W najbliższą sobotę, tj. 28 maja 2018 roku w Drużbakach Wyżnych (Vyšné Ružbachy) niedaleko Starej Lubowli na Słowacji odbędzie się międzynarodowa konferencja zatytułowana „Zamoyscy w Polsce i na Słowacji”.

::attachment{"type":"gallery", "template":"thumb3", "item_id":"33220"}

W konferencji udział wezmą, m. in. wykładowcy i studenci Akademii Wychowania Fizycznego w Krakowie, radni Rady Powiatu Tatrzańskiego i Rady Miasta Zakopanego, członkowie Stowarzyszenia Tatrzańskiego Klubu Niezależnych i Klubu im. Władysława hr. Zamoyskiego, wykładowcy Wyższej Szkoły Ekonomicznej i Stosunków Międzynarodowych (Vysoká škola Ekonomicka i Medzinárodných Vsťahov) w Bratysławie, historycy zamku w Starej Lubowli, prezes Instytutu Zamoyskiego na Słowacji, mieszkańcy Zakopanego, Starej Lubowli oraz mieszkańcy wioski Drużbaki Wyżne i kuracjusze goszczący w termach.

Konferencję honorowym patronatem objął ambasador Rzeczpospolitej Polskiej na Słowacji Leszek Soczewica, a gościem specjalnym na tym wydarzeniu będzie Marcin Zamoyski z Zamościa, syn XVI Ordynata (ostatniego) Ordynacji Zamojskiej.

Konferencja jest kolejnym wydarzeniem przypominającym działalność rodu Zamoyskich po obu stronach Tatr. Warto wspomnieć, że nie tak dawno obie rady – Zakopanego i Powiatu Tatrzańskiego – ogłosiły 2013r. „Rokiem Zamoyskich”, rok później otwarto „Szlak Zamoyskiego w Zakopanem”, a także ukazały się  dzięki Fundacji Kórnickiej okolicznościowe publikacje o tym rodzie. Natomiast ostatnio, w kwietniu 2016r. otwarto nową wystawę na zamku w Starej Lubowli, poświęconą temu wspaniałemu, polskiemu rodowi. Konferencja będzie miała miejsce w samym kurorcie (w hotelu „Strand”), który został kupiony i rozbudowany przed II wojną światową przez Andrzeja Zamoyskiego, właściciela zamku i dóbr Stara Lubowla.

Organizatorem tego popularno-naukowego wydarzenia jest Instytut Zamoyskiego na Słowacji, a partnerami: Stowarzyszenie Tatrzańskiego Klubu Niezależnych i Termy Vyšné Ružbachy.

Organizatorzy zapraszają do uczestnictwa w konferencji i wydarzeniach jej towarzyszących, np. zwiedzanie kurortu, zwiedzanie zamku w Starej Lubowli, zwiedzanie wystawy o rodzinie Zamoyskich (dla uczestników konferencji zwiedzanie bezpłatne).

Program konferencji:

Zapraszamy Państwa na  międzynarodową konferencję pod tytułem :

 „Ród Zamoyskich w Polsce i na Słowacji“

                           Pozývame Vás na medzinárodnú konferenciu pod názvom :

,, Rod Zamoyski v Poľsku a na Slovensku “

               ( KONFERENČNá MIESTNOSŤ BUDOVA LIEČEBNéHO DOMU BALNEOTERAPIA )

( VCHOD CEZ GRAND HOTEL STRAND ****  Kúpele Vyšné Ružbachy a.s. )

      9 : 30 hod  – Začiatok konferencie, privítanie účastníkov 

                          ( Radoslav Babjarčík, riaditeľ Zamoyski Inštitút N.O. )

     9 : 40 hod – 10 : 00 hod – História kúpeľov Vyšné Ružbachy.

( Martina Konrádyová –  riaditeľka marketingu Kúpele Vyšné Ružbachy a.s. )

    10 : 05 hod – 10 : 25 hod – Vojnový život na hornom Spiši počas II. Sv. vojny

     ( Ladislav šľachtovský –  podpredseda  Slovenský zväz protifašistických bojovníkov Slovenska – Stará Ľubovňa )

10 : 30 hod – 10 : 50 hod –  Bezpečnosť obyvateľov a aristokratických rodín  na území Slovenskej republiky počas vojnového štátu a ich osud po skončení II. Sv. vojny 

 ( Vlastimil Vicen, prorektor VšEMVS  pre bezpečnosť a ochranu. )

   10 : 55 hod – 11 : 15 hod - Rodina Zamoyski  na hrade Ľubovňa a v regióne Stará Ľubovňa

( Eduard Laincz, historik Ľubovnianske múzeum. )

   11 : 20 hod – 11 : 40 hod -  Rodina Zamoyski v kontexte Katolíckej Cirkvi a službe pre spoločnosť

( Radoslav Babjarčík, riaditeľ Zamoyski Inštitút N.O. )

                                                      ..................................................                    

Premiéra dokumentárneho filmu z dielne slovenského režiséra pána štefana Dlugolinského  pod názvom: ,,Storočia  v kameni “

            12 : 15 hod – 13 : 15 hod – obedňajšia prestávka – spoločný obed 

( Kúpele Vyšné Ružbachy a.s. )

......................................................

                                                             13 : 15 hod –  13 : 45 hod

                          Kraľowska hrobka rodu Zamoyski – cintorin Vyžné Ružbachy

Uroczyste złożenie kwiatów na grobie Zamoyskich w Rużbachach Wyżnych

Wystąpienie Marcina hr. Zamoyskiego z Zamościa, syna ostatniego XVI Ordynata 

....................................................

             13 : 45  hod  - 14 : 05 hod – Uzdrowiska w Dolinie Popradu

(dr hab. Zygmunt Kruczek, Akademia Wychowania Fizycznego w Krakowie) 

              14 : 10 hod – 14 : 30 hod – Władysław hr. Zamoyski - życie i działalność

            (dr hab. Jerzy M. Roszkowski, Akademia Wychowania Fizycznego w Krakowie) 

            14 : 35 hod – 14 : 55 hod – Władysław hr. Zamoyski a spór o Morskie Oko

           (mgr Piotr Bąk, Starosta Tatrzański, prezes Stowarzyszenia im. Wł. hr. Zamoyskiego 

                                                                                                                           w Zakopanem)

            15 : 00 hod  – 15 : 20 hod – Ród Zamoyskich w Polsce – zarys dziejów

          (mgr Adam Kitkowski, wiceprezes Stowarzyszenia Tatrzańskiego Klubu Niezależnych       

                                                                                                                          w  Zakopanem)                                                                                                                            

                                               ....................................................

Film dokumentalny polskiego reżysera  Janusz Sidora „Władysław hr. Zamoyski, Pan z Wielkopolski – Władca Tatr“

                                                               Zaver / Zakończenie

Imprezy towarzyszące:

Zwiedzanie zamku w Starej Lubowli i wystawy „ Zamoyscy właściciele Lubowni 1882 -1944“ – ok. godziny 16.30

Zwiedzanie uzdrowiska Rużbachy Wyżne, założonego przez rodzinę Zamoyskich

W tym miejscu warto powiedzieć kilka zdań o rodzie Zamoyskich. 

W historii polskich rodów magnackich Zamoyscy są rodem wyjątkowym pod wieloma względami. Był i jest to ród ludzi walecznych, wykształconych, ofiarnych, dobrych organizatorów, mecenasów i darczyńców. Z tej rodziny wywodzą się budowniczowie silnej i niepodległej I Rzeczypospolitej, np. kanclerz i hetman wielki koronny - Jan Zamoyski założyciel w XVI w. Zamościa, którego potomek jest obecnie prezydentem tego miasta, reformatorzy i darczyńcy schyłku XVIII w., np. kanclerz wielki koronny Andrzej Zamoyski, który darował 200 tysięcy złotych polskich na potrzeby skarbu, żołnierze i dyplomaci  pierwszej połowy XIX w., np. generał Zamoyski, który brał udział w Powstaniu Listopadowym , później objął kierownictwo polityki zagranicznej stronnictwa Hotel Lambert w Paryżu., a także zabiegał o przychylność papieży dla niepodległości Polski, społecznicy i pozytywiści  drugiej połowy XIX w., np. brat ordynata, Andrzej hr. Zamoyski, który był prezesem Towarzystwa Rolniczego,  pozytywistycznej pracy organicznej i organizował zjazdy ziemian w swoim majątku Klemensów, dyplomaci i politycy XX wieku, np. wiceprezes Komitetu Narodowego Polskiego w Paryżu Maurycy Klemens Zamoyski, który był ambasadorem RP w Paryżu, sprawował urząd ministra spraw zagranicznych i był kandydatem na urząd Prezydenta RP w 1922 roku, artyści i sportowcy, np. rzeźbiarz - August Zamoyski, który po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 roku mieszkał w Zakopanem i ze S. I. Witkiewiczem współtworzył grupę „Ekspresjonistów Polskich"(z tego okresu pochodzą jego sukcesy sportowe, np. przejazd rowerem z Paryża do Zakopanego), Jan Zamoyski, po 1989 roku został senatorem RP.

Zatem rodzina Zamoyskich jest to ród budzący szacunek i uznanie, gdyż działalność pro publico bono rodzina ta stawiała wyżej niż własne dobro i prywatne ambicje. Dzisiaj prochy Zamoyskich spoczywają w Polsce, Anglii, Hiszpanii, we Włoszech i na Słowacji. Potomkowie kanclerzy, ordynatów i hrabiów mieszkają w ojczyźnie i na emigracji. Zarówno dawni, jak i współcześni Zamoyscy szczycą się historią swojej rodziny. Jedno miano wyróżnia ich spośród wielu polskich czy europejskich rodów – jest to ród wielkich patriotów i ofiarnych społeczników.

Uzdrowisko (kurort) Drużbaki Wyżne leży na Spiszu, na Słowacji Wschodniej. Rozłożone jest na granicy dwóch słowackich parków narodowych – Tatrzańskiego Parku Narodowego (TANAP) oraz Pienińskiego Parku Narodowego (PIENAP) i słynie przede wszystkim z wód mineralnych. 

Kompleks termalny położony na wysokości 623 m n.p.m. i  administracyjnie należy do gminy Drużbaki Wyżne. Już w średniowieczu znane było lecznicze działanie węglanowych wód mineralnych pochodzących z tutejszych źródeł, dlatego powstało tu uzdrowisko. Najstarsza pisemna wzmianka o jego istnieniu autorstwa kapitana załogi Zamku Szarysz, Juraja Wernhera pochodzi z 1549 r. Uzdrowisko w Drużbakach było przez dziesiątki lat ulubionym miejscem wypoczynku polskiej i węgierskiej szlachty. W 1882 r. obiekty odkupił i zmodernizował Andrzej hrabia Zamoyski, właściciel dóbr lubowelskich, kuzyn Władysława hr. Zamoyskiego (z Kórnika), właściciela dóbr zakopiańskich. Natomiast syn Andrzeja – Jan Kanty Zamoyski rozbudował kurort i wydatnie przyczynił się do rozwoju regionu.

Leczenie i profilaktyka chorób opiera się tu na naturalnych leczniczych, słabo zmineralizowanych, wodorowęglanowych, wapienno-magnezowych wodach hipotonicznych o temperaturze do 26 °C. Najbardziej wydajne jest źródło „Izabela”, z którego napełniane jest letnie kąpielisko. Tutejsze źródła należą do najbardziej wydatnych w Europie, stanowią podstawę leczenia chorób układu nerwowego oraz stanów depresyjnych, stosowane są pomocniczo przy leczeniu nadciśnienia i miażdżycy tętnic mózgu. Uzdrowisko znane ze swojego basenu termalnego oraz pomnika przyrody – trawertynowego jeziorka Krater – oferuje przede wszystkim zabiegi wykorzystujące źródła wody wodorowęglanowo-siarkowej, wapienno-magnezowej, wodorowęglowej. Panuje tu wyjątkowo sprzyjający klimat. W czasie leczenia wykorzystywana jest balneoterapia, fizykoterapia, elektroterapia, rehabilitacja, psychoterapia i hipoterapia. Piękne otoczenie  zachęca do spacerów i wypoczynku w naturalnym pejzażu. W parkach, poza atrakcjami przyrodniczymi, znajduje się wiele dzieł rąk ludzkich, np. drewnianych rzeźb czy artystycznych kompozycji. Na terenie kompleksu funkcjonuje popularne kąpielisko termalne. 

Niezwykłą atrakcją w uzdrowisku jest trawertynowy Krater, który jest wyjątkowym zabytkiem przyrodniczo-kulturowym. Znajduje się na terenie uzdrowiska Drużbaki Wyżne. Ma tu swoje źródło woda mineralna zawierająca węglan wapnia, który wytrąca się na krawędzi krateru i dzięki temu tworzy wokół wywierzyska podwyższony pierścień - Krater ma 20 metrów średnicy i 3 metry głębokości.

(wykorzystałem wiadomości ze strony: polsko – słowacka informacja turystyczna).

Adam Kitkowski