2024-08-11 21:45:13

Zakopane

Czy uda nam się dogonić wszechświat? Marek Żbik o kosmosie i powstaniu Tatr

Wszechświata raczej nie dogonimy, ale może kiedyś uda się nam go zrozumieć. Na pewno jesteśmy do tego bliżej po wysłuchaniu ciekawego wykładu Marka Żbika, astronoma i geologa w Domu Doktora w Zakopanem.

Mieszkający w Australii Marek Żbik opowiadał w sobotni wieczór w Domu Doktora przy ul. Witkiewicza w Zakopanem o "Abstrakcji Wszechświata i wzrastaniu Tatr". Od razu na początku zaznaczył, że sam Wszechświat jest pojęciem dość abstrakcyjnym dla zwykłego człowieka, a nawet wielkim badaczom nie udało się udowodnić teorii jego powstania, które nadal są tylko hipotezami. Tatry abstrakcją nie są, ale sam proces ich tworzenia już taką abstrakcją być może.

- Wszyscy mówią o Wszechświecie, ale nikt nie wie jak powstał. Aby wyobrazić sobie jego ogrom trzeba powiedzieć, że przez naszą Drogę Mleczną światło leci przez 100 tys. lat, gdy z Księżyca do Ziemi dociera w jedną sekundę. Tymczasem takich galaktyk jak Droga Mleczna jest we Wszechświecie 200 miliardów - mówił Marek Żbik.

Astronom i geolog mówił o wielu teoriach powstania Wszechświata, od tych religijnych po naukowe. - Kiedyś uważano, że Ziemia leży w centrum Wszechświata, dopiero Kopernik obalił to twierdzenie. W XX wieku astronom amerykański Edwin Hubbel udowodnił, że jesteśmy częścią jednej galaktyki, a tych galaktyk jest właśnie ok. 200 miliardów - mówił Marek Żbik.

Naukowcy powołując się na efekt Dopplera doszli też do wniosku, że im dalsze galaktyk tym fale do nich docierające wydłużają się w stronę czerwieni. Stąd zrodziło się przekonanie, że jednak możemy być w centrum Wszechświata i inne galaktyki się od nas oddalają. - Pojawiały się nawet teorie, że może jesteśmy tacy źli, że wszystko od nas ucieka, ale zaraz ktoś doszedł do wniosku, że ten proces zaczął się o wiele wcześniej niż na Ziemi pojawili się ludzie - tłumaczył Marek Żbik.

Przedstawił on Wszechświat jako rozszerzający się balon, który powstał na skutek wielkiego wybuchu 13,5 mld lat temu. Nikt nie wie jednak kiedy ten wybuch nastąpił i gdzie. - Niektórzy nobliści zanim jeszcze nimi zostali doszli w pewnym momencie do wniosku, że wszechświat sam się stworzył, więc jakby nawiązali do tego co zapisane jest w Piśmie Świętym. Sam w 2020 roku opublikowałem hipotezę, że do opisania Wszechświata trzeba zastosować nie prawo Dopplera, a teorię Einsteina, według której przestrzeń zakrzywia się i tak naprawdę w pewnym momencie okaże się, że Wszechświat stanowi kulę - dodał astronom.

Kolejną pasją Marka Żbika jest geologia. W drugiej części wykładu mówił on o powstaniu Tatr, które jak inne powstały w okresie Orogenezy alpejskiej. - 65 mln lat temu skończyła się Kreda. Wtedy planetoida o rozmiarach większych od Mt. Everestu uderzyła w Półwysep Jukatan. Wyginęły wtedy dinozaury. Fala uderzeniowa po tym uderzeniu połamała skorupę ziemską. Kontynent afrykański napierał na Europę formując góry. Można powiedzieć, że było to takie olbrzymie kopnięcie, które stworzyło Tatry - tłumaczył Marek Żbik.

30 mln lat temu płyta afrykańska przestała napierać, wydźwignęła Tatry, które początkowo były kopułą. Późniejsze procesy erozji utworzyły ich obecny wygląd. Swoje przemyślenia Marek Żbik zawarł w kilku ciekawych książkach poświęconych zarówno astronomii, jak i geologii, na przykład "Tatry w kamieniu" czy "Zemsta kosmosu".
p

Zostań Patronem Tygodnika Podhalańskiego.

