Reklama

2025-11-13 21:30:27

Zakopane

100 lat temu ze składek nauczycieli zbudowano ten gmach w Zakopanem (WIDEO, ZDJĘCIA)

Reklama

W czwartek, na Ciągłówce w Zakopanem, odbyły się uroczystości 100-lecia powstania budynku Sanatorium Nauczycielskiego. Wówczas, w 1925 roku, było to wydarzenie na skalę ogólnopolską - na otwarcie przybył prezydent Stanisław Wojciechowski.

To jeden z największych gmachów w Zakopanem, z którego rozciąga się wspaniały widok na Tatry. Pod koniec lat 90. niewiele brakowało, by zarząd Związku Nauczycielstwa Polskiego, do którego budynek należy, sprzedał nieruchomość. Udało się jednak temu zapobiec głównie dzięki ówczesnej dyrektor Łucji Gregorskiej, która uczestniczyła również w czwartkowych uroczystościach jubileuszowych.

Pierwsze sanatorium nauczycielskie w Polsce

Dyrektor Gregorska, która swoją funkcję pełniła w latach 1987-2006 przypomniała historię budynku, który powstał w 1925 roku ze składek nauczycieli z całego kraju. Było to pierwsze w Polsce sanatorium wybudowane z funduszy pracowniczych. Leczyły się w nim osoby chore na gruźlicę. Na uroczyste otwarcie przybył prezydent Stanisław Wojciechowski.

Inicjatorem budowy był Tadeusz Malicki – nauczyciel, literat i artysta plastyk, pochowany na Pęksowym Brzyzku. Dyrektor Gregorska co roku odwiedza jego grób na Starym Cmentarzu, który czyści m. in. z mchu i prosiła, aby teraz, gdy nie ma już wielu sił zajął się grobem zasłużonego nauczyciela.

Wojenne losy gmachu

Przez lata budynek przeżywał zarówno lepsze, jak i trudniejsze czasy. W okresie II wojny światowej Niemcy zamienili go w internat dla pobliskiego gimnazjum.

Dyrektor Gregorska wspominała, że ponad 20 lat temu przed budynek zajechał autokar na niemieckich numerach rejestracyjnych. Wysiadły z niego dwa niemieckie małżeństwa, które poprosiły o możliwość obejrzenia wnętrz i odwiedzenia pokoi, w których mieszkali w czasie wojny.

– Gdy jeden z nich wszedł do swojego dawnego pokoju, położył się na łóżku i rozpłakał – wspominała dyrektor Gregorska.
W 1945 roku Niemcy pozostawili budynek zniszczony, jednak udało się uratować m.in. system ogrzewania.

Po wojnie – nowe funkcje i zagrożenie sprzedaży

Po wojnie, wraz ze stopniowym zanikiem gruźlicy, sanatorium przekształcono – zaczęto przyjmować nie tylko chorych nauczycieli.
Pod koniec lat 90. władze ZNP rozważały sprzedaż nieruchomości – atrakcyjnie położonej na dużej działce z widokiem na Tatry. Dzięki zdecydowanej postawie dyrektor Łucji Gregorskiej udało się jednak sanatorium obronić przed sprzedażą.
Przez pewien czas w gmachu na Ciągłówce mieściła się nawet siedziba Starostwa Tatrzańskiego.

Nauczycielskie Centrum Wypoczynkowo-Rehabilitacyjne ZNP

Dziś budynek nosi nazwę Nauczycielskiego Centrum Wypoczynkowo-Rehabilitacyjnego ZNP.

– To jest mój drugi ukochany dom. Przyszłam tu do pracy 1 września 1960 roku, więc przepracowałam tu większość swojego życia. Budynek ma 108 metrów długości i 7 pięter, a każdy korytarz – od pierwszego do czwartego piętra – liczy 90 metrów. Proszę sobie wyobrazić sprzątanie takiego korytarza! Gdy funkcjonowało tu sanatorium, zatrudnialiśmy 150 osób – opowiadała dyrektor Gregorska.
Zaapelowała też do nauczycieli, aby przyjeżdżając na konferencje w Zakopanem, nie wybierali hoteli czy pensjonatów, lecz odwiedzali Ciągłówkę. Wspominała również znane osoby, które tu przebywały – wśród nich była nasza noblistka Wisława Szymborska.

„To fragment historii państwa polskiego”

O sanatorium mówił także Sławomir Broniarz, prezes ZNP:

– Związek zawodowy, który podjął się ogromnego wysiłku budowy sanatorium, dokonał rzeczy bez precedensu. To był wielki wysiłek środowiska nauczycielskiego, który zaowocował tym, że dziś mamy ten budynek. Możemy świętować nie tylko jego stulecie, ale też 120-lecie ZNP, bo ten gmach to fragment naszej organizacji i część historii państwa polskiego – podkreślił.

Wspomnienia starosty i uhonorowanie dyrektorek

Starosta tatrzański Andrzej Skupień przypomniał czasy, gdy po powstaniu powiatu tatrzańskiego starostwo miało tu swoją pierwszą siedzibę:

– Wspominamy bardzo dobrze ten okres. To właśnie tu zaczynaliśmy funkcjonowanie naszego powiatu – mówił starosta.
Były dyrektor sanatorium Piotr Kowalik przekazał na ręce obecnej dyrektor Nauczycielskiego Centrum Wypoczynkowo-Rehabilitacyjnego ZNP specjalny adres i podziękowania.

Z kolei prezes ZNP Sławomir Broniarz oraz prezes Okręgu Małopolskiego ZNP Arkadiusz Boroń uhonorowali zarówno byłą dyrektor Łucję Gregorską, jak i obecną – Agatę Król-Łęgowską.

Marek Ćwiek, prezes łódzkiego okręgu ZNP, gdzie mieści się muzeum Związku przekazał historyczne pocztówki z wizerunkiem Sanatorium, a Paweł Dziuban, sekretarz w zakopiańskim Urzędzie Miasta gratulował jubileuszu.

Część artystyczną uroczystości stworzyli uczniowie Zespołu Państwowych Szkół Artystycznych w Zakopanem pod kierownictwem Mirosławy Lubowicz.

p

Zostań Patronem Tygodnika Podhalańskiego.

