2024-08-11 21:45:13

Zakopane

Czy uda nam się dogonić wszechświat? Marek Żbik o kosmosie i powstaniu Tatr

Reklama

Wszechświata raczej nie dogonimy, ale może kiedyś uda się nam go zrozumieć. Na pewno jesteśmy do tego bliżej po wysłuchaniu ciekawego wykładu Marka Żbika, astronoma i geologa w Domu Doktora w Zakopanem.

Mieszkający w Australii Marek Żbik opowiadał w sobotni wieczór w Domu Doktora przy ul. Witkiewicza w Zakopanem o "Abstrakcji Wszechświata i wzrastaniu Tatr". Od razu na początku zaznaczył, że sam Wszechświat jest pojęciem dość abstrakcyjnym dla zwykłego człowieka, a nawet wielkim badaczom nie udało się udowodnić teorii jego powstania, które nadal są tylko hipotezami. Tatry abstrakcją nie są, ale sam proces ich tworzenia już taką abstrakcją być może.

- Wszyscy mówią o Wszechświecie, ale nikt nie wie jak powstał. Aby wyobrazić sobie jego ogrom trzeba powiedzieć, że przez naszą Drogę Mleczną światło leci przez 100 tys. lat, gdy z Księżyca do Ziemi dociera w jedną sekundę. Tymczasem takich galaktyk jak Droga Mleczna jest we Wszechświecie 200 miliardów - mówił Marek Żbik.

Astronom i geolog mówił o wielu teoriach powstania Wszechświata, od tych religijnych po naukowe. - Kiedyś uważano, że Ziemia leży w centrum Wszechświata, dopiero Kopernik obalił to twierdzenie. W XX wieku astronom amerykański Edwin Hubbel udowodnił, że jesteśmy częścią jednej galaktyki, a tych galaktyk jest właśnie ok. 200 miliardów - mówił Marek Żbik.

Naukowcy powołując się na efekt Dopplera doszli też do wniosku, że im dalsze galaktyk tym fale do nich docierające wydłużają się w stronę czerwieni. Stąd zrodziło się przekonanie, że jednak możemy być w centrum Wszechświata i inne galaktyki się od nas oddalają. - Pojawiały się nawet teorie, że może jesteśmy tacy źli, że wszystko od nas ucieka, ale zaraz ktoś doszedł do wniosku, że ten proces zaczął się o wiele wcześniej niż na Ziemi pojawili się ludzie - tłumaczył Marek Żbik.

Przedstawił on Wszechświat jako rozszerzający się balon, który powstał na skutek wielkiego wybuchu 13,5 mld lat temu. Nikt nie wie jednak kiedy ten wybuch nastąpił i gdzie. - Niektórzy nobliści zanim jeszcze nimi zostali doszli w pewnym momencie do wniosku, że wszechświat sam się stworzył, więc jakby nawiązali do tego co zapisane jest w Piśmie Świętym. Sam w 2020 roku opublikowałem hipotezę, że do opisania Wszechświata trzeba zastosować nie prawo Dopplera, a teorię Einsteina, według której przestrzeń zakrzywia się i tak naprawdę w pewnym momencie okaże się, że Wszechświat stanowi kulę - dodał astronom.

Kolejną pasją Marka Żbika jest geologia. W drugiej części wykładu mówił on o powstaniu Tatr, które jak inne powstały w okresie Orogenezy alpejskiej. - 65 mln lat temu skończyła się Kreda. Wtedy planetoida o rozmiarach większych od Mt. Everestu uderzyła w Półwysep Jukatan. Wyginęły wtedy dinozaury. Fala uderzeniowa po tym uderzeniu połamała skorupę ziemską. Kontynent afrykański napierał na Europę formując góry. Można powiedzieć, że było to takie olbrzymie kopnięcie, które stworzyło Tatry - tłumaczył Marek Żbik.

