W Czerwiennem bywał często, gdy odwiedzał prymasa Wyszyńskiego. Potem, gdy był papieżem, górale wypatrywali na niebie śmigłowca, który odrywał się od pozostałych, by przelecieć nad Bachledówkę. Wierzą, że Jan Paweł II ukochał to miejsce, podobnie jak oni jego.

Józef Tylka Filip rozpromienia się, gdy słyszy, że będziemy rozmawiać o papieżu. Pamięta go, gdy przyjeżdżał do Czerwiennego na Bachledówkę.

Wspomina go ciepło, podobnie jak prymasa Stefana Wyszyńskiego, który przez siedem lat spędzał tu każde wakacje.

Widzi ich przede wszystkim nie jako dumnych hierarchów, ale przystępnych ludzi, którzy gotowi byli rozmawiać z każdym.

Jak w wielu domach w Czerwiennem, także u Tylki wisi zdjęcie prymasa Wyszyńskiego - w góralskim kapeluszu pozuje z dwoma małymi córkami gospodarza.

Na najważniejszym miejscu wiszą też dwa kolejne zdjęcia - Tylka w góralskim stroju w Watykanie wręcza papieżowi namalowaną makietę kościółka na Bachledówce. -

Do dziś pamiętam to ciepło z Jego ręki, gdy mnie dotknął. Tę dobroć, serdeczność. Tego nie sposób zapomnieć! - wspomina z rozrzewnieniem.

Biskup w opałach

W Rzymie był trzy razy. Jednak kard. Wojtyłę i prymasa Wyszyńskiego spotykał znacznie częściej - nieopodal własnej chałupy.

Zapamiętał ich obydwu, gdy chodzili wśród pól i prowadzili długie rozmowy. Najważniejsi ludzie w polskim Kościele spotykali się właśnie u nich - i z tego wszyscy w Czerwiennem są szczególnie dumni.

Górale z Czerwiennego mieli też ważne zadanie - ochrony prymasa. Raz omal nie skończyło się to pobiciem jednego z biskupów.

- Pilnowaliśmy, kto jedzie, a akurat tego dnia była mgła i zobaczyliśmy, że jakiś samochód skręca na Bachledówkę.

Pobiegliśmy natychmiast na skróty, żeby ich zatrzymać, zanim aresztują prymasa. Udało się zatrzymać auto.

Wrzasnąłem: dokumenty! Ktoś mi podał papiery... A to biskup. Całe szczęście, że to nie był Wojtyła - kończy góral.

Duchowny musiał się nieźle nastraszyć, bo jak Tylka wrzaśnie, to nawet szyby w oknach drżą.

- Ale raz to nas kardynał Wojtyła wyzdajał - zaczyna kolejne wspomnienie.

- Wtedy, gdy miał przyjechać obraz Matki Boskiej Częstochowskiej, a właściwie same ramy, bo obraz był aresztowany.

To były święta, pogoda fatalna - śnieg z deszczem, a my wyjechaliśmy konną banderią do Miętustwa, by wprowadzić obraz uroczyście do Nowego Bystrego.

Czekaliśmy, a kardynał z obrazem śmignął koło nas, nawet nie wiedzieliśmy, kiedy. Pojechał prosto do kościoła.

Nie chciał, żebyśmy mieli problemy, bo ubeków była cała masa - dodaje.

Józef Tylka to krewki góral, który - jak trzeba - nie zawaha się zrobić awanturę. Ze śmiechem wspomina czasy, gdy w latach 80. chodzili do krakowskiej kurii by walczyć o parafię na Bachledówce.

Na Franciszkańskiej nie bardzo chcieli się zgodzić, by zakonnicy objęli parafię, z kolei w Czerwiennym ludzie nie wyobrażali sobie innego miejsca, by chrzcić dzieci i grzebać zmarłych.

Gdy biskup Pietraszko rzucał kolejne propozycje, by parafię zlokalizować to w Zębie, to w Skrzypnem, Tylka nie wytrzymał.

- To może Jego Eminencja do Szaflar nas przeniesie, albo jeszcze dalej! - wrzasnął. - Szefa nam dawajcie!

I pojawił się kard. Macharski, rozpoczęły się rozmowy, choć górale i tak musieli kilka razy jeździć do Krakowa.

- Jakby nasz kard. Wojtyła był jeszcze w Krakowie, to na pewno nie byłoby żadnych przeszkód.

Zresztą, jak byliśmy po raz pierwszy w Watykanie, zaprosiliśmy go, by przyjechał i poświęcił kamień węgielny.

Powiedział tylko: \"będę się starał\", uniósł ręce do góry i zawołał \"budujcie!\" - mówi góral, jakby tę scenę po raz kolejny miał przed oczami.

Swój Papież

Bronisława Miśkowiec też pamięta obydwu kardynałów, gdy przyjeżdżali do Czerwiennego. Choć nigdy nie starczało jej odwagi, by pójść, porozmawiać, to też chwali się wspólnym zdjęciem z Prymasem Tysiąclecia.

Żyło się ciężko, codziennie o 4.30 szła pieszo do pracy w Zakopanem, wracała wieczorem.

Do kościoła można było pójść w niedzielę, bo Bachledówka też jest daleko od jej domu. I wówczas mogła zobaczyć obydwu kardynałów.

Jak wszyscy we wsi, traktowała ich jak swoich. Stąd, gdy dowiedziała się o wyborze Karola Wojtyły na papieża, nie mogła powstrzymać radości.

Nawet już nie pamięta, od kogo się o tym dowiedziała, bo przecież w domu nie było telewizora. - Wiedziałam, że to wyjątkowy człowiek. I byliśmy dumni, że taki mądry człowiek wyszedł z Polski - dodaje.

Modlę się, jakby już święci byli

Jednym z najcięższych przeżyć dla Józefa Tylki było oglądanie papieskiego pogrzebu. Łzy same ciekły po policzkach twardego górala, trudno było wydobyć z siebie choćby słowo, gdy zamknęła się Ewangelia na papieskiej trumnie.

Jak mówi, papież uczył nie tylko żyć, ale i umierać. Po prostu przyszedł czas, nie narzekał, nie płakał - odszedł. Ale niedaleko.

- Modlę się do nich codziennie. Tak jakby już byli świętymi - tylko oczy otworzę - Ojcze Święty i kardynale Wyszyński módlcie się za mną.

Wspierajcie w potrzebie. I wierzę, że dają mi siłę by żyć. Bo jestem już sam, żona odeszła. Ale nie narzekam. Zresztą i tak pewnie niedługo wszyscy się spotkamy - dodaje cicho.

Józef Figura