Reklama
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
jarek 2024-08-12 20:12:58
Spozniles sie " mieszkancu". Mieszkancy tego regionu wybrali juz ksztalt.
A bylo 4:1 w wyborach, platfusowy quasi model przegral z kretesem.
Taki jest glos Tej Ziemi.
mieszknaiec 2024-08-12 17:35:00
WSZECHSWIAT MA KSZTAŁ ŁOSCYPKA CZY JEST TO OSYPEK PISOWSKI CZY KO-WSKI ROZSTRZYGNAŁ BYSTRE UMYSŁY TEGO FORUM
relikwiarz 2024-08-12 14:49:40
Nie da się również dogonić czasu straconego na leżeniu z nogami do góry na nowotarskiej porodówce.
relikwiarz 2024-08-12 14:24:14
Bedac bardziej w przyziemnej rzeczywistosci, nalezy zauwazyc, ze obecna ekipa rzadzaca wlaczyla i dziala na biegu wstecznym. Dogonienia czegokolwiek nie widac nawet na horyzoncie.
Za to przejscie od usmiechow do nienawisci , wykluczen , likwidacji i szykan odbylo sie w kosmicznym tempie.
Ivo 2024-08-12 09:09:56
Georges Lemaître, Max Planck, Albert Einstein, Niels Bohr, Edwin Hubble,George Gamow. Wielka szóstkakKtóra zmieniła wszystko.
Bober 2024-08-12 01:17:31
Astronomowie rozmawiając we własnym gronie pomijają pewien szczegół. A dla zwykłych ludzi powinien być on podkreślany.

"takich galaktyk jak Droga Mleczna jest we Wszechświecie 200 miliardów"

Cytat ten dotyczy obserwowalnego (!) Wszechświata. Czyli takiego, do którego mamy dostęp metodami naukowymi. Co jest poza nim, nauki ścisłe nie dają odpowiedzi. Można snuć różne hipotezy (jak ta wspomniana o kuli), filozofie a nawet zwykłe bajania. Być może nawet Wszechświat jest nieskończony.


"powstał na skutek wielkiego wybuchu 13,5 mld lat temu. Nikt nie wie jednak kiedy ten wybuch nastąpił i gdzie"

Przecież na pytanie 'kiedy' jest odpowiedź w poprzednim zdaniu. Nowsze badania szacują tę liczbę na 13,7. Co ciekawe, na pytanie 'gdzie' obecny stan wiedzy daje pewną przewrotną, ale konkretną odpowiedź. Mianowicie "wszędzie i nigdzie zarazem". Pytanie to nie ma sensu, gdyż to właśnie dopiero we wielkim wybuchu powstała przestrzeń jaką znamy.
  • PRACA | dam
    NIEMCY: brygadzista do 5000 Euro, kranista do 4000 Euro, murarz cieśla do 3600 Euro, malarz ocieplenia elektryk spawacz do 2700 Euro. Umowa na warunkach niemieckich. 0048 575-001-116
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    ZAKOPANE - KOŚCIELISKO DO WYNAJĘCIA KOMFORTOWE, WYPOSAŻONE MIESZKANIA 35-38m2. 608 806 408
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    DO WYNAJĘCIA MIESZKANIE 38 m2 i 50 m2 W CENTRUM NOWEGO TARGU, UL. KRZYWA, STANDARD DO ZAMIESZKANIA, NOWE, ŚWIEŻE. 608 806 408
  • SPRZEDAŻ | zwierzęta
    Szczenięta OWCZARKI PODHALAŃSKIE. 788 679 465.
  • PRACA | dam
    Spółdzielni Mieszkaniowej L-W "POŁONINY" 34-460 Szczawnica Os. Połoniny 2a, ogłasza nabór na stanowisko GŁÓWNEGO KSIĘGOWEGO SPÓŁDZIELNI. Dodatkowe informacje można uzyskać w ramach kontaktu osobistego lub telefonicznego 18 262 25 95 lub 18 262 20 91.
  • PRACA | dam
    STATUS STUDENCKI/ WEEKEND/ 100 zł/h. PRACA EXCEL itp./ +mieszkanie/ micheelkowalski@gmail.com. Zakopane
  • PRACA | dam
    Praca na budowie, elewacje, budowa od podstaw, wykończenia, Zakopane i okolice. 500160574
    Tel.: 500160574
  • USŁUGI | budowlane
    "Tedy" Usługi budowlane: sprzedaż domów w stanie deweloperskim, budowa domów murowanych i drewnianych, wszelkie pokrycia dachowe, ocieplenia/termomodernizacja domów/budynków, sprzedaż materiałów budowlanych, nadzory budowlane, usługi transportowe. 608 729 122, +49 15 205 734 746, mail: tedy32@o2.pl
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    Sprzedam DOMY po 100 m2 - Klikuszowa, koło Centrum Narciarstwa. 608 729 122.
  • BIZNES
    Wydzierżawię działkę w Ludźmierzu przy trasie Nowy Targ-Czarny Dunajec lub przyjmę reklamę. 608 729 122.
  • PRACA | dam
    Przyjmę MURARZY. Praca Polska, Niemcy. 608729122.
  • USŁUGI | budowlane
    BUDOWY DOMÓW OD PODSTAW, STANY SUROWE OTWARTE, DACHY, ELEWACJE. 608729122.
  • PRACA | dam
    ZATRUDNIĘ DORYWCZO OPERATORA KOPARKO-ŁADOWARKI W ZAKOPANEM. 608 806 408
  • PRACA | dam
    ZLECĘ PRACE OGÓLNOBUDOWLANE W KOŚCIELISKU. 608 806 408
  • PRACA | dam
    PENSJONAT W KOŚCIELISKU ZATRUDNI NA STAŁE LUB DOCHODZĄCO: OSOBĘ DO GOTOWANIA, POMOC KUCHENNĄ, OBSŁUGA GOŚCI, SPRZĄTANIE. 608 806 408
  • PRACA | dam
    Restauracja Siwy Dym w Rabce-Zdrój zatrudni: KUCHARZA KUCHNI ZIMNEJ ORAZ GORĄCEJ. Praca na stałe lub dorywczo. CV na: rabka@siwydym.pl Informacje pod numerem 887 080 004
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    DZIAŁKA UZBROJONA W ŁOPUSZNEJ. 506 525 884.
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    Do wynajęcia LOKAL 50 m2 (pod zakład fryzjerski lub pod inna działalność) oraz LOKAL 25 m2 - I piętro - Łapsze Niżne, Delikatesy "Centrum". 504 230 942.
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    DO WYNAJĘCIA LOKAL HANDLOWO - USŁUGOWO - BIUROWY o powierzchni ok. 50 m2. Zakopane centrum, ul. Kościuszki - 691 124 272.
  • SPRZEDAŻ | różne
    WYPRZEDAŻ WYPOŻYCZALNI NART, pakiety niskie ceny tel. 692001268
  • PRACA | dam
    PRACOWNIKA WYPOŻYCZALNI ROWERÓW Zakopane centrum tel. 692001268 info@fun-time.pl
  • PRACA | dam
    Zatrudnimy STERNIKÓW PONTONOWYCH na Dunajcu tel. 608806030 info@fun-time.pl
  • PRACA | dam
    ZATRUDNIMY W KARCZMIE oraz W BARZE MLECZNYM: KUCHARZA/-KĘ, GRILLOWEGO, DOŚWIADCZONĄ POMOC KUCHENNĄ. Kontakt: 600 035 355 lub osobiście: Zakopane, Droga na Bystre 2A (9-13).
  • PRACA | dam
    Młoda energiczna osoba poszukiwana do pracy na weekendy pod Gubałówką.... szczegoly pod numerem telefonu 781271166.
  • USŁUGI | inne
    WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    ZAKOPANE - STYLOWY DOM (zadbany, urządzony), na działce 3000 m, widok na góry - 607 506 428.
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    Do wynajęcia MIESZKANIE 80 m2 - Szaflary. 660 876 537.
  • USŁUGI | budowlane
    MALOWANIE DACHÓW I ELEWACJI. 602 882 325.
  • USŁUGI | budowlane
    OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
  • SPRZEDAŻ | różne
    DREWNO KOMINKOWE. 501 577 105.
2026-03-28 21:00 Nie każ im na siebie dłużej czekać (WIDEO) 2026-03-28 20:30 Takie cudeńka na ochotnickim jarmarku 2026-03-28 20:00 Nowy Targ. XVIII Festiwal Nauki w Metalce 2026-03-28 19:00 Ogarnąć nieskończoność. Biblia w ilustracji 2 2026-03-28 17:59 Ostatni drużynowy konkurs Kamila Stocha (ZDJĘCIA) 1 2026-03-28 17:00 Czy w niedzielę 29 marca zrobimy zakupy w dużych sklepach 2026-03-28 16:00 Goła pani w Czerwonym Dworze. Niecodzienna kronika Zdzisława Walczaka (WIDEO) 2026-03-28 15:02 Zimowe krajobrazy w Dolinie Białego. Trzeci stopień zagrożenia lawinowego (WIDEO) 2026-03-28 14:30 Cztery razy tak. Sukces Duetu z Pienin 2 2026-03-28 14:00 Ustup, Smrekowa, Aleje 3-go Maja, Zaryckiego i Mrowce - nieruchomości przeszły jednogłośnie 3 2026-03-28 13:04 Trzy osoby trafiły do szpitala 2026-03-28 12:39 Nagły powrót zimy zagraża ptakom. Bez naszej pomocy nie przetrwają najbliższych dni 2 2026-03-28 12:15 Miasto odśnieżyło newralgiczny mostek 4 2026-03-28 11:46 W pierwszej serii Polacy skakali źle, w drugiej katastrofalnie 1 2026-03-28 11:00 Szpulki potrzebują milionowych nakładów, by osiągnąć nowoczesne standardy 6 2026-03-28 10:00 Przegląd Palm Wielkanocnych w Domu Ludowym 2026-03-28 08:59 Zmiana czasu. Dziś śpimy godzinę krócej 11 2026-03-28 08:27 Przebłyski słońca nad Tatrami, ale warunki turystyczne bardzo trudne 2026-03-28 08:00 "Szepty lasu" już niebawem w kinach 2026-03-27 21:27 Popołudniowa kolizja na ul. Przewodników Tatrzańskich 8 2026-03-27 21:00 Lepszy nadzór nad żłobkami, klubami dziecięcymi i opiekunami 2026-03-27 19:59 Uwaga! TOPR ogłosił trzeci stopień zagrożenia lawiowego 3 2026-03-27 19:11 Bardzo trudne warunki na drogach. Pługi nie dojechały (WIDEO) 3 2026-03-27 19:00 Worek dobrych uczynków 2026-03-27 18:31 Na Polanie Chochołowskiej już nie widać krokusów. Są pod śniegiem 2026-03-27 17:59 Samotny finał Żyły 1 2026-03-27 17:00 Gmina zamieniała się gruntami w imię zgody 2026-03-27 16:21 Przegląd palm wielkanocnych w Lipnicy Wielkiej 2026-03-27 16:00 Uzdrowisku jest potrzebna komunikacja miejska - uważają władze Rabki 2 2026-03-27 15:30 W środę rozpoczną się pierwsze Mistrzostwa Szkół Zakopanego w Szachach 2026-03-27 15:30 W sobotę ponownie rusza kolejka w Dolinie Goryczkowej 2 2026-03-27 15:15 Dziś Duet z Pienin w Must Be the Music Polsat 2 2026-03-27 15:00 Leśniczy z Morskiego Oka odradza wyjścia w góry (WIDEO) 2026-03-27 14:30 Nowy sprzęt dla Szczawnicy 2026-03-27 14:18 Dwójka lawinowa na Babiej Górze 2026-03-27 13:44 Coraz więcej kolizji. Policja apeluje 2026-03-27 13:00 Piękne krajobrazy w Kuźnicach. Spadło już prawie 30 cm śniegu (WIDEO) 2026-03-27 12:30 Nowy sprzęt dla druhów z Lipnicy Wielkiej 2026-03-27 12:04 Trudne warunki na drogach, ale kolizji niewiele 2026-03-27 12:00 Co robić w weekend w Zakopanem? 1 2026-03-27 11:18 Poszukiwania seniorki w Groniu 2026-03-27 11:00 Wybory uzupełniające składu ławniczego dla sądu w Zakopanem 2026-03-27 10:06 Zablokowana droga Nowy Targ - Krościenko nad Dunajcem 4 2026-03-27 10:04 Stłuczka w Chochołowie 1 2026-03-27 10:00 Radny Chowaniec: potrzebna transparentność ws. transportu do Morskiego Oka 10 2026-03-27 10:00 Międzynarodowa produkcja Jana Komasy. Mamy dla Was bilety 2026-03-27 09:30 Misterium Męki Pańskiej w Lipnicy Wielkiej 2026-03-27 08:58 Tyle śniegu w całym mieście! Zakopane i Tatry zasypane (WIDEO) 2026-03-27 08:40 Poranna interwencja strażaków w Białce Tatrzańskiej. Powalone drzewo przy stacji paliw 2026-03-27 08:38 Nocna interwencja strażaków. Powalone drzewo zablokowało drogę i uszkodziło linię energetyczną