30 mln lat temu płyta afrykańska przestała napierać, wydźwignęła Tatry, które początkowo były kopułą. Późniejsze procesy erozji utworzyły ich obecny wygląd. Swoje przemyślenia Marek Żbik zawarł w kilku ciekawych książkach poświęconych zarówno astronomii, jak i geologii, na przykład "Tatry w kamieniu" czy "Zemsta kosmosu".
p

Zostań Patronem Tygodnika Podhalańskiego.

Reklama
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
jarek 2024-08-12 20:12:58
Spozniles sie " mieszkancu". Mieszkancy tego regionu wybrali juz ksztalt.
A bylo 4:1 w wyborach, platfusowy quasi model przegral z kretesem.
Taki jest glos Tej Ziemi.
mieszknaiec 2024-08-12 17:35:00
WSZECHSWIAT MA KSZTAŁ ŁOSCYPKA CZY JEST TO OSYPEK PISOWSKI CZY KO-WSKI ROZSTRZYGNAŁ BYSTRE UMYSŁY TEGO FORUM
relikwiarz 2024-08-12 14:49:40
Nie da się również dogonić czasu straconego na leżeniu z nogami do góry na nowotarskiej porodówce.
relikwiarz 2024-08-12 14:24:14
Bedac bardziej w przyziemnej rzeczywistosci, nalezy zauwazyc, ze obecna ekipa rzadzaca wlaczyla i dziala na biegu wstecznym. Dogonienia czegokolwiek nie widac nawet na horyzoncie.
Za to przejscie od usmiechow do nienawisci , wykluczen , likwidacji i szykan odbylo sie w kosmicznym tempie.
Ivo 2024-08-12 09:09:56
Georges Lemaître, Max Planck, Albert Einstein, Niels Bohr, Edwin Hubble,George Gamow. Wielka szóstkakKtóra zmieniła wszystko.
Bober 2024-08-12 01:17:31
Astronomowie rozmawiając we własnym gronie pomijają pewien szczegół. A dla zwykłych ludzi powinien być on podkreślany.

"takich galaktyk jak Droga Mleczna jest we Wszechświecie 200 miliardów"

Cytat ten dotyczy obserwowalnego (!) Wszechświata. Czyli takiego, do którego mamy dostęp metodami naukowymi. Co jest poza nim, nauki ścisłe nie dają odpowiedzi. Można snuć różne hipotezy (jak ta wspomniana o kuli), filozofie a nawet zwykłe bajania. Być może nawet Wszechświat jest nieskończony.


"powstał na skutek wielkiego wybuchu 13,5 mld lat temu. Nikt nie wie jednak kiedy ten wybuch nastąpił i gdzie"

Przecież na pytanie 'kiedy' jest odpowiedź w poprzednim zdaniu. Nowsze badania szacują tę liczbę na 13,7. Co ciekawe, na pytanie 'gdzie' obecny stan wiedzy daje pewną przewrotną, ale konkretną odpowiedź. Mianowicie "wszędzie i nigdzie zarazem". Pytanie to nie ma sensu, gdyż to właśnie dopiero we wielkim wybuchu powstała przestrzeń jaką znamy.
  • PRACA | dam
    SEWiK Tatrzańska Komunalna Grupa Kapitałowa Sp. z o.o. z siedzibą w Zakopanem zatrudni na stanowisku: KIEROWNIK DZIAŁU TECHNICZNEGO I INWESTYCJI. Szczegółowe informacje i warunki aplikowania: www.sewik.com.pl oraz w Sekretariacie spółki tel. 18 20 24 450.
  • SPRZEDAŻ | maszyny, narzędzia
    PRZYCZEPKA JEDNOOSIOWA WYWROTKA. URSUS C-360. 692 180 309.
  • PRACA | dam
    Hotel "Foluszowy Potok" Zakopane, ul. Zamoyskiego 42 zatrudni do restauracji hotelowej: KELNERA/-KĘ. Zapewniamy stabilną, całoroczną pracę w restauracji hotelowej. Kontakt wyłącznie telefoniczny: 660 41 00 46
  • PRACA | dam
    Górska Grupa Hotelowa zatrudni OSOBĘ DO KIEROWANIA DZIAŁEM HOUSEKEEPINGU w Białce Tatrzańskiej. Oferujemy stabilne zatrudnienie i atrakcyjne wynagrodzenie. Prosimy o przesłanie CV na adres a.rysula@gorskagrupa.pl oraz telefon 535-391-391
  • PRACA | dam
    Restauracja Siwy Dym w Rabce-Zdrój zatrudni: KUCHARZA KUCHNI ZIMNEJ ORAZ GORĄCEJ. Praca na stałe lub dorywczo. CV na: rabka@siwydym.pl Informacje pod numerem 887 080 004
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    DO WYNAJĘCIA LOKAL HANDLOWO - USŁUGOWO - BIUROWY o powierzchni ok. 50 m2. Zakopane centrum, ul. Kościuszki - 691 124 272.
  • PRACA | dam
    ZATRUDNIMY W KARCZMIE oraz W BARZE MLECZNYM: KUCHARZA/-KĘ, DOŚWIADCZONĄ POMOC KUCHENNĄ, OBSŁUGĘ BARU MLECZNEGO, KELNERA/-KĘ. Kontakt: 600 035 355, 600 035 080 lub osobiście: Zakopane, Droga na Bystre 2A (9-13).
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    MIESZKANIE W CENTRUM ZAKOPANEGO: TRZY POKOJE, DWA BALKONY, WIDOKOWE, PO REMONCIE. 662 210 421
  • PRACA | dam
    DO PENSJONATU W ZAKOPANEM - OSOBĘ DO OBSŁUGI ŚNIADAŃ I SPRZĄTANIA POKOI - dyspozycyjną. Bez zamieszkania. 509 578 689.
    Tel.: 509 578 689
  • USŁUGI | inne
    SZEWC - KALETNIK - ZAKOPANE - ul. Staszica 3 - 666 120 662.
  • PRACA | dam
    Praca w Zakładzie Kuśnierskim wymagane doświadczenie oraz Prawo jazdy Kategoria B. 888267329
    Tel.: 888267329
  • PRACA | dam
    Praca Kucharz Z Doświadczeniem Bukowina Tatrzańska Gotowanie Dla Grup w Dużym Ośrodku Z Noclegiem.
    Tel.: 601 453 970
  • PRACA | dam
    KANTOR ZATRUDNI KASJERA WALUTOWEGO. CV proszę przesyłać na adres: kantorzakopanepraca@gmail.com
  • USŁUGI | inne
    WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
  • PRACA | dam
    Biuro księgowe AUDITPLUS zatrudni: głównego księgowego, specjalistów ds. księgowości i referentów. Praca w Zakopanem, 8-16, pełen etat. Zapraszamy. Zgłoszenia: praca@auditplus.pl.
  • PRACA | dam
    Poszukuję osoby do sezonowego, prowadzenia gospodarstwa domowego w Zakopanem. Życiorys zawodowy proszę przesyłać na adres e-mail. rozanob@interia.pl
  • USŁUGI | budowlane
