Z tych wyższych Everestów czasem rezygnowałem, ale jestem zadowolony, bo spełniłem się w tym, co robiłem - mówi Apoloniusz Rajwa, nasz redakcyjny kolega, człowiek wielu pasji, zawodów, człowiek gór, który właśnie napisał autobiografię zatytułowaną "Mój Everest".

- Książka nosi tytuł "Mój Everest". Czym jest dla ciebie tytułowy twój Everest?

- Tytuł wymyślił mój wydawca Staszek Kalita. Sam miałem pomysły na tytuł typu "Spowiedź generalna" czy "Niedokończony życiorys". Zgodziłem się jednak na zaproponowany przez Staszka tytuł. Każdy człowiek ma swój Everest. Moje Everesty są z dość niskich półek. Naukowy to tylko magisterium, nie udało mi się zrobić doktoratu. Everest górski też niski, bo liczy 5000 metrów n.p.m., jaskiniowy z kolei to tylko 1000 metrów pod powierzchnią ziemi. W konkurencjach lekkoatletycznych, które kiedyś uprawiałem, też nie biłem rekordów przez moje warunki fizyczne.

- Skąd pomysł na autobiografię?

- Pewnie ta książka nie powstałaby, bo wcale nie miałem zamiaru jej napisać. Zadzwonił jednak do mnie ktoś i powiedział "Dzień dobry, panie profesorze". Od razu wiedziałem, że to musi być któryś z moich byłych uczniów. Rzeczywiście, był to właśnie Staszek Kalita, który 35 lat temu w Kuźnicach zdawał maturę pod moim okiem. Teraz razem z kolegą Waldkiem Sokołowskim, który chodził do tej samej klasy, wpadł na pomysł zrobienia o mnie książki. Stwierdziłem, że to nie ma sensu, przecież nie mam jakichś wielkich osiągnięć. Zaczęli mnie jednak namawiać. Początkowo miał to być album. Przemyślałem przez miesiąc sprawę i stwierdziłem, że album ze zdjęciami nie ma sensu, że napiszę szczerą autobiografię, w której nie będę niczego ukrywać.

- Jak książka powstawała?

- Od września do czerwca napisałem 50 rozdziałów. Oddałem im je i powiedziałem: zróbcie selekcję, wybierzcie z tego to, co najciekawsze. Tak powstała książka, która pokazuje całe moje życie. Okazało się jednak, że materiału jest za dużo. Dlatego podzieliśmy autobiografię na dwie części. Pierwsza kończy się na 1970 roku. Opisuję w niej czasy szkolne, studenckie, całą moją pracę na Kasprowym Wierchu. Ostatni rozdział ma tytuł "Zostałem magistrem - doktoratu nie zrobiłem". Druga część zacznie się od mojej fascynacji jaskiniowej.

- Jesteś człowiekiem wielu pasji. Jeśli miałbyś wybrać jedną z nich, to co by to było?

- Cały mój życiorys związany jest z górami. Miałem kiedyś nawet prezentację zatytułowaną "Góry moją pasją i przeznaczeniem". Od początku fascynowały mnie właśnie góry i gdy w 1947 roku zobaczyłem pierwszy raz Tatry, od razu się w nich zakochałem. Zacząłem się wspinać, na początku na dziko, nie należałem do żadnego klubu taternickiego. To był taki romantyczny początek, ale zrobiłem wtedy kilka dróg o najwyższym stopniu trudności. To było takie turystyczne taternictwo.

- Na okładce jest tatrzański szczyt Mnich. Dlaczego akurat ten?

- Mnich jest symbolem przewodnictwa tatrzańskiego, jest na przewodnickiej blasze, a przewodnikiem jestem prawie 60 lat. To jest zresztą zdjęcie zrobione na moje 80. urodziny. Jestem na szczycie z Zosią Szwajnos i Andrzejem Miklerem. To było zamknięcie mojej drogi górskiej, która też zaczęła się na Mnichu zaraz po maturze w 1952 roku. Ten Mnich stanowił więc klamrę całego mojego życiorysu.

- Czy jest coś, czego po latach żałujesz, co chciałbyś zmienić?

- Zawsze jest coś do poprawienia w  życiorysie. Nie wszystkie marzenia się spełniły. Miałem na przykład brać udział w trwającej pół roku wyprawie w Andy. Zrezygnowałem, bo większą wartością była rodzina, miałem małe dzieci. Gdybym pojechał, nie miałbym później pracy, nie miałbym dokąd wrócić. Przemyślałem sprawę i zostałem. Z wielu takich wyższych Everestów rezygnowałem na rzecz rodziny, spokojniejszego życia zamiast ryzyka. Jestem z tego zadowolony, bo w tym, co robiłem, i tak się spełniłem.

- Gdzie można kupić twoją autobiografię?

- Książkę można kupić na Allegro, promocja w Zakopanem zapowiadana jest na wrzesień. To książka głównie dla moich przyjaciół, dla ludzi, którzy mnie znają.   

p