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2026-03-28 22:19 1. Co qu źwa chcecie. Chcieliście rozwój to macie. Regulacja rzek i potoków jest? Jest! Przekształcanie działek jest? Jest! ...Stanisław, wjechałeś na stołek, z Matką Boską w telefonie, dzięki pracy, wysiłkowi i pomocy pewnej grupy osób. Ty możesz spojrzeć dzisiaj w lustro? 2026-03-28 21:55 2. Na tym zakręcie jak jest śnieg lepiej 50 km/h nie przekraczać, dwa lata temu też gościu przesadził z prędkością na tym zakręcie i niestety nie przeżył. 2026-03-28 21:23 3. Na kogo już i jeszcze doniesie sołtys.tak to jest jak dzieci biorą się za władze i myślą że błyszczą.teraz to już każdy każdego będzie pilnował i o byle gówno pospieszy.pansto policyjne 2026-03-28 21:15 4. #taki sobie czytelnik - historię piszą zwycięzcy. Ostatnio pełno pisarzy. Są nawet mecenasi, którzy nie patrzą na koszty jakie tworzą pisarze. Ja tak trochę z tylnej części - czy kanibali też warto nakłaniać na weganizm widząc, że przyglądają się co lepszym częściom posiłku ? Może starczy wyalienować. Jak żyć ? No jak ? No i co z tą różnorodnością i prawami człowieka ? :):):) Iran to nie Wenezuela, Chameini to nie Wojtyła, katolicyzm to nie islam. No i nie te czasy. Warto rozróżniać. A tu Kuba w defaulcie ... To nie Irak ani Libia. Pięknie się to pruje i "nikt" nie wie dlaczego :):):) BTW - kiedy masy uchodźców z Iranu ? A może jednak nie ? Ten kij ma wiele końców. 2026-03-28 21:10 5. Ogarnęli się. I tyle w temacie. 2026-03-28 21:03 6. Wojt zabezpieczył działkę dla potomków..... Proponuję jeszcze aby chrzestną matką była żona ojca dziecka, natomiast chrzestnym zastępca. Gratulacje! 2026-03-28 20:54 7. Jeśli chodzi o Dyde to przynajmniej zrobił więcej niż wszyscy do kupy wzięci. No i frezu nie kradł tylko na potrzebne drogi rozwoził. Taka mała różnica. I jeszcze się wysłowić potrafił w przeciwieństwie do obecnego Nikosia. 2026-03-28 20:46 8. Myślę, że chętnych dokarmiać należy przede wszystkim informować czego NIE dawać. Miłosierdzie miewa zgubne skutki. I tu akurat powód do chwały za pełną informację. 2026-03-28 20:34 9. Punktowe łatanie rzeczywistości oznacza, że system spruł się jak stare gacie, a "lepiej już było". Ja bym zaczął od rzeczywistości, ale kogo ona interesuje ... Szklanka do połowy pusta czy pełna ? Tytuł mówi sam za siebie. 2026-03-28 20:13 10. Trzeba wiedzieć kiedy ze sceny zejść Niepokonanym. Pan Kamil nie wiedział (zresztą p.Dawid i p.Piotr też nie).
2026-03-23 10:43 1. Pan Z. i koledzy.... i potem powiecie ze to prostest w sprawie mostu a nie wiec polityczny. hehe. kogo chcecie nabrac? 2026-03-11 08:14 2. Strategia rozwoju... Stawiać jak najwięcej deweloperki, reszta to ch... 2026-03-06 08:53 3. moze zamiast organizować te rozchwytywane i konsultacje miasta uruchomi druga zmiane u w urzedzie dla pracujacych obywateli petentów? 2026-03-06 08:25 4. Chętnie bym się dowiedział jakie studia i na jakich poważnych uczelniach mają ukończone uczestnicy dyskusji. Wprawdzie obowiązuje zasada, że wystarczy chęć szczera ale oni chcą zmarnować nasze pieniądze. Oj tam, oj tam. 2026-02-16 21:51 5. "Na spotkaniu zjawił się burmistrz Łukasz Filipowicz, radni Tymoteusz Mróz, Mateusz Łękawski i mieszkańcy. Ci ostatni niezbyt licznie." A kto miałby się tam pojawić jak spotkanie zorganizowane w godzinach gdzie normalni ludzie pracują a miejsca tam w tej "stacji kultura" było może jeszcze na jakieś 20 osób. Przecież to klita na poddaszu gdzie jest miejsce dla dzieci na zabawy a nie dla 100 czy więcej dorosłych. Przecież to była jawna kpina. Dlaczego spotkanie nie było bardziej komunikowane i nie zapewniono odpowiednio dużej sali? I przede wszystkim dlaczego w godzinach pracy a nie w weekend??? Wywalić miliona na sylwestra potrafią a zmobilizować mieszkańców "nie da się". Widać zależy im żeby przyszło jak najmniej mieszkańców. Boją się usłyszeć to i owo. 2026-02-08 13:18 6. Fajne eksponaty :) 2026-02-04 21:19 7. Nie moje klimaty ani dla uszu ani dla oczu 2026-01-29 15:43 8. Kasia Rysy 2026-01-03 13:15 9. Ładne góalki. 2025-12-29 19:33 10. Znakomity poMYSł panie @jarząbek
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama