2025-04-27 21:00:35

Nowy Targ

Człowiek żyje nie tylko światem materialnym

Przed Galerią Dekada S.A. w Nowym Targu stoi jedyna na Podhalu plenerowa rzeźba z brązu autorstwa znakomitego rzeźbiarza prof. Adama Myjaka, rektora Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Artysta zmarł 5 kwietnia tego roku. Jego pamięć uczcili włodarze stolicy Podhala i artyści składając na cokole rzeźby kwiaty i paląc znicze.

Jedną z trawestacji cyklu „Figur skrzydlatych” odsłonięto przed blisko 10 laty, dokładnie 10 września 2015 roku. Wydarzenie to odnotowano w kalendarium „Almanachu Nowotarskiego” jako ważne i historyczne. Na odsłonięcie monumentu z udziałem władz miasta i Galerii przyjechał wówczas sam artysta. To właśnie wtedy powstawały podobne realizacje plenerowe przy 10 galeriach spółki Dekada S.A. w ramach projektu pod nazwą „Figury - symbol galerii DEKADA w przestrzeni miejskiej”. Projekt ów został oficjalnie zainaugurowany 21 maja 2015 roku w Warszawie w Pałacu Sobańskich, w siedzibie Polskiej Rady Biznesu. Gdy uroczyście odsłaniano pomnik w Nowym Targu, dwa podobne już stały przed galeriami Dekady.

Profesor, rektor ASP w Warszawie, a przede wszystkim znakomity rzeźbiarz Adam Myjak to właśnie wówczas dzielił się swymi przemyśleniami dotyczącymi obecności sztuki w tak niespodziewanych miejscach, jak choćby galerie handlowe, takie jak ta nowotarska. Podkreślił wtedy, że taki trend panuje już od dawna w krajach zachodu. Wyjaśniał, że tam właśnie promuje się sztukę na zewnątrz „wychodząc z nią do ludzi”.

- Pokazywanie sztuki w miejscach tłumnie odwiedzanych, związanych z codziennością i biznesem staje się coraz częstsze. Widziałem w Nowym Jorku rzeźbę Picassa wciśniętą w duży dom handlowy, oczywiście zabezpieczoną. W wielu centrach handlowych na zachodzie jest coraz więcej sztuki. Rzeźby są wkomponowane w sklepy. To dzięki temu ludzie, którzy mają coraz mniej czasu na odwiedziny muzeum czy galerii, mogą ze sztuką obcować podczas zakupów. To ich uwrażliwia, skłania do refleksji, zatrzymania, wyciszenia - mówił mi wówczas tłumacząc swą ideę prof. Adam Myjak.

Co przedstawia nowotarski pomnik przed Dekadą? Przechodnie często dostrzegają w nim anioła czy mężczyznę. Sam profesor Adam Myjak wyjaśnił mi wówczas jednak, że rzeźba to w rzeczywistości ptak, ale inspirowany sztuką egipską i jego fascynacjami tą starożytną kulturą.

- Rzeźba jednak także nawiązuje do symboliki chrześcijańskiej, więc można w niej też dostrzec anioła. Chciałem poprzez tę rzeźbę pokazać, że człowiek żyje nie tylko światem materialnym, ale że ma też potrzeby duchowe. Stąd można dostrzec, że rzeźba stoi twardo na ziemi na mocnych nogach, jednak jej górna część dąży do wyższych wartości, odrywa się od codzienności - tłumaczył wówczas prof. Adam Myjak.

Na czym polegał przed 10 laty ów nowatorski pomysł? Rzeźby te miały być niejako symbolem i logo firmy Dekada, jej znakiem rozpoznawalnym, a równocześnie pięknym dziełem sztuki. Pomniki te choć różne, to jednak bardzo podobne stanęły zgodnie planem do końca listopada 2015 roku i stały się wizytówką wszystkich galerii należących do polskiego inwestora i dewelopera powierzchni handlowych spółki Dekada S.A.

- Ten pomnik to nasz symbol - mówił wówczas ówczesny prezes Aleksander Walczak, podkreślając że, gdy inni budują fontanny w centrach handlowych, spółka Dekada S.A. stawia na sztukę, a rzeźby profesora Adama Myjaka mają symbolizować mistrzostwo w biznesie i równocześnie wyróżniać i łączyć wszystkie obiekty spółki.

Cykl „Figur skrzydlatych” jest jednym z bardziej znanych etapów w twórczości Adama Myjaka. W licznych realizacjach w drewnie, betonie, kamieniu i brązie definiuje on formę w swoim indywidualnym, niezwykle charakterystycznym stylu. Jego źródeł można szukać w nurcie tzw. „nowej figuracji”. Szczególnym walorem tych rzeźb jest rozległy obszar ich inspiracji i interpretacji. Nie brakuje w nich więc odwołań do archetypicznej koncepcji postaci, skrzydlatych geniuszy Mezopotamii czy Egiptu oraz skrzydlatych bóstw sumeryjskich, postaci bogów z ikonografii Grecji i Rzymu, którą tak owocnie przyswoiła i rozwinęła sztuka chrześcijańska. Teologiczną prawdą o sensie tej sztuki - jak nauczał św. Jan Paweł II - jest jego twierdzenie, że: „człowiek jest duchem ucieleśnionym i ciałem uduchowionym”.

Cykl „Figur skrzydlatych” nosi wyraźne piętno zmagań artysty poszukującego syntezy duchowości i materialności. O swoim dążeniu artysta powiedział kiedyś: „Szukam znaku, który pobudziłby wyobraźnię, zmuszał do refleksji na sobą i światem, znaku, który wdarłby się w duszę i zostawił ślad w ludzkiej pamięci”.

Śp. prof. Adam Myjak to wielokrotny rektor warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych. Urodził się jednak niedaleko Podhala, w Starym Sączu, choć wczesne dzieciństwo spędził w Częstochowie, potem w Sandomierzu. Studia na Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie rozpoczął w 1965 roku, ukończył je obroną u prof. Jana Bohdana Chmielewskiego. Dyplom otrzymał z wyróżnieniem. Już w latach 70. XX wieku debiutował z pokoleniem tzw. „Nowej figuracji” i współtworzył ruch pn. „O poprawę”. To wówczas też był dyrektorem artystycznym miesięcznika pt. „Nowy Wyraz”. We wczesnym okresie twórczości charakterystyczny był cykl głów. W latach 80. nowym cyklem były ażurowe figury kroczące. Może warto też nadmienić, że prócz realizacji monumentalnych na początku swej twórczości zajmował się też medalierstwem.

Artysta pracę podjął na swej macierzystej uczelni i w 1990 roku został profesorem. Prowadził pracownię rzeźby. Wywarł duży wpływ na obraz swej Akademii, dbając o jej prestiż, tradycję i dorobek, w trudnych czasach lat 90. i początkowych latach XXI wieku. Był kierownikiem zakładu rzeźby na wydziale artystycznym UMSC w Lublinie oraz stypendystą i wykładowcą rzeźby na wydziale Sztuk Pięknych na Uniwersytecie w Duisburgu. Prowadził też wraz z Waldemarem Dąbrowskim, dyrektorem Teatru Wielkiego Opery Narodowej, galerię pn. „Opera” w Teatrze Wielkim.

Profesor Adam Myjak ma na swym koncie wiele nagród zdobytych na konkursach krajowych i zagranicznych. Ma także ponad 100 wystaw indywidualnych. Wśród jego licznych prac są choćby takie jak: pomnik „Homo Homini” w Kielcach poświęcony zamachowi na WTC w Nowym Jorku. W 2009 roku został członkiem Polskiej Akademii Umiejętności, w 2011 był przewodniczącym międzynarodowego jury w konkursie na pomnik ofiar katastrofy w Smoleńsku. Rok później z okazji 40. rocznicy pracy twórczej otwarto jego wystawę retrospektywną w Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie, został też wówczas po raz piąty rektorem ASP w Warszawie. Został też nim potem na kolejną kadencję.

W 2015 roku powstała jego autorska galeria rzeźb w siedzibie Ośrodka Praktyk Teatralnych w Gardzienicach, a rok potem zostaje honorowym obywatelem Sandomierza, gdzie otwarto jego wystawę w muzeum okręgowym pt. „Adam Myjak. Powroty. Rzeźba/Rysunek”. W 2017 roku w Lwowskiej Narodowej Galerii Sztuki została otwarta jego wystawa indywidualna. Wygłosił tam w ramach cyklu spotkań Ossolińskich wykład pt. „Moja Akademia” w pałacu Baworowskich w oddziale Lwowskiej Narodowej Naukowej Biblioteki Ukrainy, a także wykład pt. „Rzeźba” w Lwowskiej Akademii Sztuki.

W 2016 roku został laureatem konkursu „Wawrzyn Olimpijski 2016”, nagrody Polskiego Komitetu Olimpijskiego pod honorowym patronatem ministra kultury i dziedzictwa narodowego za rzeźbę pt. „Jeździec”.

W 2019 roku otrzymał nagrodę im. Cypriana Kamila Norwida za „dzieło życia”, która jest przyznawana za całokształt twórczości. W tym samym roku 28 listopada odbyło się uroczyste posiedzenie Rady Naukowej Lwowskiej Narodowej Akademii Sztuk Pięknych podczas którego odbyła się ceremonia nadania mu tytułu „Doctor Honoris Causa”. Wydarzeniu towarzyszyła wystawa jego prac.

Najwyższe odznaczenia za zasługi dla kultury polskiej złoty medal Gloria Artis otrzymał w 2005 roku.

Beata Szkaradzińska

Reklama

Komentarze Facebook

Powyższe komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu społecznościowego Facebook.
Redakcja 24tp.pl nie wpływa na treść oraz nie odpowiada za wpisy dokonane przez użytkowników portalu Facebook.

Dodaj komentarz

Reklama

Nie ma jeszcze komentarzy do tego artykułu.

Galerie

Slalom Gigant i walka o Puchar Wójta Gminy Poronin

Medalowy Pierwszy Krok wojowników z Czerwiennego

Pół wieku Muzeum Karola Szymanowskiego w Atmie

Kabaretowo-teatralne ferie w Poroninie za nami

Nowe elementy ekspozycji stałej w Muzeum Tatrzańskim

Strategia rozwoju Zakopanego

IV Bal Charytatywny PSONI Zakopane 2026

Gala rozdania Marek Tatrzańskich za rok 2025

Czas się kończy, przyjdźcie koniecznie obejrzeć prace Władysława Trebuni-Tutki

Poetyckie spotkania w Białym Dunajcu

Morze i góry spotykają się w Zakopanem

Andrzej Krzeptowski Bohac w Czerwonym Dworze

EABS w zakopiańskim Kombinacie

Kolekcja w Okszy otwarta dla publiczności

Dziadkowie, wnukowie, radość

Światło serca w Czerwonym Dworze

Muzyczne pasje Władysława Trebuni-Tutki

Szumny i Bogu Miłe w Kościele Św. Krzyża

Nowe muzeum pod Giewontem

Basia Giewont z Zakopanego walczy o Eurowizję

Akademia Lotnika pod Giewontem

Rzeźby Berbeki i obrazy Zaborowskiego w Witkacym

Szkolnie i kolędowo

Zaglądamy do Czerwonego Dworu

Jedla z koncertem w Atmie

Żółty żonkil nadzieją dla hospicjum

Złote, srebrne i brązowe medale dla karateków

Wychowanie fizyczne na nartach

Kraków - Zakopane - 50 lat elektryfikacji linii kolejowej

Powiatowa Gala Stypendialna w Teatrze Witkacego

Zobacz pozostałe galerie

Ogłoszenia zobacz więcej dodaj ogłoszenie

PRACA | dam
STATUS STUDENCKI/ WEEKEND/ 100 zł/h. PRACA EXCEL itp./ +mieszkanie/ micheelkowalski@gmail.com. Zakopane
PRACA | dam
PRACA DLA TYNKARZA LUB BRYGADY NA TYNKI. 535 290 865.
PRACA | dam
Hotel "Foluszowy Potok" Zakopane, ul. Zamoyskiego 42 zatrudni do restauracji hotelowej: KELNERA/-KĘ. Zapewniamy stabilną, całoroczną pracę w restauracji hotelowej. Kontakt wyłącznie telefoniczny: 660 41 00 46
PRACA | dam
Hotel **** w Zakopanem zatrudni KUCHARZA a la Carte tel. + 48 792 276 261
PRACA | dam
Młoda energiczna osoba poszukiwana do pracy na weekendy pod Gubałówką.... szczegoly pod numerem telefonu 781271166.
USŁUGI | inne
WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
ZAKOPANE - STYLOWY DOM (zadbany, urządzony), na działce 3000 m, widok na góry - 607 506 428.
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
Do wynajęcia MIESZKANIE 80 m2 - Szaflary. 660 876 537.
PRACA | dam
Przyjmę DO OPIEKI NAD STARSZĄ OSOBĄ. 665 602 766.
USŁUGI | budowlane
BUDOWY DOMÓW OD PODSTAW, STANY SUROWE OTWARTE, DACHY, ELEWACJE. 608729122.
BIZNES
Wydzierżawię działkę w Ludźmierzu przy trasie Nowy Targ-Czarny Dunajec lub przyjmę reklamę. 608 729 122.
PRACA | dam
Przyjmę MURARZY. Praca Polska, Niemcy. 608729122.
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
Emerytka szuka DOMU Z OGRODEM do wynajęcia - Nowy Targ i okolice. 575 450 977.
USŁUGI | budowlane
BUDOWY DOMÓW OD PODSTAW ORAZ WIĘŹBY DACHOWE WRAZ Z POKRYCIEM. 572624414.
PRACA | dam
PIEKARNIA W ZAKOPANEM ZATRUDNI KIEROWCĘ. Mile widziane doświadczenie. Praca na stałe. 602 759 709
PRACA | dam
Zatrudnię SPRZEDAWCZYNIĘ DO SKLEPU SPOŻYWCZEGO W ZAKOPANEM. 606 115 465.
PRACA | dam
Restauracja Siwy Dym w Rabce-Zdrój zatrudni: KUCHARZA KUCHNI ZIMNEJ ORAZ GORĄCEJ. Praca na stałe lub dorywczo. CV na: rabka@siwydym.pl Informacje pod numerem 887 080 004
USŁUGI | budowlane
MALOWANIE DACHÓW I ELEWACJI. 602 882 325.
KUPNO
KUPIĘ STARY POROZBIÓRKOWY SOSRĘB. Proszę wysłać zdjęcie na numer 605 306 244.
USŁUGI | budowlane
OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
SPRZEDAŻ | różne
DREWNO KOMINKOWE. 501 577 105.