    MALOWANIE DACHÓW I ELEWACJI. 602 882 325.
  • KUPNO
    KUPIĘ STARY POROZBIÓRKOWY SOSRĘB. Proszę wysłać zdjęcie na numer 605 306 244.
  • ANTYKI
    Do sprzedania ZABYTKOWY PRZEDWOJENNY KREDENS GÓRALSKI ZAKOPIAŃSKIEJ SZKOŁY PRZEMYSŁU DRZEWNEGO w idealnym stanie, z lat trzydziestych, sprawdzony przez kustosza Muzeum Tatrzańskiego. Również CZĘŚĆ KOLEKCJI PRZEDWOJENNEGO MALARSTWA o tematyce góralskiej, znanych polskich malarzy aukcyjnych, takich jak Gąsienica Szostak, Augustynowicz, Jarocki, Moszyński, Gałek, Ćwikliński, Dzieliński, Skowroński. Tel. 601 51 35 33
  • USŁUGI | inne
    ODŚNIEŻANIE DACHÓW. TECHNIKI LINOWE. TEL: 695 092 678
  • USŁUGI | budowlane
    OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
  • SPRZEDAŻ | różne
    DREWNO KOMINKOWE. 501 577 105.
2026-02-20 22:00 Policja w Gminnym Centrum Kultury w Szaflarach 2026-02-20 21:00 Urodziny Jacka Zmoyskiego. Z Podhalem zdobył sześć tytułów mistrzowskich 2026-02-20 20:43 Pożar skrzynki elektrycznej postawił na nogi nowtarskich strażaków (WIDEO) 2026-02-20 20:00 Bóbr śpi w ukryciu, ale niedźwiedź baraszkuje. Co słychać nad Morskim Okiem? 2026-02-20 19:00 Startuje ogólnopolski konkurs SuperDzielnicowy 2026 2026-02-20 18:58 Szymon Fatla nowym przewodniczącym Rady Miasta Nowy Targ 1 2026-02-20 18:05 Jan Sięka odwołany z funkcji przewodniczącego Rady Miasta Nowego Targu 1 2026-02-20 18:00 Bagażnik pełen papierosów 2026-02-20 17:18 Ewa Garbacz nową wiceprzewodniczącą Rady Miasta 1 2026-02-20 17:06 Przed nami jedna z ostatnich tak mroźnych nocy? Za kilka dni +10 st. C! 2026-02-20 17:02 Tuż przed nadzwyczajną sesją Rady Miasta Nowy Targ rozmawialiśmy z Janem Sięką, którego odwołania domaga się 13 radnych 2026-02-20 17:00 Noże, kij bejsbolowy i podejrzane substancje w bagażniku. Słowak wpadł w ręce strażników granicznych 2026-02-20 16:15 Ognisko zjadliwej ptasiej grypy w Waksmundzie 2026-02-20 16:01 Kiedy wybrać ulotkę składaną zamiast zwykłej? 2026-02-20 16:00 Kontrola z narkotykami 2026-02-20 15:50 Zapowiada się udany weekend. Turyści już są, korki też 3 2026-02-20 15:42 Osteopatia jako zawód przyszłości - czy rośnie zapotrzebowanie na specjalistów? 2026-02-20 15:00 Kapitalne dziś warunki narciarskie w Jurgowie! 1 2026-02-20 14:00 Jeleń z porożem zaplątanym w sznurki spaceruje po Zakopanem 9 2026-02-20 13:00 Iwona Januszyk: Zrobiłam wszystko. Dramatyczne wyznanie po sprincie na igrzyskach 7 2026-02-20 12:00 Co robić w weekend w Zakopanem? 2026-02-20 11:30 Cathy i Heathcliff. Skomplikowana miłość. Mamy dla Was bilety 2026-02-20 11:00 Piękne krajobrazy w Dolinie Stążyskiej. Wyżej nie wychodzimy! (WIDEO) 2026-02-20 10:00 Nowa droga a studzienki się pozapadały 6 2026-02-20 09:00 Zimowe ferie pełne atrakcji w Szkole Podstawowej nr 7 na Cyrhli 2026-02-20 08:00 Przenikanie w Teatrze Witkacego. Międzypokoleniowy dialog sztuki w Zakopanem 1 2026-02-19 21:08 W Tatrach znowu lawinowa trójka. Jest bardzo niebezpiecznie 2026-02-19 21:01 Mimo zaangażowania bardzo wielu osób nadal nie natrafiono na ślad poszukiwanego turysty 2 2026-02-19 