Reklama
2021-12-31 23:33:44
Lipnica Wielka
Dawniej na Orawie sylwester nie był hucznie obchodzony
A kiedy nadszedł Nowy Rok, zgodnie z tradycją chodzono po domach z życzeniami i sypano zbożem.
Karol Fitak (1926 – 2008) z Lipnicy Wielkiej był jednym z ostatnich, który umiał opowiadać o dawnej Orawie, obrzędach i zwyczajach. Pamiętał wydarzenia, które już przeszły do historii.
Tak kiedyś opowiadał o sylwestrze, Nowym Roku i karnawale.
Sylwester i Nowy Rok
Dawniej sylwester nie był zbyt hucznie obchodzony. Wieczorem mieszkańcy Lipnicy szli do kościoła na nabożeństwo. - Z tyk downyk casów to jo nie pamiyntom, zeby były takie duze zabawy zbiorowe, ba racyj w gronie rodzinnym - wracał pamięcią Karol Fitak. - Z rodziny sie zesło tam kilku i zrobiyli takom potańcówke. Downiyj to było tak, ze bawili się prziy harmoniji. To nazywali heligonki - dodał.
A kiedy nadszedł Nowy Rok, zgodnie z tradycją chodzono po domach z życzeniami i sypano zbożem. - Nieroz i całom izbe zasypali. Przewoznie tam sypali duzo, gdzie były panny. Kawalerzy prziychodzili w nocy i mieli w woreckach zboze - mówił pan Karol. A żona dodała: - Jo jak doma miała córki, jesce nie wydane, to jak prziysła kawalerka to jo sie nie mogła późniyj dorobić rano, bo syndy było pełno zboza. Nawet mi do gorków nasuli, i po łózkach, i po podłodze. To była tako tradycyjo, zeby w tym gospodarstwie sie darzyło cały rok sytko. Jak prziyśli do nos, to juz tak piyknie nom zycyli, zeby sie nom bydło wiedło, zeby sie nom dzieci dobrze chowały. I furt zycyli, a chodzili tu dookoła i suli tym zbozem. Trza sie było tyz prziygotować. Te pół litry gazda musioł mieć. I to sie po kielusku nalało. A mielimy takom sąsiadke co wdy prziysła pozycyć. W Nowy Rok to obleciała sytkich. Było i tak, ze my chodzili jeden ku drugiemu.
Karnawał
Pod Babią Górą zabawy karnawałowe powiązane były przeważnie ze skubarkami. - Tyk skubarek było duzo. I piynć i wiencyj jednego wiecora. To w Murowanicy. Gdzieś tu na Kamieńcu. Prziy kościele były. U Kudzi były. Kawalerzy prziyśli tam, pozazierali jakie tam panny. I tak chodzili. I tak jak na sylwestra, grali na heligonkach. Nojwienkso cynść moich kolegów, to prowie kozdy mioł heligonke i umioł grać. Jeden lepiyj, drugi gozej. Ale grunt, ze tempo trziymoł do tańca. I te melodyjo znoł. Utońcyli tak, uhulali. Młodziez miała sie gdzie wysumieć, bo to kozdy wiecór było roz tu, drugi roz tam - zakończył opowieść pan Karol. I tak bawiono się aż do środy popielcowej.
jof
1
Zespół OwCok z Jabłonki. / Fot. Anna Olesińska
2
Zespół OwCok z Jabłonki. / Fot. Anna Olesińska
3
Zespół OwCok z Jabłonki. / Fot. Anna Olesińska
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Nie ma jeszcze komentarzy do tego artykułu.
2026-01-22 21:00
"Dziewięćsił" dla strażnika podhalańskiego dziedzictwa. Krzysztof Jędrzejowski doceniony za ratowanie Jutrzenki
2026-01-22 20:00
Zakopane dopłaca do czystego ciepła. Nawet 10 tysięcy złotych na likwidację "kopciucha"
3
2026-01-22 19:27
Tragiczny wypadek polskiego narciarza w Tatrach Niżnych
2026-01-22 19:00
Wybory i spotkanie opłatkowe ZP Stare Bystre
2
2026-01-22 18:07
Zapraszamy na wielki nowotarski Finał WOŚP w Miejskim Centrum Kultury! (WIDEO)
2026-01-22 17:33
Znamy kadrę skoczków na Igrzyska Olimpijskie. Jest niespodzianka
2
2026-01-22 17:00
Pokoleniowe kolędowanie
1
2026-01-22 16:30
Dyskotekowe ferie w nowotarskiej bibliotece
2026-01-22 16:27
Napadł na kobietę, zabrał jej różne rzeczy osobiste. Ma na sumieniu jeszcze inne przestępstwa
2026-01-22 15:40
Była kompletnie pijana. Na drodze nie panowała nad samochodem
1
2026-01-22 15:00
Nowoczesna kardiologia w Nowym Targu dzięki środkom z KPO
10
2026-01-22 14:00
Kamera termowizyjna i dron wspomogą Straż Gminną w walce z zanieczyszczeniem powietrza
2
2026-01-22 13:30
Możesz liczyć na policjantów
2026-01-22 13:00
Zakopane włącza się do 34. Finału WOŚP
1
2026-01-22 12:32
Obozy żeglarskie - aktywne lato pod żaglami z Kompasem
2026-01-22 12:30
Plaga nietrzeźwych kierowców na drogach powiatu nowotarskiego
2026-01-22 12:08
Śliskie chodniki na Mrowcach
6
2026-01-22 11:50
Ukradli busa, wjechali w płot i uciekli
2
2026-01-22 10:59
Poranne zderzenie czterech aut w Zakopanem
6
2026-01-22 09:59
Mróz nie odpuszcza. Policja apeluje: jeden telefon może uratować życie
2026-01-22 09:30
Kolumna informacyjna Urzędu Miasta Zakopane
2026-01-22 09:00
Podhale z Owsiakiem. 15 sztabów na Podhalu
4
2026-01-22 08:01
Przekroczyli prędkość w terenie zabudowanym. Stracili prawo jazdy
2026-01-22 08:00
Przebudzenie molocha
5
2026-01-21 21:30
W Tatrach mniej osób ratowanych przez TOPR
2026-01-21 21:00
Pierwsza noworoczna akcja zbiórki krwi zakończyła się wyśmienicie
2026-01-21 20:00
Szkoły w Spytkowicach z nowym sprzętem komputerowym
2026-01-21 19:30
Poetyckie spotkanie w Ratuszu
2026-01-21 19:00
Koncert Laureatów XXXI Przeglądu Kolęd i Pastorałek w Ludźmierzu
2026-01-21 19:00
Coraz więcej turystów w Zakopanem (WIDEO)
4
2026-01-21 18:00
Kolędowanie z rodziną Lassaków "Heliosów" z Zakopanego
2026-01-21 16:00
Są pieniądze na budowę Podhalańskiego Centrum Nauki, Techniki i Nowych Technologii w Czarnym Dunajcu
5
2026-01-21 15:41
Wypadek na budowie w Skawie
2026-01-21 15:00
Wystartowała czwórka zawodników z Podhala, zgarnęli dwa medale
2026-01-21 14:30
Schronisko PTTK w Dolinie Pięciu Stawów gra dla WOŚP
4
2026-01-21 14:00
To nie pobór ani mobilizacja, szykujcie się do kwalifikacji wojskowej
7
2026-01-21 13:30
Babciu, dziadku opowiedz. Spotkanie międzypokoleniowe
2026-01-21 13:00
Mieszkańcy i turyści na Podhalu dostają alerty RCB. Chodzi o zanieczyszczenie powietrza
9
2026-01-21 12:31
Licytuj noclegi w schronisku PTTK na Hali Krupowej
2026-01-21 12:00
Niepowtarzalna panorama z Kopieńca. W Tatrach cieplej niż na Podhalu (WIDEO)
2026-01-21 11:30
Chcesz spędzić dzień z ratownikami TOPR? Jest wyjątkowa okazja
5
2026-01-21 11:00
Zorza nad Chochołowem
1
2026-01-21 10:28
Zakopiańscy uczniowie pomogą WOŚP na sportowo
2
2026-01-21 10:00
Pierwsza w tym roku Parada Gazdowska odbędzie się w Zębie
1
2026-01-21 09:30
Blisko milion złotych na bezpieczeństwo mieszkańców Krościenka
3
2026-01-21 09:00
Finał WOŚP w Resort Terma Bania w Białce Tatrzańskiej
14
2026-01-21 08:00
Więcej noclegów, więcej turystów. Podhale ostrożnie zadowolone
11
2026-01-20 21:30
Uwaga kierowcy, w czwartek możliwe utrudnienia na zakopiance w Rdzawce
2026-01-20 21:00
Orawskie Kilimandżaro
2026-01-20 20:00
Gościsz turystów? Masz obowiązek zamontować czujki dymu i czujki czadu w pomieszczeniach
5
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
2026-01-22 09:00
1.
Podhale z Owsiakiem. 15 sztabów na Podhalu
2026-01-22 14:00
2.
Kamera termowizyjna i dron wspomogą Straż Gminną w walce z zanieczyszczeniem powietrza
2026-01-22 15:40
3.
Była kompletnie pijana. Na drodze nie panowała nad samochodem
2026-01-22 09:30
4.
Kolumna informacyjna Urzędu Miasta Zakopane
2026-01-22 12:08
5.
Śliskie chodniki na Mrowcach
2026-01-22 16:27
6.
Napadł na kobietę, zabrał jej różne rzeczy osobiste. Ma na sumieniu jeszcze inne przestępstwa
2026-01-22 19:00
7.
Wybory i spotkanie opłatkowe ZP Stare Bystre
2026-01-22 08:01
8.
Przekroczyli prędkość w terenie zabudowanym. Stracili prawo jazdy
2026-01-22 09:59
9.
Mróz nie odpuszcza. Policja apeluje: jeden telefon może uratować życie
2026-01-22 13:37
10.
Józef Timek
2026-01-19 11:00
1.
Andrzej Bargiel twarzą klimatycznego projektu Kairos, który realizuje młodzież z Balzera
2026-01-16 11:00
2.
Policyjne patrole czuwają, by na stokach można było bezpiecznie szusować
2026-01-19 15:00
3.
Nad Betlejem czyli Szumny i Bogu Miłe w Kościele Św. Krzyża (WIDEO)
2026-01-21 20:38
4.
Tadeusz Haładyna
2026-01-19 19:59
5.
Historyczny debiut UKS Halny Zakopane. Awans do IV ligi już na starcie
2026-01-17 16:00
6.
Parlamentarny Zespół o przyszłości turystyki górskiej. Samorządowcy Podhala przeciwko giełdzie dla PKL
2026-01-19 08:00
7.
Atelier Witkacy. Młodzi wydają magazyn, robią pokazy mody (ZDJĘCIA, WIDEO)
2026-01-19 12:02
8.
Barbara Nowak
2026-01-17 15:29
9.
Na Krupówkach coraz więcej turystów (WIDEO)
2026-01-21 15:18
10.
Sławomir Ślizowski
2026-01-19 11:00
1.
Andrzej Bargiel twarzą klimatycznego projektu Kairos, który realizuje młodzież z Balzera
2026-01-01 12:29
2.
Sylwestrowe wyjazdy szczawnickich druhów
2026-01-01 16:00
3.
Święto Trzech Króli pod Giewontem
2026-01-05 11:59
4.
Policyjna akcja w Szczawnicy. Chodzi o przestępczość narkotykową
2026-01-16 11:00
5.
Policyjne patrole czuwają, by na stokach można było bezpiecznie szusować
2026-01-14 16:30
6.
Wywóz śniegu z centrum Rabki
2026-01-19 15:00
7.
Nad Betlejem czyli Szumny i Bogu Miłe w Kościele Św. Krzyża (WIDEO)
2026-01-21 20:38
8.
Tadeusz Haładyna
2026-01-19 19:59
9.
Historyczny debiut UKS Halny Zakopane. Awans do IV ligi już na starcie
2026-01-13 10:00
10.
Radość dziś nastała. Chór Kanto z kolędami (ZDJĘCIA, WIDEO)
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
2026-01-22 15:00
1.
Nowoczesna kardiologia w Nowym Targu dzięki środkom z KPO
2026-01-22 12:08
2.
Śliskie chodniki na Mrowcach
2026-01-22 10:59
3.
Poranne zderzenie czterech aut w Zakopanem
2026-01-22 08:00
4.
Przebudzenie molocha
2026-01-22 09:00
5.
Podhale z Owsiakiem. 15 sztabów na Podhalu
2026-01-22 20:00
6.
Zakopane dopłaca do czystego ciepła. Nawet 10 tysięcy złotych na likwidację "kopciucha"
2026-01-22 14:00
7.
Kamera termowizyjna i dron wspomogą Straż Gminną w walce z zanieczyszczeniem powietrza
2026-01-22 19:00
8.
Wybory i spotkanie opłatkowe ZP Stare Bystre
2026-01-22 11:50
9.
Ukradli busa, wjechali w płot i uciekli
2026-01-22 17:33
10.
Znamy kadrę skoczków na Igrzyska Olimpijskie. Jest niespodzianka
2026-01-19 19:30
1.
Kręcili film dla dorosłych na Krupówkach
2026-01-17 16:55
2.
Razem wysyłamy ciepło do Kijowa, ludzie nie mają ogrzewania, za to minus 17 stopni Celsjusza za oknem
2026-01-20 14:01
3.
Burmistrz: Takie zdarzenie nie powinno mieć miejsca, nie dostaliśmy zgłoszenia
2026-01-18 19:00
4.
My tu mamy metry na wagę złota, 35 tysięcy za metr kwadratowy apartamentu
2026-01-18 08:00
5.
Oświadczenie w sprawie PKL po spotkaniu członków Konwentu Tatrzańskiego z wicemarszałkiem
2026-01-21 09:00
6.
Finał WOŚP w Resort Terma Bania w Białce Tatrzańskiej
2026-01-16 08:00
7.
Czujki, które ratują życie. Strażacy z Kościeliska walczą z cichym zagrożeniem
2026-01-16 20:00
8.
Nowa zakopianka pęka
2026-01-18 12:00
9.
Owce dostaną mandat? Redyk pod paragrafem
2026-01-20 18:00
10.
Listy-widma, awiza bez listów i urzędowa cisza. Poczta Polska sparaliżowała Poronin
2026-01-19 19:30
1.
Kręcili film dla dorosłych na Krupówkach
2026-01-11 17:09
2.
Prezydent Karol Nawrocki kibicuje polskim skoczkom (WIDEO)
2026-01-09 15:00
3.
Prezydent Karol Nawrocki jednak nie przyjedzie na Slalom Maraton. Będzie na skokach?
2026-01-01 16:24
4.
Czy te skutery mogą wjeżdżać na polany na Bachledzkim Wierchu?
2026-01-06 08:00
5.
Lata mijają, a zimowy problem na mostku pozostał. Na chodnikach lodowisko
2026-01-17 16:55
6.
Razem wysyłamy ciepło do Kijowa, ludzie nie mają ogrzewania, za to minus 17 stopni Celsjusza za oknem
2026-01-20 14:01
7.
Burmistrz: Takie zdarzenie nie powinno mieć miejsca, nie dostaliśmy zgłoszenia
2026-01-03 13:00
8.
Rosyjscy skoczkowie nie pojawią się w Zakopanem
2026-01-07 11:00
9.
(Nie)Odśnieżony chodnik, Straż Miejska kontroluje zimowe bezpieczeństwo w Zakopanem
2025-12-26 14:00
10.
Przeorany Biały Potok
OSTATNIE KOMENTARZE
2026-01-22 21:09
1.
Żebyś się @jarząbek nielocie nie zdziwił.
2026-01-22 20:52
2.
GT założyłeś już niebieską kartę swojej oprawczyni
2026-01-22 20:49
3.
rtr a ty co następny zmanipulowany kałoś z wybielonym muzgiem przez arcy kapłankę propagandy
2026-01-22 20:41
4.
2027 ets 2 gaz i geotermia o 30% w góre WTEDY ZOBACZYTA .....A RACZEJ NIC NIE ZOBACZYTA TAKI BEDZIE DYM W OSCYPIE.
2026-01-22 20:22
5.
#czopek - "Obecnym wojewodą małopolskim jest Krzysztof Jan Klęczar, który objął to stanowisko pod koniec 2023 roku" oraz "Krzysztof Jan Klęczar od 2021 roku jest prezesem Zarządu Wojewódzkiego Polskiego Stronnictwa Ludowego w Małopolsce, a od 2022 roku członkiem Naczelnego Komitetu Wykonawczego PSL."
Ćwik był na początek.
2026-01-22 20:21
6.
Nie ma się czym chwalić. Do kateringu dla darmozjadów z całej Polski burmistrz lekką rączką dołożył 100 tysiaków. Na mikołajki dla dzieci już nie starczyło. Nie starczyło też żeby dogadać się z mieszkańcami i dać im parę stówek żeby odśnieżali miejskie chodniki. Ani na zakup sprzętu do profesjonalnego utrzymania chodników jak w cywilizowanym mieście przystało. Nie wystarczyło też odwagi, zdecydowania lub troski o mieszkańców by zadzwonić do prezesa Geotermii i pogadać o możliwościach przyłączania chętnych mieszkańców zamiast deweloperów i księży. Może gdyby za tego sylwestrowego miliona dofinansować mieszkańcom połowę astronomicznych kosztów przyłącza jakie krzyczy sobie prezes geotermii to mieszkańcy sami przestaliby używać "kopciuchów". Natomiast fantazyjne grile i poidełka mają się świetnie.
"Zakopane zachęca mieszkańców..."
Ja bym raczej powiedział że urząd miasta, radni, burmiszcze i urzędnicy SKUTECZNIE ZNIECHĘCAJĄ mieszkańców i liczą na ich rychłą wyprowadzkę.
2026-01-22 20:16
7.
Czytaliście poradnik kałosich na który poszło prawie 50 baniek,można się z niego dowiedzieć super rzeczy jak ci braknie wody sraj do wiadra
2026-01-22 20:13
8.
Żarty. Geotermii nie dostaną, PC wyłącznie po modernizacji budynku, elektryczne to Bareja czyli jedynie pellet.
2026-01-22 19:56
9.
przecież pisiaki nie złożyli nawet wniosku o KPO zresztą wpisz sobie jakieś hasło w wyszukiwarkę i się dowiesz! a nie tylko republika i republika
2026-01-22 19:55
10.
Jakby bylo o czym mówić. Jakże inaczej zarząd praktycznie bez zmian az przykro ...., ileż można na to patrzeć
2026-01-03 13:15
1.
Ładne góalki.
2025-12-29 19:33
2.
Znakomity poMYSł panie @jarząbek
2025-12-03 15:38
3.
Świetny POmysl, zwłaszcza że w Zakopanem mimo otwartej Gubałówka m.in. przez Pana Szwajcara i czwartego burmistrza G.J. to lepiej na desce windsurfingowej po równiach pojeździć
2025-12-01 17:12
4.
Panowie dobra robota! A tak swoją drogą nie ma wojny, jest woda, ogólcie się do tej służby, a nie wyglądajcie jak krasnale...
2025-11-21 15:51
5.
Brawo Agatko! Piękne, cudne, zachwycające prace!
2025-11-17 21:21
6.
Teraz górale wprzedają swoją ojcowiznę żeby kupić nowe auto. Wszystkie te biznesy ze starym śmierdzącym sprzętem (mówiąc złomem) powinny być nakaz ogrodzenia blochą od ulicy. Podobnie ze składami budowlanymi. Tyle pięknych miejsć zostało oszpeconych przez lokalny interes.
2025-11-14 20:05
7.
@Abeto, w samo sedno!
2025-11-14 04:43
8.
tzn. niezłej. Dla wielu świetnej, dla mnie - niezłej.
2025-11-12 21:31
9.
Towarzystwo własnej adoracjii..przykre...
2025-11-11 21:23
10.
Jerzy Gruszczyński to też twórca świetnej muzyki ambient trochę w klimatach new age i berlin school, np.cykl Medytacje Tatrzańskie.
Reklama
Kino Sokół/Zakopane
Kino Miejsce/Zakopane
Southfest - gwiazdy polskiej sceny hip-hopowej. Nowy Targ
Kino Tatry/Nowy Targ
Bliźniok Harnasia. Sztuka teatralna. Białka Tatrzańska
Janina Maślanka. Malarstwo na szkle. Wernisaż w Czerwonym Dworze
Schronisko Górskie Chochołowska gra dla WOŚP
Wędrówki z pasją. Rabka-Zdrój
Z kolędą u Babiogórzan. Koncert w Makowie Podhalańskim
Jasełka Małych Ciardasiów. Bukowina Tatrzańska
IstoTA. Wernisaż. Nowy Targ
Zakopane Classic Winter Series
Spektakl: Baby. MCK Nowy Targ
Memoriał Krzysztofa Leonowicza. Nowy Targ
Karnawał w Mediatece, Zakopane
Babciu, dziadku opowiedz! Spotkanie międzypokoleniowe
Kolędy i pastorałki. Hanka Rybka z zespołem. Kościelisko
Mozaika zjawisk i znaczeń. Wernisaż. Zakopane
Koncert kolęd. Mszana Dolna
Kolędowanie w Galerii Pod Aniołem. Rabka-Zdrój
Koncert pamięci Urszuli Janickiej-Krzywdy. Zawoja
WOŚP w schronisku PTTK Markowe Szczawiny
Opłatek w Piekielniku
Kabaret OldBachledówka zaprasza
The Crazy Fingers. Koncert w Velo Stacji
Zabawa strażacka w Ratułowie
Sebastian Atrament. Koncert w Appendixie
Festiwal Kolęd, Pastorałek i Pieśni Bożonarodzeniowych: Dobrze ześ sie Jezu pod Giewontem zrodziył
WOŚP w Zawoi
Parada Gazdowska w Zębie
Polecamy
REKLAMA
REKLAMA
Dołącz do nas - facebook