2024-04-24 21:00:47

Region

Filmy, teatr, warsztaty czyli Skarbów Górali podsumowanie (WIDEO)

Założyli sobie, że przybliżą szerszemu gremium kulturę górali. Gdy wielu kojarzy góralszczyznę głównie z Podhalem, oni postanowili odkryć przed światem kulturę pozostałych regionów górskich. Mniej znanych, mniej wypromowanych i często rzadziej odwiedzanych przez turystów.

Projekt “Skarby Górali spoza Podhala” ruszył już w 2017 roku. Teraz właśnie zakończyła się jego najnowsza edycja. Od listopada 2022 roku z finansowym wsparciem tzw. Funduszu Norweskiego udało się zrealizować wiele interesujących przedsięwzięć. W Krakowie odbyło się właśnie dwudniowe podsumowanie projektu.

Teatr ze społecznością

To wydawałoby się przedsięwzięcie nie do zrealizowania. Ruszyć do niewielkich miejscowości, znaleźć chętnych i w efekcie stworzyć spektakl teatralny. Bez zatrudniania profesjonalnych aktorów tylko naturszczyków z sąsiedztwa.

- To teatr o nas, teatr, który tworzą ludzie z danej miejscowości. To zostaje w danej społeczności i będzie owocowało - przekonuje Arkadiusz Ziętek, reżyser.

Co ciekawe, w tworzenie spektakli angażowały się różne grupy, a i same przedstawienia odbywały się w nieoczywistych miejscach. W Krynicy-Zdroju w teatr zaangażowali się członkowie zespołów regionalnych i… miejscowi hokeiści. W Łącku spektakl wystawiony został w skateparku, którego przeszkody imitowały górski krajobraz.

Tworzenie społecznego teatru ma różne fazy - od zawiązania grupy inicjatywnej, która z czasem rozrasta się z kilku osób do kilkudziesięcioosobowego zespołu. Wreszcie nadchodzi czas na zbieranie opowieści, ich teatralizacja, by przejść do etapu prób i wieńczącej wszystko prezentacji. W sumie udało się stworzyć aż pięć nowatorskich przedstawień „teatru ze społecznością”,

Film i nie tylko

Powstało sześć spotów filmowych promujących regiony górali spoza Podhala. Przedsięwzięcie wydawać się mogło proste. Jest przygotowany scenariusz, wybrane miejsca, ludzie…

- Górale to bardzo charakterni ludzie i nie zawsze to co było w scenariuszu udawało się zrealizować. Jak przyjeżdżałem to okazywało się, że ktoś nie za bardzo chce, żeby go “kręcić”. Albo wszystko ma wyglądać zupełnie inaczej. Z panem Gienkiem najpierw musieliśmy wypić u niego kawę, porozmawiać, a potem zaprowadził nas na polanę, gdzie kilkadziesiąt osób już czekało na zdjęcia w stronach ludowych. Nie ma co się upierać - przekonuje Michał Kopaniszyn.

Projekt objął także rozbudowę portalu internetowego i aplikacji mobilnej „Skarby Górali” (www.skarbygorali.pl). Powstał też wspólny kalendarz najważniejszych wydarzeń „Skarbów Górali spoza Podhala”. Były pilotażowe wakacyjne warsztaty nt. tradycji góralskich dla turystów, a wreszcie także edukacyjne wizyty studyjne w Polsce i w Norwegii. Projekt pomógł także zorganizować przeglądy kolędnicze oraz warsztaty zespołów regionalnych, podczas których powstała wspólna pieśń „Skarby Górali”.

Nie mogło się też obyć bez konkursu na pamiątki góralskie wśród lokalnych twórców.

Panel dyskusyjny

Podczas konferencji odbył się także panel dyskusyjny, w którym wzięli udział zaproszeni goście. Czy górale podhalańscy są bardziej prawdziwi czy lepiej wypromowani? - na to pytanie odpowiadała prof. Stanisława Trebunia-Staszel z instytutu Etnologii i Antropologii Kulturowej UJ

- Jestem pod ogromnym wrażeniem tego, co zobaczyłam, wysłuchałam i przeżyłam. Każda ziemia ma swoją specyfikę, którą tworzą ludzie, a tam gdzie są ludzie jest kultura i tradycja. Może ona być zagłuszona, wiązać się z zawstydzeniem (pochodzę ze wsi), ale każdy region ma swoją specyfikę. trudno porównywać kto jest bardziej prawdziwy. Zobaczcie jakie macie skarby i dobrze, że możecie je pokazywać i to wspólnie z Norwegami - podkreśla.

Agata Mucha z Narodowego Instytutu Dziedzictwa zajmuje się rejestracją zjawisk niematerialnego dziedzictwa kulturowego, między innymi rękawic furmańskich. Nadzoruje ona projekt dotyczący wpisania kultury góralskiej na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa, a potem wspólnie z Czechami i Słowakami chcą wpisać kulturę góralską jako całość na Światową Listę Niematerialnego Dziedzictwa. Co jeszcze pasowałoby wpisać?

