Reklama
2021-12-31 23:33:44
Lipnica Wielka
Dawniej na Orawie sylwester nie był hucznie obchodzony
A kiedy nadszedł Nowy Rok, zgodnie z tradycją chodzono po domach z życzeniami i sypano zbożem.
Karol Fitak (1926 – 2008) z Lipnicy Wielkiej był jednym z ostatnich, który umiał opowiadać o dawnej Orawie, obrzędach i zwyczajach. Pamiętał wydarzenia, które już przeszły do historii.
Tak kiedyś opowiadał o sylwestrze, Nowym Roku i karnawale.
Sylwester i Nowy Rok
Dawniej sylwester nie był zbyt hucznie obchodzony. Wieczorem mieszkańcy Lipnicy szli do kościoła na nabożeństwo. - Z tyk downyk casów to jo nie pamiyntom, zeby były takie duze zabawy zbiorowe, ba racyj w gronie rodzinnym - wracał pamięcią Karol Fitak. - Z rodziny sie zesło tam kilku i zrobiyli takom potańcówke. Downiyj to było tak, ze bawili się prziy harmoniji. To nazywali heligonki - dodał.
A kiedy nadszedł Nowy Rok, zgodnie z tradycją chodzono po domach z życzeniami i sypano zbożem. - Nieroz i całom izbe zasypali. Przewoznie tam sypali duzo, gdzie były panny. Kawalerzy prziychodzili w nocy i mieli w woreckach zboze - mówił pan Karol. A żona dodała: - Jo jak doma miała córki, jesce nie wydane, to jak prziysła kawalerka to jo sie nie mogła późniyj dorobić rano, bo syndy było pełno zboza. Nawet mi do gorków nasuli, i po łózkach, i po podłodze. To była tako tradycyjo, zeby w tym gospodarstwie sie darzyło cały rok sytko. Jak prziyśli do nos, to juz tak piyknie nom zycyli, zeby sie nom bydło wiedło, zeby sie nom dzieci dobrze chowały. I furt zycyli, a chodzili tu dookoła i suli tym zbozem. Trza sie było tyz prziygotować. Te pół litry gazda musioł mieć. I to sie po kielusku nalało. A mielimy takom sąsiadke co wdy prziysła pozycyć. W Nowy Rok to obleciała sytkich. Było i tak, ze my chodzili jeden ku drugiemu.
Karnawał
Pod Babią Górą zabawy karnawałowe powiązane były przeważnie ze skubarkami. - Tyk skubarek było duzo. I piynć i wiencyj jednego wiecora. To w Murowanicy. Gdzieś tu na Kamieńcu. Prziy kościele były. U Kudzi były. Kawalerzy prziyśli tam, pozazierali jakie tam panny. I tak chodzili. I tak jak na sylwestra, grali na heligonkach. Nojwienkso cynść moich kolegów, to prowie kozdy mioł heligonke i umioł grać. Jeden lepiyj, drugi gozej. Ale grunt, ze tempo trziymoł do tańca. I te melodyjo znoł. Utońcyli tak, uhulali. Młodziez miała sie gdzie wysumieć, bo to kozdy wiecór było roz tu, drugi roz tam - zakończył opowieść pan Karol. I tak bawiono się aż do środy popielcowej.
jof
1
Zespół OwCok z Jabłonki. / Fot. Anna Olesińska
2
Zespół OwCok z Jabłonki. / Fot. Anna Olesińska
3
Zespół OwCok z Jabłonki. / Fot. Anna Olesińska
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Nie ma jeszcze komentarzy do tego artykułu.
2026-01-19 22:43
Piękna zorza widoczna nad Podhalem (WIDEO)
2026-01-19 21:20
Pożar sadzy na Butorowym Wierchu
2026-01-19 20:30
Samochód na zagranicznych numerach omal nie rozjechał dzieci na przejściu dla pieszych
4
2026-01-19 19:59
Historyczny debiut UKS Halny Zakopane. Awans do IV ligi już na starcie
2026-01-19 19:30
Kręcili film dla dorosłych na Krupówkach
19
2026-01-19 19:30
Dar drogi - wiejskie jasełka w Krauszowie
2026-01-19 19:29
Zakopane gra z WOŚP. Wyjazd na Kasprowy z burmistrzem
2026-01-19 19:00
Światełko do nieba pod Babią Górą
3
2026-01-19 18:43
Wielka orkiestra zagra w schronisku na Markowych Szczawinach
2026-01-19 18:13
Turysta podciąga się na krzyżu na Giewoncie
3
2026-01-19 18:00
Nocna wyprawa ratunkowa TOPR po rannego taternika (WIDEO)
2026-01-19 17:30
To będą udane ferie, jeśli odwiedzicie Gminny Ośrodek Kultury w Poroninie
2026-01-19 17:16
Znowu ostrzeżenie przed silnym mrozem
1
2026-01-19 17:00
Nowotarskie schronisko apeluje: adoptuj, podaruj dom i odrobinę ciepła
2026-01-19 16:30
Zatrzymane chwile Marii Ponikiewskiej-Arct
2026-01-19 15:59
Śledztwo w sprawie potrójnej śmierci w rabczańskim parku umorzone
2
2026-01-19 15:00
Nad Betlejem czyli Szumny i Bogu Miłe w Kościele Św. Krzyża (WIDEO)
2026-01-19 14:30
Aleksandra Król-Walas nie schodzi z podium
2026-01-19 13:44
Białe trasy w sercu Zakopanego. Rówień Krupowa znów zaprasza biegaczy
1
2026-01-19 12:59
Zaśmiecone Kuźnice. Tatrzański park tłumaczy, dlaczego nie ma koszy
2
2026-01-19 12:30
Ostatnie pożegnanie druha z OSP
2026-01-19 11:59
Nie będzie prokuratorskiego śledztwa w sprawie słów "kula w łeb"
8
2026-01-19 11:00
Andrzej Bargiel twarzą klimatycznego projektu Kairos, który realizuje młodzież z Balzera
4
2026-01-19 10:24
Strażacka interwencja na ul. Makuszyńskiego. W powietrzu dziwny zapach
2026-01-19 10:00
Nowy system obsługi opłaty miejscowej, konieczny kontakt z urzędem
3
2026-01-19 08:59
Za nami mroźna noc. W Nowym Targu -17, w Zakopanem prawie -11
2026-01-19 08:41
Zgubione rzeczy w rejonie Kalatówek. Apel o pomoc
2026-01-19 08:00
Atelier Witkacy. Młodzi wydają magazyn, robią pokazy mody (ZDJĘCIA, WIDEO)
2
2026-01-18 22:47
Mała sarna uratowana przez strażników miejskich na Drodze do Samków
4
2026-01-18 21:00
W Witkacy Atelier nie ma nudy
2026-01-18 20:30
Historia która wciąga, czyli nowe muzeum w sercu Zakopanego
2026-01-18 19:41
Ośmiolatek spadł z kolejki w Tatrach Słowackich
2026-01-18 19:29
Zimowa podróż ze śnieżynką
2026-01-18 19:00
My tu mamy metry na wagę złota, 35 tysięcy za metr kwadratowy apartamentu
15
2026-01-18 18:30
Narciarski powrót do tradycji. Mistrzostwa Świata Górali w Klikuszowej (ZDJĘCIA)
2026-01-18 18:01
Halowe Mistrzostwa zakończone
2026-01-18 17:28
Wypadek dziecka na stoku narciarskim w Kluszkowcach
2026-01-18 17:00
W Atmie przy fortepianie
2026-01-18 16:27
Wypadek na patelniach. Duże utrudnienia dla kierowców
2
2026-01-18 16:00
Krew ciągle płynie, dobrych ludzi nie brakuje
2
2026-01-18 15:00
Spotkanie przy kawie i nie tylko
2026-01-18 14:29
Piękne widoki ze szlaku na Kasprowy (WIDEO)
2026-01-18 14:00
Bokserski wieczór dla Filipa
2026-01-18 13:00
Tu rodzą się dzieci pod ziemią. I tu jest mój dom
7
2026-01-18 12:00
Owce dostaną mandat? Redyk pod paragrafem
12
2026-01-18 11:00
Kiermasz muzycznych rozmaitości
2026-01-18 09:59
Szadź i słoneczny poranek w Zakopanem (WIDEO)
1
2026-01-18 09:00
Po ukończonych kursach przybyło ratowników medycznych
4
2026-01-18 08:00
Oświadczenie w sprawie PKL po spotkaniu członków Konwentu Tatrzańskiego z wicemarszałkiem
15
2026-01-17 21:00
16 narodzin - Przegląd Jasełkowy w Czarnym Dunajcu.
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
2026-01-19 08:41
1.
Zgubione rzeczy w rejonie Kalatówek. Apel o pomoc
2026-01-19 08:59
2.
Za nami mroźna noc. W Nowym Targu -17, w Zakopanem prawie -11
2026-01-19 17:00
3.
Nowotarskie schronisko apeluje: adoptuj, podaruj dom i odrobinę ciepła
2026-01-19 11:58
4.
Zofia Dziedzic
2026-01-19 13:30
5.
Jan Wcisło
2026-01-19 11:00
6.
Andrzej Bargiel twarzą klimatycznego projektu Kairos, który realizuje młodzież z Balzera
2026-01-19 14:30
7.
Aleksandra Król-Walas nie schodzi z podium
2026-01-19 08:00
8.
Atelier Witkacy. Młodzi wydają magazyn, robią pokazy mody (ZDJĘCIA, WIDEO)
2026-01-19 18:00
9.
Nocna wyprawa ratunkowa TOPR po rannego taternika (WIDEO)
2026-01-19 15:00
10.
Nad Betlejem czyli Szumny i Bogu Miłe w Kościele Św. Krzyża (WIDEO)
2026-01-19 08:41
1.
Zgubione rzeczy w rejonie Kalatówek. Apel o pomoc
2026-01-18 09:59
2.
Szadź i słoneczny poranek w Zakopanem (WIDEO)
2026-01-19 08:59
3.
Za nami mroźna noc. W Nowym Targu -17, w Zakopanem prawie -11
2026-01-18 15:00
4.
Spotkanie przy kawie i nie tylko
2026-01-13 16:30
5.
Koncert kolęd w Ludźmierzu
2026-01-17 21:00
6.
16 narodzin - Przegląd Jasełkowy w Czarnym Dunajcu.
2026-01-15 12:46
7.
Józef Pacyga
2026-01-17 08:00
8.
Spotkanie Noworoczne u Starosty Nowotarskiego
2026-01-13 10:00
9.
Radość dziś nastała. Chór Kanto z kolędami (ZDJĘCIA, WIDEO)
2026-01-14 16:30
10.
Wywóz śniegu z centrum Rabki
2026-01-19 08:41
1.
Zgubione rzeczy w rejonie Kalatówek. Apel o pomoc
2025-12-22 21:00
2.
Nowy quad dla druhów z Jaworek
2026-01-07 20:30
3.
PKL zapraszają do udziału w trzeciej odsłonie programu grantowego
2026-01-05 11:59
4.
Policyjna akcja w Szczawnicy. Chodzi o przestępczość narkotykową
2025-12-23 20:00
5.
Rozbudowa drogi w Zaskalu
2025-12-29 16:00
6.
Na osiedlu Niwa powstaje Niwiańska Przystań
2026-01-18 09:59
7.
Szadź i słoneczny poranek w Zakopanem (WIDEO)
2026-01-06 18:00
8.
Cicho i pusto w Dolinie Jaworzynki (WIDEO)
2026-01-19 08:59
9.
Za nami mroźna noc. W Nowym Targu -17, w Zakopanem prawie -11
2026-01-18 15:00
10.
Spotkanie przy kawie i nie tylko
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
2026-01-19 19:30
1.
Kręcili film dla dorosłych na Krupówkach
2026-01-19 11:59
2.
Nie będzie prokuratorskiego śledztwa w sprawie słów "kula w łeb"
2026-01-19 11:00
3.
Andrzej Bargiel twarzą klimatycznego projektu Kairos, który realizuje młodzież z Balzera
2026-01-19 20:30
4.
Samochód na zagranicznych numerach omal nie rozjechał dzieci na przejściu dla pieszych
2026-01-19 19:00
5.
Światełko do nieba pod Babią Górą
2026-01-19 18:13
6.
Turysta podciąga się na krzyżu na Giewoncie
2026-01-19 10:00
7.
Nowy system obsługi opłaty miejscowej, konieczny kontakt z urzędem
2026-01-19 08:00
8.
Atelier Witkacy. Młodzi wydają magazyn, robią pokazy mody (ZDJĘCIA, WIDEO)
2026-01-19 15:59
9.
Śledztwo w sprawie potrójnej śmierci w rabczańskim parku umorzone
2026-01-19 12:59
10.
Zaśmiecone Kuźnice. Tatrzański park tłumaczy, dlaczego nie ma koszy
2026-01-17 16:55
1.
Razem wysyłamy ciepło do Kijowa, ludzie nie mają ogrzewania, za to minus 17 stopni Celsjusza za oknem
2026-01-15 08:00
2.
35 tysięcy złotych za metr
2026-01-19 19:30
3.
Kręcili film dla dorosłych na Krupówkach
2026-01-13 21:00
4.
Apel do premiera rządu i władz Małopolski w sprawie Polskich Kolei Linowych
2026-01-18 19:00
5.
My tu mamy metry na wagę złota, 35 tysięcy za metr kwadratowy apartamentu
2026-01-13 22:29
6.
Tak dziś wyglądało przejście dla pieszych w Poroninie
2026-01-14 21:30
7.
Wilcza dezinformacja zatacza coraz większe kręgi, dociera też na Orawę
2026-01-18 08:00
8.
Oświadczenie w sprawie PKL po spotkaniu członków Konwentu Tatrzańskiego z wicemarszałkiem
2026-01-16 08:00
9.
Czujki, które ratują życie. Strażacy z Kościeliska walczą z cichym zagrożeniem
2026-01-13 08:00
10.
Oświata pochłania miliony
2026-01-11 17:09
1.
Prezydent Karol Nawrocki kibicuje polskim skoczkom (WIDEO)
2025-12-23 10:00
2.
Aplikacja Gdzie się ukryć. W Zakopanem 20 miejsc, w Nowym Targu 5
2026-01-09 15:00
3.
Prezydent Karol Nawrocki jednak nie przyjedzie na Slalom Maraton. Będzie na skokach?
2026-01-01 16:24
4.
Czy te skutery mogą wjeżdżać na polany na Bachledzkim Wierchu?
2026-01-06 08:00
5.
Lata mijają, a zimowy problem na mostku pozostał. Na chodnikach lodowisko
2026-01-17 16:55
6.
Razem wysyłamy ciepło do Kijowa, ludzie nie mają ogrzewania, za to minus 17 stopni Celsjusza za oknem
2026-01-03 13:00
7.
Rosyjscy skoczkowie nie pojawią się w Zakopanem
2026-01-07 11:00
8.
(Nie)Odśnieżony chodnik, Straż Miejska kontroluje zimowe bezpieczeństwo w Zakopanem
2025-12-26 14:00
9.
Przeorany Biały Potok
2025-12-24 16:00
10.
Poradnik bezpieczeństwa trafi do wszystkich domów. Poczta Polska rozpoczęła dystrybucję
OSTATNIE KOMENTARZE
2026-01-19 22:51
1.
Czasy świetności minęły w 1939 roku.
Od tego czasu staczanie.
Od wielu wielu lat miasteczko kurtyzan, mafiozów i hołoty.
2026-01-19 22:48
2.
Bardzo fajny film. Zapraszam czytelniczkę do odegrania głównej roli
2026-01-19 22:42
3.
Gdzie w filmie są te dzieci o których pisze czytelniczka? Czy dzieci mogą chodzić Krupówkami ok 3 nad ranem? Poza tym ten film nie jest nagrany na Krupówkach (poza pokazaniem cyca i tyłka) tylko w jakimś hotelu nawet nie wiadomo czy w Zakopanem.
2026-01-19 22:42
4.
A może by tak tfusiore pociągnąć do odpowiedzialności karnej za ten sznur dedykowany Dudzie co wy na to pełosie,gratulacje za doskonały wybór zamiast szczawiu i mirabelek będziemy wypierdalać argentyńskie gówno zadowoleni jesteście uśmiechnięci chuje
2026-01-19 22:41
5.
Jest śnieżny labirynt, kraina światła to i królowa loda sie znalazła ... wielkie coś
2026-01-19 22:23
6.
Mini Szałas jeszcze nie spalony.
2026-01-19 22:17
7.
@wiktoria - Piłaś ? Nie pisz !
2026-01-19 22:13
8.
Zastanówcie się lewaki gdzie będzie waszemu świętemu jurasowi po drodze do piekła czy do nieba
2026-01-19 21:57
9.
A dlaczego reżyser nie zaprosił mnie i nie zaproponował castingu oraz roli w tym dreszczowcu przy -16 C* ??? , w końcu nie na darmo od 50-ciu lat mam ksywkę pierwszej szabli na Podhalu , ale może ta oburzona brakiem swojej osoby w imprezie czytelniczka jest chętna na kilka sesji ze mną , niekoniecznie na Krupówkach !!!!!
2026-01-19 21:54
10.
cóż burdel tu taki, że nie ma co się dziwić.......
2026-01-03 13:15
1.
Ładne góalki.
2025-12-29 19:33
2.
Znakomity poMYSł panie @jarząbek
2025-12-03 15:38
3.
Świetny POmysl, zwłaszcza że w Zakopanem mimo otwartej Gubałówka m.in. przez Pana Szwajcara i czwartego burmistrza G.J. to lepiej na desce windsurfingowej po równiach pojeździć
2025-12-01 17:12
4.
Panowie dobra robota! A tak swoją drogą nie ma wojny, jest woda, ogólcie się do tej służby, a nie wyglądajcie jak krasnale...
2025-11-21 15:51
5.
Brawo Agatko! Piękne, cudne, zachwycające prace!
2025-11-17 21:21
6.
Teraz górale wprzedają swoją ojcowiznę żeby kupić nowe auto. Wszystkie te biznesy ze starym śmierdzącym sprzętem (mówiąc złomem) powinny być nakaz ogrodzenia blochą od ulicy. Podobnie ze składami budowlanymi. Tyle pięknych miejsć zostało oszpeconych przez lokalny interes.
2025-11-14 20:05
7.
@Abeto, w samo sedno!
2025-11-14 04:43
8.
tzn. niezłej. Dla wielu świetnej, dla mnie - niezłej.
2025-11-12 21:31
9.
Towarzystwo własnej adoracjii..przykre...
2025-11-11 21:23
10.
Jerzy Gruszczyński to też twórca świetnej muzyki ambient trochę w klimatach new age i berlin school, np.cykl Medytacje Tatrzańskie.
Reklama
Kino Sokół/Zakopane
Kino Miejsce/Zakopane
Kino Tatry/Nowy Targ
Southfest - gwiazdy polskiej sceny hip-hopowej. Nowy Targ
Ogólnopolski Konkurs Kolęd, Pastorałek. Nowy Targ
Klub uważnych czytaczy i słuchaczy. Nowy Targ
Muzyczna gratka dla babci i dziadka. Nowy Targ
Wiliojo w góralskiyj chałupie. Bukowina Tatrzańska
Jasełka na Wikarówce z okazji Dnia Babci i Dziadka
Świąteczny koncert w Atelier Witkacy
Zatraceniec. Sztuka teatralna. Bukowina Tatrzańska
Kolędowanie z Hanką Wójciak. Nowy Targ
Ferie w Atmie. Oprowadzanie kuratorskie
Dyskusyjny Klub Książki. Mszana Dolna
Muzyczny bukiet dla babci i dziadka. Jaworki
Kolęda czterech miast. Maków Podhalański
Kiermasz Muzycznych Rozmaitości. Koncert. Nowy Targ
Zatrzymane chwile. Wernisaż w Kościelisku
MCK na walizkach. Nowy Targ
Muzyczne pasje Władysława Trebuni-Tutki. Zakopane
Barwy świata przyrody. Wernisaż. Rabka-Zdrój
Bliźniok Harnasia. Sztuka teatralna. Białka Tatrzańska
Janina Maślanka. Malarstwo na szkle. Wernisaż w Czerwonym Dworze
Schronisko Górskie Chochołowska gra dla WOŚP
Wędrówki z pasją. Rabka-Zdrój
Z kolędą u Babiogórzan. Koncert w Makowie Podhalańskim
Jasełka Małych Ciardasiów. Bukowina Tatrzańska
IstoTA. Wernisaż. Nowy Targ
Zakopane Classic Winter Series
Spektakl: Baby. MCK Nowy Targ
Polecamy
REKLAMA
REKLAMA
Dołącz do nas - facebook