Jan Studentowicz - legenda podhalańskiej „Solidarności”, współtwórca podziemnego pisma „Janosik”, będzie kolejnym Honorowym Obywatelem Miasta Nowego Targu. Dwa nowotarskie chóry - „Gorce” i „Echo Gorczańskie” otrzymają medale „Za szczególne zasługi dla miasta”.

::attachment{"type":"gallery", "template":"thumb3", "item_id":"35480"}

Uchwały podjęte mają zostać na najbliższej sesji, 7 listopada, choć przyznanie wyróżnień jest formalnością. W środę zebrała się Kapituła Honorowa, która wszystkie kandydatury - zaproponowane przez burmistrza Grzegorza Watychę - zaakceptowała jednogłośnie. 

Uzasadnienia przyznania odznaczeń poniżej.

Jan Studentowicz

Jan Wacław Studentowicz urodził się 25 czerwca 1937 roku w Nowym Targu. Syn Jana i Zofii z domu Handzel. Żonaty z Genowefą Górz, nauczycielką, córki: Magdalena (nauczycielka), Małgorzata (technik kaletnik), Agnieszka (nauczycielka). Jan Studentowicz rozpoczął swoją edukację w Szkole Podstawowej nr 1 w Nowym Targu. Naukę kontynuował w Liceum ogólnokształcącym im. Seweryna Goszczyńskiego w Nowym Targu. W latach 1956-1958 uczęszczał do Studium Nauczycielskiego w Piotrkowie Trybunalskim, a następnie, w latach 1964-1968, studiował na Wydziale Filozoficzno-Historycznym Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. 

Od 1958 roku nauczał historii i geografii w Szkole Podstawowej nr 2 w Nowym Targu, następnie historii w Szkole Podstawowej nr 5 w Nowym Targu. Pracował również jako wychowawca w internacie Liceum Ogólnokształcącego im. Seweryna Goszczyńskiego w Nowym Targu. W latach 1972-1975 pełnił funkcję Dyrektora Szkoły Podstawowej w Waksmundzie. Geografii uczył także w Liceum Ogólnokształcącym im. Seweryna Goszczyńskiego w Nowym Targu oraz w Szkole Podstawowej dla Pracujących. W 1981 roku został dyrektorem Szkoły Podstawowej nr 1 w Nowym Targu. W latach 1982-1988 nauczał geografii w Szkole Podstawowej nr 6 w Nowym Targu. W 1990 roku objął stanowisko dyrektora, a następnie w latach 1992-1995 starszego wizytatora w Delegaturze Oświaty w Nowym Targu.

