Minęło już prawie pół roku odkąd Rabka została pozbawiona głównego dojazdu.

::attachment{"type":"gallery", "template":"thumb3", "item_id":"105597"}

Wszystko zaczęło się od niepozornej rysy na asfaltowej nawierzchni ulicy Zakopiańskiej przy granicy Rabki i Chabówki. Na początku nikt nie przywiązywał większej wagi do uszkodzenia. Ale szczelina się szybko powiększała. Gmina zamknęła połowę drogi. Przy zwężeniu ruch odbywał się wahadłowo. Regulowała go sygnalizacja świetlna. W tym samym czasie na położonym za murem oporowym, kilka metrów niżej torowisku kolejowym trwały roboty ziemne. Postronni obserwatorzy nie mieli wątpliwości, że pękająca droga i głębokie wykopy poniżej muszą się ze sobą wiązać. Gdy szczelina w asfalcie przekształciła się w wyraźne pęknięcie - władze miasta postanowiły skonsultować się z Nadzorem Budowlanym. Powiatowy Inspektor uznał, że zagrożenie osunięciem ziemi jest bardzo wysokie i nakazał natychmiastowe zamknięcie uszkodzonego odcinka. Tym sposobem od jesieni ubiegłego roku Rabka została pozbawiona głównego dojazdu. Aby dostać się do centrum miasta należy przejechać wąską, stromą i wiecznie zakorkowaną ulicą Kilińskiego, ewentualnie nadrobić kilkanaście kilometrów, przejechać przez Skomielną Białą i dojechać do Zdroju od północy - ulicą Sądecką. To spory komunikacyjny problem dla Rabki, całkiem sporej miejscowości turystycznej, z wieloma atrakcjami, pensjonatami. Znanego uzdrowiska dziecięcego z sanatoriami i specjalistycznymi klinikami.

Kiedy się to skończy

- Faktycznie ludzie są coraz bardziej zniecierpliwieni. Bardzo często trafiają do mnie, bo przecież ja jestem radną i ich reprezentuję - podkreśla Dorota Majerczyk, radna z Chabówki - miejscowości, która skutki odcięcia od centrum gminy odczuwa bodaj najbardziej. - Rozmawiam z ludźmi, którzy muszą codziennie dojeżdżać do pracy, rozmawiam z właścicielami kilku sklepów w Chabówce, którzy się ledwie trzymają. Ludzie mają kłopoty z dojazdem do przedszkola - zaznacza radna. Przyznaje, że w tym momencie temat zerwanej drogi jest da społeczności lokalnej problemem numer jeden. Nic dziwnego, że właśnie ta tematyka pojawia się najczęściej wśród interwencji i interpelacji kierowanych do urzędu miasta. Najczęściej zadawane pytanie? Kiedy się to skończy.

Palowanie za miliony

- Fakt, ludzie przychodzą i pytają o drogę. Jedni są wyrozumiali, drudzy tracą cierpliwość, ale proszę zrozumieć, nasze możliwości są ograniczone. A mimo to robimy wszystko co tylko można i to bez jakiejkolwiek zwłoki, żeby ten dojazd przywrócić - zapewnia Leszek Świder. Burmistrz Rabki zaznacza, że sprawa jest wyjątkowo skomplikowana. - Próbowaliśmy się przekomarzać z nadzorem budowlanym, negocjować, żeby puścić ruch choćby jednym pasem, albo chodnikiem. Ale rozmowa z panią dyrektor była jak kubeł zimniej wody. Tłumaczyła, że to osuwisko może mieć fatalne skutki, że bez badań nikt nie może określić jego głębokości i zakresu. A zagrożone mogą być nawet położone w okolicy zabudowania. Z takimi argumentami raczej nie da się dyskutować. Dlatego skupiliśmy się na wypełnianiu zaleceń nadzoru - zaznacza rabczański burmistrz.  

Zalecenia nadzoru dotyczyły głównie wykonania ekspertyzy technicznej, która zdefiniowałaby rozmiary i zasięg osuwiska, określała zagrożenie i wskazała metody zabezpieczenia uszkodzonego miejsca. - Bez tych podstawowych danych z badań geologicznych nie wiemy dosłownie nic. Nie można podejmować żadnych decyzji a już na pewno nie tych dotyczących przywrócenie ruchu - podkreśla Gabriela Przystał, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Nowym Targu. Szefowa Nadzoru nie chce zbyt wiele mówić o możliwych scenariuszach. Wszystko będzie zależeć od wyników dociekań ekspertów. Na pewno uszkodzoną drogę trzeba będzie zabezpieczyć. To będą bardzo kosztowne roboty. Jeśli los będzie łaskawy i okaże się, że uszkodzenia nie sięgają zbyt głęboko - wzmocnienie osłabionego zbocza betonowymi palami może kosztować kilka milionów i potrwać kilka miesięcy. Jednak scenariusz gorszy zakłada konieczność budowania dodatkowych umocnień. Wymiany części poruszonego przez ruchy osuwiskowe gruntu. Wówczas kosztorys może urosnąć do kilkunastu milionów i szanse na zakończenie robót jeszcze w tym roku zmaleją drastycznie. - Samorząd ma wyznaczony graniczny termin na przygotowanie ekspertyzy technicznej do końca maja - zaznacza szefowa nadzoru.

Gmina ciuła

Burmistrz Leszek Świder zapewnia z kolei, że samorządu nie trzeba przynaglać. - Prace ekspertów są już poważnie zaawansowane, myślę, że dokument będzie gotowy w ciągu miesiąca - zapowiada Leszek Świder, zapewnia przy tym, że samorząd intensywnie stara się o pozyskanie środków na naprawę uszkodzenia. - Mamy obiecaną pomoc z Ministerstwa Spraw Wewnętrznych na poziomie 80 procent kosztów inwestycji. Jednak jak nietrudno wyliczyć w wypadku gdy koszty sięgną 18 milionów, to nasz 20-procentowy wkład też będzie ogromną kwotą. Musimy te pieniądze znaleźć we własnym budżecie - zaznacza burmistrz. Dodaje jednocześnie, że po wstępnych konsultacjach z projektantami udało się uzyskać zapewnienie, że z ekspertyzą w ręce - wykonanie projektu i uzyskanie niezbędnych pozwoleń będzie już niezbyt długotrwałą formalnością.

Zdaniem burmistrza wciąż jest szansa by dojazd do Zdroju przywrócić jeszcze w tym roku. Samorząd zamierza się też skupić na wyegzekwowaniu części potrzebnych środków od PKP. - Koleje twierdzą konsekwentnie, że osunięcie nie ma nic wspólnego z robotami, które prowadzili przy torowisku. My oczywiście jesteśmy zupełnie innego zdania - zaznacza rabczański burmistrz.

mk