Całe Podhale stawiło się na dzisiejszych uroczystościach pogrzebowych w Zakopanem. - To chyba ostatnia tego formatu postać - słychać było wśród oczekujących na cmentarnych alejkach zakopiańczyków. Prawdziwe tłumy pożegnały doktora Wincentego Galicę, jednego z najwybitniejszych mieszkańców Stolicy Polskich Tatr.

::attachment{"type":"gallery", "template":"thumb3", "item_id":"8968"}

W Kościele Św. Rodziny o godz. 13 odprawiono żałobną Mszę Święta. Księża, przedstawiciele lokalnych samorządów, Związku Podhalan i wielu organizacji wyliczali zasługi, jakie dla lokalnej społeczności, a także kraju miał zmarły doktor Wincenty Galica.

Po Mszy Świętej potężny kondukt żałobny odprowadził trumnę na Nowy Cmentarz przy ul. Nowotarskiej. Melodie grane przez orkiestrę dętą słychać było już z daleka. Przy wejściu na cmentarz zgromadziło się sporo zakopiańczyków, którzy nie mogli uczestniczyć we mszy świętej. Wielu zamiast kwiatów - zgodnie z prośbą najbliższej rodziny - pieniądze przeznaczyło na hospicjum Jezusa Miłosiernego albo na powodzian poszkodowanych przez kataklizm.

Wincenty Galica całe swoje życie poświęcił działalności na rzecz góralszczyzny i Podhala. Odszedł 21 maja w Zakopanem.

Urodził się w Zakopanem na Chramcówkach, w domu dziadków Ustupskich Kubecków. – Byłem najmłodszy w domu, więc traktowali mnie jak lalkę – wspominał przed laty. Mama jubilata marzyła, aby jej syn został księdzem, dlatego po skończeniu szkoły powszechnej wysłała go do gimnazjum w Krakowie, które prowadzili misjonarze.

– Mimo wysokiego poziomu nauczania, jakoś ta szkoła mi nie pasowała – wyznał pan Wincenty. Szkołę ukończył w Zakopanem.

Niedługo po maturze przyszedł czas na wojsko. Wincenty Galica trafił do podhalańczyków. W latach 1938–39 odbył służbę wojskową na Dywizyjnym Kursie Podchorążych Rezerwy przy 4 Pułku Strzelców Podhalańskich w Cieszynie. Później został przydzielony do 1 PSP w Nowym Sączu. Ważnym okresem w jego życiu był czas drugiej wojny światowej. Już od września 1939 roku uczestniczył w wielu działaniach wojennych. Trzykrotnie udało mu się uciec z sowieckiej niewoli w pobliżu Lwowa, a potem z transportu jenieckiego w okolicy Mszany Dolnej.

Od stycznia 1940 roku był uczestnikiem Ruchu Oporu w Zmilitaryzowanej Służbie Łączności Zagranicznej. – Byłem łącznikiem kurierem na odcinku Zakopane – Kraków i Zakopane – Warszawa. Były też przerzuty z Zakopanego do Budapesztu – tłumaczył Wincenty Galica.
W sierpniu 1941 roku został aresztowany przez gestapo w Poroninie.

Przebywał w więzieniach w „Palace” w Zakopanem, a następnie w Tarnowie, skąd 24 marca 1942 roku został przewieziony do obozu w Auschwitz-Birkenau. Wincentego Galicę wraz ze współtowarzyszami niedoli przydzielono do bloku nr 19. Wszyscy dostali przydział do pracy w komandzie Buna Werke.

Były to roboty ziemne pod budowę przyszłego zakładu do wytwarzania benzyny syntetycznej. W jedenastym dniu pracy pan Wincenty zachorował na zapalenie płuc i został przewieziony na leczenie do szpitalnego bloku, gdzie pracowali zakopiańscy lekarze. Nie wrócił już do pracy w komandzie Buna Werke. Jego serdeczny przyjaciel z Warszawy, który był vorarbeitrem w kartoflarni, załatwił mu pracę w grupie sprzątaczy obozu.

Dostawał też od niego codziennie miskę zupy. W czerwcu 1942 roku Wincenty Galica został przewieziony do obozu KL Mauthausen, a stamtąd do obozu Gusen, do pracy w kamieniołomach. – W maju 1945 roku w okolicy Schwerina wyzwolili mnie z niewoli Kanadyjczycy – wspominał. Rok później wrócił z Lubeki do Polski. Rozpoczął studia na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jagiellońskiego. Trzy lata pracował w Instytucie Onkologii w Krakowie. Gdy nadarzyła się okazja, wrócił do Zakopanego, gdzie wiele lat pracował jako radiolog.

Wincenty Galica całe swoje życie poświęcił działalności na rzecz góralszczyzny i Podhala. Był współzałożycielem Związku Podhalan. Pełnił w nim różne funkcje, m.in. w latach 1973-1975 prezesa Zarządu Głównego. Był inicjatorem i organizatorem Roku Orkanowskiego, a także wielu innych uroczystości związkowych. Dzięki jego staraniom została przebudowana Biała Izba Związku Podhalan w Zakopanem.

W 1970 roku włączył się do akcji wykupu i przekazania zakopiańskiej willi „Atma” na Muzeum Karola Szymanowskiego. Na początku lat dziewięćdziesiątych wspólnie z Marianem Polaczykiem i Władysławem Szepelakiem urządził w byłej siedzibie gestapo w Zakopanem Muzeum Męczeństwa „Palace”, którym opiekował się do ostatnich dni życia. Pracował na rzecz ratowania zakopiańskich zabytków. W połowie lat 80. był jednym z założycieli Podhalańskiego Oddziału Towarzystwa Opieki nad Zabytkami.

Wincenty Galica został uhonorowany wieloma prestiżowymi odznaczeniami, m.in.: Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski i Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, Krzyżem Walecznych i Krzyżem Armii Krajowej. Posiadał status pokrzywdzonego. Był też laureatem dorocznej nagrody „Lutecja 2005”, przyznawanej przez Polskie Stowarzyszenie Autorów, Dziennikarzy i Tłumaczy w Europie i Honorowym Członkiem Związku Podhalan.
Mimo sędziwego wieku, niemal do końca brał czynny udział w życiu Zakopanego. Zabierał głos w sprawach istotnych dla regionu.

Zmarł 21 maja w Zakopanem. W październiku tego roku skończyłby 94 lata. Został pochowany 26 maja na cmentarzu przy ul. Nowotarskiej.
Jolanta Flach, rav