We wtorek przez półtorej godziny zaproszeni przez nas goście, w ramach internetowej debaty mówili o Zakopanem. Poniżej zapis wypowiedzi Macieja Pinkwarta, który mówił o problemach komunikacyjnych, kulturze i micie Zakopanego.

Maciej Pinkwart:

Trudno mi się tutaj jakoś poczuć śmietanką zakopiańską z uwagi na fakt, że po trzydziestu paru latach zniknąłem z Zakopanego i obserwuję to miasto z dołu, z Nowego Targu, Poczucie dystansu wzmaga odpowiedzialność a jednocześnie uwalnia od pewnych kłopotów. No i tak to też na Zakopane patrzę.

Wysłuchałem z takim smutkiem wypowiedzi pana Krupy z uwagi na fakt, że sam jestem dziardejsem i absolutnie protestuję przeciwko temu, że młodzi ludzie uciekają z Zakopanego. Starzy uciekają z Zakopanego również tak na przykład jak ja.  Poza tym nie wiem co złego jest w fakcie, że będziemy mieli fajną stodołę. Ja pamiętam, że z czasów studiów, był to jeden z najlepszych klubów studenckich. Bo jeżeli coś co się odbywa w stodole, to nie musi być od razu dziadostwo. Można zrobić tam fantastyczne rzeczy tak jak robiliśmy w tamtych czasach studenckich właśnie w stodole.

Co zaś się tyczy udziału telewizji  w naszych poczynaniach zakopiańskich, to pragnę tylko tak z pewnego dystansu przypomnieć, że projekt zaangażowania telewizji do organizowania sylwestra w Zakopanem jest dość stary i zgłosił go radny zakopiański pan Zbigniew Szczerba za czasów kadencji gdy burmistrzem był pan Janusz Majcher.

To, że w Zakopanem znakomita większość dobrych inicjatyw realizowana jest w sposób karykaturalny, to być może jest niedobór jodu, który tutaj występuje z nadmiarem alkoholu i seksualności wsobnych ale to już jest jakby sprawa inna. Proszę państwa zapewne część z państwa być może wie, że w sowich książkach zajmuję się przeszłością Zakopanego. W swoich felietonach zajmuje się teraźniejszością nie tylko  zresztą Zakopanego, natomiast w głębi ducha chciałbym przestać się tym zajmować i zacząć realizować, raczej nie, żeby ktoś realizował moje marzenia. A marzenia zwykle nie są oparte na jakiś podstawach czy to realistycznych, czy to finansowych więc pozwólcie proszę, że będę się trzymał z daleka od tych realiów i pozwolę sobie powiedzieć o pewnych sprawach, które na pewno nie zostaną za mojego życia zrealizowane. Ale cóż były warte prognozy, gdyby dotyczyły wyłącznie przeszłości. Zastanówmy się nad przyszłością  nie patrząc na takie drobiazgi jak dzień dzisiejszy.

Przede wszystkim chciałbym powiedzieć państwu rzecz, którą powtarzam od pewnego czasu przypominając, że Zakopane nie jest miastem starym. Zakopane ma szalenie mało zabytków, które naprawdę są wartościowe. W dodatku największym nieszczęściem jakie Zakopiańczyka może spotkać, to odziedziczyć stary dom po rodzicach, dziadkach. Oczywiście on może ładnie wyglądać, świetnie się prezentuje na stronach internetowych jeżeli jest z tym związany jakiś biznes. Natomiast jeśli zwyczajny człowiek mieszka w domu, który miał nieszczęście odziedziczyć po przodkach, to jest to zwykle dom drewniany, stary, zrujnowany, do którego owszem władze zmuszają niekiedy właścicieli do remontu, jednak rzadko kiedy partycypują w tym remoncie zarówno merytorycznie jak i przede wszystkim finansowo.  Wydaje mi się, że jest to bardzo skomplikowany sposób popełniania samobójstwa na raty jeśli posiada się zabytkowy dom. Oczywiście są w Zakopanem ważne placówki, które powinny być chronione w znaczny sposób lepiej jak to jest teraz ale jeżeli coś w ustawodawstwie zabytkowym nie ulegnie zmianie, to najprawdopodobniej będzie to wyglądało w ten sposób, że coraz więcej będzie pożarów spowodowanych przez nieznanych sprawców, modły w kościele będą zanoszone o coraz silniejszy wiatr niż wiatr halny. W efekcie spośród zabytków w Zakopanem pozostaną tylko te, których właściciele mają inne domy poza Zakopanem, w Krakowie, Warszawie, czy na wyspach Kanaryjskich. Zostanie Dom Pod Jedlami, zostanie Witkiewiczówka, zostanie urząd miejski w Zakopanem, który już powoli zaczyna być zabytkiem, zabytkiem działania władz Zakopanego, kiedy to , jak by to powiedzieć złamano prawo ochrony Równi Krupowej budując dom  magistratu zakopiańskiego właśnie na Równi Krupowej.

Ale może zajmiemy się na moment czymś co Maciek tak poruszył, no właściwie tak sygnałowo sprawami kultury. Myślę, że musimy odkopać takich  pomysłów  z dziedziny kultury , które już przed laty były nie do realizacji. Mam tu na myśli przede wszystkim sprawy lokalowe dla najważniejszej moim zdaniem części Muzeum Tatrzańskiego jakim jest archiwum i biblioteka tego muzeum. Kiedy otwarto gmach muzeum w latach dwudziestych już wtedy jego dyrektor narzekał, że jest ten budynek za ciasny. Biblioteka muzeum jest jedną z najważniejszych instytucji naukowych w naszym mieście. Biblioteka Publiczna w Zakopanem jest nie mniej ważna. Jest trzecia biblioteka i archiwum Tatrzańskiego Parku Narodowego. Wszystkie te trzy placówki powinny otrzymać znakomite, dobrze położone  i wyposażone w dobre parkingi placówki  a zbiory powinny być zdigitalizowane i dostępne publicznie dla wszystkich. Jedna sprawa, która pojawia się we wszystkich kampaniach wyborczych od dziesiątków lat, to jest sprawa budowy sali koncertowej no i sali kongresowej zarazem w Zakopanem. Póki tego nie będziemy mieli, możemy zapomnieć o wysokiej kulturze w Zakopanem. 

Owszem możemy realizować wspaniałe piękne koncerty kameralne, tylko one nigdy nie podniosą naszej kultury wyżej niż jest ona w chwili obecnej. Zwłaszcza teraz kiedy dowiedzieliśmy się nawet problemy ma znakomite  Stowarzyszenie im. Karłowicza  z organizacją koncertów w kościele, gdzie były największe możliwości prezentacji muzyki symfonicznej w Zakopanem. Tak jeszcze do tych spraw kultury jeszcze jest taki drobiazg może tylko hasłowo 2012r., proponowaliśmy na łamach Tygodnika Podhalańskiego stworzenie muzeum Stanisława Ignacego Witkiewicza. To muzeum koniecznie powinno powstać, ponieważ jeżeli będziemy w dalszym ciągu zapominać, że mamy taką osobowość i osobistość do pokazania w Zakopanem, to naprawdę nie mamy o czym mówić w dziedzinie promocji i kultury w Zakopanem. Dodam jeszcze do tego co mówiłem o zabytkach, chcę powiedzieć, że jeżeli zabytków nie mamy zbyt wiele ważnych, to mamy przede wszystkim tradycję kulturową Zakopanego. Mit Zakopanego działał przede wszystkim na artystów i twórców rozmaitego rodzaju, jeśli tym się nie będziemy chwalić, to naprawdę nie mamy się czym pochwalić. 

Na koniec sprawa z nie mojej branży, chociaż jestem od stu lat kierowcą i doznaję skutków tego faktu. Mianowicie chcę powiedzieć o tym co pan Krupa tutaj zasygnalizował: kwestia budowy zakopianki i parkingu. Owszem, zakopianka została zamknięta na granicy Nowego Targu, co oczywiście jest sprawą znaną każdemu jak ktoś trzymał w ręku lejek. Będziemy wjeżdżać do Zakopanego od strony Krakowa szeroką, wspaniałą i zachęcającą do jazdy czteropasmową drogą ekspresową a ona w pewnym momencie zwęzi się jak lejek i korki będą jeszcze większe niż są teraz. A jak już ktoś pokona ten lejek, to przyjedzie do Zakopanego gdzie nie ma się jak poruszać,  nie ma gdzie zaparkować i praktycznie powinien samochód zostawić no ale nie robimy tego nigdy i poruszać się na piechotę. Jeżeli nie zejdziemy pod ziemię  z parkingami nic z tego dobrego nie będzie. Jeżeli parkingi podziemne nie będą dominować w Zakopanem będziemy mieli coraz gorszą sytuację środowiskową i komunikacyjną.

I na koniec zupełnie moim odlecianym marzeniem, możecie mnie wyłączyć po tym co powiem, ale pewnie tego nie zrobicię. Myślę, że gdzieś tam w dalekiej przyszłości, którą będą realizować moje wnuki a może i prawnuki. Powinniśmy zejść z całym ruchem komunikacyjnym Zakopanego w podziemia. Przypomnijcie sobie francuską dwudziestą pierwszą ulicę La Défense. Na powierzchni poruszają się tylko ludzie piesi, jedyne pojazdy jakie tam są, to są pojazdy dziecięce, które popychają młode mamusie i babcie. Wszystko, metro, autobusy, samochody poruszają się wyłącznie pod ziemią, Wyobraźcie sobie takie Zakopane, w którym nie ma samochodów, nie ma komunikacji na wierzchu, gdzie rosną kwiaty i drzewa i ludzie mogą korzystać z czystego powietrza.

Poniżej zapis całej debaty: