Były prezes usłyszy zarzuty, nowy zarząd mówi o milionowych nadużyciach. A mieszkańcy pytają: jak to możliwe, że przez tyle lat nikt nie widział co się dzieje?

::attachment{"type":"gallery", "template":"thumb3", "item_id":"133048"}

W Szczawnicy do niedawna nie mówiło się o niczym innym. Dziś temat wraca za sprawą aktu oskarżenia, które właśnie trafiło do sądu. Dawna Wspólnota Leśno-Gruntowa, która od pokoleń była dumą lokalnej społeczności, stała się sceną najgłośniejszej afery ostatnich lat. To nie tylko historia o pieniądzach, ale też o władzy, milczeniu, braku kontroli i zdradzonym zaufaniu. Bomba wybuchła po naszym dziennikarskim śledztwie, którego wyniki ujawniliśmy w kwietniu 2023 roku w tekście pt. „Wojna domowa”.   

Pod Prehybą

28 lat - tyle czasu u steru wspólnoty trwali ci sami ludzie. Kazimierz S., zwany „Misiagą”, oraz jego wieloletni towarzysz zarządzania, Marian D. „Wiwer”. Przez prawie trzy dekady spokój i cisza. Formalnie: społeczna działalność na rzecz górali, ochrona lasów, zarządzanie majątkiem ponad 700 hektarów terenów Beskidu Sądeckiego, od Sewerynówki po Prehybę. Nieformalnie - jak twierdzą nowi działacze - bezkarność, brak transparentności i podejrzane wydatki.

Trzęsienie na walnym

Wszystko pękło 28 czerwca 2023 roku. Na walnym zebraniu pojawili się młodsi mieszkańcy. Wygrali wybory. Przejęli władzę. A to, co znaleźli w papierach, przeraziło nawet ich. Zaczęli od podstaw. Przejrzeli faktury. Zaprosili rewidenta. Kazali otworzyć zamknięte od lat kino Pieniny, by zorganizować spotkanie udziałowców. Sala pękała w szwach, gdy Ludwik Demianiuk - biegły - stanął przed mikrofonem i bez ogródek nazwał rzeczy po imieniu: sprawozdania finansowe były niezgodne z ustawą, dokumentacja niekompletna, część ksiąg prowadzona wbrew prawu.

Prywata

A to był dopiero początek. Faktury na remont prywatnego mercedesa, ruszt do grilla kupiony rzekomo w ramach budowy mostku w lesie, paliwo za prawie 100 tys. zł w zaledwie trzy lata, lekarstwa na choroby prezesa. Drewno o wartości ponad 700 tysięcy złotych wprowadzone do obrotu bez żadnych dokumentów. Umowy na usługi leśne za blisko milion złotych - bez żadnych procedur wyłaniania wykonawców. Łączna suma nieprawidłowości? Ponad 2,2 miliona złotych.

Akt oskarżenia

Nowy zarząd złożył zawiadomienie do prokuratury. Dziś już wiadomo - śledczy zdecydowali się na poważny krok. Prokuratura postawiła Kazimierzowi S. zarzuty działania na szkodę spółki, a akt oskarżenia trafił do sądu. Sprawa toczyć się będzie z art. 296 §1 kodeksu karnego - nadużycie zaufania przy zarządzaniu mieniem o znacznej wartości. Sprawę będzie rozstrzygać zakopiański sąd karny.

Jestem niewinny

Sam Kazimierz S. nie czuje się winny. Twierdzi, że przez lata pracował społecznie. Mówi, że korzystał z własnego auta, że paliwo kupował, bo trzeba było jechać. Nie rozumie zarzutów. Wraz z dawną księgową przekonuje, że wszystko da się rozliczyć, tylko nikt nie chce ich wysłuchać. Nowe władze temu przeczą - twierdzą, że część dokumentów ukryto w prywatnym domu byłego prezesa, a próby kontaktu spełzły na niczym.

Bałagan

Przez lata we wspólnocie nikt nie pilnował porządku w rejestrach udziałów. Sprzedaż gruntów? Często bez notariusza, bez odpowiednich umów, bez zgodności z ustawą. Dziś wielu mieszkańców nie może formalnie udowodnić, że są współwłaścicielami. A ci, którzy mają stare książeczki udziałowe, nie wiedzą, co jeszcze jest ważne. Nowy zarząd od chwili objęcia rządów apeluje do ludzi, by przynosili dokumenty, próbuje odtworzyć rejestr. Ale bałagan jest ogromny. I nie dotyczy tylko papierów. Wielu górali przez dekady wierzyło, że wspólnota działa dla dobra wszystkich. Dziś czują się oszukani. Bo ani drewna nie było za darmo, ani dywidend, ani informacji.

Pytania bez odpowiedzi

To nie tylko sprawa o faktury i księgowość. To moment, w którym trzeba zadać sobie pytanie co poszło nie tak - i dlaczego przez tyle lat nikt nie reagował. Odpowiedzialność nie kończy się na zarządzie. To także lekcja dla mieszkańców, instytucji i tych, którzy mogli działać wcześniej, ale milczeli. Sąd wyda wyrok, ale przyszłość tej wspólnoty zależy od czegoś więcej niż prawo - od odwagi, by patrzeć uważnie i mówić głośno, gdy coś budzi niepokój. Bo wspólnota to nie tylko majątek. To zaufanie. A jego odbudowa będzie wymagać czasu i wysiłku.

Jurek Jurecki