Reklama

2024-04-24 21:00:47

Region

Filmy, teatr, warsztaty czyli Skarbów Górali podsumowanie (WIDEO)

Założyli sobie, że przybliżą szerszemu gremium kulturę górali. Gdy wielu kojarzy góralszczyznę głównie z Podhalem, oni postanowili odkryć przed światem kulturę pozostałych regionów górskich. Mniej znanych, mniej wypromowanych i często rzadziej odwiedzanych przez turystów.

Projekt “Skarby Górali spoza Podhala” ruszył już w 2017 roku. Teraz właśnie zakończyła się jego najnowsza edycja. Od listopada 2022 roku z finansowym wsparciem tzw. Funduszu Norweskiego udało się zrealizować wiele interesujących przedsięwzięć. W Krakowie odbyło się właśnie dwudniowe  podsumowanie projektu.

Teatr ze społecznością

To wydawałoby się przedsięwzięcie nie do zrealizowania. Ruszyć do niewielkich miejscowości, znaleźć chętnych i w efekcie stworzyć spektakl teatralny. Bez zatrudniania profesjonalnych aktorów tylko naturszczyków z sąsiedztwa.

- To teatr o nas, teatr, który tworzą ludzie z danej miejscowości. To zostaje w danej społeczności i będzie owocowało - przekonuje Arkadiusz Ziętek, reżyser.
Co ciekawe, w tworzenie spektakli angażowały się różne grupy, a i same przedstawienia odbywały się w nieoczywistych miejscach. W Krynicy-Zdroju w teatr zaangażowali się członkowie zespołów regionalnych i… miejscowi hokeiści. W Łącku spektakl wystawiony został w skateparku, którego przeszkody imitowały górski krajobraz. 

Tworzenie społecznego teatru ma różne fazy - od zawiązania grupy inicjatywnej, która z czasem rozrasta się z kilku osób do kilkudziesięcioosobowego zespołu. Wreszcie nadchodzi czas na zbieranie opowieści, ich teatralizacja, by przejść do etapu prób i wieńczącej wszystko prezentacji. W sumie udało się stworzyć aż pięć nowatorskich przedstawień „teatru ze społecznością”,

Film i nie tylko

Powstało sześć spotów filmowych promujących regiony górali spoza Podhala. Przedsięwzięcie wydawać się mogło proste. Jest przygotowany scenariusz, wybrane miejsca, ludzie…

- Górale to bardzo charakterni ludzie i nie zawsze to co było w scenariuszu udawało się zrealizować. Jak przyjeżdżałem to okazywało się, że ktoś nie za bardzo chce, żeby go “kręcić”. Albo wszystko ma wyglądać zupełnie inaczej. Z panem Gienkiem najpierw musieliśmy wypić u niego kawę, porozmawiać, a potem zaprowadził nas na polanę, gdzie kilkadziesiąt osób już czekało na zdjęcia w stronach ludowych. Nie ma co się upierać - przekonuje Michał Kopaniszyn.

Projekt objął także rozbudowę portalu internetowego i aplikacji mobilnej „Skarby Górali” (www.skarbygorali.pl). Powstał też wspólny kalendarz najważniejszych wydarzeń „Skarbów Górali spoza Podhala”. Były pilotażowe wakacyjne warsztaty nt. tradycji góralskich dla turystów, a wreszcie także edukacyjne wizyty studyjne w Polsce i w Norwegii. Projekt pomógł także zorganizować przeglądy kolędnicze oraz warsztaty zespołów regionalnych, podczas których powstała wspólna pieśń „Skarby Górali”. 
Nie mogło się też obyć bez  konkursu na pamiątki góralskie wśród lokalnych twórców. 

Panel dyskusyjny

Podczas konferencji odbył się także panel dyskusyjny, w którym wzięli udział zaproszeni goście. Czy górale podhalańscy są bardziej prawdziwi czy lepiej wypromowani? - na to pytanie odpowiadała prof. Stanisława Trebunia-Staszel z instytutu Etnologii i Antropologii Kulturowej UJ

- Jestem pod ogromnym wrażeniem tego, co zobaczyłam, wysłuchałam i przeżyłam. Każda  ziemia ma swoją specyfikę, którą tworzą ludzie, a tam gdzie są ludzie jest kultura i tradycja. Może ona być zagłuszona, wiązać się z zawstydzeniem (pochodzę ze wsi), ale każdy region ma swoją specyfikę. trudno porównywać kto jest bardziej prawdziwy. Zobaczcie jakie macie skarby i dobrze, że możecie je pokazywać i to wspólnie z Norwegami - podkreśla.

Agata Mucha z Narodowego Instytutu Dziedzictwa zajmuje się rejestracją zjawisk niematerialnego dziedzictwa kulturowego, między innymi rękawic furmańskich. Nadzoruje ona projekt dotyczący wpisania kultury góralskiej na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa, a potem wspólnie z Czechami i Słowakami chcą wpisać kulturę góralską jako całość na Światową Listę Niematerialnego Dziedzictwa. Co jeszcze pasowałoby wpisać?

- Tą wartość ocenia wspólnota, pozwalamy jej ocenić siebie. Wpisujemy to co jest tu i teraz, jakie ma znaczenie dla lokalnej społeczności. To ważny wniosek, który jednoczy również Podhale - zauważa.

Barbara Tekieli redaktor Magazynu All Inclusive widzi olbrzymi potencjał w projekcie. 

- To co robicie, pokazuje jak ważny jest autentyzm i kultywowanie tradycji, łączenie pokoleń. Widziałabym tu wyjście z tym projektem poza granice regionu, by zaistniał w świadomości wszystkich osób zajmujących się promocją turystyczną Polski. W przyszłym roku mamy wystawę Expo  w Osace. Trwają prace nad przygotowaniem prezentacji Polski. A to idealny temat do pokazania Japończykom i całemu światu! - przekonuje.

Pytany o mocne i słabsze  strony projektu Józef Figura, dziennikarz Tygodnika Podhalańskiego podkreślał ukazanie różnorodności i zwrócenie uwagi, że góralszczyzna to nie tylko wyidealizowany obraz górala ze Skalnego Podhala. 

- Pozytywnie zaskoczyło to, że w projekcie są Łemkowie, o których przecież często zapominamy jako o góralach. Odkrywanie tradycji, to trochę reaktywowanie przeszłości. Pewnym minusem w projekcie jest to, że nie ma w nim górali podhalańskich. Dobrze byłoby ich w następnej edycji dołączyć, by można było się nawzajem uczyć. Także jeśli chodzi o przeciwstawianie się komercjalizacji i jednocześnie umiejętne zarabianie - dodaje.

Góralskie warsztaty

Pierwszy dzień konferencji zakończyły realizowanej w grupach warsztaty. O promocji produktu lokalnego na przykładzie rękawic furmańskich opowiadali pracownicy GOK w Piwnicznej-Zdroju. Jak ośrodki kultury mogą współpracować z biznesem to temat realizowany przez Centrum Kultury w Krynicy-Zdroju. O Biznesie Kultury, jego wzlotach i upadkach na przykładzie konkretnych działań opowiadali przedstawiciele Babiogórskiego Centrum Kultury w Zawoi. O Święcie Kwitnącej Jabłoni w Łącku opowiadała szefowa tamtejszego GOK. A o tym, jak zadbać, by pamiątka z regionu nie była produktem z Chin, opowiadali przedstawiciele GOK z Lipnicy Wielkiej.

***

Projekt „Skarby Górali spoza Podhala” jest wspólną inicjatywą Fundacji Mapa Pasji, 5 gminnych ośrodków kultury z południowej Małopolski (Łącko, Piwniczna-Zdrój, Krynica-Zdrój, Zawoja i Lipnica Wielka) i norweskiej firmy Håskog. Projekt jest finansowany przez Islandię, Liechtenstein i Norwegię z Funduszy EOG i Funduszy Norweskich w ramach Programu EOG Kultura. Stanowi on rozwinięcie realizowanego w latach 2017-2020 projektu pt. „Odkrywanie skarbów dziedzictwa południowej Małopolski”, w ramach którego powstał portal www.skarbygorali.pl, seria publikacji oraz sieć 50 questów – edukacyjnych gier terenowych.
fig

Zostań Patronem Tygodnika Podhalańskiego.

Reklama
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
Nie ma jeszcze komentarzy do tego artykułu.
  • PRACA | dam
    Poszukuję osoby do sezonowego, prowadzenia gospodarstwa domowego w Zakopanem. Życiorys zawodowy proszę przesyłać na adres e-mail. rozanob@interia.pl
  • NIERUCHOMOŚCI | kupno
    Kupie pilnie działki budowlane w Kościelisku , Zakopane mogą być z budynkami tel 660797241.
  • PRACA | dam
    PIEKARNIA W ZAKOPANEM ZATRUDNI KIEROWCĘ. Mile widziane doświadczenie. Praca na stałe. 602 759 709
  • USŁUGI | budowlane
    MALOWANIE DACHÓW I ELEWACJI. 602 882 325.
  • KUPNO
    KUPIĘ STARY POROZBIÓRKOWY SOSRĘB. Proszę wysłać zdjęcie na numer 605 306 244.
  • MOTORYZACJA | sprzedaż
    MERCEDES. 698 572 263.
  • NIERUCHOMOŚCI | kupno
    Kupię DOM do remontu. 789 321 805.
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    DO WYNAJĘCIA LOKAL HANDLOWO - USŁUGOWO - BIUROWY o powierzchni ok. 50 m2. Zakopane centrum, ul. Kościuszki - 691 124 272.
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    Do wynajęcia DOM - okolice Nowego Targu. 791 931 320.
  • PRACA | dam
    Hotel "Foluszowy Potok" Zakopane, ul. Zamoyskiego 42 zatrudni do restauracji hotelowej: KELNERA/-KĘ. Zapewniamy stabilną, całoroczną pracę w restauracji hotelowej. Kontakt wyłącznie telefoniczny: 660 41 00 46
  • PRACA | dam
    WIZY USA, WYJAZDY, ZIELONA KARTA. 501 809 644
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    DO WYNAJĘCIA DOM W WITOWIE, w którym do roku 2025 znajdował się Ośrodek Zdrowia. 698 508 796.
  • PRACA | dam
    Przyjmę do pracy kucharza/pomoc kuchenną w restauracji w Dolinie Kościeliskiej.. 723 997 045 harnas@harnas.eu
    Tel.: 723
  • PRACA | dam
    PIEKARNIA W ZAKOPANEM ZATRUDNI PIEKARZA. Na stałe, umowa. 602 759 709
  • ANTYKI
    Do sprzedania ZABYTKOWY PRZEDWOJENNY KREDENS GÓRALSKI ZAKOPIAŃSKIEJ SZKOŁY PRZEMYSŁU DRZEWNEGO w idealnym stanie, z lat trzydziestych, sprawdzony przez kustosza Muzeum Tatrzańskiego. Również CZĘŚĆ KOLEKCJI PRZEDWOJENNEGO MALARSTWA o tematyce góralskiej, znanych polskich malarzy aukcyjnych, takich jak Gąsienica Szostak, Augustynowicz, Jarocki, Moszyński, Gałek, Ćwikliński, Dzieliński, Skowroński. Tel. 601 51 35 33
  • PRACA | dam
    PIEKARNIA W ZAKOPANEM ZATRUDNI DO KROJENIA I PAKOWANIA PIECZYWA. 602 759 709
  • USŁUGI | inne
    ODŚNIEŻANIE DACHÓW. TECHNIKI LINOWE. TEL: 695 092 678
  • PRACA | dam
    Praca na krojeniu - pakowaniu pieczywa Piekarnia Łapsze N. 601-086-310
    Tel.: 601
  • PRACA | dam
    Restauracja Siwy Dym w Rabce-Zdrój zatrudni: KUCHARZA, KUCHARZA WYDAWKOWEGO, BARMANA, PRACOWNIKA GOSPODARCZEGO. Praca na stałe lub dorywczo, CV na: rabka@siwydym.pl, informacje pod numerem: 887 080 004
  • PRACA | dam
    Piekarnia w Zakopanem zatrudni CUKIERNIKA. Praca stała, dobre warunki. 604 102 804, 602 285 793.
  • PRACA | dam
    Piekarnia w Zakopanem zatrudni PIEKARZA. Praca stała, dobre warunki. 604 102 804, 602 285 793.
  • BIZNES
    DO WYNAJĘCIA DZIAŁKA W ZAKOPANEM (w pobliżu "Szymonka") - 886 145 908.
  • PRACA | dam
    ZATRUDNIMY W KARCZMIE oraz W BARZE MLECZNYM: KUCHARZA/-KĘ, DOŚWIADCZONĄ POMOC KUCHENNĄ, OBSŁUGĘ BARU MLECZNEGO, KELNERA/-KĘ. Kontakt: 600 035 355, 600 035 080 lub osobiście: Zakopane, Droga na Bystre 2A (9-13).
  • PRACA | dam
    Pracownia Projektowa SŁOWIK ARCHITEKTURA z siedzibą w Zakopanem, poszukuje ARCHITEKTA.. 668 309 058 https://slowikarchitektura.pl/ biuro@slowikarchitektura.pl
    Tel.: 668
  • USŁUGI | inne
    WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
  • USŁUGI | budowlane
    OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    SPRZEDAM MIESZKANIE KRAKÓW - KURDWANÓW - ŚWIETNA LOKALIZACJA. Oferujemy na sprzedaż jasne i przestronne mieszkanie położone w zadbanym budynku na osiedlu Kurdwanów. Powierzchnia 28,12 m kw. Budynek wyposażony jest w trzy windy, w tym jedną towarową. UKŁAD MIESZKANIA: - duży pokój z wnęką (nyżą), - jasna kuchnia z oknem, - duża, oszklona loggia, - piwnica przynależna do mieszkania. Mieszkanie jest słoneczne i ustawne, IDEALNE DLA SINGLA, PARY lub JAKO INWESTYCJA POD WYNAJEM. Lokalizacja zapewnia szybki dojazd do centrum oraz dostęp do pełnej infrastruktury - sklepy, przystanki komunikacji miejskiej, szkoły i tereny zielone w zasięgu kilku minut spacerem. SPRZEDAŻ BEZ POŚREDNIKÓW. Cena 450 tys zł - do negocjacji. Kontakt: 604 08 16 43
  • SPRZEDAŻ | różne
    DREWNO KOMINKOWE. 501 577 105.
2026-01-26 22:01 Krempachy po raz 14. zagrały dla WOŚP 2026-01-26 21:30 Udana akcja krwiodawstwa w Zębie. Zebrano blisko 19 litrów krwi 2026-01-26 21:10 Rekord zbiórki WOŚP w Lipnicy Wielkiej 2026-01-26 21:00 Składka z tacy kościelnej 1 lutego dla Kijowa. Decyzja kard. Grzegorza Rysia 5 2026-01-26 20:39 Zakopane zagrało z WOŚP: ponad 120 tys. zł zebrane przez dwa sztaby 2026-01-26 20:00 Opłata miejscowa wchodzi do aplikacji, a w tle prace nad opłatą turystyczną 1 2026-01-26 19:32 Padł rekord w schronisku PTTK na Markowych Szczawinach 2026-01-26 19:00 Największe dofinansowanie w historii Zakopanego. We wtorek podpisanie umowy 2 2026-01-26 18:30 Policjant do bólu - po naszym tekście jest śledztwo prokuratury 1 2026-01-26 18:05 Kolejne zamieszanie wokół kadry na Igrzyska Olimpijskie 1 2026-01-26 17:00 Samorządowcy z Zakopanego przeciw debiutowi giełdowemu PKL. Ostatni moment, by reagować 6 2026-01-26 16:00 Policjant miał nosa 1 2026-01-26 15:30 Dolina Chochołowska jednak nie do końca wysprzątana 4 2026-01-26 15:00 Pożar w Lipnicy Małej 2026-01-26 14:00 Mandaty dla taksówkarzy w Zakopanem i sprawców kolizji w Kościelisku 2026-01-26 13:35 Młodzież Kenara w Stacji Kultura 2026-01-26 13:00 Nowy Targ zagrał dla WOŚP 2 2026-01-26 12:30 Portret kolekcjonera. Ferie w Atmie 2026-01-26 12:00 Dwaj kierowcy BMW zatrzymani za prędkość. Jeden prowadził mimo cofniętych uprawnień 1 2026-01-26 11:00 Moc atrakcji podczas ferii w Zakopanem 2026! 2026-01-26 10:00 Parking podziemny na Równi Krupowej? Mieszkańcy i radni mówią nie 10 2026-01-26 09:37 Do sprzedania ZABYTKOWY PRZEDWOJENNY KREDENS GÓRALSKI 2026-01-26 09:00 Ostatnie takty kolędowe z Rodziną Lassaków (ZDJĘCIA, WIDEO) 2026-01-26 08:25 Groźny pożar w Waksmundzie - trzy osoby poszkodowane (WIDEO) 2026-01-26 08:00 W nas jest siła! 100-lecie ZP w Dzianiszu (ZDJĘCIA) 2026-01-25 21:00 Nauka strzyżenia owiec pod okiem fachowca 6 2026-01-25 20:00 Miołek se piscołke... 2026-01-25 19:00 Bezpłatny kurs narciarstwa biegowego dla dorosłych w Nowym Targu 2026-01-25 17:59 W Tatrach halny. Na Kasprowym już ponad 90 km na godz. (WIDEO) 2026-01-25 16:59 Parada Gazdowska w Zębie (ZDJĘCIA, WIDEO) 2 2026-01-25 15:59 Policjanci dbają o bezpieczeństwo uczestników WOŚP 6 2026-01-25 15:03 Budowa apartamentowca w Dolinie Białego ruszy znów pełną parą 21 2026-01-25 14:42 Burza wokół kadry alpejek. Komorowska wycofuje się z występu na IO 2026 1 2026-01-25 13:59 Odwiedzamy zakopiański sztab WOŚP (WIDEO) 12 2026-01-25 13:40 Rabka z Orkiestrą 1 2026-01-25 13:23 Burmistrz Zakopanego wspiera WOŚP i zaprasza na finał do SP nr 5 (WIDEO) 12 2026-01-25 13:00 Góralskie restauracje z włoską duszą. Tadeusz Stopka i jego Kryjówki 3 2026-01-25 12:30 Szalone emocje na Chochołowskiej. Kuba przeszedł sam siebie (Wideo) 3 2026-01-25 12:00 "Pastorałka". Historie przetworzone 2026-01-25 11:00 Trzask łamanej kości (WIDEO) 9 2026-01-25 10:00 Czy dziś mamy niedzielę handlową? 2 2026-01-25 08:59 Kolędowanie z Hanką Rybką (ZDJĘCIA, WIDEO) 5 2026-01-25 08:00 Początek "wielkiego grania". Dziś finał Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy (WIDEO) 19 2026-01-24 21:00 Zmiana dowódcy w 21 Brygadzie Strzelców Podhalańskich 2026-01-24 20:00 Sebastian Bryja z Pyzówki z kwalifikacją olimpijską 2026-01-24 19:00 Dopłacają za owce na hali. Małopolska wyda 2 mln zł na wypas kulturowy 2 2026-01-24 18:35 Rozpoczyna się licytacja WOŚP w schronisku PTTK na Polanie Chochołowskiej (WIDEO) 5 2026-01-24 18:28 Startuje 2. edycja konkursu Jazzowe Talenty 2026. Zagraj na Wiośnie Jazzowej 2026-01-24 18:00 Zimą zakochaj się w Gorcach! VIII edycja Gorce Ultra-Trail WINTER już tej zimy 2026-01-24 17:00 Przemyt maszyn budowlanych 8
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2026-01-26 22:15 1. I tutaj, @Xiandz, @rys i @Dr używają identycznego sformułowania. Na mój ormowski nos.. @Bicygiel wie, co mam na myśli. 2026-01-26 22:00 2. Czemu kościół da ze swoich ,a organizuje zbiurke 2026-01-26 21:54 3. Szkoda że kościół przechodzi obojętnia w sprawie Mordu na Wołyniu. Zwłaszcza dzieci. Zastanawiam się, czy Kościól ma tam jakiś interes. 2026-01-26 21:39 4. Czapki z głów przed burmistrzem! Tak daje do wiwatu tym deweloperom że serce rośnie! Tylko czy nie powinien wpierw zmierzyć się z własnym odbiciem w lustrze? 2026-01-26 21:35 5. Panie Kardynale, my w rachunkach za ogrzewanie zapewne płacimy na Kijów bo skąd by wziął rząd kasę na wysłanie spalinowych zespołów prądotwórczych. Natomiast konflikt zacął sie w 2014 szykanując rosyjskojęzyczną wschodnią część państwa. Sądząc po zbrodniach na Wołyniu, to jak tu nie wierzyć innym. 2026-01-26 21:27 6. "Jesteśmy jedną z najtańszych miejscowości turystycznych w regionie." Tu się w pełni zgadzam: - bezpłatne imprezy dla gości lewych apartamentów - bezpłatna komunikacja miejska (jeżdżę dość regularnie, ani razu nie widziałem kontroli) - bezpłatne parkingi miejskie (kontrolerzy w ilościach homeopatycznych) - bezpłatna opłata targowa - choć uchwała niby obowiązuje - bezpłatna opłata miejscowa - bo lewe kwatery i samowole raczej się nie rejestrują a obiecywana przed wyborami grupa inkasencka... jakby nie powstała - bezpłatna strefa parkowania gdzie popadnie bo straż miejska ma 15 blokad które jest w stanie założyć w pół godziny - bezpłatna opłata za śmieci - podrzucanie, wyrzucanie do rowów, lasów, przystanków, miejskich śmietników, koszy wspólnotowych - naiwniacy płacą za biznesmenów oszustów i łykają podwyżki jak pelikany - bezpłatnie odśnieżane chodniki miejskie - mieszkańcy łopatują jak chłopi pańszczyźniani... bo mandat... a miał być traktorek - bezpłatne dopłaty do kateringu dla darmozjadów z całej Polski - wystarczy zorganizować forum i cyk 100 tysiaków dofinansowania dla prywatnego biznesu - branża hotelowo-żarciowa się nie poczuwa - bezpłatne samowole budowlane na wynajem... fantazyjne grile, poidełka itp... podateczki lecą do innych miejscowości I tak można by wymieniać, może ktoś coś jeszcze dorzuci, ale lista i tak imponująca. I nic dziwnego że "jesteśmy najtańsi". Jesteśmy po prostu rajem dla wszelkiej maści oszustów, kanciarzy, kłamców, naciągaczy... i żadna aplikacja mobilna tego nie zmieni. Zakopane przyjazne oszustom! 2026-01-26 21:27 7. Ino dej,dej,dej i dej a później przekażą agregaty prądotwórcze i będą za chwilę na portalach do sprzedania porażka 2026-01-26 21:18 8. Warszawioki nasmiecily....... warszawioki posprzątały....co w tym dziwnego? 2026-01-26 21:05 9. Infiltracja kleru jest porażająca. 2026-01-26 20:42 10. Jeśli dobrze słyszałem, prospekt emisyjny już się drukuje? Z PKL jest taki podstawowy problem, że narciarze i turyści przyczyniają się do dewastacji Przyrody. A każdy nowy właściciel będzie dążył do zwiększenia wszystkiego. Na TPN, to już dobrze wiemy, nie ma co liczyć.
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama