Reklama

2021-07-18 12:45:36

Chyżne

U Podgórniyk i Zołny. Czy ktoś pamięta te chyżniańskie chaty?

Dwie chaty z Chyżnego - jedna z wyżką, druga kurna. Chałupy zamieszkiwali prości gazdowie. Teraz zostały opisane w książce "Chyżne Marii Małysy i Jana Żołny", której promocja jest dziś o godz. 14 w skansenie w Zubrzycy Górnej.

„Jest na Orawie jedna wieś, do której znaki wiodą już spod Gdańska. We wsi tej, jak to we wsi, były i chałupy, w chałupach ludzie, a z ludźmi ich małe i duże historie. Chałupa z numerem 178 należała do Małysów, choć ani po numerze, ani po nazwisku nikt by ich nie znalazł, za to po przydomku już tak.

W Chyżnem, u Podgórniyk – bo tak ich nazywano, ostały się w końcu bezdzietne siostry Maria i Wieróna, obie zmarły w1994 roku, w odstępie kilku dni, dom zaś wraz ze swoją historią trafił do nas rok później, stając się z czasem ozdobą rozbudowywanego skansenu.

Dziś stanowi wspaniały przykład nie tylko ludowej architektury, ale i jej przemian. Z jednej strony widzimy piękną wyżkę, łukowate odrzwia i otwór w powale zwany woźnicą – ślad dawnej kurności, z drugiej  mamy dobudowany komin,drewnianą podłogę i białe ściany w… czarnej izbie.

Bo taka jest właśnie dynamika kultury - często coś, co było „od zawsze” trwa jedynie tyle, ile pamięć człowieka, zaś coś, co wydaje nam się nowością stanowi tylko nowe otwarcie lub adaptację tego,co niegdyś zapomniane. Dlatego… warto zwiedzać skanseny!”

Taka opowieść znajduje się na Facebooku Muzeum – Orawskiego Parku Etnograficznego w Zubrzycy Górnej. To tu przed laty została przeniesiona z Chyżnego chałupa sióstr Marii i Weronki. Pamiętam ją z dawnych lat, kiedy żyły jeszcze obie Orawianki. Później, gdy zmarły, zaczęła popadać w ruinę, ale natychmiast zainteresował się nią orawski skansen, bo była niepowtarzalna i na terenie muzeum nie było nawet podobnej. Gdy została rozebrana, w Chyżnem został pusty plac, a po pewnym czasie w Zubrzycy Górnej, w nowym sektorze skansenu pojawiła się piękna dwubudynkowa zagroda. Trudno było poznać, że to właśnie chałupa z Chyżnego. Odzyskała dawny blask. W słońcu lśnią niebieskie obramowania okien. Po wejściu do wnętrza przenosimy się w świat dawnej chyżniańskiej izby.

*

Teraz chałupa Małysów została jedną z bohaterek niedawno wydanej książki pt. „Chyżne Marii Małysy i Jana Żołny”,autorstwa Ryszarda M. Remiszewskiego, Jana Świdronia i Romana Cioka. Najpierw o chałupie Podgórniyk powstał program telewizyjny w ramach serii „W cztery świata strony” (magazyn turystyczny pod redakcją Krzysztofa Smereki, ówczesnego szefa Telewizji Katowice). Były to lata 90. ubiegłego wieku, gdy obie siostry jeszcze żyły. – Do Chyżnego przyjechaliśmy na zaproszenie o. Michała Wojnarowskiego, proboszcza chyżniańskiej parafii, który chciał pokazać zabytkowe już wtedy obiekty. Było ich niewiele, ale co najważniejsze, użytkowane przez właścicieli– wspomina Ryszard Remiszewski, redaktor, regionalista, miłośnik Orawy, Spisza i Pienin, który współpracował z Krzysztofem Smereką. – Były dwie chałupy orawskie, jedna z tak zwaną wyżką, druga kurna bez komina i przewodów dymowych.Trzecim obiektem była izba muzealna, którą się opiekował o. Michał – wymienia.

*

Kilka lat temu materiał filmowy o zabytkowych chyżniańskich chałupach stał się pretekstem do powstania książki. – Doszedłem do wniosku, że sama relacja z Chyżnego wraz z materiałem filmowym i zdjęciowym to trochę za mało. Należałoby ją tak uatrakcyjnić, aby publikacja była przeznaczona dla osób, które ogólnie zainteresowane są Orawą. Stąd do współpracy zaprosiłem pasjonatów historii i kultury materialnej Jana Świdronia z Chyżnego oraz Romana Cioka, który od lat pracuje w skansenie – opowiada Ryszard Remiszewski. I tak publikacja została uzupełniona o informacje o trakcie kazimierzowskim do Chyżnego, zabudowie wioski, cechach budownictwa o rawskiego. Roman Ciok opisuje chałupy na podstawie dokumentów inwentaryzacyjnych, które zachowały się w skansenie. Za to Jan Świdroń (regionalista, chyżniański historyk i prezes Podhalańskiego Zrzeszenia Pszczelarzy)  częściowo gwarą orawską, opowiada o zabytkowych obiektach i ich mieszkańcach. Spisał wszystko to, co sam obserwował przez wiele lat, ale też z przekazów. Przeprowadził też kwerendę w archiwum parafialnym. – Gdyby dzisiaj zapytać młodych mieszkańców Chyżnego o Podgórnich,to nie będą wiedzieć o co chodzi. Powiedzą, że nie słyszeli o takich. Gdyby jednak w dawnych czasach zapytać w Chyżnem, gdzie mieszkają Małysowie, to zapewne usłyszelibyśmy, ze takiyk tutok nima – przekonuje Jan Świdroń. – Dawniej było inaczej. Każdy wiedział,gdzie Podgórni siedzieli, chociaż pod koniec mówiło się o Marysi i Wierónie.

*

W Chyżnem z dawnych licznych domów zwyżką ostała się tylko jedna, Małysów. Tym bardziej był to wartościowy obiekt,bo zachowany jako dwubudynkowa zagroda. Ryszard Remiszewski przechodzi do spotkania z mieszkankami domu. „Wita nas gościnnie w jej progach Maria Małysowa, żwawa staruszka, urokliwie rozmowna. Chałupę zbudował jej dziad,Tomasz Sobczak, jak na belce zapisał: »dnia 7-koJunii 1869«, podpisał się Sopcak. Biała izba, prawdziwie orawska, przenosi nas o dziesiątki lat wstecz.Stara piękna listwa wzdłuż całej ściany, wkoło pozatykane i wiszące stare oleodruki i szalki. (…) Wyżka kryta jest słomą, mocno już sfatygowaną,spracowaną przez deszcze i śnieg”.

Jan Świdroń wspomina: „Był cas, ze do Chyźnego, do Podgórnik obziyrać dóm przijezdzali panowie i panicki jaze kasik ze świata. Jednego razu, to nawet dwa autobusy ludzi naroz były. Marysia oprowadzała ik po izbak, pokazywała kany có, tłumacyła po có, na có kómu, a pote dumnie wyprowadzała na pasternik i prowadziyła ku autobusowi”. Jan Świdroń mówi, że do 1967 r. z siostrami mieszkał ich brat Józek, ale jednego dnia odekciało mu się zyć i poseł na drugi świat.

*

Drugą opisywaną chałupą jest kurna chata Jana Żołny. Kiedyś w Chyżnem takich domów było 160, ale do lat 90. ubiegłego wieku zachowała się tylko jedna chałupa. Na tragarzu widniał Stefan Capjak,jako budowniczy, i rok 1897. Chałupa zamieszkana była do 1992 r. Później zawaliła się ze starości. „Zachwycamy się od razu izbą czarną i białą. Dym gryzie w oczy, jest półmrok, ściany osmolone na czarno, aż święcące. W drugiej izbie znów stara listwa i sporo starych świętych oleodruków. Na zewnątrz obserwujemy, jak przez strzechę na całej powierzchni dachu przenika dym”.

Jan Świdroń opowiada, że Andrzej oraz Maria Żołna z rodu Łaciak, mieli ośmioro dzieci, ale trójka zmarła. Zostało czterech synów, w tym Jan, oraz córka. „Dóm Zołnowie mieli na Dole, niedaleko zwónice, na brzyzku. Kupiyli go od jakiegosik Capioka – takie nazwisko było wyryte na tragarzu. Drewniany dom z cornom i biołom izbom, i duzom siyniom, ktoro była tyz z kumorom. Dach kryty góntym, połotany pod kalynicom złómianymi kicokami” – opisuje kurną chatę pan Jan.

Dymną chatę, nawet dawniej nie każdy widział i wiedział, że przez dach wydobywa się z wnętrza dym. Jan Świdroń tak opisuje jedno zdarzenie: „Jednego razu, na pocontku piyńćdziesiontyk roków Jano Zołna warzół w rudzianym gorku na ogniu kapuste. Naroz dó dómu zlecieli zdysani wojocy i zacyni sie drzić: Uciekać!Uciekać! Uciekać! Brali tyz do ryncy, có sie jacy dało i wynoisiyli do pola, na pasternik. Jano stanół na środku izby wystrasony, bioły na gymbie jako śmiyrzć i słowa nimóg ze sie wydusić. Zrozumioł, có sie robi, dopiyrzo wtedy,kie jedyn z tyk wojoków go chyciół za ramie i pedzioł: Uciekajcie gazdo, dom wam się pali! Tak po prowdzie, to sie nic nie polyło, za wyjontkiym malutkiego ognia pod gorkiym postawionym na nolypie na trajfusie”.

Jan Żołna zakończył swoją ziemską wędrówkę w 1996 r., ostatni na Orawie mieszkaniec kurnej chaty.

*

Scenariusz filmowy nie kończył się na tych dwóch obiektach. Do dziś przetrwała stara plebania z XIX wieku, a w niej izba regionalna pamiątek orawskich, którą opiekował się o. Michał Wojnarowski.Powstała po przeniesieniu siedziby plebanii do nowego budynku. Tu swoje miejsce znalazły zbierane po orawskich wioskach łyżniki, listwy, obrazy, rzeźby,świątki, sprzęty gospodarcze, skrzynie malowane, ornaty, jasełka, chorągwie. Niecodzienne muzeum powstało w 1976 r. staraniem ówczesnego proboszcza ks. Arkadiusza Klejnowskiego. Wiele zgromadzonych przez niego eksponatów zaginęła.

Na końcu książki Ryszard Remiszewski zamieścił wspomnienie o karmelicie o. Michale Wojnarowskim, którego znał wiele lat.

*

Publikacja została wydana nakładem Ośrodka KTG w Pieninach, którego kustoszem jest Ryszard Remiszewski. Książkę wzbogaca wiele fotografii archiwalnych i współczesnych. Jest też dołączona płytka DVD z fragmentami nagrań dla programu „W cztery świata strony”.

Jolanta Flach

Kup e-wydanie Tygodnika Podhalańskiego.

Reklama
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
Nie ma jeszcze komentarzy do tego artykułu.

Reklama
  • USŁUGI | budowlane
    BUDOWY DOMÓW OD PODSTAW. 501 425 013.
  • PRACA | dam
    WITOWIANKA RESTAURACJA zatrudni KELNERA/KELNERKĘ, KUCHARZA, POMOC KUCHENNĄ. Tel. 608 405 145.
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    Dom w Ostrowsku na pieknej działce 7000m2 sprzedam tel 660797241 b12.pl. 660797241marekg@b12.pl
    Tel.: 660797241
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    SZAFLARY - DZIAŁKA ok. 2200 m2 (nr. 6264), cena 50.000 zł. DZIAŁKA 1614 m2 (nr.6058) cena 60.000 zł. DZIAŁKI dwie przylegające 392 m2 i 375 m2 (nr. 6287/3 i 6287/4) - przylegające do Zakopianki - cena 40.000 zł. 517 625 354.
  • PRACA | dam
    Zatrudnię PANIĄ do pracy w pensjonacie w Zakopanem. tel. 601 45 33 91
  • PRACA | dam
    Pensjonat w Zakopanem zatrudni KUCHARKĘ ŚNIADANIOWĄ lub OSOBĘ DO PRZYGOTOWYWANIA ŚNIADAŃ W FORMIE BUFETU. 666378357
  • NIERUCHOMOŚCI | kupno
    Kupię w pełni funkcjonujący pensjonat lub budynek z apartamentami lokalizacja Zakopane, Kościelisko. 600404554grz.wicik@gmail.com
    Tel.: 600404554
  • PRACA | dam
    Przyjmę KIEROWCĘ z kat. B, może być rencista, Nowy Targ. 728 129 499.
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    DZIAŁKI 3 HA - k/Białki. 182856454.
  • PRACA | dam
    RESTAURACJA DOMINIUM NA KRUPÓWKACH zatrudni KELNERÓW/-KI. 668 404 790, 664 023 298.
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    Szukam lokalu do wynajęcia o powierzchni około 150 m w Ludźmierzu lub najbliższej okolicy pod działalność handlową . Może też być wydzielona część większego pomieszczenia. Wynajem długoterminowy. Parter . Tel 880630496. 880630496marzbroz@poczta.onet.pl
    Tel.: 880630496
  • PRACA | dam
    Restauracja Hato Sushi Rabka zatrudni osoby na stanowisko - kucharz - pomoc kuchenna - sushi master Osoby z doświadczeniem w branży mile widziane, jeśli nie posiadasz doświadczenia to również nie jest problem, wszystkiego nauczymy :). tel: 530650664 hatosushirabka@gmail.com www.hatosushirabka.pl
  • PRACA | dam
    FIRMA TRACKTECH W MANIOWACH zatrudni pracownika na stanowisku MECHANIK SERWISU SAMOCHODOWEGO. Wymagane doświadczenie z zakresu diagnozy i naprawy pojazdów osobowych, znajomość elektromechaniki i obsługi elektronicznych systemów diagnostycznych, prawo jazdy kat.B. Oferujemy atrakcyjne i terminowe wynagrodzenie, możliwość rozwoju i zdobycia nowych kwalifikacji, stabilne warunki zatrudnienia oraz szkolenia. Miejsce pracy: Maniowy Więcej informacji pod numerem telefonu: +48572728209. CV prosimy składać w siedzibie firmy TRACKTECH ul. Ks. A. Siudy 11, 34-436 Maniowy lub mailowo na adres: boguslaw.pokrywka@tracktech.pl
  • NAUKA
    Korepetycje stacjonarnie, online i dojazd Angielski,Niemiecki kazdy poziom. Native Speaker,konwersacje Doświadczenie wieloletnie Zapraszam do kontaktu Malwina. 694213200malka1234@yahoo.de
    Tel.: 694213200
  • PRACA | dam
    MFIRMA TRACKTECH W MANIOWACH zatrudni pracownika na stanowisku MECHANIK SERWISU SAMOCHODOWEGO. Wymagane doświadczenie z zakresu diagnozy i naprawy pojazdów osobowych, znajomość elektromechaniki i obsługi elektronicznych systemów diagnostycznych, prawo jazdy kat.B. Oferujemy atrakcyjne i terminowe wynagrodzenie, możliwość rozwoju i zdobycia nowych kwalifikacji, stabilne warunki zatrudnienia oraz szkolenia. Miejsce pracy: Maniowy Więcej informacji pod numerem telefonu: +48572728209. CV prosimy składać w siedzibie firmy TRACKTECH ul. Ks. A. Siudy 11, 34-436 Maniowy lub mailowo na adres: boguslaw.pokrywka@tracktech.pl
    Tel.: +48572728209
    E-mail: boguslaw.pokrywka@tracktech.pl
  • BIZNES
    Stoisko handlowe Pod Gubałówką w atrakcyjnym miejscu! (Do wynajęcia). 604614132
    Tel.: 604614132
  • SPRZEDAŻ | różne
    Sprzedam NOWE KILIMY RĘCZNIE TKANE (z owczej wełny). Wzory: jarzębina i parzenica (60/80), krokusy. GOBELIN - pejzaż zimowy - (145/80). TORBY JUHASKIE. CHODNIKI TKANE NA KROŚNIE. Tel. 793 887 893
  • PRACA | dam
    PENSJONAT "Willa Park" W CENTRUM ZAKOPANEGO ZATRUDNI PRACOWNIKA DO PRZYGOTOWYWANIA ŚNIADAŃ ORAZ SPRZĄTANIA POKOI. Kontakt: 509170212
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    DOBRY POKÓJ DLA NIEPALĄCEJ, BARDZO SPOKOJNEJ, POWAŻNEJ DZIEWCZYNY - Zakopane, 501 514 962.
  • USŁUGI | inne
    WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
  • USŁUGI | budowlane
    REMONTY, WYKOŃCZENIA, PŁYTKI, PANELE, MALOWANIE itp. 796 544 016.
  • PRACA | dam
    NORWEGIA - dla młodych i ambitnych. Oczekiwane otwarcie granicy norweskiej dla nowych pracowników nastąpiło (wjazdy bez kwarantanny, szczepienia nie są wymagane). F. NORWESKA ZATRUDNI W OSLO NA WARUNKACH NORWESKICH - młodych, początkujących pracowników do przyuczenia w zawodzie: TYNKARZ, MALARZ, MONTER RUSZTOWAŃ, STOLARZ, BLACHARZ/DEKARZ ORAZ DOŚWIADCZONYCH FACHOWCÓW W ZAWODZIE. Języki obce NIE wymagane - w firmie pracują tylko pracownicy z Podhala. Praca na stałe/całoroczna. Zjazdy do kraju (samolot) wg. własnego uznania ~ co 2-3 tyg. Zarobki od 13 do 23 Euro/godz. Zapewniamy mieszkanie. Zapraszamy! Tel. 667 602 602
  • USŁUGI | budowlane
    OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
2021-07-30 22:00 Dursztyn - wioska z widokami 1 2021-07-30 21:34 Natalia Karciarz Nojśwarniyjsą Górolecką 2021-07-30 21:28 Rapowe rytmy na Rynku w Nowym Targu (WIDEO) 2021-07-30 21:15 W niedzielę w gminie Czarny Dunajec zawyją syreny 2021-07-30 20:40 Piękny zachód słońca nad Jeziorem Rożnowskim 2021-07-30 20:30 Podwyżka cen biletów na trasie Zakopane Kraków 2021-07-30 19:45 Góralka zaśpiewała w Kościelisku i jedzie na festiwal w Opolu 2021-07-30 19:35 Zakopiańska Liga Tenisa Ziemnego 2021-07-30 19:02 Agnieszka Banaś znów na nowotarskiej scenie. Koncert w Altanie 2021-07-30 19:01 Pijany turysta, którego uratowali ratownicy TOPR nie zapłaci za akcję. Dlaczego? 3 2021-07-30 18:16 Zmian nie będzie. Tak zdecydowała rada w Szczawnicy 2021-07-30 18:07 Ukłon w stronę fanów Bonda. Konkurs dla czytelników 2021-07-30 17:25 Zmiana turnusów, naganiacze i tłumy gości pod Giewontem 2021-07-30 16:48 Sport&Fun Festiwal na Kotelnicy Białczańskiej 2021-07-30 16:46 W czwartek rozpoczynają się Sabałowe Bajania 1 2021-07-30 16:05 Pod Tatrami z nieba leje się żar, każdy szuka skrawka cienia 2021-07-30 15:15 I po hazardzie 2021-07-30 14:54 Rozpoczynają się wybory Nojśwarniyjsyj Górolecki (WIDEO, ZDJĘCIA) 3 2021-07-30 14:30 Ulica Długa z opóźnieniem. Gdy pojawi się nowa nawierzchnia będzie za późno 1 2021-07-30 14:21 Filmowe piątki. Kino plenerowe w Szaflarach 2021-07-30 14:18 Kwietna pani zaprasza na koncert w Nowym Targu 2021-07-30 14:12 Górale - lud raczej dekoracyjny. Spotkanie w Nowym Targu 2 2021-07-30 13:45 Nocne śpiewy na Krupówkach. Sześć policyjnych interwencji (WIDEO) 16 2021-07-30 13:42 Wybory Króla i Królowej Bobu. Kabaret Góralski Truteń. W niedzielę Święto Bobu 1 2021-07-30 13:37 Trzy akcje ratowników TOPR 2021-07-30 13:31 Regaty na jeziorze. Yacht Club Vito zaprasza w sobotę 2021-07-30 13:09 Sympatyczny piesek odnalazł się w Bukowinie. Gdzie jest właściciel 2021-07-30 12:50 Żołnierze maszerują po moście w Białym Dunajcu. Dlaczego? (WIDEO) 2021-07-30 12:25 Bach, Mozart i Haendel zabrzmią w Krościenku 2021-07-30 12:15 Krzysztof Majerczak nie awansował do olimpijskiego finału 1 2021-07-30 12:14 We wtorek utrudnienia przed dworcem PKP w Zakopanem 2021-07-30 11:30 Dziś piękny dzień. Burze raczej nas ominą 2021-07-30 10:48 Straże pożarne wjechały na Krupówki 