Wniosek o upadłość może złożyć zarówno osoba fizyczna, jak i przedsiębiorstwo. W jednym i drugim przypadku jest to rozwiązanie, które umożliwia oddłużanie i uregulowanie zobowiązań wobec innych podmiotów. Ogłoszenie upadłości w przypadku przedsiębiorstwa jest jednak nieco bardziej skomplikowane.

Upadłość przedsiębiorstwa — kiedy się ją ogłasza?

Prawo upadłościowe coraz bardziej precyzyjnie pozwala ustalić, kiedy można złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości. Postępowanie upadłościowe można wszcząć z pomocą odpowiedniego pisma w ciągu 30 dni od stwierdzenia wystąpienia przesłanki o upadłości. Co to oznacza? Postępowanie upadłościowe wszczyna się, kiedy dłużnik jest niewypłacalny, a więc jeśli od min. 3 miesięcy nie jest w stanie regulować swoich bieżących zobowiązań finansowych. Pod uwagę wziąć można także kryterium nadmiernego zadłużenia, a więc sytuację, gdy zobowiązania pieniężne dłużnika przekraczają wartość jej majątku, a stan ten utrzymuje się powyżej dwóch lat. Tego kryterium nie stosuje się jednak do spółek, w których co najmniej jedna osoba fizyczna odpowiada za zobowiązania całym swoim majątkiem.

Upadłość ma różne oblicza. Najczęściej mówiło się o dwóch: likwidacyjnej i układowej. Obecnie jednak nie ma już upadłości z możliwością zawarcia układu  z wierzycielami. Dzisiaj w efekcie postępowania upadłościowego zawsze dochodzi o likwidacji całości lub części majątku firmy w wyniku ogłoszenia upadłości. Szczególnym rodzajem jest upadłość likwidacyjna typu pre-pack, czyli tzw. przygotowana likwidacja. W jej ramach sprzedaje się przedsiębiorstwo dłużnika lub odpowiednią jego część na rzecz nabywcy, aby z pozyskanych w ten sposób środków zaspokoić żądania wierzycieli. Taki wniosek składa się już w ramach postępowania o ogłoszenie upadłości.  

Co jest potrzebne do ogłoszenia upadłości?

Do postępowania upadłościowego potrzebny jest przede wszystkim wniosek o upadłość, który przygotować muszą zarówno wnioskujący o upadłość konsumencką, jak i upadłość przedsiębiorstwa. Do postępowania upadłościowego firmy niezbędne jest zawarcie we wniosku takich danych jak:

• wszystkie dane firmy, miejsca prowadzenia działalności, rejestracji, numer NIP i pozostałe dane,
• wykaz majątku firmy, zarówno ruchomości, jak i nieruchomości,
• wykaz zadłużenia, lista wierzycieli z wartością zadłużenia,
• dokumenty poświadczające niewypłacalność.

Postępowanie upadłościowe polega przede wszystkim na wspólnym dochodzeniu roszczeń przez wszystkich wierzycieli niewypłacalnego dłużnika. Celem jest spłacenie zobowiązań dłużnika wobec wszystkich kontrahentów. W tym celu często zarządza się likwidację majątku dłużnika, a pozyskane środki rozdysponowuje się wśród wierzycieli.

Ogłoszenie upadłości — kto je uprawomocnia?

O upadłości rozstrzyga sąd upadłościowy. Jest to organ sądu rejonowego, który w przypadku restrukturyzacji i upadłości pełni bardzo często funkcję sądu I oraz II instancji. Sąd upadłościowy na podstawie przedstawionego wniosku rozstrzyga przede wszystkim, czy zachodzą wszystkie podstawy umożliwiające uznanie wnioskodawcy za niewypłacalnego, a to z kolei pozwala na uprawomocnienie upadłości. Ponadto, w ramach postępowania upadłościowego należy wskazać wierzycieli i zobowiązania wobec nich. Sąd w przypadku likwidacji przygotowanej może ją zaakceptować. W przypadku pozostałych postępowań nakazuje najczęściej spieniężenie odpowiedniej części lub całości majątku i spłatę długów wobec wierzycieli. Ci oczywiście mają możliwość skorzystania ze środków zaskarżenia, natomiast najczęściej sprawę wtedy rozpoznaje dokładnie ten sam sąd.