Reklama

2021-12-31 23:33:44

Lipnica Wielka

Dawniej na Orawie sylwester nie był hucznie obchodzony

A kiedy nadszedł Nowy Rok, zgodnie z tradycją chodzono po domach z życzeniami i sypano zbożem.

Karol Fitak (1926 – 2008) z Lipnicy Wielkiej był jednym z ostatnich, który umiał opowiadać o dawnej Orawie, obrzędach i zwyczajach. Pamiętał wydarzenia, które już przeszły do historii.
Tak kiedyś opowiadał o sylwestrze, Nowym Roku i karnawale.

Sylwester i Nowy Rok
Dawniej sylwester nie był zbyt hucznie obchodzony. Wieczorem mieszkańcy Lipnicy szli do kościoła na nabożeństwo. - Z tyk downyk casów to jo nie pamiyntom, zeby były takie duze zabawy zbiorowe, ba racyj w gronie rodzinnym - wracał pamięcią Karol Fitak. - Z rodziny sie zesło tam kilku i zrobiyli takom potańcówke. Downiyj to było tak, ze bawili się prziy harmoniji. To nazywali heligonki - dodał.
A kiedy nadszedł Nowy Rok, zgodnie z tradycją chodzono po domach z życzeniami i sypano zbożem. - Nieroz i całom izbe zasypali. Przewoznie tam sypali duzo, gdzie były panny. Kawalerzy prziychodzili w nocy i mieli w woreckach zboze - mówił pan Karol. A żona dodała: - Jo jak doma miała córki, jesce nie wydane, to jak prziysła kawalerka to jo sie nie mogła późniyj dorobić rano, bo syndy było pełno zboza. Nawet mi do gorków nasuli, i po łózkach, i po podłodze. To była tako tradycyjo, zeby w tym gospodarstwie sie darzyło cały rok sytko. Jak prziyśli do nos, to juz tak piyknie nom zycyli, zeby sie nom bydło wiedło, zeby sie nom dzieci dobrze chowały. I furt zycyli, a chodzili tu dookoła i suli tym zbozem. Trza sie było tyz prziygotować. Te pół litry gazda musioł mieć. I to sie po kielusku nalało. A mielimy takom sąsiadke co wdy prziysła pozycyć. W Nowy Rok to obleciała sytkich. Było i tak, ze my chodzili jeden ku drugiemu.

Karnawał

Pod Babią Górą zabawy karnawałowe powiązane były przeważnie ze skubarkami. - Tyk skubarek było duzo. I piynć i wiencyj jednego wiecora. To w Murowanicy. Gdzieś tu na Kamieńcu. Prziy kościele były. U Kudzi były. Kawalerzy prziyśli tam, pozazierali jakie tam panny. I tak chodzili. I tak jak na sylwestra, grali na heligonkach. Nojwienkso cynść moich kolegów, to prowie kozdy mioł heligonke i umioł grać. Jeden lepiyj, drugi gozej. Ale grunt, ze tempo trziymoł do tańca. I te melodyjo znoł. Utońcyli tak, uhulali. Młodziez miała sie gdzie wysumieć, bo to kozdy wiecór było roz tu, drugi roz tam - zakończył opowieść pan Karol. I tak bawiono się aż do środy popielcowej.

jof

Kup e-wydanie Tygodnika Podhalańskiego.

1
Zespół OwCok z Jabłonki. / Fot. Anna Olesińska
2
Zespół OwCok z Jabłonki. / Fot. Anna Olesińska
3
Zespół OwCok z Jabłonki. / Fot. Anna Olesińska
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
Nie ma jeszcze komentarzy do tego artykułu.
2022-08-07 16:45 Ruszy linia autobusowa z Zakopanego do Chochołowa 1 2022-08-07 15:45 Plenerowe zajęcia plastyczne w ogrodzie kawiarni Kmicic 2022-08-07 14:45 Zbójnik Marek pobity 2 2022-08-07 13:44 Wrak samochodu zamienił sie w ognisko, a to taka piękna okolica 1 2022-08-07 12:45 Piękna ścieżka rowerowa wśród łąk, a panorama od Hawrania po Tatry Zachodnie 1 2022-08-07 11:45 Niepełnosprawni ze Szczawnicy i okolicy czekają na nową siedzibę 1 2022-08-07 10:45 Akcja miasto 1 2022-08-07 10:37 Zaginął pies Harnaś z Dzianisza 2022-08-07 10:00 Wspomnienie o Januszu i Edku 1 2022-08-07 08:52 Olbrzymi ruch na tatrzańskich szlakach. Nad Tatrami na razie zalegają chmury 2022-08-07 08:00 Najładnieszy przystanek w Zakopanem 14 2022-08-06 21:30 Dziś wybierali Ceperkę i Cepra Roku, a w niedzielę wybiorą Harnasia (ZDJĘCIA) 2022-08-06 20:44 Nocowaliście kiedyś w takim hotelu na wodzie? (WIDEO) 5 2022-08-06 19:52 Pszczelarka z Dubaju na Podhalu 1 2022-08-06 19:22 Biedronka jednak wycofuje się z handlu w niedzielę 10 2022-08-06 18:28 Śmieci po prostu wysypują się z kosza (WIDEO) 11 2022-08-06 17:45 Letni Redyk w Jaworkach z lotu ptaka (WIDEO) 2 2022-08-06 17:44 Do turystów to przesłanie 12 2022-08-06 16:45 Deszczowe Krupówki, turystów nie brakuje. Jest i romski zespół (WIDEO) 2 2022-08-06 16:00 Czy ktoś poznaje swojego psa? 1 2022-08-06 15:59 Niespełna roczne dziecko potrzebowało pomocy TOPR 2022-08-06 15:55 Owce u fryzjera. Co się dzieje w Jaworkach? (WIDEO) 1 2022-08-06 15:49 Kolejka do restauracji nie tylko w Zakopanem 2 2022-08-06 15:19 To udany sezon? Co mówią fiakrzy w Szczawnicy? (WIDEO) 1 2022-08-06 14:45 Uwaga kierowcy - zmiana organizacji na nowotarskim Rynku 2022-08-06 14:34 Śmiertelny wypadek w Tatrach Słowackich. Zginął polski turysta 4 2022-08-06 14:17 Tragiczny wypadek polskiego autokaru w Chorwacji (WIDEO) 8 2022-08-06 13:59 Pogoda dziś nie rozpieszcza, ale turyści płyną Dunajcem (WIDEO) 2022-08-06 13:45 Nie żyje dawny gazda z Murowańca 1 2022-08-06 13:36 Samochód terenowy na drzewie. Do wypadku doszło w rejonie Bereśnika 2022-08-06 10:00 Lewandowski jest bez szans 2022-08-06 09:00 Nadciągają opady deszczu i burze. Uważajcie w górach 2022-08-06 08:30 Piknik Jeździecki na lotnisku 2022-08-06 08:29 Piosenki Édith Piaf 2022-08-06 08:00 4 miliony na lotniczym liczniku 2022-08-05 21:45 Byliście już w wakacje na Krupówkach? (WIDEO) 1 2022-08-05 21:00 15-latek pobił i okradł 3 razy starszego mężczyznę 8 2022-08-05 20:50 Kameralnie w Zubrzycy 2022-08-05 20:15 Mury i sklepienia odkryte w Kuźnicach to "przeciętniaki", w dodatku w złym stanie 4 2022-08-05 19:19 Groźny wypadek pomiędzy Krościenkiem a Tylmanową (WIDEO) 3 2022-08-05 19:00 Symboliczny pogrzeb Piotra Kossewskiego 2022-08-05 18:15 Jarzębina już czerwona. Jesień nadejdzie szybciej niż zwykle? 3 2022-08-05 17:30 Odpoczynek i edukacja na najwyższym poziomie. #StacjaEdukacja i PoSzlaki sposobem na poznanie Tatr 2022-08-05 17:18 Domowa myjka do warzyw 2022-08-05 16:59 Jaką rolę spełnia kolagen w naszym organizmie? 2022-08-05 16:45 W sobotę widowiskowy przepęd owiec przez Jaworki 2022-08-05 16:00 Mauretańska królowa pod Giewontem, co robi Dama z Elche w Zakopanem? 2022-08-05 15:49 Festyn Glycarowski 2022-08-05 15:15 Dzień otwarty w Gajówce Mikołaja 2022-08-05 15:05 III Wieczornica z Wyszyńskim
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama
Polecamy

FILMY TP

Bojcorka

Pożegnania

Album TP

Dołącz do nas - facebook