20:00 Jeden ryś, dwa rysie, trzy rysie ... (WIDEO) 2026-02-19 19:23 Bajkowe krajobrazy wieczorową porą w Zakopanem (WIDEO) 7 2026-02-19 19:00 Rabczański samorząd przegrał w sądzie z wojewodą 3 2026-02-19 18:30 Wsparcie dla Grupy Podhalańskiej GOPR od gorczańskiego parku 2026-02-19 18:25 Rusza nabór do nagrody Romana Reinfussa 2026-02-19 18:00 Wilki w Rabce 4 2026-02-19 17:00 Ponad pół miliarda złotych na Bachleda Termy Kasprowy. Bank o szczegółach finansowania 12 2026-02-19 16:50 Duży pies bez opieki przy trasach biegowych na Polanie Chotarz. Gmina apeluje do właściciela 2026-02-19 16:00 Najwyżej położony luksus w Polsce. Gigantyczna inwestycja na Butorowym Wierchu (WIDEO, ZDJĘCIE) 2 2026-02-19 15:00 Doszło do bójki, a poszło o dziewczynę (WIDEO) 1 2026-02-19 14:30 Seniorzy z Poronina zadbają o formę. Ruszają warsztaty prozdrowotne 2026-02-19 14:02 Nie poleciała do Bristolu. Z lotniska trafiła prosto do aresztu 2026-02-19 13:29 Jest dofinansowanie na nowe lądowisko dla śmigłowców przy szpitalu w Nowym Targu 8 2026-02-19 12:23 Zaginął Andrzej Dubiel. Policja prowadzi poszukiwania w Tatrach 2 2026-02-19 12:00 Piękne widoki z Nosala o poranku (WIDEO) 2026-02-19 11:29 XXVI Parada Gazdowska w Gminie Biały Dunajec 2026-02-19 11:00 Poczta w Poroninie z krótszymi godzinami otwarcia. Zmiany mają charakter tymczasowy 2 2026-02-19 10:00 Trwają poszukiwania zaginionego 30-latka 2026-02-19 09:00 Krew, która ratuje życie. 13 litrów zebranych podczas akcji w Maruszynie 2026-02-19 08:49 Plama oleju na DK28 w Makowie Podhalańskim. Strażacy prowadzą działania, są utrudnienia w ruchu 2026-02-19 08:00 Energetyczne eldorado 2026-02-18 22:00 Losowane sentencje, fraszki i poezja NIESKONCZONE
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2026-02-20 20:08 1. Pani histeryczko! ,pani zmienne nastroje i wieczne pretensje do wszystkich dookoła (tylko nie do siebie) źle służą tej dyscyplinie która jest nowością na IO....Musisz przyjąc i zaakceptować ze są po prostu dużo lepsze zawodniczki od ciebie a nie zwalać wszystko na serwis bo to nie prawda... ,miałaś 5 par do testowania, każda z par nart inaczej posmarowana,źle wybrałaś i tyle ...Elandkowski miał identycznie posmarowane narty do wyboru ,jakos nie narzekał na serwis !!Wie nie udało teraz ambicje przeniosłaś na sport , z marnym skutkiem jak narazie... 2026-02-20 20:06 2. sPOkojnie, jada tylko na zakupy do biedaronki. Kwatery mają w Wypizdkowie Dolnym po 25 zł . W końcu jesteśmy 20 gospodarka świata a że paliwo po 5,19 to jeżdżą w kółko żeby za parking nie płacić 2026-02-20 19:44 3. Stonka wyjeżdżać nigdy nie wracać! 2026-02-20 19:22 4. A to taka zamiana, jak w tym dowcipie "kto ubije smoka dostanie ręke królewny. 2026-02-20 18:24 5. Czekamy na Zakopane. 