- Z władzą można wygrać, ale czy mogę mówić o radości? Ta sprawa to 9-letni dramat - mówi Małgorzata Kardas. Władze Zakopanego muszą jej wypłacić 30 tys. zł.

Komornik zajął pieniądze na koncie miasta 31 października. Sprawa ciągnie się od lata 1997 roku, kiedy straż miejska zarekwirowała ich rodzinne stoisko na Krupów-kach, na którym sprzedawali swoje artystyczne wyroby.

Wtedy nie wiedzieli, jakie są powody tej zaskakującej akcji. Wielodzietna rodzina została pozbawiona głównego źródła utrzymania. Jak się później okazało, powodem były nagie figurki górali, które nie spodobały się jednemu z członków ówczesnego zarządu.

Małżeństwo Kardasów, mające na utrzymaniu czwórkę dzieci, żyło z wyrobu drewnia-nych figurek od dziesięciu lat. Ich rzeźby promowały nawet miasto podczas różnych wyjazdów delegacji Zakopanego. Najlepiej sprzedawały się jednak w czasie sezonu na stoisku na Krupówkach.

Wesołe figurki górali, aniołki, baranki cieszyły się powodzeniem głównie u turystów. Nie spodobały się jednak jednemu z panów w zarządzie miasta, który parę nagich figurek przyniósł na obrady. Choć wesołe figurki dalekie były od pornografii, władza uznała je za obsceniczne. Bez jakichkolwiek wyjaśnień straż miejska w lipcu 1997 roku zarekwirowała stoisko Kardasów razem z ich wyrobami.

- Nikt nam wtedy nie postawił żadnych zarzutów, nic nie wyjaśnił. Z dnia na dzień zostaliśmy bez źródła zarobku. Próbowałam interweniować u wiceburmistrza Owczarka, zostałam wyrzucona za drzwi. Dopiero po mojej wizycie w prokuraturze zwrócono nam stoisko, ale jednocześnie zaczął się nasz 9-letni bój po sądach - opowiada Małgorzata Kardas.

Sąd Okręgowy w Nowym Sączu zasądził na rzecz Kardasów odszkodowanie w wysokości 22 tys. zł za utracone korzyści w związku z bezpodstawnym rozwiązaniem umowy najmu miejsca pod stoisko na Krupówkach przez miasto.

Miasto jednak odwołało się, a Sąd Apelacyjny unieważnił poprzedni wyrok. Tym ra-zem odwołali się Kardasowie. Doszło do kasacji wyroku SA przez Sąd Najwyższy. Spra-wa wróciła do sądu I instancji do ponownego rozpatrzenia.

Znowu rodzina zakopiańskich artystów wygrała, kolejny raz miasto się odwołało. Sprawa ponownie trafiła do Sądu Apelacyjnego, który tym razem orzekł zapłatę odszkodowania na rzecz Kardaszów, jednak o kwotę o połowę niższą. Mimo że wyrok zapadł w lipcu tego roku, władze miasta nie kwapiły się z zapłatą.

Kardasowie zmuszeni więc byli zwrócić się o pomoc do komornika, który 31 października zajął konto w magistracie. W sumie z odsetkami miasto ma zapłacić rodzinie artystów prawie 32 tys. zł.

- Jesteśmy tym wszystkim bardzo zmęczeni, podczas tych lat walki z urzędem słyszeliśmy różne zarzuty, Miasto próbowało przekonać sąd, że stoimy na Krupówkach w niewłaściwym miejscu, że handlujemy nie regionalnymi rzeczami, bo według definicji jednego z panów z zarządu miasta regionalne są "swetry, oscypki i ubrane rzeźby" - wspomina Małgorzata Kardas.

- Nie chcę wracać do koszmaru sprzed 9 lat, kiedy nie mieliśmy czym nakarmić dzieci. Kiedy z dnia na dzień traciliśmy kolejne zlecenia, bo poszła fama, że szerzymy pornografię. Gdy mój mąż załamał się i stra-cił zdrowie. Gdyby urzędnicy nie przerwali nam w tak brutalny sposób naszej działalności, może dziś nasza sytuacja materialna byłaby inna.

Przed 9 laty planowaliśmy rozwinięcie naszej działalności, stworzenie minicepelii, zatrudnienie ludzi. Może by nam się udało - opowiada.

Pani Małgorzata podkreśla, że zwykły obywatel nie ma szans na wygranie z urzędniczą machiną. Wspomina, jak chodziła od adwokata do adwokata i nikt nie chciał podjąć się walki z władzami Zakopanego.

- Po długich poszukiwaniach znalazłam w końcu kogoś odważnego - pana Wojciecha Gizickiego, który podjął się nas bronić. Jesteśmy mu tym bardziej wdzięczni, że praktycznie zrobił to za darmo, za przysłowiową złotówkę, bo nie mieliśmy pieniędzy - mówi Małgorzata Kardas.

Dlaczego władze samorządowe, które powinny chronić swoich obywateli, wytoczyły takie armaty przeciwko zwykłej wielodzietnej rodzinie? Na to pytanie nie potrafią odpowiedzieć ani Kardasowie, ani ich adwokat.

To tym bardziej bulwersujące, że koszty tej 9-letniej wojny, zupełnie niezrozumiałej, ponieśli wszyscy mieszkańcy Zakopanego. To nie tylko koszty samego odszkodowania. To także kilkanaście, a może nawet kilkadziesiąt wyjazdów na rozprawy do Nowego Sącza, Krakowa, Warszawy. Delegacje, służbowe samochody.

To także tony dokumentów. Czas, który urzędnicy mogli spożytkować na rzecz miasta i mieszkańców, a nie w walce przeciwko nim.

Sprawa Kardasów to pierwszy przypadek w Zakopanem, kiedy zwykły obywatel wszczął postępowanie przeciwko miastu o odszkodowanie. - Mamy satysfakcję, że zwykłej rodzinie udało się wygrać z cynicznymi urzędnikami, biurokratyczną bezduszną machiną. Ale czy to zwróci nam stracone w sądach godziny, zwróci zdrowie i pieniądze - pyta retorycznie pani Małgorzata.

Beata Zalot
Foto Jurek Jurecki