Nawiązanie do tradycji, ale i szukanie rozwiązań ponad podziałami, "na dole", między góralami ze Słowacji, Węgier, Czech i innych krajów. To główne przesłanie Odezwy Karpackiej.

Wygłoszenie Odezwy Karpackiej miało miejsce w Ludźmierzu 29 września na zakończenie VI Zjazdu Karpackiego. Data wcale nie była przypadkowa, bo w ostatnią niedzielę września przypadał dzień świętego Michała Archanioła, patrona baców, "opiekuna sprawiedliwego, wykonawcy planów Bożych względem ziemi i rodzaju ludzkiego". "Tu, na progu naszego Instytutu Dziedzictwa Niematerialnego Ludów Karpackich chcemy przypomnieć, że kultura Karpat jest niejednorodna i rozległa - obejmuje pasma górskie Słowacji, Węgier, Austrii, Czech, Serbii, Rumunii i Ukrainy. W tej różnorodności przewodzi duch współpracy, tak charakterystyczny dla samych początków zasiedlania tej trudnej i wymagającej ziemi" - brzmią słowa Odezwy Karpackiej. 

Górale zaapelowali do władz samorządowych i rządów "naszych" krajów, do władz Unii Europejskiej o podjęcie szerokiej i głębokiej współpracy tak, aby zapewnić Karpatom w oparciu o wielkie dziedzictwo przyrodnicze i kulturowe zrównoważony rozwój. Górale wskazują na cztery zasadnicze cele i obszary działania: wzmocnienie jakości życia w Karpatach; Ochrona przyrody, środowiska oraz krajobrazu; dziedzictwo kulturowe jako źródło wspólnej tożsamości; zrównoważony rozwój lokalny z zachowaniem szacunku i wsparciem dla tradycyjnej gospodarki rolnej opartej na wytwarzaniu produktów regionalnych.

- Karpaty dla Europy są wielkim wyzwaniem i zadaniem. To bogactwo, które należy mądrze zagospodarować i udostępniać. Nakazem historii jest podjęcie tego zadania - komentuje Piotr Gąsienica, dyrektor Instytutu Dziedzictwa Niematerialnego Ludów Karpackich. 

Piotr Gąsienica uważa, że jest już wiele ważnych pomysłów na wspólne działanie. Wspomina o idei Trójmorza czy idei Via Carpatia. - To nie mogą być suche słowa wypowiedziane i zaproponowane przez polityków, nawet jeśli są bardzo ciekawe. Naszą właśnie rolą jest, tych co są "na dole", by wziąć sprawy w swoje ręce, działać, dyskutować - zaznacza. Piotr Gąsienica ma wręcz nadzieję, że współpraca tak będzie się dobrze układać w ramach krajach karpackich, iż każdy z ich będzie w przyszłości gospodarzem Zjazdu Karpackiego. 

Więcej o VI Zjeździe Karpackim w wydaniu papierowym TP w najbliższy czwartek.

jg