2026-02-20 18:00 6. Nie ma chyba na świecie najbardziej obleganego miasta przez turystów i innej reszty motłochu jak to miasto nadkopane 2026-02-20 17:53 7. wsiocku!!! trzeba mieć nie po kolei! aby wybierać tę drogę chyba że się jej nie zna i nie wie o tym ze na Tatarach jest kilka miejsc w których ciężko jest się dwum samochodom minąć ale teraz już wiesz!!! :) :) :) 2026-02-20 17:26 8. Teraz Łapsa i Fatla(teraz lepiej sie czuje) i zaplanowany komplet 2026-02-20 17:19 9. Jutro startują w duetach, może pójdzie lepiej. Chociaż Elantkowski mówił że dał z siebie wszystko, a to i tak nie wystarczyło by wejść do półfinału. Ale sport sam w sobie ciekawy, będę śledził. I nie wymaga budowy hal czy torów za miliony... :) 2026-02-20 17:15 10. #sygnalista - mnie to lotto, ja muszę przelecieć Spyrkówka - Skibówki i dalej. Mnie naprawdę nie jarają święte Krupówki, mogą tam sobie wjechać i parkować po całym deptaku łącznie z placem pod Gubałówką. Syf jest od dobrych 10 lat, a po pandemii jak nastawiali lokali pod gości i wyprowadziła się masa, która dalej robi w Zako to już kaplica. Starczy stanąć rano ilu naszych przyjeżdża i po południu ilu wyjeżdża. To plus turyści udławiło to miasto, a wyprowadzają się kolejni. Każda jedna inwestycja w nową drogę cokolwiek uwolni. A jeszcze co kawałek bajkopisarze opowiadają o ścieżkach rowerowych oczywiście kosztem ulic. Na zadupiu gdzie jak ktoś tu mieszka i pracuje to może z buta podlecieć. W sumie mogę to olać i też się wyprowadzić i nigdy tu już nie wracać skoro i tak robię gdzie indziej. #rgth - "odpowiadam po prezydencku" (wygooglaj sobie)
2026-02-16 21:51 1. "Na spotkaniu zjawił się burmistrz Łukasz Filipowicz, radni Tymoteusz Mróz, Mateusz Łękawski i mieszkańcy. Ci ostatni niezbyt licznie." A kto miałby się tam pojawić jak spotkanie zorganizowane w godzinach gdzie normalni ludzie pracują a miejsca tam w tej "stacji kultura" było może jeszcze na jakieś 20 osób. Przecież to klita na poddaszu gdzie jest miejsce dla dzieci na zabawy a nie dla 100 czy więcej dorosłych. Przecież to była jawna kpina. Dlaczego spotkanie nie było bardziej komunikowane i nie zapewniono odpowiednio dużej sali? I przede wszystkim dlaczego w godzinach pracy a nie w weekend??? Wywalić miliona na sylwestra potrafią a zmobilizować mieszkańców "nie da się". Widać zależy im żeby przyszło jak najmniej mieszkańców. Boją się usłyszeć to i owo. 2026-02-08 13:18 2. Fajne eksponaty :) 2026-02-04 21:19 3. Nie moje klimaty ani dla uszu ani dla oczu 2026-01-29 15:43 4. Kasia Rysy 2026-01-03 13:15 5. Ładne góalki. 2025-12-29 19:33 6. Znakomity poMYSł panie @jarząbek 2025-12-03 15:38 7. Świetny POmysl, zwłaszcza że w Zakopanem mimo otwartej Gubałówka m.in. przez Pana Szwajcara i czwartego burmistrza G.J. to lepiej na desce windsurfingowej po równiach pojeździć 2025-12-01 17:12 8. Panowie dobra robota! A tak swoją drogą nie ma wojny, jest woda, ogólcie się do tej służby, a nie wyglądajcie jak krasnale... 2025-11-21 15:51 9. Brawo Agatko! Piękne, cudne, zachwycające prace! 2025-11-17 21:21 10. Teraz górale wprzedają swoją ojcowiznę żeby kupić nowe auto. Wszystkie te biznesy ze starym śmierdzącym sprzętem (mówiąc złomem) powinny być nakaz ogrodzenia blochą od ulicy. Podobnie ze składami budowlanymi. Tyle pięknych miejsć zostało oszpeconych przez lokalny interes.
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama