Czy Krościenko miało piaszczyste plaże, gdy górale na Małym Rynku witali generała Józefa Hallera oraz jak smakowała "krampampula" można dowiedzieć się z książki "Krościenko - Grywałd. Wspomnienie z Pienin" Krzysztofa Kopera.

Album przypadnie do gustu zarówno miłośnikom starych fotografii, jak i niezwykłych opowieści. Książka "Krościenko - Grywałd. Wspomnienie z Pienin" to ciekawe połączenie barwnych historii, listów i wierszy, wkomponowane w zbiór niepublikowanych jeszcze zdjęć.

Lekturę rozpoczyna opowieść o dawnych tradycjach letniskowych i zdrojowiskowych Krościenka z końca 20. lat XX w. Na kilku stronach znaleźć można informacje o niewielkiej gorzelni produkującej śliwowicę i oranżadzie, sprzedawanej turystom pod Trzema Koronami.

Są tu także dane o tym, gdzie znajdowała się siedziba burmistrza, sądu i aresztu grodzkiego oraz jak wyglądały miejscowe jarmarki i targi.

Kolejny rozdział książki poświęcony jest dworkom i ich właścicielom. Jak przypomina Krzysztof Koper, w 1812 r. Krościenko wraz z Grywałdem i Tylką wystawiono we Lwowie na licytację za wywoławczą cenę 121.899 zł reńskich.

Majątek składał się z 17 morgów ogrodów, 357 morgów gruntów ornych, 79 pastwisk i 2360 morgów lasu. Prócz takiego majątku, w rękach późniejszego nabywcy znalazło się również prawo do produkcji i sprzedaży alkoholu, pożytek z młynów oraz przyzwolenie do polowania i łowienia ryb w Dunajcu.

Są w książce wspomnienia związane z rodzinami Grossów, Kuligów, Dziewolskich oraz Sitowskich. Autor opisuje także jedną z najstarszych tradycji świątecznych, kultywowanych w Starym Dworze, czyli częstowanie "krampampulą" - gorącym napojem sporządzonym ze spirytusu, miodu i wanilii.

Co roku w wigilijny poranek na znak rodzinnej wspólnoty trunek osobiście roznosiła pani domu, częstując wszystkich domowników według ściśle określonej kolejności - zaczynała od męża i członków rodziny, a kończyła na służbie.

Krzysztof Koper udowadnia, że nie Tatry, ale Pieniny były wcześniej odkryte przez turystów.

- Wycieczki górskie w dużym stopniu stanowiły spotkania towarzyskie z całym ceremoniałem wcześniejszego umawiania się - tłumaczy autor.

- Na przykład krościeńska inteligencja, miejscowe sędziostwo i przyjaciele dworu Dziewolskich spotykali się w pobliżu kaplicy św. Rocha. Wyruszano późno, zazwyczaj tuż przed południem, niespiesznie, całym orszakiem, dźwigając pokaźne ilości wiktuałów.

"Krościenko - Grywałd. Wspomnienie z Pienin" zamyka historia Dziewolskich w Grywałdzie i ich dworku. Dziś sam obiekt - przeniesiony i zrekonstruowany - znajduje się na Polanie Sosny w pobliżu Niedzicy, gdzie pełni funkcję restauracji.

Album "Krościenko - Grywałd. Wspomnienie z Pienin" został wydany przy współpracy z Gdańską Galerią Fotografii - Dział Muzeum Narodowego w Gdańsku, Grażyną Goszczyńską oraz Krystyną Górską. Książkę można kupić w większości sklepów w Krościenku oraz w nowotarskiej księgarni na rynku.

Aneta Dusik Foto | Fragment okładki książki - powiększ.