Rusza nowotarska odsłona projektu "Ludzie, nie liczby". Organizatorzy apelują do mieszkańców stolicy Podhala o informacje na temat macew.

"W 2020 roku w Czarnym Dunajcu wydobyliśmy z podwórek kilkanaście macew. Trudno wyrazić emocje towarzyszące tym wydarzeniom. Apelujemy do mieszkańców Podhala, Nowego Targu o kontakt jeśli znane są jakieś informacje na temat macew. Miejsce nagrobków/macew jest na cmentarzu to własność zmarłego, a po Zagładzie to jedyny nośnik wiedzy o naszych żydowskich sąsiadach" - piszą na swoim profilu społecznościowym organizatorzy projektu "Ludzie, nie liczby".

Dr Karolina Panz przypomina historię macewy z grobu Salomona Dröhlicha, która wróciła na cmentarz żydowski w Nowym Targu około 2010 r. Nie wiadomo kiedy i w jakich okolicznościach została z niego zabrana, nie wiadomo też w którym miejscu był grób Salomona. Zmarł 1 lutego 1940 r. w wieku 69 lat. Krótka, sporządzona ołówkiem na urzędowym sprawozdaniu finansowym notatka, rzuca pewne światło na okoliczności jego śmierci.

Salomon Dröhlich był blacharzem. Oprócz swojego warsztatu miał sklep z naczyniami kuchennymi i wyrobami blaszanymi, który prowadził od 1896 r. - najpierw przy nowotarskim Rynku, a od 1924 r. w domu rodzinnym przy Sobieskiego. W styczniu 1940 r. wszyscy nowotarscy przedsiębiorcy musieli wykupić karty uprawniające do prowadzenia jakiejkolwiek działalności. Ich cena była dwukrotnie wyższa niż przed wojną, a na dodatek miejscowe władze okupacyjne zakazały dalszej działalności żydowskim firmom handlowym. Salomon Dröhlich 31 stycznia 1940 r. dowiedział się, że po 44 latach będzie musiał zamknąć swój sklep i że będzie mu wydane jedynie pozwolenie na prowadzenie warsztatu. Był to dla niego cios, którego nie był w stanie przeżyć. Na zestawieniu wykupionych na rok 1940 r. kart przemysłowych odnotowano: „Dröhlich […] zgłosił się […], celem wykupienia karty rejestracyjnej. Wpłacił na poczet należności kwotę 7,50 zł, podpisał deklarację i udał się do domu po brakującą kwotę 22,50 zł. Jednakowoż nie powrócił, gdyż nagle zmarł w domu. Karty rejestracyjnej nie wydano, przedsiębiorstwo nie było więcej prowadzone”.

W czasie Zagłady zginęła żona Salomona Dröhlicha Rozalia, jego syn Gimpel Hirsch wraz z żoną Lilli i synkiem Marcelim, córka Hinda Liba wraz z mężem Dawidem Karkiem i synkami Emilem i Romanem, synowa Chana Rosa z dziećmi Szymonem i Romanem. W obozach pracy ocalał jedynie najmłodszy syn Dröhlichów Majer.

opr. jg