Wkraczamy z zabudową na tereny, gdzie pasły się sarny i jelenie, a one szukają jedzenia w naszych przydomowych ogrodach i na miejskich trawnikach.

Wraz z radnymi na komisji gospodarki komunalnej i ochrony środowiska o problemie zwierząt, które coraz liczniej odwiedzają centrum Zakopanego, Pardałówkę okolice spółki komunalnej Sewik, dyskutował Filip Zięba, zastępca dyrektora Tatrzańskiego Parku Narodowego. Przypomniał, że problem dzikich zwierząt, które coraz częściej wchodzą do miast w poszukiwaniu łatwego pożywienia, to kłopot wielu polskich aglomeracji. - Dziki i sarny wchodzą do Krakowa, Łosie można oglądać w Warszawie. To się dzieje od lat. Na naszym terenie obserwowaliśmy to od 2003 roku. Zaczęło się na Bulwarach Słowackiego, gdzie ludzie dokarmiali sarny i jelenie resztkami ze stołu - przypomniał Filip Zięba. 

Przewodniczący Wojciech Solik zwrócił uwagę, że obecnie problem narasta. Bo o ile zwierzęta w dużych miastach jak Kraków, Katowice czy Wrocław wchodzą na peryferia, to w przypadku niewielkiego Zakopanego, jeleniowate pasą się w samym centrum, na Równi Krupowej. Coraz częściej dochodzi do groźnych sytuacji. Groźnych dla człowieka, który podchodzi zbyt blisko dzikich zwierząt narażając się na niebezpieczeństwo. Groźnych dla zwierząt, które giną pod kołami samochodów na drogach. - Dawniej mieliśmy tych zwierząt kilka sztuk, teraz to już całe stada, zwierząt przybywa - dodał Wojciech Solik. 

Bij w przyczynę, nie skutki

Wicedyrektor TPN podkreślił, że najważniejsza jest edukacja oraz działanie na przyczynę, a nie ograniczanie skutków. - Nam ludzie radzili, żeby wyłapywać te zwierzęta i wywozić. Ale gdzie je wywieźć? To nie tylko "nasze" czworonogi z TPN. Do Zakopanego dociera zwierzyna z Magury Witowskiej, z pasma Gubałówki - wyjaśniał Filip Zięba. Przypomniał też, że do lat 90. ubiegłego wieku wokół TPN funkcjonowała tzw. otulina parku. Służby w porozumieniu z kołami łowieckimi mogły podejmować akcje. W tej chwili otuliny nie ma, każdorazowa działalność służb TPN poza granicami parku rodzić może skutki prawne. Dlatego najważniejsza obecnie jest działalność edukacyjna społeczeństwa. Tak mieszkańców jak i przyjeżdżających do Zakopanego gości. Natomiast miasto jako takie powinno mocno poprawić gospodarkę odpadami. - U nas szlaki tatrzańskie sprzątane są ze śmieci codziennie. Obiekty turystyczne zostały otoczone pastuchami elektrycznymi. Lis, niedźwiedź czy jeleń nie mają dostępu do koszy na śmieci. Jeśli schodzą na wypas do miasta, żerują na Równi Krupowej, to ważne, żebyśmy nauczyli się z nimi koegzystować, ale nie robili kolejnego kroku - nie dokarmiali. Ważne, żeby kosze na śmieci miały zabezpieczenia - podkreślał Filip Zięba. 

Ciągle dokarmiane

Jan Schwenk z wydziału ochrony środowiska przypomniał, że zwierząt przybywa z trzech powodów. Pierwszy to brak naturalnych drapieżników, zbyt niska jest populacja wilków w Tatrach. Po drugie - zwierzęta mają łatwy dostęp do odpadków i są wciąż dokarmiane przez ludzi. Po trzecie - zjawisko antropopresji - rośnie ilość terenów zurbanizowanych w Zakopanem, zajmujemy tereny, które do tej pory dawały zwierzętom schronienie. W efekcie czego zwierzyna szuka nowych terenów, uczy się łatwego pozyskiwania pożywienia i wchodzi do centrum miasta.

- Musimy działać na przyczynę. Może warto się zastanowić czy nie wyznaczyć takiej strefy w pobliżu regli, gdzie kompostowniki nie byłyby dozwolone. Albo żeby były zabezpieczane pastuchami elektrycznymi, bo mieszkańcy robią stołówkę dla dzikich zwierząt. To samo tyczy się worków z odpadkami, które wystawiamy dla wygody wieczorem, bo rano będzie jechać Tesko. No i przez noc zwierzęta rozwlekają te worki po całej okolicy. Pod reglami to widać doskonale - zaznaczył Filip Zięba. Dodał, że nie unikniemy sytuacji kontaktu ze zwierzętami. Jelenie nie przestaną schodzić do miasta. Ważne, żeby ich nie dokarmiać. 

- Nie mamy już wyjścia, trzeba z tymi zwierzętami współżyć - podsumował z uśmiechem długą dyskusję Wojciech Solik, przewodniczący komisji gospodarki komunalnej i ochrony środowiska.

Rafał Gratkowski