Aktywnie działał jako członek: Związku Nauczycielstwa Polskiego (prezes ogniska przy Szkole Podstawowej nr 5 w Nowym Targu, członek Nauczycielskiego Związku Zawodowego „Solidarność”), Związku Harcerstwa Polskiego, Stronnictwa Demokratycznego, Klubu Inteligencji Katolickiej w Nowym Targu. W latach 1982-1989 współpracował w ramach nielegalnych struktur NSZZ „Solidarność” z redakcją podziemnego pisma „Janosik” oraz z grupą nauczycielską „Victoria” (misteria religijno-patriotyczne, prelekcje patriotyczne) i z grupą „Film” (wyświetlanie filmów religijno-patriotycznych). Grupa „Victoria”  zaczęła działać jesienią 1981 roku. Składała się głównie z nauczycieli Szkoły Podstawowej nr 1 w Nowym Targu, od początku kierował nią ks. Jerzy Leśko.  Grupa uczestniczyła w mszach św. wypełniając je muzyką i śpiewem. Formalną i symboliczną datę powstania „Victorii” przyjęto 13 maja 1982 roku, wtedy to grupa uświetniła mszę św. odprawianą w intencji Ojczyzny. Grupę cechowało bardziej zorganizowane działanie, do którego oprócz nauczycieli dołączyły też inne osoby spoza środowiska. Oprócz chóru, organizowano liczne spotkania, wycieczki, pielgrzymki, wystawiano misteria, wyświetlano filmy, głównie o tematyce religijnej, m.in. „Quo Vadis”, „Życie Jezusa”. Następnie w Klubie Inteligencji Katolickiej organizowano Tygodnie Kultury Chrześcijańskiej. Jan Studentowicz także prowadził prelekcje po mszach za Ojczyznę, na temat powstania warszawskiego, agresji sowieckiej 17 września 1939 roku. Z powodu braku informacji i nasilającej się propagandy przeciwko „Solidarności” Jan Studentowicz wraz ze Zbigniewem Krawczykiem postanowili rozpocząć druk materiałów, zawierających prawdziwe wiadomości i dodających ludziom otuchy. W maju 1982 roku został wydany w kilku egzemplarzach pierwszy numer „Janosika”. Magazyn był serwisem informacyjno-publicystycznym przeznaczonym dla członków i sympatyków NSZZ „Solidarność”. Stopniowo nakład „Janosika” wzrastał, a miejsce druku, ze względów bezpieczeństwa zaangażowanych osób zostało przeniesione do Krakowa. Od czerwca 1982 roku do 19 czerwca 1989 roku ukazało się 128 numerów „Janosika”. Formalnie pismo wydawane było co miesiąc, ukazywały się także wydania specjalne, m.in. poświęcone wizycie Ojca Świętego Jana Pawła II w Polsce.

Jan Studentowicz był współuczestnikiem ruchu „Pamięć”, zachowującego dla przyszłych pokoleń pamięć o wydarzeniach z okresu II wojny światowej. Został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, krzyżem „Za zasługi dla ZHP” oraz medalem od Rady Miasta Nowy Targ.

Mając na względzie całokształt działalności Jana Studentowicza na rzecz wychowania kolejnych pokoleń mieszkańców Nowego Targu w duchu patriotyzmu, a także rozpowszechnianie, w trudnych czasach systemu komunistycznego w Polsce, prawdy historycznej, wnoszę do Wysokiej Kapituły jak na wstępie. Szersze informacje o osobie i dokonaniach Jana Studentowicza zawarte są w kilku wydanych publikacjach dotyczących osób zasłużonych dla naszej Ojczyzny.

Chór „Gorce”

Miejski Nauczycielski Chór „Gorce” działa od 1952 roku. Jest zespołem amatorskim o wyraźnie określonym profilu artystycznym. Podstawę jego repertuaru stanowią pieśni inspirowane ludową muzyką Podhala, łączące specyfikę muzyczną tego regionu z wielogłosowym opracowaniem. W bogatym repertuarze chóru oprócz pieśni regionalnych opiewających piękno Tatr, Podhala i  Nowego Targu znajdują się liczne utwory sakralne, patriotyczne, okolicznościowe, dawne, współczesne kompozytorów, zarówno z Polski jak i z różnych stron świata.

W repertuarze Chóru znajdują się utwory inspirowane, m.in. muzyką regionalnych twórców: Jana Pasierba-Orlanda, Jana Kantego Pawluśkiewicza, Lucjana Kaszyckiego, Józefa Edmunda Witza i wielu innych.

Zarówno przez swój repertuar, jak i barwne góralskie stroje, chórzyści Chóru „GORCE” podkreślają swoją przynależność do Podhalańskiej Małej Ojczyzny, promując jej kulturę i rozsławiając imię nie tylko w Polsce, ale też w czasie licznych podróży i występów zagranicznych. Chór zwiedził i występował w 25 krajach europejskich, takich jak: Węgry, Francja, Rosja, Serbia, Ukraina, Rumunia, Grecja, Macedonia, Słowacja, Czechy, Portugalia, Luksemburg, Bułgaria, Belgia, Holandia, Austria, Niemcy, Bośnia i Hercegowina, Chorwacja, Andora, Litwa, Łotwa, Estonia, Włochy i Watykan, a także na kontynencie afrykańskim - Maroko. Koncertował także  w siedzibie Unii Europejskiej w Brukseli.

Szczególnie ważnymi wydarzeniami w życiu Chóru były spotkania z Ojcem Świętym Janem Pawłem II. Chór „Gorce” dwukrotnie pielgrzymował i śpiewał dla Ojca Świętego podczas audiencji w 1994 i 2000 roku. Wraz z innymi chórami śpiewał również podczas wizyt papieskich w Nowym Targu w 1979 roku, w Zakopanem i Ludźmierzu w 1997 roku, w Krakowie w 2002 roku.  W 2005 roku Chór oddał hołd Ojcu Świętemu Janowi Pawłowi II przy grobie w Watykanie.

Dyrygentami Chóru „Gorce” byli: Józef Grzybek, Władysław Kruszewski, Anna Dworska, Jan Szostek, Janina Glińska, a obecnie Chórem dyryguje Joanna Szczerba, asystuje Dorota Żmuda.

Prezesami Chóru byli: Eugeniusz Klin, Wojciech Szopiński, Anna Zając, Zofia Sokołowska, Krystyna Mikulska i obecnie Stanisław Kowalczyk.

Do najważniejszych osiągnięć należą: I miejsce Poznań (1969, 1972, 1987, 1989), Nagroda Specjalna Legnica Cantat (1986), Złoty Medal Katowice (1988), I miejsce Senica (Słowacja) (1994), I miejsce w Modling (Austria) (1998), Złoty Medal w Jałcie (2004), I miejsce na Festiwalu Balkan-Folk-Fest w Bułgarii (2009), obecnie Chór oczekuje na wyniki uczestnictwa w Festiwalu Balkan-Folk-Fest „Złote Piaski” Bułgaria 2016. W 2013 roku Burmistrz Miasta Nowy Targ nadał Chórowi tytuł Ambasadora Miasta Nowego Targu.

Chór wydał kilka kaset magnetofonowych i płyt CD z własnymi utworami. Współpracuje      z licznymi zespołami i chórami, zarówno z kraju, jak i z zagranicy.

Obecnie Chór „Gorce” liczy 50 członków, a jego siedzibą i miejscem prób jest Państwowa Szkoła Muzyczna I i II stopnia im. Fryderyka Chopina w Nowym Targu.

Chór „Echo Gorczańskie”

Chór „Echo Gorczańskie” powstał przy Parafii Najświętszego Serca Pana Jezusa w 1958 roku. Założycielem i dyrygentem chóru był profesor Józef Grzybek, organista parafii N.S.P.J., nauczyciel i wielki patriota. 

Początki działalności Chóru były bardzo trudne, gdyż ówczesna sytuacja polityczna w Polsce nie była przychylna wszelkim inicjatywom działających grup przy parafiach. Stąd nie lada odwagą było śpiewać w chórze kościelnym.

Chór utrzymywał się ze składek członkowskich, bez wsparcia i dotacji z zewnątrz. Próby odbywały się w domach chórzystów lub dyrygenta, a później w pomieszczeniach przykościelnych. Nie zrażało to jednak dyrygenta ani chórzystów i Chór od początku istnienia bierze udział w najważniejszych uroczystościach religijnych i patriotycznych: Pasterka, Boże Ciało, Święto Konstytucji 3 Maja, Święto Niepodległości, Triduum Paschalne.

W 1963 roku Chór śpiewał podczas koronacji figury Matki Bożej Ludźmierskiej. Podkreślić trzeba coroczne wyjazdy do Szczawy na święto Armii Krajowej, gdzie po mszy św. Chór śpiewał pieśni patriotyczne. 

Najważniejszym wydarzeniem było jednak przygotowanie oprawy muzycznej podczas pierwszej pielgrzymki Ojca św. Jana Pawła II w Nowego Targu w 1979 roku.

Po śmierci Józefa Grzybka pracę z zespołem przejął Piotr Augustyn, również organista, absolwent Papieskiej Akademii Teologicznej oraz Akademii Muzycznej w Krakowie. Wówczas Chór poszerzył swoją działalność o uczestnictwo w licznych uroczystościach świeckich, a także udział w festiwalach krajowych i zagranicznych. 

Chór „ Echo Gorczańskie” wielokrotnie koncertował we Włoszech, Austrii, Czechach, Chorwacji, Bośni i Hercegowinie, na Słowacji, Węgrzech, Bułgarii, Francji, Ukrainie, Białorusi, Litwie oraz w Niemczech. 

W 1955 roku Chór „Echo Gorczańskie” nawiązał współpracę z chórem „Wierchy” z Zakopanego oraz chórami rabiańskimi, „Watra” i „Kantylena”, wspólnie występując pod nazwą „Chór Podhalański”. Większość koncertów utworzonego „Chóru Podhalańskiego” była dedykowana Ojcu Świętemu Janowi Pawłowi II. 

Od roku 2004 Chór „Echo Gorczańskie” poszerzył swoją działalność o inne formy muzyczne, zakładając „ Podhalańskie Stowarzyszenie Muzyczne”.

Wśród ważnych wydarzeń Chóru „Echo Gorczańskie” należy wymienić: 

- Zaproszenie Chóru do uczestnictwa w Mszach Świętych podczas kolejnych pobytów Ojca Świętego Jana Pawła II w Nowym Targu, Zakopanem, Ludźmierzu, Wadowicach i Krakowie, a także podczas pobytu Ojca Świętego Benedykta VI w Krakowie; 

- Wyróżnienie za udany debiut w IX Myślenickim Festiwalu Pieśni Chóralnej w Myślenicach;

- Wyróżnienie w XII Międzynarodowym Festiwalu Chóralnej Pieśni Sakralnej w Namestowie - Słowacja; 

- Coroczny udział w Festiwalu Pieśni Maryjnej w Trsenie – Słowacja;

- Udział w Warszawskim Festiwalu Kolęd „Cuda, cuda”; 

- Oprawa muzyczna do filmu „ Skarby Szlaku Gotyckiego”;

- Nagranie i codzienna emisja modlitwy „Anioł Pański” w radiu Alex;

- Oprawa muzyczna w IX Międzynarodowym Sympozjum Biografistyki Polonijnej „Podhalanie w Świecie”;

- Oprawa muzyczna podczas podpisania umowy o współpracy między miastami Nowy Targ – Radevormwald ( Niemcy);

- Udział w I Światowym Zjeździe Górali;

- Realizacja unijnego projektu „Wspólne Kolędy Polsko – Słowackiego Pogranicza”;

- Udział w Międzynarodowym Koncercie „Dzień Europy” w Evry (Francja);

- Współorganizacja koncertu Chórów Miast Partnerskich w kościele N.S.P.J.;

- Udział w I Powiatowym Festiwalu Pieśni Patriotycznych im. Jadwigi Apostoł-Staniszewskiej w Nowym Targu;

- Zorganizowanie 36 koncertów „W Hołdzie Ojcu Świętemu Janowi Pawłowi II”;

- Nagranie trzech płyt;

- Wydanie kilku publikacji (Almanach chóru Echo Gorczańskie”, „Chóry Podhalańskie w Hołdzie Ojcu Św. Janowi Pawłowi II”, Śpiewnik - „Wspólne kolędy polsko – słowackiego pogranicza”;

- Coroczne koncerty podczas „Wieczerzy Wigilijnej dla samotnych”;

- Coroczna organizacja „ Koncertu Kolęd” i koncertu „Wieczór Cecyliański”.

Dzięki osiągnięciom Chóru „Echo Gorczańskie” Nowy Targ może poszczycić się licznymi osiągnięciami chórów, na bazie których miasto buduje trwałe zaplecze kulturalno-społeczne. Kultywowanie tradycji regionu w pieśniach, muzyce i gwarze podhalańskiej niesie trwałe wartości dla następnych pokoleń.

oprac. pd