Pracownicy zakopiańskiego PKS-u od kilku miesięcy nie otrzymują pensji. Żyją z kredytów, pożyczek u znajomych.

– Wiadomo było, że to tak się skończy. Prywatyzacja PKS-u postawiła wszystko na głowie. Kupiła nas prywatna firma dla terenów pod developerkę. Na transporcie im nie zależy – twierdzi jeden z kierowców. Gdy rozmawialiśmy z nim dwa tygodnie temu, nie miał wypłaty od lutego Podobnie jak inni, nie chce upubliczniać swojego nazwiska. Boi się o reperkusje ze strony szefostwa. – To chyba jedyne przedsiębiorstwo tego typu w Polsce, sprzedane w całości. Teraz to prywatny folwark. Jak nas spółka kupiła, nikt tego nie konsultował z nami, związki zawodowe to fikcja, przewodniczący trzyma z prezesem – twierdzi. Twierdzi, że ugoda podpisana w imieniu pracowników, o której nie mieli pojęcia, pozbawiła ich dodatków stażowych, delegacji.

Brak wypłat to nie jedyny problem spędzający załodze sen z oczu. – Nagminnie przekraczamy czas pracy – mówi inny z kierowców. – Na dłuższych trasach powinno być 2 kierowców na podmianę, a tak jest tylko na trasie do Kołobrzegu. Musimy brać fikcyjne urlopy – mówi. – Dziś rano wróciłem z trasy, a po południu znowu jadę – dodaje. – Autobusy są niesprawne, mechanicy zostali pozwalniani, szefostwo chyba ma układy z policją, że nas nie kontrolują – dodaje.

Kierowcy mówią, że czują się zastraszeni przez prezesa. Boją się upominać o pieniądze. Twierdzą, że łamią przepisy, bo boją się przeciwstawić. – Tych, co donoszą, siedzą cicho – prezes faworyzuje. Mają lepsze autobusy, lepsze trasy, premie – twierdzi jeden z pracowników.

Twierdzą, że podchodziliby inaczej do problemów spółki, gdyby nie lekceważący stosunek prezesa do załogi. – Praktycznie prezes nie ma z nami kontaktu, Jest dla nas nieuchwytny, nie odbiera telefonów, nie ma go dla nas w biurze – mówi jeden z kierowców.

– Od marca nie dostałam pensji – gdy zaczęłam się upominać o pieniądze, zostałam zwolniona. Na kredyt nie mogę liczyć, znajomi ratują mnie pożyczkami – opowiada jedna ze zwolnionych kobiet. – Po ponad 20 latach zarabiałam 1300 zł.
Nieregularne wypłaty zaczęły się już we wrześniu ubiegłego roku. Najpierw były to kilkudniowe opóźnienia, potem coraz dłuższe. Od kilku miesięcy ludzie zostali zupełnie bez wypłat. – Nie miałem z czego zrobić świąt, wstydziłem się już pożyczać, bo nie miałem z czego spłacić poprzednich długów – opowiada jeden z kierowców. – Ludzie mieli komunie, chcieliby wysłać dzieci na wakacje. Nie ma za co – wtrąca inny.

Dawniej w firmie działały dwa związki – „Solidarność” i związki branżowe kierowców. W listopadzie zeszłego roku zostały zlikwidowane, a w ich miejsce powstał oddział warszawskiego Niezależnego Związku Zawodowego Kierowców. Przewodniczącym w Zakopanem został Andrzej Karpiel. Na rozmowę z Tygodnikiem Podhalańskim nie dał się namówić.

Pracownicy zarzucają mu, że trzyma stronę prezesa. Twierdzą, że warszawska centrala tych związków nic nie wiedziała o ich problemach.

Pracownicy PKS-u oddają sprawy do sądu pracy. Pierwsi już wygrali.

2 lipca była w firmie Państwowa Inspekcja Pracy, która stwierdziła, że 62 pracowników nie otrzymało wynagrodzenia od lutego do kwietnia. Pracodawca otrzymał nakaz wypłaty z rygorem natychmiastowej wykonalności.

1 lipca zakopiański PKS przeszedł kolejną reorganizację. Dworzec został oddzielony od transportu. Dworcem zarządza nowa spółka – RDA Zakopane, kierowcy nadal podlegają pod spółkę PKS Zakopane. Z początkiem miesiąca wszystkie linie lokalne z wyjątkiem Nowego Targu zostały zawieszone, zostało tylko kilka dalekobieżnych linii – Kraków, Kołobrzeg, Jelenia Góra, Łeba, Łódź.

Sylwester Morańda, prezes spółki PKS Zakopane, twierdzi, że to kłopoty czasowe. Twierdzi, że zaległości są już spłacane, że pracownicy otrzymali ostatnio wynagrodzenia za kwiecień. 13 lipca ma być rekontrola PIP – jak zapewnia prezes – do tego czasu będą spełnione wszystkie nakazy inspekcji i nie będzie już zaległości wobec pracowników.

– Ograniczam działalność do tego, co mi się opłaca – tak tłumaczy reorganizację w PKS-ie. – Jest dzika konkurencja, nieuregulowane prawo, nie ma przetargów na linie. I dlatego nasza sytuacja jest taka ciężka – twierdzi. Zapewnia jednak, że nie dąży do likwidacji PKS-u w Zakopanem. – Nie mogę jednak dopłacać do biznesu. Stąd redukcja kosztów. Linie lokalne były nierentowne, dlatego zostały zlikwidowane. W ostatnich 4 miesiącach zwolniłem ok. 30 osób, zostało ok. 50. Kolejnych zwolnień nie planuję – mówi.

Zapytany, co mówi pracownikom, którzy przez kilka miesięcy nie otrzymywali pensji, odpowiada: – Na ogół wysłuchuję, niewiele mam do powiedzenia. To cena tych zmian. Też mam rodzinę – dodaje. Przyznaje, że nie zorganizował spotkania z pracownikami, podczas którego usłyszeliby o sytuacji spółki i jej planach. – Ale odbyłem wiele indywidualnych rozmów – twierdzi.

Oskarżeniom o zastraszanie pracowników czy zmuszanie ich do łamania przepisów stanowczo zaprzecza. – Niech dadzą mi nagranie, świadków – że kogokolwiek zastraszałem – mówi.

– A czy panią zmusiłby ktoś do łamania prawa? – odpowiada pytaniem na pytanie.

Beata Zalot