Reklama
2021-04-01 22:20:36
Orawa
Dźwięk kołatek
Od Wielkiego Czwartku do Wielkanocy terkotki miały zastępować kościelne dzwony.
Obrzędy wielkopostne tradycyjnie zaczynają się w Wielki Czwartek, pod Babią Górą nazywany Zielonym Czwartkiem. Zanim w kościele umilkły dzwony, słychać już było kołatki. Bezpośrednio po zawiązaniu dzwonów chłopcy obiegali kościół trzykrotnie, robiąc wielki hałas. W okresie od Wielkiego Czwartku do Wielkanocy terkotki miały zastępować kościelne dzwony i dzwonki ministrantów. Wierzono też, że ich dźwięk odpędza złe siły. - W Wielki Piątek obieganie z kołatkami po wsi miało prawdopodobnie zwoływać ludzi do kościoła - przypuszcza Marcin Kowalczyk.
W Wielki Czwartek przy dźwiękach klekotek wielkopostnych i obrzędowych śpiewów chłopcy palili Judasza. - Kukłę, która była podobizną Judasza, wykonaną ze słomy i ubraną w łachmany, wieszali na dzwonnicy lub drzewie, potem zrzucali, bili kijami i palili na ognisku - wyjaśnia Karolina Kowalczyk z Lipnicy Wielkiej, etnograf.
A tak o kołatce wielkopostnej opowiada Zofia Warciak ze orawskiego skansenu w Zubrzycy Górnej:
"Ostatnie dni Wielkiego Tygodnia maja szczególne znaczenie w tradycji ludowej i chrześcijańskiej. Jest to zwykle zarazem czas budzenia się przyrody do życia, jak i czas święty, związany z refleksją nad śmiercią Jezusa Chrystusa i Zmartwychwstaniem.
W Wielki Czwartek w Kościele rzymskokatolickim milkną dzwony i dzwonki (tzw. zawiązanie zwonów). Aż do Wielkanocy do wydawania dźwięków używa się kołatek. Dawniej dumą każdego chłopca było samemu zrobić taką kołatkę. Można ją wykonać i dzisiaj. Z drewna wykonujemy mała deseczkę. W deseczce trzeba zrobić otwór. Do otworu wstawiamy drewnianą rączkę. Mocujemy ją od spodu, a na wierzchu w tej rączce mocujemy obok siebie dwa młoteczki drewniane. Poruszając rączką ruchem ręki wprawimy w ruch młoteczki, które będą uderzały w deseczkę i wydając charakterystyczny klekot.W tradycji ludowej wierzono, że dźwięk kołatki odpędza złe duchy i różne demony. Dlatego też dawniej nie zabraniano dzieciom zabawy kołatkami. Zwyczajnym był widok dzieci biegających w Wielki Czwartek po wsi wokół domostw z kołatkami, których dźwięk odpędzał zło jednocześnie informując o nadchodzącej radości Zmartwychwstania Pana Jezusa".
jof
1
/ Fot. Jolanta Flach
2
/ Fot. Jolanta Flach
3
/ Fot. Jolanta Flach
4
/ Fot. Jolanta Flach
5
/ Fot. Jolanta Flach
6
/ Fot. Jolanta Flach
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Karol
2021-04-02 12:39:02
Jakie kołatki. Po nasymu to były klepacki.
2026-01-10 21:55
Wielkie święto na Wielkiej Krokwi (ZDJĘCIA)
2026-01-10 21:29
Świetny początek Paranarciarskich Mistrzostw Polski 2026. Zawodnicy HANDICAP Zakopane z dziewięcioma medalami
2026-01-10 20:39
Bardzo zła jakość powietrza w dolnej części Zakopanego
3
2026-01-10 20:10
Potężna lawina w Gruzji. Wiele osób pod śniegiem
2026-01-10 20:00
Przed wypadkiem uwielbiał góry
2026-01-10 19:10
Krupówki po Pucharze Świata wypełnione kibicami (WIDEO)
1
2026-01-10 19:00
Rusza remont dawnej szkoły muzycznej w Parku Miejskim. Powstanie filia Muzeum Tatrzańskiego
2026-01-10 18:00
Chcesz wiedzieć jak poprawić widoczność firmy w sieci, przyjdź na spotkanie
2026-01-10 17:46
Polacy na trzecim miejscu w Zakopanem!
1
2026-01-10 17:00
Nowa hala maszyn u artystów, głównie do obróbki drewna
2026-01-10 15:59
Klasycznym czy jodełką na Turbacz
2
2026-01-10 14:58
Słabe skoki Polaków. Fettner najlepszy w kwalifikacjach. Tomasiak i Kubacki w konkursie duetów
2026-01-10 14:20
Kibice zmierzają na Wielką Krokiew (WIDEO)
1
2026-01-10 13:59
Ostrzeżeni przed opadami śniegu. W Tatrach nawet 40 cm
2026-01-10 12:59
Pierwszy trening bez Polaków. Drugi wygrywa Prevc, Kubacki najlepszy z Polaków
2026-01-10 11:59
Jeden telefon może uratować przed zamarznięciem. Reagujmy!
2
2026-01-10 10:59
Wielka Krokiew przygotowana na Puchar Świata (WIDEO)
2
2026-01-10 10:18
Policja przekazuje ważne informacje przed Pucharem Świata
2026-01-10 10:00
Szczęśliwego Nowego Targu! Burmistrz wznosi toast! (ZDJĘCIA)
4
2026-01-10 09:00
Wygłodzony pies odebrany właścicielom. Zbiórka na jego leczenie i utrzymanie
12
2026-01-10 08:00
Trauma nasza codzienna, darmowe szkolenia jak radzić sobie w trudnych sytuacjach
2026-01-09 21:05
Tajny trening i skład kadry Polaków na Puchar Świata
1
2026-01-09 21:00
Prawie trzydzieści stopni na minusie, padł akumulator w stacji pomiarowej
6
2026-01-09 20:00
Uwaga kierowcy - w sobotę możliwe spore utrudnienia na zakopiance
2
2026-01-09 19:00
Kilkudziesięciu śmiałków wzięło udział w Próbie Prędkości (ZDJĘCIA)
2026-01-09 18:00
Czarny Dunajec potęgą sportów zimowych
2
2026-01-09 17:00
Noworoczny koncert zespołu Hamernik
2026-01-09 16:00
Święty Mikołaj skoczył ze skoczni i nie ustał, Akademia Lotnika pod Giewontem (WIDEO)
4
2026-01-09 15:31
Taki poranek w Tatrach nie zdarza się często (WIDEO, ZDJĘCIA)
2026-01-09 15:00
Prezydent Karol Nawrocki jednak nie przyjedzie na Slalom Maraton. Będzie na skokach?
31
2026-01-09 14:31
Już w niedzielę - 12H Slalom Maraton Zakopane
2026-01-09 13:30
Piękna pogoda w Kuźnicach. Turystów niewielu (WIDEO)
2026-01-09 13:30
Schronisko w Pięciu Stawach pod śniegiem, z pomocą ruszyły "czołgi"
4
2026-01-09 12:42
Poszukiwany właściciel tego pieska
1
2026-01-09 12:00
Co robić w weekend w Zakopanem?
2026-01-09 11:00
Pensjonariusze rabczańskiego DPS będa podróżować nowym busem
1
2026-01-09 10:00
Pasażerska trzynastka
1
2026-01-09 09:00
Za nami mroźna noc. Piątek zaczął się od okienka pogodowego
2026-01-09 08:00
Nowy quad dla druhów ze Sromowiec Niżnych
3
2026-01-08 22:03
A wiecie, że Baciary świętują już 23 lata istnienia? (WIDEO)
7
2026-01-08 21:36
Blisko 300 młodych biegaczy rywalizowało w Klikuszowej (ZDJĘCIA)
2026-01-08 21:00
Prawie pół miliona aut przejechało w okresie świąt tunelem na zakopiance
16
2026-01-08 20:27
Zmiany w komunikacji miejskiej w czasie Pucharu Świata
2026-01-08 20:03
Zabójca Pershinga wyszedł na wolność
2
2026-01-08 19:31
Pierwsza trasa dla narciarzy biegowych gotowa
2
2026-01-08 19:00
Kolej na rozliczenia
6
2026-01-08 18:29
Góry śniegu zasłaniają wyjazd na skrzyżowaniu
4
2026-01-08 18:17
Ostrzeżenie przed silnym mrozem
2026-01-08 18:00
Polacy będą mieli łatwiej na Wielkiej Krokwi. Japończycy, Austriacy i Niemcy bez liderów w Zakopanem
2026-01-08 17:00
Prezydent Karol Nawrocki przyjedzie na skoki i na Slalom Maraton?
15
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
2026-01-10 15:45
1.
Stanisław Kędryna
2026-01-10 14:58
2.
Słabe skoki Polaków. Fettner najlepszy w kwalifikacjach. Tomasiak i Kubacki w konkursie duetów
2026-01-10 19:00
3.
Rusza remont dawnej szkoły muzycznej w Parku Miejskim. Powstanie filia Muzeum Tatrzańskiego
2026-01-10 13:06
4.
Maria Bogdalik
2026-01-10 12:59
5.
Pierwszy trening bez Polaków. Drugi wygrywa Prevc, Kubacki najlepszy z Polaków
2026-01-10 20:00
6.
Przed wypadkiem uwielbiał góry
2026-01-10 10:59
7.
Wielka Krokiew przygotowana na Puchar Świata (WIDEO)
2026-01-10 14:20
8.
Kibice zmierzają na Wielką Krokiew (WIDEO)
2026-01-10 15:59
9.
Klasycznym czy jodełką na Turbacz
2026-01-10 17:00
10.
Nowa hala maszyn u artystów, głównie do obróbki drewna
2026-01-10 15:45
1.
Stanisław Kędryna
2026-01-06 12:00
2.
Zespół Ratownictwa Medycznego stacjonujący we Wróblówce wzmocniony
2026-01-10 14:58
3.
Słabe skoki Polaków. Fettner najlepszy w kwalifikacjach. Tomasiak i Kubacki w konkursie duetów
2026-01-08 09:09
4.
Rozdajemy bilety na skoki
2026-01-09 12:48
5.
Łukasz Hradecki
2026-01-05 11:59
6.
Policyjna akcja w Szczawnicy. Chodzi o przestępczość narkotykową
2026-01-08 12:29
7.
W Zakopanem przybywa śniegu (WIDEO)
2026-01-06 07:00
8.
Krakowiacy i górale na wspólnym kolędowaniu (ZDJĘCIA, WIDEO)
2026-01-08 10:30
9.
Policja apeluje o ostrożność na drogach podczas trudnych zimowych warunków
2026-01-08 19:31
10.
Pierwsza trasa dla narciarzy biegowych gotowa
2025-12-31 20:00
1.
Państwowe Polskie Koleje Linowe
2025-12-31 10:38
2.
Na Równi Krupowej wyrastają stragany
2025-12-30 18:49
3.
Pożar budynku na Olczy Stachonie w Zakopanem (WIDEO)
2026-01-02 09:00
4.
Dzień z chmurami na niebie, uwaga na silny wiatr i zamiecie
2026-01-02 12:00
5.
Co robić w weekend w Zakopanem?
2025-12-28 18:02
6.
Poważne wypadki w Tatrach. Turysta spadał z Rysów, a po upadku zrezygnował z pomocy ratowników TOPR
2026-01-10 15:45
7.
Stanisław Kędryna
2025-12-21 11:24
8.
Będzie kanalizacja w Grywałdzie
2026-01-06 12:00
9.
Zespół Ratownictwa Medycznego stacjonujący we Wróblówce wzmocniony
2026-01-10 14:58
10.
Słabe skoki Polaków. Fettner najlepszy w kwalifikacjach. Tomasiak i Kubacki w konkursie duetów
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
2026-01-10 09:00
1.
Wygłodzony pies odebrany właścicielom. Zbiórka na jego leczenie i utrzymanie
2026-01-10 10:00
2.
Szczęśliwego Nowego Targu! Burmistrz wznosi toast! (ZDJĘCIA)
2026-01-10 20:39
3.
Bardzo zła jakość powietrza w dolnej części Zakopanego
2026-01-10 10:59
4.
Wielka Krokiew przygotowana na Puchar Świata (WIDEO)
2026-01-10 15:59
5.
Klasycznym czy jodełką na Turbacz
2026-01-10 11:59
6.
Jeden telefon może uratować przed zamarznięciem. Reagujmy!
2026-01-10 14:20
7.
Kibice zmierzają na Wielką Krokiew (WIDEO)
2026-01-10 19:10
8.
Krupówki po Pucharze Świata wypełnione kibicami (WIDEO)
2026-01-10 17:46
9.
Polacy na trzecim miejscu w Zakopanem!
2026-01-06 08:00
1.
Lata mijają, a zimowy problem na mostku pozostał. Na chodnikach lodowisko
2026-01-09 15:00
2.
Prezydent Karol Nawrocki jednak nie przyjedzie na Slalom Maraton. Będzie na skokach?
2026-01-07 11:00
3.
(Nie)Odśnieżony chodnik, Straż Miejska kontroluje zimowe bezpieczeństwo w Zakopanem
2026-01-05 21:04
4.
Oświadczenie COS po słowach Kubackiego. Skocznie i trasy są gotowe dla zawodników
2026-01-05 18:59
5.
Plac dla ludzi czy dla autobusów? Incydent w sercu Zakopanego
2026-01-08 21:00
6.
Prawie pół miliona aut przejechało w okresie świąt tunelem na zakopiance
2026-01-08 17:00
7.
Prezydent Karol Nawrocki przyjedzie na skoki i na Slalom Maraton?
2026-01-10 09:00
8.
Wygłodzony pies odebrany właścicielom. Zbiórka na jego leczenie i utrzymanie
2026-01-04 09:00
9.
Zakopane droższe niż Warszawa. Dwa miliony za mieszkanie
2026-01-08 09:00
10.
W kilku przypadkach specjalna brygada usunie śnieg z chodników
2025-12-13 08:00
1.
44. rocznica wprowadzenia stanu wojennego
2025-12-19 18:25
2.
Kierowca autobusu wyrzucił niemieckojęzyczną turystkę w lesie
2025-12-23 10:00
3.
Aplikacja Gdzie się ukryć. W Zakopanem 20 miejsc, w Nowym Targu 5
2026-01-01 16:24
4.
Czy te skutery mogą wjeżdżać na polany na Bachledzkim Wierchu?
2026-01-06 08:00
5.
Lata mijają, a zimowy problem na mostku pozostał. Na chodnikach lodowisko
2026-01-09 15:00
6.
Prezydent Karol Nawrocki jednak nie przyjedzie na Slalom Maraton. Będzie na skokach?
2025-12-20 12:00
7.
Andrzej Andrysiak: Tak się kradnie w mediach
2026-01-03 13:00
8.
Rosyjscy skoczkowie nie pojawią się w Zakopanem
2026-01-07 11:00
9.
(Nie)Odśnieżony chodnik, Straż Miejska kontroluje zimowe bezpieczeństwo w Zakopanem
2025-12-26 14:00
10.
Przeorany Biały Potok
OSTATNIE KOMENTARZE
2026-01-10 22:24
1.
Jak ja lubię tych bezmyślnych "tłumaczy". "Skitouring" to po prostu "turystyka narciarska".
Kto wymyślił tego potworka "narciarstwo skiturowe"? ("narciarstwo narciarsko-turystyczne", "narciarstwo turystyczno-narciarskie" to jak masło maślane.
2026-01-10 22:21
2.
sygnalista wsiokersy nie mieszkają na kamieńcu. Tam i w blokach prlowskich w centrum mieszkają tacy jak ty neokasini, którzy przyszli za torami
2026-01-10 21:24
3.
Oj. Kurtka śmierdzi. Może należy ją wyprać. Ekostrażnik ? Pewnie będzie nim kolejny emerytowany milicjant.
2026-01-10 20:48
4.
WSIOKERSY PRASKAJOM KUFAJKI BACIOKI WICIE JAKO..................
2026-01-10 20:25
5.
dziadeek był w Partii to miał dobrze, dlatego tęskni. Z Kaczyńskim nie wyszło, więc dziadeek ma żal i życzy młodym jak najgorzej.
2026-01-10 20:21
6.
Tam chodzilo o twoja facjate kurka.
2026-01-10 20:20
7.
Z kibicami to oni nie maja wiele wspólnego chyba ze synonimem polskiego kibica jest naje..bany, zaszczany gość trąbiący wszystkim do ucha ,wielbiący Batyra
2026-01-10 20:15
8.
@kurka wodna skoro jesteś tak obeznanym podróżnikiem to wytłumacz co się porobiło w tej Szwecji na dzień dzisiejszy bo ja tam widzę samych arabusów w brykach lepszych nisz mają Szwedzi, czyżby lewackie utopie odniosły w tym kraju sukces tak samo jak u Angoli
2026-01-10 18:40
9.
