Beskid Niski - tu na szlaku przez cały dzień możesz nikogo nie spotkać. Tu zobaczysz wioski, w których czas się zatrzymał. Tu na każdym kroku możesz podziwiać piękne cerkwie będące dopełnieniem cudownych dolin. Tu odrobisz lekcję historii odwiedzając cmentarze z czasów I wojny światowej, a na jednym z nich odnajdziesz grób Stefana Bachledy.

::attachment{"type":"gallery", "template":"thumb3", "item_id":"57322"}

Zupełnie inaczej jest w położonym w pół drogi z Podhala w Bieszczady Beskidzie Niskim. Środkową część tego pasma zajmuje Magurski Park Narodowy. Najpiękniejsze są tu doliny, z cudownymi łąkami, bo na szczytach nie ma co szukać rozległych panoram - są one zalesione.

Poza Magurskim Parkiem można wędrować poza szlakami, trzeba tylko uważać, aby nie zatracić się w czasie i przestrzeni, nie zagubić w wielości ścieżek, dolin i grzbietów. Co kilka kilometrów napotkamy piękne cerkwie, a ich wnętrze - jak tej w miejscowości Kwiatoń - zapiera dech w piersiach. Jadąc wiejską drogą przeleci nad tobą myszołów, a za chwilę drogę przebiegnie stado saren.

To jednak również góry bardzo doświadczone przez historię. W czasie I wojny światowej na zboczach toczyła się jedna z ważniejszych batalii I wojny światowej. Naprzeciwko siebie stały armie austro-węgierska i niemiecka oraz rosyjska. W ich szeregach wielu było Polaków. Na licznych wojennych cmentarzach można dziś odnaleźć także groby naszych rodaków. A na tym znajdującym się na Przełęczy Małastowskiej pochowany jest żołnierz o podhalańskim nazwisku - Stefan Bachleda.

Nie tylko I wojna światowa odbiła swoje historyczne piętno na Beskidzie Niskim. Również czasy powojenne były burzliwe - z wysiedleńczą akcją Wisła, w czasie której zamieszkujący ten teren Łemkowie tracili swoje domy.

Po latach są tacy, którzy wrócili. Nazwy miejscowości pisane są wciąż dwoma alfabetami, a na cmentarzach leżą koło siebie Łemkowie i Polacy.

Beskid Niski to góry magiczne i wciąż nieodkryte  i - miejmy nadzieję - że takie właśnie zostaną.

p