Sąd administracyjny utrzymał w mocy orzeczenie, na podstawie którego w 1948 roku komuniści przejęli zakład uzdrowiskowy dr Kazimierza Kadena w Rabce.

Minister zdrowia dwukrotnie rozpatrywał wniosek spadkobierców uzdrowiska. Dwukrotnie też stwierdzał nieważność orzeczenia swego poprzednika z 1948 roku. Na podstawie tego aktu prawnego komunistyczne władze znacjonalizowały Zakład Uzdrowiskowy rodziny Kadenów.

Od decyzji ministra konsekwentnie odwoływały się rabczańskie władze, a także przedstawiciele Górnośląskiego Ośrodka Rehabilitacji Dzieci i Uzdrowiska Rabka SA. Ostatnie odwołanie trafiło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który podczas poniedziałkowego posiedzenia decyzję ministra uchylił, utrzymując w mocy akt prawny z końca lat czterdziestych.

- Uzasadnienie wyroku jest bardzo niejasne. W każdym razie sąd nie zakwestionował zasadności decyzji, a jedynie - wytknął uchybienia formalne - relacjonuje Jan Wieczorkowski, jeden z spadkobierców fortuny Kadenów.

Wieczorkowski nie kryje rozczarowania stanowiskiem WSA. - Ministerstwo Zdrowia równocześnie z naszym rozpatrywało też wnioski dawnych właścicieli zakładów uzdrowiskowych w Szczawnicy i Żegiestowie. W tamtych dwóch sprawach orzeczenie zostało uchylone.

Decyzja się już uprawomocniła. Nie wiem, dlaczego nas sąd potraktował inaczej?

Od poniedziałkowego wyroku spadkobiercy mogą się odwoływać do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Mogą także ponownie w ministerstwie starać się o unieważnienie orzeczenia z `48 roku.

- Jeszcze nie wiem, którą z możliwości wybierzemy. W przyszłym tygodniu będziemy na ten temat rozmawiać z naszymi prawnikami - zaznacza Jan Wieczorkowski.

Majątek zakładu uzdrowiskowego, należącego przed wojną do Kadenów i Wieczorkowskich, tworzyły rozległe grunty (w sumie ponad 60 hektarów) położone między potokami Słonką i Poniczanką (dzisiejsze ścisłe centrum Rabki), kilkadziesiąt pensjonatów, łazienki, źródła solankowe, elektrownia, stacja pomp, wodociągi.

Zgodnie z wyceną sporządzoną przed wojną dla Krakowskiego Towarzystwa Ubezpieczeniowego, wartość zakładu przekraczała 1,2 miliona ówczesnych złotych.

W marcu 1948 roku cały ten majątek przeszedł na własność państwa. W słynnym \"orzeczeniu\" Tadeusz Michejda, ówczesny minister zdrowia, zaliczył zakład uzdrowiskowy do \"podstawowych gałęzi gospodarki narodowej\" i przekazał go w zarząd Przedsiębiorstwa Państwowego \"Polskie Uzdrowiska\" (dzisiejsze Uzdrowisko Rabka SA).

W późniejszych latach część dawnych dóbr Kadenów i Wieczorkowskich stała się także własnością Instytutu Gruźlicy i GORD. Kilka pensjonatów jest dziś w zarządzie gminy.

Marek Kalinowski