@dziadeek, w latach 90 często jeździłem do Szwecji i wiesz co mnie najbardziej bolało? nie przepaść kulturowa czy gospodarcza tylko dwa okienka do odprawy celnej dla tych z UE i dla tych spoza oczywiście byłem dla tych spoza czas do odprawy kilka godzin przeszukiwanie bagaży i strach! tego że cię nie wpuszczą, A ci z UE przechodzili ot tak! do tego teraz można pracować legalnie i ty niby dziadek jesteś za tym aby młodzi mieli powrót do przeszłości co z ciebie za człowiek tfu!
2026-01-10 18:14
10.
Trasa nadal jest w połowie zweżona, ratrak pokonuje dodatkowe kilometry aby dojechać za miejsce zweżone od ktorego mógłby kontynuować ratrakowanie w strone Turbacza, porażka.gminy NT
2026-01-03 13:15
1.
Ładne góalki.
2025-12-29 19:33
2.
Znakomity poMYSł panie @jarząbek
2025-12-03 15:38
3.
Świetny POmysl, zwłaszcza że w Zakopanem mimo otwartej Gubałówka m.in. przez Pana Szwajcara i czwartego burmistrza G.J. to lepiej na desce windsurfingowej po równiach pojeździć
2025-12-01 17:12
4.
Panowie dobra robota! A tak swoją drogą nie ma wojny, jest woda, ogólcie się do tej służby, a nie wyglądajcie jak krasnale...
2025-11-21 15:51
5.
Brawo Agatko! Piękne, cudne, zachwycające prace!
2025-11-17 21:21
6.
Teraz górale wprzedają swoją ojcowiznę żeby kupić nowe auto. Wszystkie te biznesy ze starym śmierdzącym sprzętem (mówiąc złomem) powinny być nakaz ogrodzenia blochą od ulicy. Podobnie ze składami budowlanymi. Tyle pięknych miejsć zostało oszpeconych przez lokalny interes.
2025-11-14 20:05
7.
@Abeto, w samo sedno!
2025-11-14 04:43
8.
tzn. niezłej. Dla wielu świetnej, dla mnie - niezłej.
2025-11-12 21:31
9.
Towarzystwo własnej adoracjii..przykre...
2025-11-11 21:23
10.
Jerzy Gruszczyński to też twórca świetnej muzyki ambient trochę w klimatach new age i berlin school, np.cykl Medytacje Tatrzańskie.
Reklama
Władysław Matlakowski. Potęga umysłu. Wystawa w Warce
Festiwal Kolęd, Pastorałek i Pieśni Bożonarodzeniowych: Dobrze ześ sie Jezu pod Giewontem zrodziył
Tribute to Zbigniew Wodecki. Koncert w Nowym Targu
Kino Sokół/Zakopane
Kino Miejsce/Zakopane
Kino Tatry/Nowy Targ
Akademia Lotnika w Zakopanem
Amatorski Turniej Piłki Siatkowej o Puchar Burmistrza Miasta i Gminy Czarny Dunajec
Konkurs kolęd i pastorałek dla dzieci i młodzieży. Skawa
12H Slalom Maraton Zakopane
Koncert kolęd i pastorałek. Czarny Dunajec
Kolędowanie w Sercu Podhala. Bańska Wyżna
Wilijo w góralskiyj chałupie. Bukowina Tatrzańska
Konkurs Poezji i Gawęd Góralskich. Nowy Targ
Eliminacje miejskie do Przedglądu Młodych Recytatorów i Gawędziarzy. Szczawnica
Kabaret Hrabi i Wojtek Kamiński. Nowy Targ
Spotkanie Dyskusyjnego Klubu Książki. Zakopane
Lykorz mimo włosnyj woli. Bukowina Tatrzańska
Gminny Przegląd Kolęd i Pastorałek. Rabka-Zdrój
Babiogórskie Podłazy. Zawoja
Puchar Związku Podhalan w Narciarstwie Biegowym
Ogólnopolska Liga dla Przedszkolaków w Narciarstwie Alpejskim
Koncert noworoczny zespołu Hamernik
Ogólnopolski Konkurs Kolęd, Pastorałek. Nowy Targ
Kolęda czterech miast. Maków Podhalański
Polecamy
REKLAMA
REKLAMA
Dołącz do nas - facebook