy. 608729122.
  • PRACA | dam
    ZLECĘ PRACE PORZĄDKOWE, REMONTOWO-BUDOWLANE W KOŚCIELISKU, OD ZARAZ. 608 806 408
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    ZAKOPANE - KOŚCIELISKO DO WYNAJĘCIA KOMFORTOWE, WYPOSAŻONE MIESZKANIA 35-38m2. 608 806 408
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    Emerytka szuka DOMU Z OGRODEM do wynajęcia - Nowy Targ i okolice. 575 450 977.
  • USŁUGI | budowlane
    BUDOWY DOMÓW OD PODSTAW ORAZ WIĘŹBY DACHOWE WRAZ Z POKRYCIEM. 572624414.
  • PRACA | dam
    PIEKARNIA W ZAKOPANEM ZATRUDNI KIEROWCĘ. Mile widziane doświadczenie. Praca na stałe. 602 759 709
  • PRACA | dam
    Zatrudnię SPRZEDAWCZYNIĘ DO SKLEPU SPOŻYWCZEGO W ZAKOPANEM. 606 115 465.
  • PRACA | dam
    Restauracja Siwy Dym w Rabce-Zdrój zatrudni: KUCHARZA KUCHNI ZIMNEJ ORAZ GORĄCEJ. Praca na stałe lub dorywczo. CV na: rabka@siwydym.pl Informacje pod numerem 887 080 004
  • PRACA | dam
    KANTOR ZATRUDNI KASJERA WALUTOWEGO. CV proszę przesyłać na adres: kantorzakopanepraca@gmail.com
  • USŁUGI | budowlane
    MALOWANIE DACHÓW I ELEWACJI. 602 882 325.
  • KUPNO
    KUPIĘ STARY POROZBIÓRKOWY SOSRĘB. Proszę wysłać zdjęcie na numer 605 306 244.
  • USŁUGI | budowlane
    OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
  • SPRZEDAŻ | różne
    DREWNO KOMINKOWE. 501 577 105.
2026-03-09 19:00 Nie będzie Nowotarskiego Becikowego. Przynajmniej na razie 2026-03-09 18:48 Luzem biegające psy przy ścieżce w Starem Bystrem (WIDEO) 2026-03-09 18:10 Pojawiają się pierwsze krokusy, ale na fioletowe dywany jeszcze poczekamy (WIDEO) 1 2026-03-09 17:30 Otwarte warsztaty "od dialogu do negocjacji" 2026-03-09 17:30 Europosłanka Jagna Marczułajtis: W Zakopanem lokalni pracownicy mają problem ze znalezieniem mieszkań 5 2026-03-09 16:54 Zaginął Vincenzo Falanga z Mszany Dolnej. Pojechał pociągiem do Nowego Targu 1 2026-03-09 16:39 Wielkopostne "Spotkanie ze Słowem" w Ludźmierzu 2026-03-09 16:00 15 medali wywalczyli karatecy z Podhala w Limanowej 2 2026-03-09 15:59 Wynajem pojazdów - jakiego rodzaju samochody można wynająć do firmy? 2026-03-09 15:09 Kolejny pożar traw. Tym razem w Murzasichlu 3 2026-03-09 15:00 Pienińskie świętowanie Dnia Kobiet 1 2026-03-09 14:02 Pomoc żywnościowa dla mieszkańców Zakopanego 2 2026-03-09 13:02 Poranek na kacu. Kierowcy myśleli, że już są trzeźwi 1 2026-03-09 11:59 2500 zł mandatu za jazdę hulajnogą po alkoholu. Mężczyzna wiózł na niej poszukiwaną nastolatkę 10 2026-03-09 10:59 Pogoda dziś idealna. Nie zapominajcie o zdjęciu z Jędrkiem (WIDEO) 4 2026-03-09 09:59 Policja ostrzega: za wypalanie traw grozi nawet 30 tys. zł kary 1 2026-03-09 09:00 Cietrzew w Tatrach pod szczególną ochroną. TPN apeluje do turystów 5 2026-03-09 08:32 Warsztaty wykonywania bibułkowych ozdób w orawskim skansenie 2026-03-09 08:00 Złoty Indeks Politechniki Krakowskiej dla Jakuba Młynarczyka 3 2026-03-08 22:06 Kolej na Kobiety pod Tatrami. Był pokaz mody, pociąg retro i tulipany od burmistrza (ZDJĘCIA) 4 2026-03-08 21:00 TPN apeluje o niewchodzenie na stawy 3 2026-03-08 20:29 Ty42, czyli kolejowy i parowy Dzień Kobiet (ZDJĘCIA, WIDEO) 4 2026-03-08 20:00 Za tydzień Finał Pucharu Zakopanego Amatorów w Narciarstwie Alpejskim 2026-03-08 19:30 Wiosna zaglądnęła do orawskiego skansenu 1 2026-03-08 19:00 Wielka wojna parkingowa 2 2026-03-08 18:42 Pożar lasu w rejonie Stasikówki 3 2026-03-08 18:25 Kobieca banderia konna (ZDJĘCIA, WIDEO) 2026-03-08 18:00 Óni to po Platonie majom. Saga rodu Trebuniów-Tutków 1 2026-03-08 17:15 Przeprogramuj mózg i ciało, by uodpornić się na stres. Mamy dla Was książki 2026-03-08 16:59 Z Murzasichla na salony mody. Góralka wyhaftowała kreację dla Ewy Minge 2 2026-03-08 16:52 Pożar siana w Zębie. Strażacy rozrzucali bele, by opanować ogień 1 2026-03-08 15:59 Warta Brelok Banked Slalom: spotkanie młodych talentów i olimpijczyków 2026-03-08 15:00 Prywatny protest przy rondzie Romana Dmowskiego w Zakopanem. Transparent z ostrą krytyką UE w pasie drogowym 38 2026-03-08 14:14 Liga Tatrzańska wyłoniła zwycięzców. Najlepsza drużyna - Migrond 2026-03-08 14:00 Bezpłatne szkolenie dla liderów wolontariatu w Białym Dunajcu 3 2026-03-08 13:30 Dzień Kobiet w Krościenku nad Dunajcem 2026-03-08 13:00 Walczą o małą szkołę z wielkim sercem 2026-03-08 11:59 To był świetny występ i trzecia pozycja Basi Giewont 6 2026-03-08 11:00 Piąta olimpiada Grzegorza Momota 2026-03-08 10:31 II Zlot Morsów w Czarnym Dunajcu. Będzie bieg, wspólna kąpiel i tradycyjne topienie Marzanny 1 2026-03-08 10:00 Jazz Quartet wystąpił w Klubokawiarni Stacji Kultura Zakopane 2026-03-08 09:17 Dziad o babie czyli muzyczna opowieść na Dzień Kobiet 2026-03-08 08:58 Pociąg retro już w trasie. W Zakopanem będziemy świętować Dzień Kobiet (WIDEO) 1 2026-03-08 08:00 Drogie Panie, niech każdy dzień będzie jak najpiękniejszy widok na Tatry! (WIDEO) 3 2026-03-08 07:06 Prezent na Dzień Kobiet rodem z PRL-u (ZDJĘCIA) 1 2026-03-07 21:58 Wysoki poziom Akademickich Mistrzostw Polski w snowboardzie. Złoto dla olimpijczyka z Mediolanu 2026-03-07 21:35 Noc Sów w Babiogórskim Parku Narodowym 2026-03-07 21:00 Ponad 3 mld zł na kolej w stronę Podhala. Rusza budowa odcinka Podłęże-Gdów 11 2026-03-07 20:02 Szybka interwencja strażaków na Krupówkach (WIDEO) 2026-03-07 19:42 Tragiczne wieści z Tatr. Śmiertelny wypadek w rejonie Starorobociańskiego Wierchu 1
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2026-03-09 18:58 1. Krokusy jak krokusy, najważniejsze, że paliwo jest po 5,19zł. 2026-03-09 18:57 2. Na początek proponuję zacząć od siebie i zakwaterować te osoby pracujące w Chalet Wioska Jagny. Wszędzie blisko do dworca w Zakopanem tylko 7,3km. 2026-03-09 18:41 3. A czemu zabraniają? niech wchodzą ,jak lód sie załamie to IQ społeczeństwa od razu wzrośnie 2026-03-09 18:37 4. @Ella, zawsze możesz iść na naradę z burmistrzem i zapytać kiedy będzie promocja bezpiecznych chodników dla mieszkańców. https://24tp.pl/n/138866 Samorząd ramię w ramię z przedsiębiorcami - zaproszenie do wspólnej promocji 2026-03-09 18:32 5. "W Zakopanem lokalni pracownicy mają problem ze znalezieniem mieszkań" Proponuję żeby Filipowicz zaryzykował i wydał w tym roku 5 milionów na bezpłatnego sylwestra. Kto wie, może to coś zmieni. Gwarancji nie ma... ale zawsze warto spróbować. Tym bardziej że nie ryzykuje własnych pieniędzy tylko publiczne środki z podatków od mieszkańców. Gdyby chciał tak poszaleć z prywatnej kieszeni to stanowczo bym odradzał... bo istnieje duże ryzyko... graniczące z pewnością... że skutki będą odwrotne... Ale ze środków publicznych... Próbować do końca świata! A nóż kiedyś się uda! Mieszkańcy stawiają! 