Umieramy, zabijamy swoje nienarodzone dzieci, chorujemy. Tak drastyczne wnioski można wyciągnąć po konferencji pt.: "Smog - fakty i mity" zorganizowanej na nowotarskiej uczelni przez Sanepid.

::attachment{"type":"gallery", "template":"thumb3", "item_id":"55008"}

Wśród prelegentów - specjalista pulmonolog, działaczki Alarmu Smogowego oraz wiceszef Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Na sali głównie seniorzy, grupa studentów, 2 radnych i tyle samo urzędników.

- To my jesteśmy odpowiedzialni za stan powietrza i wody. Byśmy mogli spokojnie spojrzeć w lustro za kilkadziesiąt lat, wspominając, że mogliśmy coś zrobić - wprowadza na wstępie Jolanta Bakalarz, dyrektor Sanepidu. 

Pył zawieszony ma największy wpływ na układ oddechowy. Z powodu jego powikłań corocznie umiera 40 tys. Polaków. Dla porównania w wypadkach ginie 3 tys. osób. Czyli rocznie "znika" miasto wielkości Nowego Targu. 

Smog wpływa jednak także na pracę mózgu. Cząsteczki odkładające się w różnych jego ośrodkach mogą powodować depresje i skłonność do samobójstw, autyzm u dzieci czy choroby otępienne osób w podeszłym wieku. Młodzież w zanieczyszczonych miastach osiąga gorsze wyniki w nauce, ma niższy iloraz inteligencji nawet o 4 punkty. Smog może powodować bezpłodność, uszkodzenia płodu, poronienia, małogłowie i niska masę u noworodków. Zwiększona przez zanieczyszczone powietrze lepkość krwi powoduje zawały i udary mózgu. W szpitalach wiedzą, że podczas epizodów smogowych trzeba się nastawić na wzrost liczby tego typu przypadków.

Marcin Kołodziej, specjalista chorób płuc zauważa, że 15% zgonów raka płuc ma związek z zanieczyszczeniem powietrza. Rocznie zapada na raka płuc 23 tys Polaków.

Niestety, stanu powietrza nie da się naprawić w ciągu roku. Jak przekonuje Ryszard Listwan, zastępca Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska -  na to trzeba co najmniej 10 lat ciężkiej pracy. 

- Straciliśmy 20 lat, ale jest szansa, że z tego wyjdziemy. Jako mieszkaniec Suchej Beskidzkiej zazdroszczę wam Nowotarskiego Alarmu Smogowego, tego społecznego zrywu. Nacisk społeczny przynosi skutek - przyznaje Listwan.

Jak tymczasem każdy z nas może chronić siebie i swoje dzieci? 

- Warto ściągnąć aplikację na telefon, która podaje informacje o aktualnym stanie powietrza. Jak otwieramy mieszkanie, sprawdźmy czy wietrzymy mieszkanie czy miasto, gdy za oknem smog - namawia Lidia Kołodziej z NAS.

I zachęca, by podczas smogu nie wychodzić na zewnątrz, a jeśli musimy - zaopatrzyć się w maseczkę. Dobrym rozwiązaniem mogą być też filtry w mieszkaniu. I nie ma co się wstrzymywać z telefonem, gdy widzimy, że ktoś w okolicy zatruwa powietrze. Telefon alarmowy 18 26 648 88 w urzędzie czynny jest całą dobę - po godzinach pracy trzeba jednak nagrać się na sekretarkę. 

Przypomnijmy, że małopolska uchwała antysmogowa daje jeszcze 4 lata czasu, by wymienić piec na spełniający ekologiczne normy. Warto więc pytać się i korzystać z dostępnych dofinansowań, póki jeszcze są.

Więcej w najbliższym, papierowym wydaniu TP.

fig