Reklama
2021-12-31 23:33:44
Reklama
Lipnica Wielka
Dawniej na Orawie sylwester nie był hucznie obchodzony
Reklama
A kiedy nadszedł Nowy Rok, zgodnie z tradycją chodzono po domach z życzeniami i sypano zbożem.
Karol Fitak (1926 – 2008) z Lipnicy Wielkiej był jednym z ostatnich, który umiał opowiadać o dawnej Orawie, obrzędach i zwyczajach. Pamiętał wydarzenia, które już przeszły do historii.
Tak kiedyś opowiadał o sylwestrze, Nowym Roku i karnawale.
Sylwester i Nowy Rok
Dawniej sylwester nie był zbyt hucznie obchodzony. Wieczorem mieszkańcy Lipnicy szli do kościoła na nabożeństwo. - Z tyk downyk casów to jo nie pamiyntom, zeby były takie duze zabawy zbiorowe, ba racyj w gronie rodzinnym - wracał pamięcią Karol Fitak. - Z rodziny sie zesło tam kilku i zrobiyli takom potańcówke. Downiyj to było tak, ze bawili się prziy harmoniji. To nazywali heligonki - dodał.
A kiedy nadszedł Nowy Rok, zgodnie z tradycją chodzono po domach z życzeniami i sypano zbożem. - Nieroz i całom izbe zasypali. Przewoznie tam sypali duzo, gdzie były panny. Kawalerzy prziychodzili w nocy i mieli w woreckach zboze - mówił pan Karol. A żona dodała: - Jo jak doma miała córki, jesce nie wydane, to jak prziysła kawalerka to jo sie nie mogła późniyj dorobić rano, bo syndy było pełno zboza. Nawet mi do gorków nasuli, i po łózkach, i po podłodze. To była tako tradycyjo, zeby w tym gospodarstwie sie darzyło cały rok sytko. Jak prziyśli do nos, to juz tak piyknie nom zycyli, zeby sie nom bydło wiedło, zeby sie nom dzieci dobrze chowały. I furt zycyli, a chodzili tu dookoła i suli tym zbozem. Trza sie było tyz prziygotować. Te pół litry gazda musioł mieć. I to sie po kielusku nalało. A mielimy takom sąsiadke co wdy prziysła pozycyć. W Nowy Rok to obleciała sytkich. Było i tak, ze my chodzili jeden ku drugiemu.
Karnawał
Pod Babią Górą zabawy karnawałowe powiązane były przeważnie ze skubarkami. - Tyk skubarek było duzo. I piynć i wiencyj jednego wiecora. To w Murowanicy. Gdzieś tu na Kamieńcu. Prziy kościele były. U Kudzi były. Kawalerzy prziyśli tam, pozazierali jakie tam panny. I tak chodzili. I tak jak na sylwestra, grali na heligonkach. Nojwienkso cynść moich kolegów, to prowie kozdy mioł heligonke i umioł grać. Jeden lepiyj, drugi gozej. Ale grunt, ze tempo trziymoł do tańca. I te melodyjo znoł. Utońcyli tak, uhulali. Młodziez miała sie gdzie wysumieć, bo to kozdy wiecór było roz tu, drugi roz tam - zakończył opowieść pan Karol. I tak bawiono się aż do środy popielcowej.
jof
1
Zespół OwCok z Jabłonki. / Fot. Anna Olesińska
2
Zespół OwCok z Jabłonki. / Fot. Anna Olesińska
3
Zespół OwCok z Jabłonki. / Fot. Anna Olesińska
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Nie ma jeszcze komentarzy do tego artykułu.
2026-04-06 20:59
Psy z nowotarskiego schroniska czekają na Was!
2026-04-06 20:00
Wojna - klatka po klatce
1
2026-04-06 18:59
Pięknie żegna się z nami Giewont, ale w środę znowu śnieg
2
2026-04-06 18:00
Kryminał, który wystraszył Kościelisko
1
2026-04-06 17:00
Spośród swojego ludu ocalał tylko on. Mamy dla Was książki
2026-04-06 16:00
Zbliża się kolejna edycja Street Food Polska Festival na nowotarskim Rynku
1
2026-04-06 14:58
W Białym Dunajcu zaginął 61-letni mężczyzna. Trwają poszukiwania
2026-04-06 14:00
Wielkanocna woda
2026-04-06 13:20
Trudno dziś było dotrzeć do Kuźnic. Mało busów, mało autobusów
7
2026-04-06 12:36
Korki na zakopiance. Turyści wracają po świątecznym weekendzie (WIDEO)
7
2026-04-06 12:30
Zawody na starym sprzęcie narciarskim O Wielkanocne Jajo (ZDJĘCIA, WIDEO)
4
2026-04-06 12:00
Urobek u wójta
10
2026-04-06 11:01
Uciekła z Grodna, odnalazła siebie w Tatrach
3
2026-04-06 10:00
Tischner - doświadczenie 2025. Wernisaż wystawy
2026-04-06 09:00
Droga do Morskiego Oka ponownie otwarta. W Tatrach nadal obowiązuje 3. stopień zagrożenia lawinowego
2026-04-06 08:00
Spotkanie autorskie z Agnieszką Szymaszek, autorką książki Od Murania mgła
2026-04-05 22:41
Zmarła Małgosia Rybak, nasza redakcyjna koleżanka
2026-04-05 21:00
Beti śpiewa dla dzieci
2026-04-05 20:00
Droga nie tylko rowerowa
2
2026-04-05 19:00
Nonsens ma sens
2026-04-05 18:00
Zabytki po nowemu: nowi ludzie, nowe plany Towarzystwa Opieki nad Zabytkami
2026-04-05 17:00
Wielkanocne zające pod Giewontem
2026-04-05 16:00
Niebawem rusza drugi sezon Podhalańskiej Amatorskiej Ligi Darta
1
2026-04-05 15:00
Rozpoczął się okres godów u płazów
3
2026-04-05 14:00
Nasza akcja społeczna. Przywracamy pamięć Julii Ladzińskiej
1
2026-04-05 13:00
Można było na nich grać, gdy dzwony kościelne milczały (WIDEO)
2026-04-05 12:00
Baranek z masła i kąpiel w potoku
2026-04-05 11:00
Marsz, głód i granaty. Pamiętnik z czasów I wojny światowej
7
2026-04-05 10:00
Przed nami trzecia edycja Festiwalu im. Jana Kantego Pawluśkiewicza
2026-04-05 08:57
Grób jest pusty! Poranna rezurekcja w Miętustwie (ZDJĘCIA, WIDEO)
2026-04-04 23:00
Jedla zaśpiewała na liturgii Wielkiej Soboty (ZDJĘCIA, WIDEO)
1
2026-04-04 21:00
Gmina Kościelisko zachęca mieszkańców do udziału w badaniu opinii o komunikacji
1
2026-04-04 20:00
Strażacy proszą o pomoc dla swojego kolegi. Pożar zniszczył warsztat w Kościelisku
3
2026-04-04 19:00
Bibułkowe kwiaty
2026-04-04 18:00
Powstaje wystawa o Budowlance w Zakopanem. 150 lat historii szkoły na jednej ekspozycji
2026-04-04 17:00
Świąteczna wojna. Tym razem na herezje.
32
2026-04-04 16:00
Święcenie pokarmów w Kościelisku (WIDEO)
1
2026-04-04 15:00
Święcenie pokarmów przy Starym Kościółku
2026-04-04 14:08
Wielkanocno Kosołecka - konkurs na tradycyjną święconkę
2
2026-04-04 14:00
Na starej Zakopiance nie pojedziemy już 80
6
2026-04-04 13:00
Święconka na śniegu
2026-04-04 12:00
Rodzinnych, wesołych i pełnych spokoju Świąt Wielkanocnych!
2026-04-04 11:00
Nie wyrzucaj, podaj dalej! Piąte już ciuchobranie w Sokolni
2026-04-04 10:00
Nowotarski Sanepid chce by mieszkańcy Spytkowic legalizowali ujęcia wody
2026-04-04 09:30
Beskidzcy ratownicy GOPR składają życzenia świąteczne (WIDEO)
2026-04-04 09:00
Od święconki po jajka Fabergé. Wielkanocne tradycje, które przetrwały wieki
2026-04-04 08:00
W poniedziałek na Kalatówkach rywalizacja o Wielkanocne Jajo
2
2026-04-03 22:20
W Wielki Piątek wcześnie rano Orawianie obmywali się w potoku
1
2026-04-03 22:05
Wypadek na Dunajcu. Polscy turyści utknęli po przewróceniu kajaków
12
2026-04-03 21:59
Liturgia Wielkiego Piątku - Król umarł (ZDJĘCIA)
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
2026-04-06 18:59
1.
Pięknie żegna się z nami Giewont, ale w środę znowu śnieg
2026-04-06 14:00
2.
Wielkanocna woda
2026-04-06 09:00
3.
Droga do Morskiego Oka ponownie otwarta. W Tatrach nadal obowiązuje 3. stopień zagrożenia lawinowego
2026-04-06 08:00
4.
Spotkanie autorskie z Agnieszką Szymaszek, autorką książki Od Murania mgła
2026-04-06 12:30
5.
Zawody na starym sprzęcie narciarskim O Wielkanocne Jajo (ZDJĘCIA, WIDEO)
2026-04-06 20:59
6.
Psy z nowotarskiego schroniska czekają na Was!
2026-04-06 16:00
7.
Zbliża się kolejna edycja Street Food Polska Festival na nowotarskim Rynku
2026-04-06 20:00
8.
Wojna - klatka po klatce
2026-04-06 10:00
9.
Tischner - doświadczenie 2025. Wernisaż wystawy
2026-04-06 17:00
10.
Spośród swojego ludu ocalał tylko on. Mamy dla Was książki
2026-04-04 09:00
1.
Od święconki po jajka Fabergé. Wielkanocne tradycje, które przetrwały wieki
2026-04-06 18:59
2.
Pięknie żegna się z nami Giewont, ale w środę znowu śnieg
2026-03-31 13:00
3.
Kolejni poszukiwani w rękach zakopiańskich policjantów
2026-04-02 21:35
4.
Trzy pożary opon w jednym dniu. Alarm w Bystrej Podhalańskiej
2026-04-04 11:00
5.
Nie wyrzucaj, podaj dalej! Piąte już ciuchobranie w Sokolni
2026-03-31 21:03
6.
Nowy żłobek w Poroninie od września 2026. Ruszyła wstępna rekrutacja
2026-04-01 12:00
7.
Sensacyjne znalezisko czy primaaprilisowy żart? Oceńcie sami
2026-04-04 13:00
8.
Święconka na śniegu
2026-04-02 07:59
9.
Świąteczne wydanie Tygodnika Podhalańskiego
2026-04-05 14:00
10.
Nasza akcja społeczna. Przywracamy pamięć Julii Ladzińskiej
2026-04-04 09:00
1.
Od święconki po jajka Fabergé. Wielkanocne tradycje, które przetrwały wieki
2026-03-22 16:43
2.
Koszmarny upadek Kacpra Tomasiaka. Najnowsze informacje Polskiego Związku Narciarskiego
2026-04-06 18:59
3.
Pięknie żegna się z nami Giewont, ale w środę znowu śnieg
2026-03-29 15:00
4.
Zasłony, muzyka, koncert (WIDEO)
2026-03-29 18:30
5.
Zimowe krajobrazy w Tatrach. Tak było dziś w Jaworzynce (WIDEO)
2026-03-26 18:28
6.
Dramat młodej matki: 7 dni na spłatę długu, który zostawił ojciec jej dzieci
2026-03-30 20:00
7.
Świąteczny kiermasz w Szczawnicy
2026-03-31 13:00
8.
Kolejni poszukiwani w rękach zakopiańskich policjantów
2026-04-02 21:35
9.
Trzy pożary opon w jednym dniu. Alarm w Bystrej Podhalańskiej
2026-04-04 11:00
10.
Nie wyrzucaj, podaj dalej! Piąte już ciuchobranie w Sokolni
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
2026-04-06 12:00
1.
Urobek u wójta
2026-04-06 12:36
2.
Korki na zakopiance. Turyści wracają po świątecznym weekendzie (WIDEO)
2026-04-06 13:20
3.
Trudno dziś było dotrzeć do Kuźnic. Mało busów, mało autobusów
2026-04-06 12:30
4.
Zawody na starym sprzęcie narciarskim O Wielkanocne Jajo (ZDJĘCIA, WIDEO)
2026-04-06 11:01
5.
Uciekła z Grodna, odnalazła siebie w Tatrach
2026-04-06 18:59
6.
Pięknie żegna się z nami Giewont, ale w środę znowu śnieg
2026-04-06 16:00
7.
Zbliża się kolejna edycja Street Food Polska Festival na nowotarskim Rynku
2026-04-06 20:00
8.
Wojna - klatka po klatce
2026-04-06 18:00
9.
Kryminał, który wystraszył Kościelisko
2026-04-04 17:00
1.
Świąteczna wojna. Tym razem na herezje.
2026-04-01 08:00
2.
Zakopane chce przejść do historii. W tle nazwisko Donalda Trumpa
2026-04-02 21:59
3.
Krzyż na Giewoncie nie został rozświetlony
2026-04-01 14:00
4.
Turystka wjechała autem na Krupówki. Tłumaczyła, że chciała zrobić zakupy
2026-04-01 11:00
5.
O krok od tragedii w tunelu na zakopiance (WIDEO)
2026-04-03 22:05
6.
Wypadek na Dunajcu. Polscy turyści utknęli po przewróceniu kajaków
2026-04-06 12:00
7.
Urobek u wójta
2026-03-31 11:41
8.
Sprawdzamy, o ile zmniejszyły się w Zakopanem ceny paliw
2026-04-02 16:02
9.
Czy kilka minut oszczędności warte jest łamania przepisów?
2026-04-06 12:36
10.
Korki na zakopiance. Turyści wracają po świątecznym weekendzie (WIDEO)
2026-03-23 20:31
1.
Skandal w Grywałdzie (WIDEO)
2026-03-12 20:06
2.
Prezydent Karol Nawrocki zawetował program SAFE
2026-03-24 21:55
3.
Ceny na stacjach benzynowych w Zakopanem znacząco wyższe niż w Polsce
2026-03-08 15:00
4.
Prywatny protest przy rondzie Romana Dmowskiego w Zakopanem. Transparent z ostrą krytyką UE w pasie drogowym
2026-03-30 12:30
5.
Rząd ogłosił maksymalne ceny paliw. Powinno być taniej
2026-03-21 12:04
6.
Trwa protest przed schroniskiem dla psów na Kokoszkowie (WIDEO)
2026-03-10 11:35
7.
Tyle dziś płacimy za benzynę w Zakopanem i Nowym Targu. Jest światełko w tunelu
2026-04-04 17:00
8.
Świąteczna wojna. Tym razem na herezje.
2026-03-22 10:00
9.
Arabskie lato pod Giewontem zagrożone? Wojna i drożyzna niepokoją branżę
2026-04-01 08:00
10.
Zakopane chce przejść do historii. W tle nazwisko Donalda Trumpa
OSTATNIE KOMENTARZE
2026-04-07 00:22
1.
Owszem franku, jak skonczysz III-cia klase.
2026-04-06 23:05
2.
Według mojej oceny,wojti wszyscy radni naczele z przewodniczącym,do wymiany.Co oni zrobili dobrego dla Kroscienka za ich okres urzędowania?tylko biorą pieniążki za darmo,nie robiąc nic.Radni powinni pełnić funkcję społecznie a nie obciążać podatnikow.Mysle ,że wówczas byłyby odpowiednie osoby i pracowałyby solidnie.
2026-04-06 22:50
3.
Najlepsza impreza w roku, pozdrawiam wszystkich startujących i kibiców. Fajnie że tym razem śniegu nie zabrakło :)
2026-04-06 22:13
4.
Ktoś się jeszcze łudzi, że jak goście ze Wschodu nie przyjadą na wakacje to cała Polska nie zjedzie do Zakopanego?
2026-04-06 21:41
5.
Nie było nic o odwiedzaniu synagogi?
2026-04-06 21:18
6.
Może amerykanie (a mają w tym tradycje) zrzucąbombkę A na Iran.
2026-04-06 21:09
7.
Brawo dla Pana Sadowskiego, prawdziwy pasjonat i ekspert.
2026-04-06 20:56
8.
Ciekawy jestem jak w następnej kadencji wójt będzie z Krościenka co tam się będzie działo. Po wyciąganiu brudów Panu Tkaczykowi chyba się zainteresuje praca następcy zobaczymy czy będzie takim świętoszkiem.
2026-04-06 20:24
9.
Niezła "autoreklama" ale Pani spotkana w górach baaardzo nie miła. W sumie nazwa profilu zobowiązuje...
2026-04-06 20:19
10.
Takie sytuacje to przy okazji też reklama. I już czuję się zaintrygowany. :)
Co prawda większość współczesnych polskich kryminałów mnie jednak rozczarowuje, ale może tu będzie inaczej.
2026-03-23 10:43
1.
Pan Z. i koledzy.... i potem powiecie ze to prostest w sprawie mostu a nie wiec polityczny. hehe. kogo chcecie nabrac?
2026-03-11 08:14
2.
Strategia rozwoju... Stawiać jak najwięcej deweloperki, reszta to ch...
2026-03-06 08:53
3.
moze zamiast organizować te rozchwytywane i konsultacje miasta uruchomi druga zmiane u w urzedzie dla pracujacych obywateli petentów?
2026-03-06 08:25
4.
Chętnie bym się dowiedział jakie studia i na jakich poważnych uczelniach mają ukończone uczestnicy dyskusji. Wprawdzie obowiązuje zasada, że wystarczy chęć szczera ale oni chcą zmarnować nasze pieniądze. Oj tam, oj tam.
2026-02-16 21:51
5.
"Na spotkaniu zjawił się burmistrz Łukasz Filipowicz, radni Tymoteusz Mróz, Mateusz Łękawski i mieszkańcy. Ci ostatni niezbyt licznie."
A kto miałby się tam pojawić jak spotkanie zorganizowane w godzinach gdzie normalni ludzie pracują a miejsca tam w tej "stacji kultura" było może jeszcze na jakieś 20 osób. Przecież to klita na poddaszu gdzie jest miejsce dla dzieci na zabawy a nie dla 100 czy więcej dorosłych. Przecież to była jawna kpina. Dlaczego spotkanie nie było bardziej komunikowane i nie zapewniono odpowiednio dużej sali? I przede wszystkim dlaczego w godzinach pracy a nie w weekend??? Wywalić miliona na sylwestra potrafią a zmobilizować mieszkańców "nie da się". Widać zależy im żeby przyszło jak najmniej mieszkańców. Boją się usłyszeć to i owo.
2026-02-08 13:18
6.
Fajne eksponaty :)
2026-02-04 21:19
7.
Nie moje klimaty ani dla uszu ani dla oczu
2026-01-29 15:43
8.
Kasia Rysy
2026-01-03 13:15
9.
Ładne góalki.
2025-12-29 19:33
10.
Znakomity poMYSł panie @jarząbek
Reklama
Nie wyrzucaj, podaj dalej! Piąte ciuchobranie w Sokolni
Kino Tatry/Nowy Targ
Podhalańska Amatorska Liga Darta. Zapisy
Kino MCK/Nowy Targ
Spektakl Makbet. ZCE w Zakopanem
Dni Otwarte Krucy Fit. Gym & OnexTattoo & Perun
Kino Miejsce/Zakopane
Kino Sokół/Zakopane
Spotkanie Dyskusyjnego Klubu Książki. Zakopane
3. Festiwal im. Jana Kantego Pawluśkiewicza. Nowy Targ
100 rocznica śmierci Jana Bednarskiego
Warsztaty i spektakl dla dzieci. Witkacy Atelier
Działaj lokalnie. Szkolenie w Makowskim Centrum Kultury
Bajkluś w Czarnym Dunajcu
Spotkanie autorskie ze Zbigniewem Kołbą. Kościelisko
Spotkanie autorskie z Agnieszką Szymaszek. Zakopane
Lektury bez stresu. Zakopane
Tischner. Doświadczenie. Wystawa w Ludźmierzu
Jubileusz 150-lecia Zespołu Szkół Budowlanych im. dra Władysława Matlakowskiego w Zakopanem
Konkurs Gawędy, Recytacji, Śpiewu, Tańca Góralskiego i Instrumentalistów
Ansamblaże - zainspiruj się Hasiorem! Warsztaty dla dzieci. Zakopane
Kabaret Czesuaf. Mszana Dolna
Wesele Stanisława Wyspiańskiego. Spektakl. Szczawnica
Krakowski Salon Poezji w Nowym Targu
Konferencja: Autyzm. Nowy Targ
Klub Filmowy. Zakopane
Nowotarski Dzień Świadomości Autyzmu
Targi Branżowe Damix. Nowy Targ
Ogarnąć nieskończoność. Biblia w ilustracji. Finisaż wystawy w nowotarskich Jatkach
Wiosna Jazzowa w Zakopanem
Polecamy
REKLAMA
REKLAMA
Dołącz do nas - facebook