– Mieliśmy duży dom i dużo miłości, dlatego postanowiliśmy się podzielić – opowiada Ela, która wraz z mężem Pawłem od 8 lat jest rodziną zastępczą. I choć państwo ich zdaniem nie sprzyja takim jak oni, nie zawsze odnosi się sukcesy, a pracuje się 24 godziny na dobę – twierdzą, że warto, bo każde uratowane dziecko jest na wagę złota.

Ela i Paweł mają dziś pod opieką piątkę, w tym dwójkę Romów. Do tego dochodzi dwóch własnych jeszcze nieletnich synów. Dwie starsze ich córki są już na swoim. – Zawsze pomagaliśmy cudzym dzieciom. Kiedy widzieliśmy dzieci brudne, głodne, z glutami pod nosem, szperające przy śmietniku, w czasie, gdy ich rodzice pili – nie przechodziliśmy obojętnie – opowiada Paweł. – Wiele z takich akcji inicjowały nasze córki, które zresztą są dziś już po studiach pedagogicznych – dodaje pani Ela. – Kiedy wybudowaliśmy dom na wsi, a nasze córki się usamodzielniły, zrobiło się jakoś tak pustawo. Pomyśleliśmy, że mamy duży dom, dużo miłości, więc możemy się tym podzielić – wspomina.

Od 8 lat są rodziną zastępczą. Pani Ela wspomina pierwszy dzień. Od razu otrzymali pod opiekę piątkę dzieci, w tym trójkę Romów. – Nasze marzenie spełniło się i zaczęła ciężka praca, 24 godziny na dobę – mówi pani Ela. Dzieci były zaniedbane, chore, opóźnione i cierpiące. – Zęby miały jak ogryzki. Pierwsze pół roku to było głównie chodzenie po lekarzach – opowiada Paweł.

Za rok doszło do ich rodziny kolejne dziecko – 4-letni chłopczyk. – Gdy do nas trafił, nie mówił. Za to, gdy czegoś chciał, kopał w krocze lub dusił. Tego tylko nauczył się w rodzinnym domu – opowiada Ela. – Dziś jest zupełnie innym dzieckiem – dodaje.

Ale nie zawsze odnosi się sukcesy, zdarzają się dzieci, które muszą być odebrane z powrotem z takich rodzin. – Przez jakiś czas była u nas dziewczynka, która miała neurologiczne problemy. Chciała mną zawładnąć, nikt do mnie nie miał dostępu. Nie potrafiliśmy sobie z tym poradzić. To miało negatywny wpływ na pozostałe dzieci. Mieliśmy też chłopca, który zanim do nas trafił, miał na koncie narkotyki, kradzieże. Nie wiedzieliśmy o tym. Długo prowadził podwójne życie. W domu był grzeczny, miły, poza – kradł, handlował. Długo stawaliśmy w jego obronie, liczyliśmy, że się zmieni. Wierzyliśmy w jego wersje. Dopiero kolejne wizyty u specjalistów, na policji otwarły nam oczy. Upomniało się o niego prawo. Nie zawsze się udaje – mówi Ela.

– Ale trzeba to robić, mimo że człowiek zedrze się do kości. Bo każde uratowane dziecko jest na wagę złota – wtrąca Paweł.

– Kiedy widzi się, jak te dzieci uczą się lepszego świata, jak przechodzą na drugą stronę, jak zaczynają rozróżniać dobro i zło, kiedy uświadamiam sobie, że są już innymi ludźmi, to wiem, że warto to robić – podkreśla Ela. – Jest dużo pracy, ale są i bardzo miłe momenty. Przez te kilka lat dostałam już ponad 1000 laurek. Czasem słyszę: „ciociu, siądź, odpocznij sobie” albo „zrobić ci herbatę? – opowiada.

Ela i Paweł przez pierwsze trzy lata byli wolontariuszami. Teraz pani Ela jest na etacie zawodowej rodziny zastępczej. Dostaje za swoją pracę niewiele ponad 2 tys. zł. Na każde dziecko w zależności od wieku otrzymuje od 600 do 1000 zł. Paweł pracuje w swoim zawodzie. – Gdyby nie gospodarność żony, nie poradzilibyśmy sobie – twierdzi Paweł. – Niektórzy myślą, że można być rodziną zastępczą dla pieniędzy. Tak naprawdę topimy wszystkie nasze pieniądze w dzieci. Wyjazd na wakacje czy zakup podręczników przekracza nasze możliwości. A przekonanie, że w jakichkolwiek instytucjach dla rodzin zastępczych są otwarte drzwi – jest złudne – dodaje.

Wszystkie dzieci pod ich opieką pochodzą z Nowego Targu. Dlatego pani Ela tu właśnie zwróciła się o pomoc. Prosiła radnych i burmistrza o pomoc w zakupie podręczników, o dofinansowanie wyjazdów. Bez skutku. Została skierowana do opieki społecznej w swojej gminie. Tu z kolei usłyszała, że dzieci są z Nowego Targu i tak kółko się zamknęło.

Ich najstarsza podopieczna ma 19 lat. Wkrótce opuści ich dom. – Poszłam do burmistrza w Nowym Targu, prosząc go o pomoc, o jakieś mieszkanie dla niej, pokój socjalny. I tym razem wróciłam z niczym – twierdzi pani Ela.

– Nonsens tego całego systemu polega na tym, że bierzemy dziecko z marginesu, uczymy wszystkiego od podstaw, pokazujemy lepszy świat, a kiedy wkracza w dorosłość, nie mamy mu nic do zaproponowania. Możemy jedynie powiedzieć: wracaj, skąd przyszedłeś – twierdzi Paweł. – Nasze państwo nie jest prorodzinne, ale wręcz wrogie dzieciom – dodaje. – Nie chcę jednak nikogo zniechęcać. Bo mimo tych wszystkich przeszkód trzeba to robić. Problemem dzisiejszego świata nie jest bieda, ale dzieci odrzucone. Trzeba je ratować – przekonuje Paweł.

Beata Zalot