Jak lojalnie uprzedzałem, będą się w tym miejscu pojawiać z większą lub mniejszą regularnością recenzje, omówienia lub notki poświęcone książkom. Tak, wiem, czytałem o tym – w Polsce większość ludzi nie czyta ani książek, ani gazet, ani żadnych tekstów dłuższych niż trzy strony maszynopisu. Oczywiście nieco mnie to martwi, ale nie mam zamiaru się tym nadmiernie przejmować i z uporem będę proponował moim czytelnikom książki bądź nowe, bądź zapomniane, albo też godne przywołania czy odkurzenia. Warto czytać, to banał, ale banał godny uwagi. Zapraszam więc do lektury i dzielenia się swoimi uwagami.

     Nie dajmy się nowym barbarzyńcom, którzy głoszą, że nie trzeba i nie warto czytać, że czytanie nie jest do niczego potrzebne, że oczy się psują, że można – nie czytając – studia skończyć, a do zarabiania poważnej kasy to czytanie już zupełnie nie jest potrzebne. Znaczy – czytanie książek, bo czytać uważnie trzeba wówczas notowania giełdowe, tabele oprocentowania i wyciągi bankowe. Takimi lekturami zajmować się tu nie będziemy. Wiele z  prezentowanych tu w przyszłości książek – choć nie wszystkie – będzie zapewne związanych z górami w ogólności, a z Tatrami w szczególności. Dlaczego – nie muszę chyba wyjaśniać. I od takiej książki dziś zaczynamy.
     Warto bowiem odnotować w tym miejscu publikację nowego wydania Ilustrowanego przewodnika do Tatr, Pienin i Szczawnic Walerego Eljasza. Ten najpopularniejszy w XIX wieku przewodnik po Tatrach miał sześć wydań. Pierwsze ukazało się w 1870, a ostatnie w 1900 roku. Długo można by mówić o znaczącej roli jaką odegrał przewodnik Eljasza w poznawaniu i propagowaniu Tatr. Był dla turystów z końca XIX stulecia tym, czym jest dziś słynny, mający już kilkanaście wydań, przewodnik Józefa Nyki. Dzisiaj te dziewiętnastowieczne wydania Eljasza są sporo wartymi na rynku antykwarycznym białymi krukami.
     Nic też dziwnego, że pojawiły się, opublikowane staraniem rozmaitych wydawców, reprinty oryginalnych wydań Ilustrowanego przewodnika do Tatr, Pienin i Szczawnic. Do tej pory są to trzy reprinty, trzech różnych wydań tej książki. Najpierw w 1980 roku nakładem Wydawnictw Artystycznych i Filmowych ukazał się reprint trzeciego wydania z roku 1886 (kilkakrotnie wznawiany w latach osiemdziesiątych). W 2006 roku nakładem Antykwariatu Górskiego „Filar” z Kielc ukazał się reprint pierwszego wydania przewodnika Eljasza z roku 1870. A jesienią roku 2012 nakładem Biura Promocji Zakopanego ukazał się reprint ostatniego, szóstego wydania z roku 1900, wydania – jak pisał sam autor – znacznie zmienionego i powiększonego. Premiera tej ostatniej edycji odbyła się pod koniec października podczas 16 Targów Książki w Krakowie.
     Zazwyczaj reprinty wydaje się w formacie i kształcie oryginału. W tym przypadku oryginał został dwukrotnie powiększony, co z jednej strony budzić może zdziwienie, ale z drugiej strony sprawia, że książka jest dużo bardziej czytelna. A przecież dzisiaj przewodnika Eljasza nie zabiera się już w plecaku w góry, lecz z sentymentem i nostalgią przegląda i poczytuje w fotelu wieczorową porą. Edycja piękna, staranna, w twardej oprawie, z oryginalnymi ilustracjami, panoramami na wklejkach i mapą Tatr. Niestety nie zauważam obecności tej książki w zakopiańskich księgarniach i nie wiem dlaczego? Trochę dlatego właśnie o niej tu piszę, bo warto poczytać jak drzewiej w Tatrach i w Zakopanem bywało, a dla wszelkiego autoramentu tatrofilów, którzy nie mają szczęścia mieć oryginału, jest to pozycja obowiązkowa. Gdyby nie było w księgarniach, do kupienia w Biurze Promocji Zakopanego: www.zakopane.pl.