Choć napisano o nim wiele, nie każdy wie, bo nie odnotowano tego w Wikipedii, że Wojciech Kułach - Wawrzyńcok, wybitny podhalański rzeźbiarz, zwany "Leonardem da Vinci z Gliczarowa" zmarły w 1897 roku spoczywa na cmentarzu w Szaflarach.

::attachment{"type":"gallery", "template":"thumb3", "item_id":"123502"}

Choć grobu już nie ma, tak jak wielu innych mogił z tego okresu, to jednak pamięć o nim w Szaflarach nie zaginęła i aby została zachowana, na ścianie cmentarnej kaplicy, gdzie spoczywają co znamienitsze postacie związane z Szaflarami, umieszczona została granitowa tablica epitafijna. Wyryto na niej motto: „Ten co świętych rzeźbił” i napis: „Pamięci urodzonego 24 III 1812 r. legendarnego podhalańskiego snycerza, który w swej oryginalnej sztuce najpełniej wyraził sens i piękno góralskiej wiary, tradycji i kultury. Spoczął na szaflarzańskim cmentarzu 23 XII 1897 r. W hołdzie wspólnota gminy Szaflary 2022 r.”.  

Rodzina Wojciecha Kułacha „Wawrzyńcoka” jest wdzięczna za ten pomnik. – Mamy teraz gdzie świeczkę zapalić i się pomodlić za swego pradziada – podkreślał jeden z potomków słynnego snycerza.

 
Tablica epitafijna powstała, dzięki współpracy władz kościelnych i świeckich, które ją sfinansowały. Wykonał ją z kolei parafianin i mieszkaniec Szaflar, znany i ceniony artysta licznych dzieł sakralnych i świeckich – rzeźbiarz Marek Szala. Tablica choć można powiedzieć, że wykonana dla upamiętnienia śmierci wiekowego już rzeźbiarza jest pełna finezji. Umieszczono na niej barokowego aniołka takiego, jakie zafascynowały Wojciecha Kułacha „Wawrzyńcoka”, który w pielgrzymce, dawnym szlakiem bursztynowym, pieszo powędrował do Wiecznego Miasta... To wówczas podziwiał rzeźby wielkich mistrzów i zafascynował go barok, aniołowie i święci... Budował on też skrzydła do latania, stąd został nazwany „Leonardo da Vinci z Gliczarowa”…

 
Do dziś jego rzeźby można podziwiać w wielu kościołach i miejscach Podhala, a między innymi w Gliczarowie Dolnym i Górnym, Białym Dunajcu, Szaflarach, Poroninie, Bukowinie Tatrzańskiej, Białce Tatrzańskiej, Groniu, Jurgowie, Ludźmierzu, Klikuszowej, czy w Zakopanem. Do dziś żyją też jego potomkowie, którzy dumni są ze swego przodka Wojciecha Kułacha „Wawrzyńcoka”. Jest on m. in. dziadkiem w czwartym pokoleniu Jana Gawlaka, lekarza związanego zawodowo z Szaflarami. To on podkreślał, że fakt uhonorowania jego przodka i słynnego rzeźbiarza na miejscowym cmentarzu w Szaflarach jest bardzo ważne dla rodziny. Warto też dodać, że do dziś w domu rodzinnym mieszkają potomkinie „Leonarda da Vinci z Gliczarowa”, panie Anna i Maria Wyrostek. To już bowiem taka tradycja w ich rodzinie, że kobiety na zmianę otrzymują imiona Anna i Maria... Do dziś w rodzinie są przechowywane i noszone przez kobiety korale, które swej żonie z Rzymu przyniósł Wojciech Kułach „Wawrzyńcok”. W rodzinie jest pielęgnowane i inne wspomnienie. Ponoć, gdy Wojciech wiózł rzeźby do kościoła w Klikuszowej szedł obok wozu i się modlił, bo - jak wyjaśniał - nie był godny by na jednym wozie jechać ze świętymi…

Należy też pamiętać, że cmentarzu w Szaflarach został pochowany także młodszy brat Wojciecha - Piotr, cieśla i także rzeźbiarz, zmarły w 1910 roku w Bańskiej, dla którego Wojciech, w drewnie rzeźbił może jak na swą twórczość nietypowo zwierzątka do zabawy...

BES