W naszej tradycji religijnej i kulturowej pewne pojęcia, zwroty, wyrazy mają silną konotację znaczeniową i nie możemy ot tak swobodnie zamieniać, modyfikować czy uzupełniać nowymi wyrażeniami te dawne, tradycyjne, których od wieków używa się w liturgii, literaturze, muzyce, teatrze, a od ponad stu lat również w filmie.

::attachment{"type":"gallery", "template":"thumb3", "item_id":"36094"}

W wielu częściach świata – Europie, obu Amerykach, Australii nie do pomyślenia było wypowiadać się inaczej, czyli dziwacznie, przekornie bądź z rozmysłem przeciw tradycji chrześcijańskiej. Ba za nadużycia, nawet tylko językowe można było ponieść dość surową karę. A dziś już można więcej, nawet trzeba więcej (= inaczej). A jeden mądrala do niedawna nawet mówił – „róbta co chceta”.

Zatem nie można zamiast Święta Bożego Narodzenia zastosować w kalendarzu „świeckim” określenia Święta Urodzenia Bożego czy zamiast zwrotu Wielki Tydzień powiedzieć Najważniejszy Tydzień. Tak również weszły do kultury polskiej zwroty Dzień Męki Pańskiej, Zmartwychwstanie, wigilia Bożego Narodzenia, msza święta zwana pasterką. I tylko człowiek z innej kultury może taki błąd popełnić, nam nie wypada. Chyba, że nasze władze (państwowe, samorządowe, oświatowe) i „nasze” media świadomie dążą do laicyzacji również w tym zakresie. Spójrzmy co się dzieje, np. we Francji. Jest to coraz bardziej nachalny proces. Sądzę, że przemyślany.

Ale do rzeczy. Od jakiegoś czasu słyszę codziennie i dookoła, że 6 grudnia przybędą do dzieci małych i dużych jakieś MIKOŁAJKI lub widzę napis: w dzień mikołajka obdaruj bliską osobę upominkiem, właśnie otrzymałem informację w poczcie elektronicznej: promocja Mikołajkowa (pisownia oryginalna!). I tak „dookoła Wojtek” przez ostatnie dwa tygodnie. O jakie mikołajki chodzi ? - czy o dzieci świętego Mikołaja , a może o jakieś krasnale przebrane na czerwono (pamiętam bajkę o Sierotce Marysi i 7 krasnoludkach). 

Mikołajki pojawiają się w różnych odmianach w telewizji, radiu, w witrynach sklepowych (co prawda widziałem też w TV trzech dorosłych Mikołajków z workami). Oczywiście, tłumaczą mi sąsiedzi i znajomi, że chodzi o wielowiekowy zwyczaj obdarowywania się prezentami, że chodzi o świętego Mikołaja z dawnych czasów. Ten zwyczaj nie jest aż taki dawny (pochodzi ze średniowiecza) i dotyczy postaci historycznej, a mianowicie biskupa Mikołaja (gr. Άγιος νικόλαος, łac. Sanctus Nicolaus), znanego również jako Mikołaj z Bari, który uznany jest za świętego katolickiego i prawosławnego. Najstarsze o nim przekazy pochodzą z VI wieku. Według średniowiecznych żywotów świętych żył na przełomie III i IV wieku i był biskupem Miry (obecnie Demre w południowej Turcji). 

Tenże biskup wsławił się cudami oraz pomocą biednym i potrzebującym. Przez wieki był jednym z najbardziej czczonych świętych na Zachodzie i Wschodzie. Największe jego sanktuarium znajduje się we włoskim Bari. Jeśli był przez kilkaset lat czczony we wszystkich krajach chrześcijańskich, to dlaczego zrywany z tą tradycją też u nas i wstawiamy jakąś baśniową postać - bóg wie skąd - i czarujemy (tumanimy) tym nasze dzieci i wnuki. My sami oczywiście wiemy, że na prezenty trzeba sobie zapracować (bo już takich biskupów jak św. Mikołaj nie ma). Ale ten piękny zwyczaj zapoczątkowany przez dobrego pasterza nich trwa. Pilnujmy tej tradycji, by się nie okazało za kilka lat, że mikołajki to pracownicy dużych sklepów handlowych, zwanych marketami i nic poza tym.

W Polsce zwyczaj obdarowywania się prezentami dotyczy dwóch dni – 6 grudnia, bo to w kalendarzu imieniny Mikołaja i 24 grudnia, bo to wigilia Bożego Narodzenia. I niech tak zostanie. Nie dajmy sobie wcisnąć jakiś mikołajków, gwiazdorów itp. baśniowych zjaw, tak jak moje pokolenie nie uwierzyło w Dziadka Mroza rodem z Rosji Radzieckiej.                                             

A Państwu i sobie życzę byśmy choć w jednym z tych dni otrzymali drobny prezencik a nie grubą rózgę.