2026-03-09 18:31 6. oby ta dyktatura Unijna jak najszybciej się rozpadła , bo zadłużają Polske na potęge i będzie coraz gorzej i pakt imigracyjny na siłę wpychają łotry jedne lewackie tu komentujące popierają polityke pana Tuska który powiedział że takie są zasady w Unii 2026-03-09 18:25 7. Tak się kończy palenie śmieci koło lasu jak wieje wiatr 2026-03-09 18:15 8. Wydawało mi się zawsze, że polityk jest od tego aby problemy rozwiązywać. Tymczasem działalność pani Marczułajtis polega na tym, że pani Marczułajtis zauważa, że są jakieś problemy. A co zrobi twór o nazwie Unia Europejska? Przegłosuje sprawozdanie, w którym będzie napisane że są problemy. Pani Marczułajtis obwieści potem, że UE przegłosowała sprawozdanie. A Unia pewnie uwzględni głos pani Marczułajtis w kolejnym sprawozdaniu. 2026-03-09 18:08 9. Funkcjonariusze ROG u powinni sprawdzić czy ten Jędrek jest na pewno polskim Polakiem. 2026-03-09 17:57 10. Czy Pani Jagna umie spojrzeć w lustro? Nie lepiej spijać smietanke za piękne sukcesy w sporcie?
2026-03-06 08:53 1. moze zamiast organizować te rozchwytywane i konsultacje miasta uruchomi druga zmiane u w urzedzie dla pracujacych obywateli petentów? 2026-03-06 08:25 2. Chętnie bym się dowiedział jakie studia i na jakich poważnych uczelniach mają ukończone uczestnicy dyskusji. Wprawdzie obowiązuje zasada, że wystarczy chęć szczera ale oni chcą zmarnować nasze pieniądze. Oj tam, oj tam. 2026-02-16 21:51 3. "Na spotkaniu zjawił się burmistrz Łukasz Filipowicz, radni Tymoteusz Mróz, Mateusz Łękawski i mieszkańcy. Ci ostatni niezbyt licznie." A kto miałby się tam pojawić jak spotkanie zorganizowane w godzinach gdzie normalni ludzie pracują a miejsca tam w tej "stacji kultura" było może jeszcze na jakieś 20 osób. Przecież to klita na poddaszu gdzie jest miejsce dla dzieci na zabawy a nie dla 100 czy więcej dorosłych. Przecież to była jawna kpina. Dlaczego spotkanie nie było bardziej komunikowane i nie zapewniono odpowiednio dużej sali? I przede wszystkim dlaczego w godzinach pracy a nie w weekend??? Wywalić miliona na sylwestra potrafią a zmobilizować mieszkańców "nie da się". Widać zależy im żeby przyszło jak najmniej mieszkańców. Boją się usłyszeć to i owo. 2026-02-08 13:18 4. Fajne eksponaty :) 2026-02-04 21:19 5. Nie moje klimaty ani dla uszu ani dla oczu 2026-01-29 15:43 6. Kasia Rysy 2026-01-03 13:15 7. Ładne góalki. 2025-12-29 19:33 8. Znakomity poMYSł panie @jarząbek 2025-12-03 15:38 9. Świetny POmysl, zwłaszcza że w Zakopanem mimo otwartej Gubałówka m.in. przez Pana Szwajcara i czwartego burmistrza G.J. to lepiej na desce windsurfingowej po równiach pojeździć 2025-12-01 17:12 10. Panowie dobra robota! A tak swoją drogą nie ma wojny, jest woda, ogólcie się do tej służby, a nie wyglądajcie jak krasnale...
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama
Polecamy


REKLAMA


FILMY TP


REKLAMA


Pożegnania