W piątek w nowotarskiej Bursie Gimnazjalnej z ostatnim tegorocznym wykładem w ramach stałego cyklu „Wieczorne spotkania w Bursie Gimnazjalnej z historią, kulturą i tradycją w tle” wystąpiła Małgorzata Wierzbicka-Wójtowicz z Muzeum im. Orkana w Rabce. Prelekcja dotyczyła meteorologii ludowej, czyli elementów dawnej wiedzy o świecie, kosmosie i człowieku.

::attachment{"type":"gallery", "template":"thumb3", "item_id":"30581"}

W trakcie swojego wystąpienia prelegentka odpowiadała  m.in. na pytania: w jaki sposób działał gwiezdny zegar, dlaczego nie wskazywano tęczy palcami oraz co wróżyć miała wyjątkowa leniwość zwierząt hodowlanych? Meteorologia ludowa - jak podkreślała - to jedna z gałęzi tradycyjnej wiedzy o wszechświecie. Służyła ona społecznościom rolniczym do przewidywania nadchodzącej pogody i urodzaju. 

Wierzbicka-Wójtowicz wspomniała także o ludowej wizji świata i jego elementach oraz dawnej wiedzy o samym człowieku. Nie zabrakło także informacji o tym, w jaki sposób wyobrażano sobie słońce, księżyc i gwiazdy oraz jaką rolę im przypisywano. Przedstawione zostały również wyobrażenia o naturze zjawisk atmosferycznych panujące wśród dawnych mieszkańców zagórzańskich wsi, a także przypowieści i przysłowia ludowe o pogodzie.

Na zakończenie tradycyjnie wywiązała się ciekawa dyskusja oscylująca wokół problematyki wierzeń ludowych i postaci z nimi związanych, jak choćby o płanetnikach. W tej części spotkania prelegentka przytoczyła relacje mieszkańców Rabki o lądowaniu na polach balonu, który uznali oni za „pojada”, a załogę za „ekipę” płanetników. 

Można by tę opowieść  uznać za przypowieść ludową, gdyby nie fakt, iż takie wydarzenie istotnie miało miejsce. Wspomniał o tym Robert Kowalski - prezes nowotarskiego oddziału Polskiego Towarzystwa Historycznego i organizator spotkań w bursie, informując, iż  21 lipca 1934 r. na polach w Rabce niespodziewanie wylądował balon pilotowany przez kpt. Hynka i por. Burzyńskiego. Lądowanie nastąpiło podczas lotu treningowego, jaki wykonywali przed międzynarodowymi zawodami o puchar Gordon-Benneta. Balon po lądowaniu bardzo szybko rozebrano i spakowano, celem odstawienia na stację kolejową w Chabówce. 

oprac. pd