Czy wiecie, jak barwną i ciekawą historię ma słynny na całe Podhale, Polskę i świat wszechobecny w Zakopanem symbol oscypka? Malownicza ornamentyka zakopiańska kultywowana przez lokalnych artystów i rzemieślników przebyła długą i niezwykłą drogę.

::attachment{"type":"gallery", "template":"thumb3", "item_id":"80156"}

Posłuchajcie tej niecodziennej opowieści…

Dawno, dawno temu, bo 145 lat temu miłośnicy Tatr, skupieni wokół Towarzystwa Tatrzańskiego, postanowili zorganizować szkołę wspierającą twórczość lokalną. 

Przedstawiciele krakowskiej inteligencji zafascynowani byli tutejszą odrębną cywilizacją, śpiewnym językiem i barwnymi zwyczajami ludowymi. Celem pasjonatów miała być poprawa warunków życiowych mieszkańców Zakopanego i okolic oraz stworzenie znanej i szanowanej placówki oświatowej propagującej sztukę zakopiańską na cały ówczesny świat kultury i sztuki. 

Dzięki pasji, miłości do Tatr, determinacji i uporowi działaczy i patriotów z Towarzystwa Tatrzańskiego w trudnych czasach zaboru austriackiego udało się założyć Szkołę Snycerską.

Najmłodsza w Galicji placówka oświatowo-rzemieślnicza od początku istnienia zadziwiała organizacją i profesjonalizmem europejskich naukowców i artystów z tamtych czasów. 

Pamiętajmy, że ten zakątek Przedlitawii (część cesarstwa austro-węgierskiego) traktowany był przez światłych tamtej epoki jak nie przymierzając daleka, egzotyczna Syberia. 

Radca Dworu Cesarskiego Franciszka Józefa I, prof. dr. Wihelm Franz Exner, honorowy członek Akademii Nauk z Wiednia tak wspomina Szkołę Snycerską z Zakopanego: 

„Niedostateczne środki komunikacyjne, zima sybirska z łosiami, wilkami i niedźwiedziami, niski poziom oświaty ludu (…), - wszystko to przyczynia się do wywołania zdziwienia na widok zakładu naukowego, który wyposażony najlepszemi środkami naukowemi, narzędziami shefieldzkiemi i innym doskonałym materiałem, nadto szczodrze uposażony, i posiada znaczną liczbę uczniów, oddających się racjonalnemu i zyskowemu przemysłowi, chociaż zaledwie umie czytać i pisać, chociaż dziś jeszcze nie ma na sobie dobrego odzienia (…) Silnie rozbudzona Galicyi dążność do podniesienia pracy ludu, przyczyniła się do dzieła i w ten sposób powstało ognisko kultury w najlepszym tego słowa znaczeniu, ognisko, które jaskrawo odbija się od ciemności dokoła zalegających”*

Pierwsze poważne sukcesy adeptów Szkoły Snycerskiej przyszły już kilka lat później.

W 1889 roku meble dębowe wykonane przez artystów ze Szkoły Snycerskiej (nazwanej następnie C. K. Szkoła Zawodowa Przemysłu Drzewnego) zostały pokazane na wystawie przemysłowej w Wiedniu i wprawiły w prawdziwy zachwyt samego Cesarza, Franciszka Józefa. 

Działalność Szkoły prowadzona była nieprzerwanie, opierając się wichrom historii. Nauka prowadzona była nawet podczas I i II Wojny Światowej. 

Po odzyskaniu niepodległości nazwa Szkoły została zmieniona na Państwową Szkołę Przemysłu Drzewnego.

Wojciech Krzyściak, przedsiębiorca i wizjoner z Zakopanego w założonym przez siebie Księstwie Góralskim kultywuje tę niezwykłą historię rękodzieła podhalańskiego. 

Pamiętając o misji patriotów z Towarzystwa Tatrzańskiego, o historycznych korzeniach Szkoły Snycerskiej, o odrębności kulturalnej Zakopanego, pan Krzyściak w swej wizji pragnie nadać pięknu sztuki podhalańskiej wyrafinowanego i luksusowego sznytu. 

Efektem pasji Wojciecha Krzyściaka i stworzonego przez siebie mecenatu, są piękne, niebanalne, odważne i pełne splendoru wnętrza zakopiańskich restauracji, hoteli, sklepów oraz prywatnych domów i mieszkań. 

Biuro projektowe Księstwo Góralskie Design i Architektura skupiające najzdolniejszych architektów wywodzących się ze Szkoły Przemysłu Drzewnego tworzy przestrzeń na twórczość podhalańskich rzemieślników, artystów i twórców czerpiących wprost z lokalnych źródeł. 

Dzieła sztuki użytkowej wychodzące spod ręki artystów i rzemieślników lokalnych prezentują najwyższy poziom zarówno wykonania, jak i użytych materiałów. Eleganckie, stylowe meble, elementy dekoracyjne, lampy, rzeźby i przedmioty użytku domowego łącza w sobie magię, która porwała Cesarza Franciszka Józefa i jednocześnie idealnie trafia w wyrafinowane gusta współczesnych klientów. 

L. Meyet, „Kilka słów o szkołach zawodowych w Zakopanem, Warszawa 1891 r. S. 24 (za Jacek Ptak https://jacekptak.com.pl/szkola.snycerska.html)