1 2021-07-30 10:45 Zerwał się z poprawczaka 2021-07-30 10:36 Muzyka przez pokolenia. Contra-Bass-Quartett i Lex-Family Ensemble 2021-07-30 10:00 Królowa Tatr 2021-07-30 09:29 W Czarnym Dunajcu rozpoczęła się sesja rady gminy 2021-07-30 09:10 Policjant na wakacjach reanimował 14-latka 2021-07-30 09:09 Podhale się szczepi. Kolejna akcja propagująca szczepienia 2 2021-07-30 09:01 Chorał gregoriański z okazji XX. edycji festiwalu organowego w Zakopanem 2021-07-30 08:01 Największe hity Elvisa Presleya i koncert zespołu Beltaine 2021-07-29 21:50 Dobrończyca Tatrzańskiego Parku Narodowego 6 2021-07-29 21:37 Premier przekonywał nieprzekonanych (WIDEO) 21 2021-07-29 21:10 Głowa przy głowie 3 2021-07-29 20:30 Najpierw poświęcenie mostu, potem wybory góralskich piękności (WIDEO) 3 2021-07-29 19:55 Wakacyjna zgroza - u nas znowu płyną ścieki w kranach! 7 2021-07-29 19:30 Zamknięty szlak od Zmarzłego Stawu na Kozią Przełęcz 2021-07-29 19:00 Jak pozyskać pieniądze z Unii. Jutro konsultacje dla mieszkańców 1 2021-07-29 18:15 Prawie 50 interwencji ratowników TOPR w niespełna tydzień 2021-07-29 17:49 Wypadek na Kasprusiach. Utrudnienia na drodze, ruch wahadłowy 2
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2021-07-30 22:33 1. Dajmy im chwilę. Niebawem i oni zaczną stawiać budy :-) Bo domki pod wynajem już mają. I zapewne cieszą się z postępu i rozwoju. 2021-07-30 21:20 2. @ Między innymi twój guru "Kuraś" ich pomordował. oni sie przyznają do tego ty nigdy tego nie zrobisz tylko zprzeczysz. 2021-07-30 21:15 3. Inna- nie chcę nikogo obrażać, ale proste, to jest chyba twoje wykształcenie. Nie ważne, kto co napisał, ale ciągłość. A jeżeli ci się wydaje,cze u mnie, na wsi, nie ma internetu, to się mylisz. Ja w sieci znalazłem pięć kawałków.. Inny- ty pisz za siebie, bo wydaje mi się, ze nie jesteś fanem InoRos, a jesteś fanem Kamila kowalcze. Albo nawet nim samym. Gdybyś był prawdziwym fanem, to byś wiedział, że zespół się nie rozpadł, i wiedziałbyś co się stało. Poza tym, z tego co ja ogarniam, to ciekawe, że muzyka Kowary do ciebie nie trafia, gdy większość starych utworów, poza ludowymi, i Piotrka, to właśnie Kowara pisał. A teraz trafia do ciebie Liber. I kto tu jest fałszywy? Zastanów się. I to ma być oryginalne? Ludzie, pomyślcie, co piszecie. Traktujecie ludzi, jak debili. A jak to ktoś wcześniej pisał, w sieci nic nie ginie... 2021-07-30 20:31 4. Brooklyn Słowacy marzą o systemie jaki jest w TOPR !!!! poczytaj, posłuchaj i pomyśl a nie pitol farmazonów!!! 2021-07-30 20:07 5. No właśnie. Tak zwana "poprawność polityczna" niektórym zaciemnia fakty i odbiera trzeźwe myślenie. 2021-07-30 19:50 6. Dyspozytor mógł posłać słowacką horską sluzbę, to gość dowiedziałby się ile kosztuje taka akcja. 2021-07-30 19:48 7. Karygodne. Najwyzszy czas i pora skonczyc to pajacowanie pseudo turystow. Najwyzszy tez czas zaczac ich karac i obciazac za takie akcje ratunkowe. W Polsce wszystko jest naopak. Slowacy moga u Nas sie nieda. 2021-07-30 19:41 8. U nas w Szczawnicy Niżnej zawsze śpiewajency wracało sie do domu. Niektórzy mieli tak charakterystyczne głosy jak Michoł, że bez niczego można ich było rozpoznać. Przede wszystkim nie przeszkadzało to komuś, wystarczyło idąc z gospody tylko minąć komisariat milicji a w Parku rozlegały się góralskie arie. %*} 2021-07-30 18:19 9. PiSmak, bardziej trafiłoby do pamięci i wyobraźni czytelników wymienienie takich rządowych uroczystości gdzie pani poseł z Krościenka nie była obecna. 2021-07-30 17:41 10. W bajaniach to najlepszą instytucją jest; - no ... lata siedzi na słowiańskich włościach.
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama
Polecamy

Bojcorka

Album TP

Pożegnania

FILMY TP