- Tą wartość ocenia wspólnota, pozwalamy jej ocenić siebie. Wpisujemy to co jest tu i teraz, jakie ma znaczenie dla lokalnej społeczności. To ważny wniosek, który jednoczy również Podhale - zauważa.

Barbara Tekieli redaktor Magazynu All Inclusive widzi olbrzymi potencjał w projekcie.

- To co robicie, pokazuje jak ważny jest autentyzm i kultywowanie tradycji, łączenie pokoleń. Widziałabym tu wyjście z tym projektem poza granice regionu, by zaistniał w świadomości wszystkich osób zajmujących się promocją turystyczną Polski. W przyszłym roku mamy wystawę Expo w Osace. Trwają prace nad przygotowaniem prezentacji Polski. A to idealny temat do pokazania Japończykom i całemu światu! - przekonuje.

Pytany o mocne i słabsze strony projektu Józef Figura, dziennikarz Tygodnika Podhalańskiego podkreślał ukazanie różnorodności i zwrócenie uwagi, że góralszczyzna to nie tylko wyidealizowany obraz górala ze Skalnego Podhala.

- Pozytywnie zaskoczyło to, że w projekcie są Łemkowie, o których przecież często zapominamy jako o góralach. Odkrywanie tradycji, to trochę reaktywowanie przeszłości. Pewnym minusem w projekcie jest to, że nie ma w nim górali podhalańskich. Dobrze byłoby ich w następnej edycji dołączyć, by można było się nawzajem uczyć. Także jeśli chodzi o przeciwstawianie się komercjalizacji i jednocześnie umiejętne zarabianie - dodaje.

Góralskie warsztaty

Pierwszy dzień konferencji zakończyły realizowanej w grupach warsztaty. O promocji produktu lokalnego na przykładzie rękawic furmańskich opowiadali pracownicy GOK w Piwnicznej-Zdroju. Jak ośrodki kultury mogą współpracować z biznesem to temat realizowany przez Centrum Kultury w Krynicy-Zdroju. O Biznesie Kultury, jego wzlotach i upadkach na przykładzie konkretnych działań opowiadali przedstawiciele Babiogórskiego Centrum Kultury w Zawoi. O Święcie Kwitnącej Jabłoni w Łącku opowiadała szefowa tamtejszego GOK. A o tym, jak zadbać, by pamiątka z regionu nie była produktem z Chin, opowiadali przedstawiciele GOK z Lipnicy Wielkiej.

***

Projekt „Skarby Górali spoza Podhala” jest wspólną inicjatywą Fundacji Mapa Pasji, 5 gminnych ośrodków kultury z południowej Małopolski (Łącko, Piwniczna-Zdrój, Krynica-Zdrój, Zawoja i Lipnica Wielka) i norweskiej firmy Håskog. Projekt jest finansowany przez Islandię, Liechtenstein i Norwegię z Funduszy EOG i Funduszy Norweskich w ramach Programu EOG Kultura. Stanowi on rozwinięcie realizowanego w latach 2017-2020 projektu pt. „Odkrywanie skarbów dziedzictwa południowej Małopolski”, w ramach którego powstał portal www.skarbygorali.pl, seria publikacji oraz sieć 50 questów – edukacyjnych gier terenowych.

fig

Reklama

Komentarze Facebook

Powyższe komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu społecznościowego Facebook.
Redakcja 24tp.pl nie wpływa na treść oraz nie odpowiada za wpisy dokonane przez użytkowników portalu Facebook.

Dodaj komentarz

Reklama

Nie ma jeszcze komentarzy do tego artykułu.

Galerie

III Memoriał Włodzimierza Weselskiego w Zakopanem

Slalom Gigant i walka o Puchar Wójta Gminy Poronin

Medalowy Pierwszy Krok wojowników z Czerwiennego

Pół wieku Muzeum Karola Szymanowskiego w Atmie

Kabaretowo-teatralne ferie w Poroninie za nami

Nowe elementy ekspozycji stałej w Muzeum Tatrzańskim

Strategia rozwoju Zakopanego

IV Bal Charytatywny PSONI Zakopane 2026

Gala rozdania Marek Tatrzańskich za rok 2025

Czas się kończy, przyjdźcie koniecznie obejrzeć prace Władysława Trebuni-Tutki

Poetyckie spotkania w Białym Dunajcu

Morze i góry spotykają się w Zakopanem

Andrzej Krzeptowski Bohac w Czerwonym Dworze

EABS w zakopiańskim Kombinacie

Kolekcja w Okszy otwarta dla publiczności

Dziadkowie, wnukowie, radość

Światło serca w Czerwonym Dworze

Muzyczne pasje Władysława Trebuni-Tutki

Szumny i Bogu Miłe w Kościele Św. Krzyża

Nowe muzeum pod Giewontem

Basia Giewont z Zakopanego walczy o Eurowizję

Akademia Lotnika pod Giewontem

Rzeźby Berbeki i obrazy Zaborowskiego w Witkacym

Szkolnie i kolędowo

Zaglądamy do Czerwonego Dworu

Jedla z koncertem w Atmie

Żółty żonkil nadzieją dla hospicjum

Złote, srebrne i brązowe medale dla karateków

Wychowanie fizyczne na nartach

Kraków - Zakopane - 50 lat elektryfikacji linii kolejowej

Zobacz pozostałe galerie

Ogłoszenia zobacz więcej dodaj ogłoszenie

NIERUCHOMOŚCI | wynajem
DO WYNAJĘCIA LOKAL HANDLOWO - USŁUGOWO - BIUROWY o powierzchni ok. 50 m2. Zakopane centrum, ul. Kościuszki - 691 124 272.
SPRZEDAŻ | różne
WYPRZEDAŻ WYPOŻYCZALNI NART, pakiety niskie ceny tel. 692001268
PRACA | dam
PRACOWNIKA WYPOŻYCZALNI ROWERÓW Zakopane centrum tel. 692001268 info@fun-time.pl
PRACA | dam
Zatrudnimy STERNIKÓW PONTONOWYCH na Dunajcu tel. 608806030 info@fun-time.pl
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
ZAKOPANE - KOŚCIELISKO DO WYNAJĘCIA KOMFORTOWE, WYPOSAŻONE MIESZKANIA 35-38m2. 608 806 408
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
DO WYNAJĘCIA MIESZKANIE 38 m2 i 50 m2 W CENTRUM NOWEGO TARGU, UL. KRZYWA, STANDARD DO ZAMIESZKANIA, NOWE, ŚWIEŻE. 608 806 408
PRACA | dam
ZATRUDNIMY W KARCZMIE oraz W BARZE MLECZNYM: KUCHARZA/-KĘ, GRILLOWEGO, DOŚWIADCZONĄ POMOC KUCHENNĄ. Kontakt: 600 035 355 lub osobiście: Zakopane, Droga na Bystre 2A (9-13).
PRACA | dam
STATUS STUDENCKI/ WEEKEND/ 100 zł/h. PRACA EXCEL itp./ +mieszkanie/ micheelkowalski@gmail.com. Zakopane
PRACA | dam
PRACA DLA TYNKARZA LUB BRYGADY NA TYNKI. 535 290 865.
PRACA | dam
Hotel "Foluszowy Potok" Zakopane, ul. Zamoyskiego 42 zatrudni do restauracji hotelowej: KELNERA/-KĘ. Zapewniamy stabilną, całoroczną pracę w restauracji hotelowej. Kontakt wyłącznie telefoniczny: 660 41 00 46
PRACA | dam
Hotel **** w Zakopanem zatrudni KUCHARZA a la Carte tel. + 48 792 276 261
PRACA | dam
Młoda energiczna osoba poszukiwana do pracy na weekendy pod Gubałówką.... szczegoly pod numerem telefonu 781271166.
USŁUGI | inne
WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
ZAKOPANE - STYLOWY DOM (zadbany, urządzony), na działce 3000 m, widok na góry - 607 506 428.
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
Do wynajęcia MIESZKANIE 80 m2 - Szaflary. 660 876 537.
PRACA | dam
Przyjmę DO OPIEKI NAD STARSZĄ OSOBĄ. 665 602 766.
USŁUGI | budowlane
BUDOWY DOMÓW OD PODSTAW, STANY SUROWE OTWARTE, DACHY, ELEWACJE. 608729122.
BIZNES
Wydzierżawię działkę w Ludźmierzu przy trasie Nowy Targ-Czarny Dunajec lub przyjmę reklamę. 608 729 122.
PRACA | dam
Przyjmę MURARZY. Praca Polska, Niemcy. 608729122.
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
Emerytka szuka DOMU Z OGRODEM do wynajęcia - Nowy Targ i okolice. 575 450 977.
PRACA | dam
PIEKARNIA W ZAKOPANEM ZATRUDNI KIEROWCĘ. Mile widziane doświadczenie. Praca na stałe. 602 759 709
PRACA | dam
Zatrudnię SPRZEDAWCZYNIĘ DO SKLEPU SPOŻYWCZEGO W ZAKOPANEM. 606 115 465.
USŁUGI | budowlane
MALOWANIE DACHÓW I ELEWACJI. 602 882 325.
KUPNO
KUPIĘ STARY POROZBIÓRKOWY SOSRĘB. Proszę wysłać zdjęcie na numer 605 306 244.
USŁUGI | budowlane
OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
SPRZEDAŻ | różne
DREWNO KOMINKOWE. 501 577 105.