Dziś premiera nowego, uzupełnionego wydania wybitnej książki Pawła Śpiewaka "Księga nad księgami. Midrasze".

Midrasz (hebr. „wyszukiwanie”, „wyjaśnienie”) to metoda objaśniania tekstu Tory odwołująca się do legend, folkloru, wyobraźni, rozwijająca wątki biblijne i próbująca godzić ich sprzeczności. Także teksty powstałe w wyniku jej zastosowania. Są to zwykle zapisy popularnych pouczeń rabinackich i choć nie mają charakteru normatywnych rozstrzygnięć, stanowią uznaną część tradycji.

„Midrasze zaczęto spisywać w czasach talmudycznych, a więc w pierwszych wiekach wspólnej ery, ich zbiory pojawiły się w starożytnej Palestynie pod koniec panowania Rzymian (około III wieku) i gatunek ten rozwijał się wyjątkowo intensywnie do początków czasów muzułmańskich, czyli do VII-VIII wieku. Jego pojawienie się bywa wiązane ze zniszczeniem Drugiej Świątyni i klęską powstania Bar Kochby.” (fragment książki)

„Księga nad księgami. Midrasze” jest zbiorem niezwykłych rozważań dotyczących pierwszej księgi żydowskiej Tory - Bereszit, czyli Księgi Rodzaju, zarazem pierwszej księgi chrześcijańskiej Biblii. Powstały z przyjemności dociekania i stawiania pytań o tekst, z którym autor obcuje na co dzień.

„Tekst jest twardy. Midrasze nigdy nie kwestionują prawdy i ostatecznego kształtu zapisanego Słowa Bożego. To Słowo w jego kanonicznym zapisie ma być wyjaśnione, a nie poddane – choćby nawet najmniej subtelnej – historycznej czy filologicznej krytyce.” (fragment książki)

To swoista wędrówka po świecie Księgi Rodzaju, zaglądanie pod podszewkę opisywanych tam wydarzeń, próba dopowiedzenia i wyjaśnienia poszczególnych jej wątków. To również opowieść o dziejach żydowskich w ogóle - o religii, kulturze i tradycji.

„Tekst Tory jest zamknięty – otwarte są jego wymiary znaczeń. Wszak Tora przypomina ogród, do którego wejść może każdy. Każdy, kto czyta Torę, każdy, kto nią myśli, każdy, kto nią opisuje siebie, a swoim doświadczeniem rozświetla na nowo sens Słowa – należy już do tego bezczasowego i wieczystego obszaru midraszy lub przynajmniej wkracza weń.” (fragment książki)

Paweł Śpiewak to wybitny socjolog, historyk idei, profesor Uniwersytetu Warszawskiego, publicysta, poseł na Sejm V kadencji (2005-2007). Do 2020 roku dyrektor Żydowskiego Instytutu Historycznego. Autor wielu tytułów, jak m.in.: „Pięć ksiąg Tory. Komentarze”, „Żydokomuna”, „Wieczny Hiob”. Jego rodzicami była para mistrzów pióra: Anna Kamieńska i Jan Śpiewak.
W „Księdze nad księgami” prof. Śpiewak sięga po midrasze klasycznych autorów tego gatunku. Są nimi: Akiwa ben Josef, Mosze ben Nachman, Louis Ginzberg. Powołuje się też na literaturę, która omawia wątki biblijne, np. na „Józefa i jego braci” Tomasza Manna. Wydanie, które mamy dziś przyjemność zaprezentować, poszerzone zostało o 19 nowych rozdziałów.

Fragment rozdziału „Wyjdź z ziemi twojej”:
„Lech lecha, idź – te słowa skierowane do Abrama, do jego potomków i do każdej duszy, która przybywa z Tamtego Świata, gdy rodzi się dziecko. Tu po raz pierwszy w Torze wędrówka nie jest wynikiem wygnania czy rozproszenia, jest odpowiedzią na Boskie wezwanie. W kabalistycznej księdze Zohar słowa te oznaczają, że każda dusza przed narodzeniem istnieje w bezpośredniej bliskości Haszem. Ale będąc tak blisko Pana, obdarzona doskonała jasnością, jest pozbawiona wolnej woli i nie ma możliwości duchowego rozwoju. Dusza w Tamtym Świecie, jak aniołowie, stoi. Z kolei w tym świecie człowiek obdarzony jest wolną wolą i dlatego może się duchowo rozwijać. Każdej duszy, która zstąpiła na ziemię, Bóg powiedział: Lech lecha – porzuć spokój i wygody Tamtego Świata. Stań wobec zamieszania, cierpień i przeszkód, jakie tu istnieją, pokaż, kim jesteś, i pokonaj je. Idź i stań się wędrowcem. Wyzwaniem jest wkroczenie w świat fizyczny i materialny, a zarazem zachowanie ładu w sobie, ustanowienie pokoju między światami, z których pochodzą nasza dusza i nasza cielesność.”

Uwaga, książka!
Od wydawnictwa Znak mamy dla Was 2 egzemplarze książki. Otrzymają je osoby, które jako pierwsze napiszą na adres: [email protected]. W treści prosimy podać imię, nazwisko i adres, a w tytule maila wpisać: Książka.
an

::attachment{"type":"image","item_id":"1010264", "alt":"zdjęcie", "title":"", "longSide":"900"}