Pracownicy zakopiańskich restauracji i pensjonatów pytają, na co ich szefowie wydają setki tysięcy złotych z rządowego wsparcia.

"Chciałabym poruszyć pewien temat tabu w Zakopanem, a mianowicie brak wypłacanych pieniędzy z tarczy, które nasi pracodawcy dostają na nas, zwykłych pracowników gastronomii czy pensjonatów" - tak zaczyna się mail, który kilka dni temu dotarł do naszej redakcji. Wcześniej opublikowaliśmy listę małych i średnich firm z powiatu tatrzańskiego, które otrzymały największe wsparcie z Polskiego Funduszu Rozwoju w ramach rządowej tarczy 2.0. W pierwszej dziesiątce firm z największym wsparciem subwencje wahają się od ponad 2,1 miliona do 600 tys. złotych. 

- Pracuję na umowę zlecenie. Mój szef dostał na firmę kilkaset tysięcy złotych, prowadzimy sprzedaż na wynos, głównie w weekendy, a ja otrzymuję 800 złotych miesięcznie i dosłownie nie mam na chleb. Tymczasem już trzy razy widziałem, jak szef chwalił się zdjęciami z egzotycznej wyspy. Gdy razem z innymi pracownikami pytałem o nasze wynagrodzenia, usłyszałem, że jak się nie podoba, to zawsze możemy szukać pracy gdzie indziej - mówi pracownik jednej z dużych firm gastronomicznych w Zakopanem.

Wsparcia z rządowych tarcz nie można jednak wydać na egzotyczne wakacje i dostaje się je pod kilkoma warunkami. Trzeba stosować się do pandemicznych obostrzeń, wykazać odpowiedni spadek przychodów. Nie można zmniejszyć zatrudnienia. Z pieniędzy tych można opłacić jedynie koszty funkcjonowania firmy, na przykład dzierżawę pomieszczeń, rachunki za prąd czy gaz, koszty związane z leasingiem, zatrudnieniem. Już jednak sprawa zakupu za te pieniądze samochodu służbowego budzi kontrowersje. Zdaniem mecenasa Dawida Suszyńskiego, który zajmuje się obsługą przedsiębiorców, pieniądze muszą być wydane na koszty związane bezpośrednio z prowadzoną działalnością gospodarczą. Samochód można nabyć, jeżeli jego zakup jest niezbędny do prowadzonej działalności i musi być właściwie udokumentowany w razie ewentualnej kontroli. W każdym takim przypadku radzę jednak wcześniej zakup auta skonsultować z adwokatem - mówi mecenas Suszyński.   

Koszty są ogromne

- Ja osobiście na taki zakup bym się nie zdecydował. Jeżeli po kontroli okazałoby się, że kupiłem auto bez dokładnego udokumentowania jego wykorzystania na firmowe cele, naraziłbym się na stratę subwencji. Wydaje mi się, że kontrolujący nie będą szli na rękę przedsiębiorcom. Dokładnie sprawdzą wydawanie tych środków i będą szukać dziury w całym, aby tylko znaleźć powód do odzyskania wsparcia - tłumaczy właściciel restauracji na Krupówkach. Jego zdaniem każdy spór między pracownikiem a pracodawcą ma dwie strony medalu i tak jest także w tym przypadku. - Rzeczywiście, lista podmiotów, które dostały pomoc w Zakopanem, wzbudziła sporo emocji, ale trzeba pamiętać, że niektóre firmy znajdujące się na niej prowadzą wiele punktów. Tak więc nawet ponadmilionowa subwencja przypada na przykład na dziesięć miejsc. Musimy pamiętać, jak wysokie koszty wiążą się z prowadzeniem działalności pod Giewontem - tłumaczy właściciel restauracji. Koszty wynajmu lokalu przy Krupówkach są bardzo wysokie i nawet jeśli właściciel obniżył je o połowę, to dalej wynoszą one minimum 10 tysięcy miesięcznie. - A zamknięci jesteśmy już 9 miesięcy, można więc powiedzieć, że pieniądze od rządu pokrywają tylko sam czynsz. Nie ma mowy o opłacaniu sobie wycieczek na egzotyczną wyspę. Ja osobiście o wiele bardziej wolałbym normalnie zarabiać, niż prosić się o rządowe wsparcie - zapewnia restaurator.

Dostajemy 900 złotych

Pracownicy tylko częściowo przyjmują taką argumentację. Zwracają uwagę na fakt, że jeśli restauracja pracuje na wynos, to jednak przy Krupówkach, szczególnie w weekendy, przynosi to dochód. - Właściciel wszystkie koszty opłaca sobie z tarczy, nam płaci minimalne pensje, a z bieżących dochodów opłaca sobie wycieczki - mówi jeden z pracowników. W Zakopanem zdarzają się przypadki, że pracownicy dostają do podpisania listę płac, na której widnieje wynagrodzenie na poziomie najniższej krajowej pensji. Na cały etat to ok. 2800 złotych brutto, tymczasem pracownicy dostają na przykład 900 czy 1000 złotych. - Godzimy się na to, bo straszy się nas zwolnieniem - tłumaczy jeden z pracowników.

- O takich sytuacja mówiłem już kilka miesięcy temu. Znam wiele osób, które od pracodawcy dostały ultimatum: albo godzisz się na 1/8 etatu, albo dziękujemy, gdy tymczasem firma, w której pracują, otrzymuje kilkaset tysięcy złotych od rządu - zaznacza Gerard Wolski reprezentujący "Wolnych przedsiębiorców", od początku krytykujący rządową politykę. Jego zdaniem cała rządowa pomoc została źle zorganizowana, bo trafia głównie do "grubych biznesowych ryb", a zwykli pracownicy nie mają co włożyć do garnka. - Wiele osób podpisuje takie wewnętrzne lojalki, że godzą się na obniżenie pensji, a w zamian będą miały zagwarantowaną pracę po otwarciu biznesów. Mało kto nie przyjmuje takiej propozycji i idzie z tym do sądu - mówi Gerard Wolski. Jego zdaniem rządowe pieniądze są rozdawane tym najbogatszym, mają służyć rządowej propagandzie sukcesu, a biedni pracownicy cierpią na brak podstawowych środków do życia.

W aktualnym papierowym wydaniu Tygodnika znajdziecie rozmowę na ten temat z Pawłem Borysem, prezesem Polskiego Funduszu Rozwoju, który mówi m. in. o tym, ile zostało zgłoszonych nieprawidłowości, na co można dokładnie wydać pomoc. 

Paweł Pełka