Do setnej rocznicy śmierci Klemensa Bachledy pozostały jeszcze dwa lata. Klimkowe Dni organizowane są tradycyjnie co roku, w pierwszej dekadzie sierpnia. W związku ze zbliżającym się jubileuszem miały w tym roku bogaty program i szczególną oprawę.

::attachment{"type":"gallery", "template":"thumb3", "item_id":"1772"}

Klimek Bachleda, znakomity przewodnik tatrzański i bohaterski ratownik, zginął na ścianie Małego Jaworowego Szczytu 6 sierpnia 1910 roku, w czasie wyprawy ratunkowej po Stanisława Szulakiewicza. Ciało jego dopiero po kilku dniach znaleziono w żlebie, a pogrzeb na Nowym Cmentarzu w Zakopanem odbył się 17 sierpnia. Klimek Bachleda upamiętniony jest Tatrach takimi nazwami, jak Klimkowa Turnia, Klimkowe Wrótka, Klimkowy Żleb i Klimkowa Przełęcz. Za patrona obrało go sobie Koło Przewodników Tatrzańskich PTTK przy Oddziale Tatrzańskim w Zakopanem oraz Stowarzyszenie Przewodników Tatrzańskich w Zakopanem, a także najstarszy zespół regionalny „Klimki”, który powstał w 1952 roku przy Zakopiańskich Warsztatach Wzorcowych. Dwie tablice – na Symbolicznym Cmentarzu pod Osterwą i na ścianie Dworca Tatrzańskiego w centrum Zakopanego upamiętniają również tego niezwykłego górala, który „poświęcił się i zginął”, idąc na pomoc drugiemu człowiekowi.

W 98. rocznicę śmierci

Tegoroczne Klimkowe uroczystości trwały kilka dni, a ich program opracował Jan Krupski, nestor przewodników i ratowników tatrzańskich. 6 sierpnia w Starym Kościółku w Zakopanem proboszcz parafii Świętej Rodziny ks. Stanisław Olszówka odprawił Mszę św. w intencji Klimka Bachledy, a także zmarłych ratowników i przewodników tatrzańskich. Następnie delegacje ratowników i przewodników tatrzańskich, Zarządu Oddziału Tatrzańskiego PTTK i zespołu regionalnego Związku Podhalan udały się na Nowy Cmentarz, gdzie na mogile Klimka złożono kwiaty w obecności Pocztu Sztandarowego Koła Przewodników Tatrzańskich. Życiorys i górski dorobek Klimka Bachledy, opracowany przez Jana Krupskiego, odczytała Ludwika Pańszczyk.

Pod Osterwą

Członkowie Klubu Seniora TOPR, Klubu Seniora Przewodników Tatrzańskich PTTK, delegaci z kół i stowarzyszeń przewodnickich wraz z ks. Stanisławem Olszówką udali się 9 sierpnia na Słowację, do Popradzkiego Stawu, a potem na Symboliczny Cmentarz pod Osterwą. Dojechali tam również przewodnicy z KPT im. Macieja Sieczki z Krakowa. Pogoda w tym dniu nie była sprzyjająca, prawie cały dzień padał deszcz, a szczyty spowite były w chmury. Historię powstania tego cmentarza i jego teraźniejszość przypomniał zebranym niżej podpisany, a w samo południe ks. Stanisław Olszówka odprawił w kapliczce Mszę św. w intencji Klimka Bachledy i wszystkich, co zginęli w górach. Na „cintorinie” jest obecnie 287 tablic z 412 nazwiskami i 56 detviańskich krzyży, z których przed trzema laty odnowiono 33. W 2005 roku Josef Krnáč z rodziną ofiarowali 6-metrowy krzyż, który został umieszczony przy ścieżce wiodącej od Popradzkiego Stawu na cmentarz. W ubiegłym roku podjęto starania o wpisanie Symbolicznego Cmentarza pod Osterwą na listę światowego dziedzictwa kultury UNESCO. – Jest on większy od symbolicznego cmentarza w Zermatt w Alpach Szwajcarskich – przypomniał Juliuš Fabian, ratownik HS, który pełni dyżury na „cintorinie”. Pamięta on wiele tragedii górskich, gdyż uczestniczył w wyprawach po 76 osób, które są tu upamiętnione na tablicach. Przy tablicy Klimka Bachledy seniorzy złożyli kwiaty. Jest to jedna z najstarszych tablic na tym cmentarzu. Została przeniesiona z Doliny Jaworowej, gdzie początkowo umieszczona była na dużym granitowym głazie na wprost północnej ściany Małego Jaworowego Szczytu, na którym zginął Klimek Bachleda.

Klimkowym szlakiem

Co roku przewodnicy tatrzańscy organizują w ramach Klimkowych Dni wycieczkę Doliną Jaworową pod urwiste ściany Jaworowych Szczytów, gdyż tędy wiodła ostatnia droga Klimka w czasie pamiętnej wyprawy ratunkowej, z której już nie powrócił. W ostatnich latach wycieczkę Klimkowym szlakiem organizuje Stowarzyszenie Przewodników Tatrzańskich w Zakopanem, które nosi jego imię. Tegoroczną prowadził Rajmund Starzyk, przewodnik tatrzański I klasy, a uczestniczyło w niej 20 przewodników, w tym kilku w strojach góralskich, ze skrzypcami, jako muzykanci. Pogoda w tym dniu była wspaniała. Przy głazie, gdzie była niegdyś tablica upamiętniająca Klimka, złożono kwiaty, a potem muzyka zagrała kilka nut. 17 sierpnia 1911 roku, a więc rok po pogrzebie Klimka, członkowie Sekcji Turystycznej Towarzystwa Tatrzańskiego dokonali w tym miejscu uroczystego odsłonięcia tablicy, a mowę okolicznościową wygłosił wtedy Zygmunt Klemensiewicz.

Uczestnicy tegorocznej wycieczki, po złożeniu kwiatów i uczczeniu pamięci Klimka, podzielili się na trzy grupy – ośmioro weszło na Jaworowy Szczyt, pięcioro na Lodowy Szczyt, a pozostali z muzyką przeszli przez Lodową Przełęcz do Doliny Pięciu Stawów Spiskich. Kapela góralska na tatrzańskich ścieżkach, po słowackiej stronie, wzbudzała powszechne zainteresowanie turystów, którzy często robili sobie zdjęcia z naszymi przewodnikami-muzykantami. Pod wieczór wszyscy spotkali się w Smokowcu, skąd powrócili do Zakopanego.

Spotkanie w Białej Izbie

W ubiegłym tygodniu w Białej Izbie Związku Podhalan w Zakopanem odbyły się posiady poświęcone Klimkowi oraz wyprawom ratowniczym w Tatry. Prowadził je Jan Krupski, jeden z najstarszych przewodników i ratowników tatrzańskich, który pamięta jeszcze wyprawy organizowane w latach 40. i 50. ubiegłego wieku. Uczestniczący w tym spotkaniu przewodnicy i ratownicy również dzielili się swoimi wspomnieniami górskimi.

W tych dniach mija 100 sto lat od uroczystego otwarcia schroniska przy Morskim Oku, najstarszego istniejącego schroniska w Tatrach Polskich. W przyszłym roku ratownicy TOPR będą świętowali 100-lecie powstania tej organizacji, a za dwa lata będziemy obchodzili setną rocznicę śmierci Klimka Bachledy. Są to jubileusze górskie godne uczczenia i upamiętnienia.

Apoloniusz Rajwa