Reklama
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
Nie ma jeszcze komentarzy do tego artykułu.
  • USŁUGI | inne
    WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
  • PRACA | dam
    NIEMCY: brygadzista do 5000 Euro, kranista do 4000 Euro, murarz cieśla do 3600 Euro, malarz ocieplenia elektryk spawacz do 2700 Euro. Umowa na warunkach niemieckich. 0048 575-001-116
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    ZAKOPANE - KOŚCIELISKO DO WYNAJĘCIA KOMFORTOWE, WYPOSAŻONE MIESZKANIA 35-38m2. 608 806 408
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    DO WYNAJĘCIA MIESZKANIE 38 m2 i 50 m2 W CENTRUM NOWEGO TARGU, UL. KRZYWA, STANDARD DO ZAMIESZKANIA, NOWE, ŚWIEŻE. 608 806 408
  • SPRZEDAŻ | zwierzęta
    Szczenięta OWCZARKI PODHALAŃSKIE. 788 679 465.
  • PRACA | dam
    Spółdzielni Mieszkaniowej L-W "POŁONINY" 34-460 Szczawnica Os. Połoniny 2a, ogłasza nabór na stanowisko GŁÓWNEGO KSIĘGOWEGO SPÓŁDZIELNI. Dodatkowe informacje można uzyskać w ramach kontaktu osobistego lub telefonicznego 18 262 25 95 lub 18 262 20 91.
  • PRACA | dam
    STATUS STUDENCKI/ WEEKEND/ 100 zł/h. PRACA EXCEL itp./ +mieszkanie/ micheelkowalski@gmail.com. Zakopane
  • PRACA | dam
    Praca na budowie, elewacje, budowa od podstaw, wykończenia, Zakopane i okolice. 500160574
    Tel.: 500160574
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    Sprzedam DOMY po 100 m2 - Klikuszowa, koło Centrum Narciarstwa. 608 729 122.
  • BIZNES
    Wydzierżawię działkę w Ludźmierzu przy trasie Nowy Targ-Czarny Dunajec lub przyjmę reklamę. 608 729 122.
  • PRACA | dam
    Przyjmę MURARZY. Praca Polska, Niemcy. 608729122.
  • USŁUGI | budowlane
    BUDOWY DOMÓW OD PODSTAW, STANY SUROWE OTWARTE, DACHY, ELEWACJE. 608729122.
  • PRACA | dam
    Restauracja Siwy Dym w Rabce-Zdrój zatrudni: KUCHARZA KUCHNI ZIMNEJ ORAZ GORĄCEJ. Praca na stałe lub dorywczo. CV na: rabka@siwydym.pl Informacje pod numerem 887 080 004
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    DZIAŁKA UZBROJONA W ŁOPUSZNEJ. 506 525 884.
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    Do wynajęcia LOKAL 50 m2 (pod zakład fryzjerski lub pod inna działalność) oraz LOKAL 25 m2 - I piętro - Łapsze Niżne, Delikatesy "Centrum". 504 230 942.
  • PRACA | dam
    Zatrudnimy STERNIKÓW PONTONOWYCH na Dunajcu tel. 608806030 info@fun-time.pl
  • PRACA | dam
    ZATRUDNIMY W KARCZMIE oraz W BARZE MLECZNYM: KUCHARZA/-KĘ, GRILLOWEGO, DOŚWIADCZONĄ POMOC KUCHENNĄ. Kontakt: 600 035 355 lub osobiście: Zakopane, Droga na Bystre 2A (9-13).
  • PRACA | dam
    Młoda energiczna osoba poszukiwana do pracy na weekendy pod Gubałówką.... szczegoly pod numerem telefonu 781271166.
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    ZAKOPANE - STYLOWY DOM (zadbany, urządzony), na działce 3000 m, widok na góry - 607 506 428.
  • USŁUGI | budowlane
    MALOWANIE DACHÓW I ELEWACJI. 602 882 325.
  • USŁUGI | budowlane
    OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
  • SPRZEDAŻ | różne
    DREWNO KOMINKOWE. 501 577 105.
2026-04-01 11:00 O krok od tragedii w tunelu na zakopiance (WIDEO) 2026-04-01 10:32 Masaż tajski - jak działa na ciało i samopoczucie? 2026-04-01 10:28 Nietypowa akcja poszukiwawcza w Beskidach. Tego nikt się nie spodziewał 2026-04-01 10:00 W Dolinie Pięcu Stawów 176 cm śniegu, w Zakopanem 42. Tatry zamknięte (WIDEO) 2026-04-01 09:00 Samorządy jednoczą się dla chorego chłopca. Akcja dla Maksa nabiera ogólnopolskiego zasięgu 2026-04-01 08:00 Zakopane chce przejść do historii. W tle nazwisko Donalda Trumpa 15 2026-03-31 22:09 Adam Małysz skacze wyżej od Prevca (WIDEO) 4 2026-03-31 21:39 Muzeum Tatrzańskie zamknięte 1 kwietnia. To nie żart 2 2026-03-31 21:37 Wiosna Jazzowa z ogólnopolskim wsparciem. Festiwal rośnie w siłę 2026-03-31 21:03 Nowy żłobek w Poroninie od września 2026. Ruszyła wstępna rekrutacja 2026-03-31 20:10 Trudna akcja ratunkowa w Kościelisku. Śnieg utrudnił dojazd służbom 3 2026-03-31 20:02 Wyniki 66. Konkursu Palm Wielkanocnych w Rabce-Zdroju 2026-03-31 19:30 Bardzo trudne warunki na Babiej Górze 2026-03-31 18:45 Wjechał na podwórko i ukradł sprężarkę 4 2026-03-31 18:00 Rusza zbiórka odpadów wielkogabarytowych w gminie Biały Dunajec. Jest harmonogram 2026-03-31 17:41 Lawinowa czwórka na tatrzańskich szlakach. Skrajnie niebezpiecznie 2 2026-03-31 17:25 Śnieżny zajączek zamiast bałwanka, czyli Wielkanoc po góralsku 2026-03-31 17:00 Blok komunalny gotowy 2026-03-31 16:31 Internet mobilny bez fizycznej karty - jak eSIM zmienia sposób korzystania ze smartfona? 2026-03-31 16:25 Najnowszy raport z Kuźnic. Tatry zamknięte (WIDEO) 2 2026-03-31 16:00 Bachleda Hotel Kasprowy w prestiżowym gronie 1 2026-03-31 15:30 Kolejne zatrzymanie w sprawie handlu ludźmi. 44-latek trafił do aresztu 1 2026-03-31 15:00 Mieszkańcy ul. Sienkiewicza: w zgłoszeniu była mowa o 10 miejscach postojowych 3 2026-03-31 14:00 Przejście dla pieszych i ścieżka rowerowa już na etapie projektowym 4 2026-03-31 13:28 Zlekceważył decyzję o wyjeździe. 25-latek przymusowo wydalony z Polski 1 2026-03-31 13:01 Tatry zamknięte dla turystów! 4 2026-03-31 13:00 Kolejni poszukiwani w rękach zakopiańskich policjantów 1 2026-03-31 11:41 Sprawdzamy, o ile zmniejszyły się w Zakopanem ceny paliw 10 2026-03-31 11:39 Odwołane kursy na Polanę Palenicę w dniu 31 marca 2026-03-31 11:22 Macie siłę łopatować? Zakopane pod śniegiem. Wiosna z łopatą i odśnieżarką w tle (WIDEO) 3 2026-03-31 10:00 Kolejny wiosenny poranek na Krupówkach (WIDEO) 2 2026-03-31 10:00 Wyrok w sprawie pobicia 13-letniego chłopca w Zakopanem 4 2026-03-31 09:09 Zamknięta droga do Morskiego Oka. TPN apeluje: dziś lepiej zrezygnować z wyjść w góry 2 2026-03-31 08:59 Paraliż na drogach, auto w rowie. Mieszkańcy alarmują, że pługi nie dojechały 5 2026-03-31 08:25 Pijani kierowcy zatrzymani w Poroninie. Policja apeluje o rozsądek 6 2026-03-31 08:00 Zimowe Podhale. Śnieg, mróz i trudne warunki na drogach 1 2026-03-30 21:12 Szczawnickie bazicki 4 2026-03-30 20:18 Kolorowa Wielka Krokiew. Ostatnie przygotowania przed zawodami 1 2026-03-30 20:00 Świąteczny kiermasz w Szczawnicy 1 2026-03-30 19:00 Dom doceniony 6 2026-03-30 18:01 To już na początku kwietnia. Na Dunajcu pojawią się pierwsze tratwy 1 2026-03-30 17:01 Wielkanocne Jajo wraca na Kalatówki. Kultowe zawody na starym sprzęcie narciarskim już 6 kwietnia 1 2026-03-30 15:00 Marek Kurzeja dyrektorem Gorczańskiego Parku Narodowego 2 2026-03-30 14:00 Widowisko Anny Malaciny na Cyrhli 2026-03-30 13:17 Zima nie chce ustąpić. Znowu może spaść dużo śniegu 2026-03-30 12:30 Rząd ogłosił maksymalne ceny paliw. Powinno być taniej 40 2026-03-30 12:30 Zaczyna się remont ul. Wiktora w Szczawnicy 2026-03-30 11:59 W Tatrach przybywa śniegu. W Dolinie Pięciu Stawów ponad półtora metra 1 2026-03-30 11:35 Tak wygląda chodnik na Jaszczurówce 13 2026-03-30 11:05 Zawalony dach pustostanu w Zakopanem
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2026-03-23 10:43 1. Pan Z. i koledzy.... i potem powiecie ze to prostest w sprawie mostu a nie wiec polityczny. hehe. kogo chcecie nabrac? 2026-03-11 08:14 2. Strategia rozwoju... Stawiać jak najwięcej deweloperki, reszta to ch... 2026-03-06 08:53 3. moze zamiast organizować te rozchwytywane i konsultacje miasta uruchomi druga zmiane u w urzedzie dla pracujacych obywateli petentów? 2026-03-06 08:25 4. Chętnie bym się dowiedział jakie studia i na jakich poważnych uczelniach mają ukończone uczestnicy dyskusji. Wprawdzie obowiązuje zasada, że wystarczy chęć szczera ale oni chcą zmarnować nasze pieniądze. Oj tam, oj tam. 2026-02-16 21:51 5. "Na spotkaniu zjawił się burmistrz Łukasz Filipowicz, radni Tymoteusz Mróz, Mateusz Łękawski i mieszkańcy. Ci ostatni niezbyt licznie." A kto miałby się tam pojawić jak spotkanie zorganizowane w godzinach gdzie normalni ludzie pracują a miejsca tam w tej "stacji kultura" było może jeszcze na jakieś 20 osób. Przecież to klita na poddaszu gdzie jest miejsce dla dzieci na zabawy a nie dla 100 czy więcej dorosłych. Przecież to była jawna kpina. Dlaczego spotkanie nie było bardziej komunikowane i nie zapewniono odpowiednio dużej sali? I przede wszystkim dlaczego w godzinach pracy a nie w weekend??? Wywalić miliona na sylwestra potrafią a zmobilizować mieszkańców "nie da się". Widać zależy im żeby przyszło jak najmniej mieszkańców. Boją się usłyszeć to i owo. 2026-02-08 13:18 6. Fajne eksponaty :) 2026-02-04 21:19 7. Nie moje klimaty ani dla uszu ani dla oczu 2026-01-29 15:43 8. Kasia Rysy 2026-01-03 13:15 9. Ładne góalki. 2025-12-29 19:33 10. Znakomity poMYSł panie @jarząbek
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama