2024-04-24 21:00:47

Reklama

Region

Filmy, teatr, warsztaty czyli Skarbów Górali podsumowanie (WIDEO)

Założyli sobie, że przybliżą szerszemu gremium kulturę górali. Gdy wielu kojarzy góralszczyznę głównie z Podhalem, oni postanowili odkryć przed światem kulturę pozostałych regionów górskich. Mniej znanych, mniej wypromowanych i często rzadziej odwiedzanych przez turystów.

Projekt “Skarby Górali spoza Podhala” ruszył już w 2017 roku. Teraz właśnie zakończyła się jego najnowsza edycja. Od listopada 2022 roku z finansowym wsparciem tzw. Funduszu Norweskiego udało się zrealizować wiele interesujących przedsięwzięć. W Krakowie odbyło się właśnie dwudniowe  podsumowanie projektu.

Teatr ze społecznością

To wydawałoby się przedsięwzięcie nie do zrealizowania. Ruszyć do niewielkich miejscowości, znaleźć chętnych i w efekcie stworzyć spektakl teatralny. Bez zatrudniania profesjonalnych aktorów tylko naturszczyków z sąsiedztwa.

- To teatr o nas, teatr, który tworzą ludzie z danej miejscowości. To zostaje w danej społeczności i będzie owocowało - przekonuje Arkadiusz Ziętek, reżyser.
Co ciekawe, w tworzenie spektakli angażowały się różne grupy, a i same przedstawienia odbywały się w nieoczywistych miejscach. W Krynicy-Zdroju w teatr zaangażowali się członkowie zespołów regionalnych i… miejscowi hokeiści. W Łącku spektakl wystawiony został w skateparku, którego przeszkody imitowały górski krajobraz. 

Tworzenie społecznego teatru ma różne fazy - od zawiązania grupy inicjatywnej, która z czasem rozrasta się z kilku osób do kilkudziesięcioosobowego zespołu. Wreszcie nadchodzi czas na zbieranie opowieści, ich teatralizacja, by przejść do etapu prób i wieńczącej wszystko prezentacji. W sumie udało się stworzyć aż pięć nowatorskich przedstawień „teatru ze społecznością”,

Film i nie tylko

Powstało sześć spotów filmowych promujących regiony górali spoza Podhala. Przedsięwzięcie wydawać się mogło proste. Jest przygotowany scenariusz, wybrane miejsca, ludzie…

- Górale to bardzo charakterni ludzie i nie zawsze to co było w scenariuszu udawało się zrealizować. Jak przyjeżdżałem to okazywało się, że ktoś nie za bardzo chce, żeby go “kręcić”. Albo wszystko ma wyglądać zupełnie inaczej. Z panem Gienkiem najpierw musieliśmy wypić u niego kawę, porozmawiać, a potem zaprowadził nas na polanę, gdzie kilkadziesiąt osób już czekało na zdjęcia w stronach ludowych. Nie ma co się upierać - przekonuje Michał Kopaniszyn.

Projekt objął także rozbudowę portalu internetowego i aplikacji mobilnej „Skarby Górali” (www.skarbygorali.pl). Powstał też wspólny kalendarz najważniejszych wydarzeń „Skarbów Górali spoza Podhala”. Były pilotażowe wakacyjne warsztaty nt. tradycji góralskich dla turystów, a wreszcie także edukacyjne wizyty studyjne w Polsce i w Norwegii. Projekt pomógł także zorganizować przeglądy kolędnicze oraz warsztaty zespołów regionalnych, podczas których powstała wspólna pieśń „Skarby Górali”. 
Nie mogło się też obyć bez  konkursu na pamiątki góralskie wśród lokalnych twórców. 

Panel dyskusyjny

Podczas konferencji odbył się także panel dyskusyjny, w którym wzięli udział zaproszeni goście. Czy górale podhalańscy są bardziej prawdziwi czy lepiej wypromowani? - na to pytanie odpowiadała prof. Stanisława Trebunia-Staszel z instytutu Etnologii i Antropologii Kulturowej UJ

- Jestem pod ogromnym wrażeniem tego, co zobaczyłam, wysłuchałam i przeżyłam. Każda  ziemia ma swoją specyfikę, którą tworzą ludzie, a tam gdzie są ludzie jest kultura i tradycja. Może ona być zagłuszona, wiązać się z zawstydzeniem (pochodzę ze wsi), ale każdy region ma swoją specyfikę. trudno porównywać kto jest bardziej prawdziwy. Zobaczcie jakie macie skarby i dobrze, że możecie je pokazywać i to wspólnie z Norwegami - podkreśla.

Agata Mucha z Narodowego Instytutu Dziedzictwa zajmuje się rejestracją zjawisk niematerialnego dziedzictwa kulturowego, między innymi rękawic furmańskich. Nadzoruje ona projekt dotyczący wpisania kultury góralskiej na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa, a potem wspólnie z Czechami i Słowakami chcą wpisać kulturę góralską jako całość na Światową Listę Niematerialnego Dziedzictwa. Co jeszcze pasowałoby wpisać?

- Tą wartość ocenia wspólnota, pozwalamy jej ocenić siebie. Wpisujemy to co jest tu i teraz, jakie ma znaczenie dla lokalnej społeczności. To ważny wniosek, który jednoczy również Podhale - zauważa.

Barbara Tekieli redaktor Magazynu All Inclusive widzi olbrzymi potencjał w projekcie. 

- To co robicie, pokazuje jak ważny jest autentyzm i kultywowanie tradycji, łączenie pokoleń. Widziałabym tu wyjście z tym projektem poza granice regionu, by zaistniał w świadomości wszystkich osób zajmujących się promocją turystyczną Polski. W przyszłym roku mamy wystawę Expo  w Osace. Trwają prace nad przygotowaniem prezentacji Polski. A to idealny temat do pokazania Japończykom i całemu światu! - przekonuje.

Pytany o mocne i słabsze  strony projektu Józef Figura, dziennikarz Tygodnika Podhalańskiego podkreślał ukazanie różnorodności i zwrócenie uwagi, że góralszczyzna to nie tylko wyidealizowany obraz górala ze Skalnego Podhala. 

- Pozytywnie zaskoczyło to, że w projekcie są Łemkowie, o których przecież często zapominamy jako o góralach. Odkrywanie tradycji, to trochę reaktywowanie przeszłości. Pewnym minusem w projekcie jest to, że nie ma w nim górali podhalańskich. Dobrze byłoby ich w następnej edycji dołączyć, by można było się nawzajem uczyć. Także jeśli chodzi o przeciwstawianie się komercjalizacji i jednocześnie umiejętne zarabianie - dodaje.

Góralskie warsztaty

Pierwszy dzień konferencji zakończyły realizowanej w grupach warsztaty. O promocji produktu lokalnego na przykładzie rękawic furmańskich opowiadali pracownicy GOK w Piwnicznej-Zdroju. Jak ośrodki kultury mogą współpracować z biznesem to temat realizowany przez Centrum Kultury w Krynicy-Zdroju. O Biznesie Kultury, jego wzlotach i upadkach na przykładzie konkretnych działań opowiadali przedstawiciele Babiogórskiego Centrum Kultury w Zawoi. O Święcie Kwitnącej Jabłoni w Łącku opowiadała szefowa tamtejszego GOK. A o tym, jak zadbać, by pamiątka z regionu nie była produktem z Chin, opowiadali przedstawiciele GOK z Lipnicy Wielkiej.

***

Projekt „Skarby Górali spoza Podhala” jest wspólną inicjatywą Fundacji Mapa Pasji, 5 gminnych ośrodków kultury z południowej Małopolski (Łącko, Piwniczna-Zdrój, Krynica-Zdrój, Zawoja i Lipnica Wielka) i norweskiej firmy Håskog. Projekt jest finansowany przez Islandię, Liechtenstein i Norwegię z Funduszy EOG i Funduszy Norweskich w ramach Programu EOG Kultura. Stanowi on rozwinięcie realizowanego w latach 2017-2020 projektu pt. „Odkrywanie skarbów dziedzictwa południowej Małopolski”, w ramach którego powstał portal www.skarbygorali.pl, seria publikacji oraz sieć 50 questów – edukacyjnych gier terenowych.
fig

Zostań Patronem Tygodnika Podhalańskiego.

Reklama
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
Nie ma jeszcze komentarzy do tego artykułu.
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    Szukam MIESZKANIA do wynajęcia. 663 440 708.
  • USŁUGI | budowlane
    OCIEPLANIE DOMÓW na materiałach wysokiej jakości. 787 479 002.
  • USŁUGI | budowlane
    MALOWANIE, SZPACHLOWANIE, DROBNE REMONTY. 787 036 888.
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    DZIAŁKA BUDOWLANA 8.5 ARA. 505 429 375.
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    Sprzedam trzy DZIAŁKI BUDOWLANE, Z WIDOKIEM NA TATRY, graniczące ze sobą, łącznie ok. 40 arów oraz DZAŁKĘ ROLNĄ 17 arów - DURSZTYN. 793 008 357.
  • PRACA | dam
    Przyjmę murarza, cieśle. 604 131 899
    Tel.: 604
  • USŁUGI | budowlane
    TYNKI I WYLEWKI MASZYNOWE tanio i solidnie, zacieranie mechaniczne, technika silosowa. Realizujemy małe i duże obiekty 18 26 550 39, 503 532 680.
  • SPRZEDAŻ | różne
    Sprzedam GOBELIN - pejzaż zimowy - (145/80). TORBY JUHASKIE. Tel. 793 887 893
  • SPRZEDAŻ | różne
    NOWE KILIMY RĘCZNIE TKANE (z owczej wełny). Wzór: jarzębina (60/80). Tel. 793 887 893
  • PRACA | dam
    Zatrudnię pracowników budowlanych ekipy. 601 508 736.
  • USŁUGI | inne
    WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
  • PRACA | dam
    NIEMCY: brygadzista do 5000 Euro, kranista do 4000 Euro, murarz cieśla do 3600 Euro, malarz ocieplenia elektryk spawacz do 2700 Euro. Umowa na warunkach niemieckich. 0048 575-001-116
  • PRACA | dam
    Praca na budowie, elewacje, budowa od podstaw, wykończenia, Zakopane i okolice. 500160574
    Tel.: 500160574
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    ZAKOPANE - STYLOWY DOM (zadbany, urządzony), na działce 3000 m, widok na góry - 607 506 428.
  • USŁUGI | budowlane
    MALOWANIE DACHÓW I ELEWACJI. 602 882 325.
  • USŁUGI | budowlane
    OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
  • SPRZEDAŻ | różne
    DREWNO KOMINKOWE. 501 577 105.
2026-04-19 13:00 Śmieci z widokiem na Giewont 2026-04-19 12:00 Szantaż w sieci 2026-04-19 11:00 Tatrzański Festiwal Zespołów Góralskich Złote Kierpce (WIDEO) 2026-04-19 10:00 Utrudnienia w ruchu podczas Pieniny Ultra-Trail 2026 w Szczawnicy i Jaworkach 2026-04-19 09:00 Ruszyły zapisy do III edycji turnieju Z Orlika na Stadion 2026-04-18 22:36 Takiego pożaru jeszcze nie było. Paliło się mrowisko 5 2026-04-18 21:06 Spotkanie z Marcinem Wilkiem, pisarzem, badaczem literatury i autorem cenionych biografii 2026-04-18 20:14 To był piękny dzień, również na Bachledzkim Wierchu, ale nadciąga zmiana (WIDEO) 2026-04-18 19:31 Józefinka wróciła do Lipnicy Wielkiej. To już prawdziwa oznaka wiosny 2026-04-18 19:00 Więcej pociągów dla Małopolski. Kluczowa inwestycja także dla Podhala 2 2026-04-18 18:00 Gaz płynie! Ratułowski spełnił obietnicę 2 2026-04-18 17:00 Szczawnica znów pobiegnie. Za tydzień startuje Pieniny Ultra-Trail 2026 2026-04-18 16:25 Bocian wrócił na Szymony. Znów zamieszkał w dobrze znanym miejscu 2 2026-04-18 16:09 Wypadek na Zakopiance w Myślenicach. Droga w kierunku Zakopanego zablokowana 2026-04-18 16:00 243 uczniów z Zakopanego na basenie. Ruszyła kolejna edycja programu Już Pływam! 2026-04-18 15:30 Zapaliła się elewacja budynku w Szczawnicy 1 2026-04-18 15:00 Krokusowy raport prosto z Zakopanego (WIDEO) 2026-04-18 14:00 Piękny poranek na Sarniej Skale. Weźcie ze sobą raczki! (WIDEO) 1 2026-04-18 13:00 Zakopane wprowadza Kartę Turysty. Start już 1 maja (WIDEO) 3 2026-04-18 12:00 Samorządowcy o bezpieczeństwie, turystyce i współpracy z PKL 2026-04-18 11:30 Zdewastowane ławki na Równi Krupowej. Wandale znów dali o sobie znać 15 2026-04-18 11:00 Finisaż wystawy w Jatkach 2026-04-18 10:46 TPN ostrzega: ślisko i zimowo w Tatrach. Trudne warunki na szlakach 2026-04-18 10:27 Czas na stawianie mojek 2026-04-18 10:26 Spokojnie w Kuźnicach. Brak kolejek na Kasprowy Wierch mimo słonecznej pogody 2026-04-18 10:00 Spotkania Przyjaciół na Kasprowym Wierchu są już pełnoletnie 2026-04-18 09:40 Poranny szron na Równi Krupowej. Chłodny początek weekendu pod Tatrami 2026-04-18 09:00 Niedźwiedzie znów przy śmietnikach na Chłabówce. Nocna wizyta w Zakopanem (WIDEO) 2026-04-18 08:01 Sprawdź czy masz zaćmę 1 2026-04-17 21:00 Mieszkańcy ruszyli ze sprzątaniem gminy. Na początek Małe Ciche 1 2026-04-17 20:00 Remont na Kasprusiach i budynek do wyburzenia. Apel do mieszkańców o usunięcie aut (WIDEO) 8 2026-04-17 19:00 Klupa i szyszka, czyli podróż do... lasu 2026-04-17 18:22 Na Krupówkach, mimo rozpoczynającego się weekendu, nie widać tłumów turystów (WIDEO) 8 2026-04-17 18:07 Zakończyła się przygoda z przebudową ulicy Biała Woda w Jaworkach 2026-04-17 18:00 Można wylicytować ciupagę z autografem basisty Scorpions 1 2026-04-17 17:10 Samochód Google Street View w Nowym Targu 3 2026-04-17 17:00 Tunelem pod Tatry - 27 tysięcy aut każdego dnia 2 2026-04-17 16:00 Młodzież z CKiW OHP w Szczawnicy-Jabłonce przygotowuje się do Europejskiego Tygodnia Młodzieży 1 2026-04-17 15:15 Strażacka interwencja na osiedlu na ul. Orkana w Zakopanem 2026-04-17 15:00 Ostatnie pożegnanie wybitnego rzeźbiarza, samorządowca, pedagoga 2026-04-17 14:00 Joanna Staszak zaprasza na wystawę na Krupówki i festiwal Złote Kierpce (WIDEO) 2026-04-17 13:00 W Kuźnicach rano pusto, a wszystkie kolejki kursują 11 2026-04-17 12:12 Justyna Jarząbek wystąpi w Gminnym Ośrodku Kultury w Poroninie 2026-04-17 12:02 Zaproszenie na warsztaty dla najmłodszych czytelników 2026-04-17 12:00 Co robić w weekend w Zakopanem? 2026-04-17 11:30 Komedia romantyczna dla ludzi o mocnych nerwach. Mamy dla Was bilety 2026-04-17 11:00 Strażnicy miejscy uratowali rannego krogulca. Interwencja trwała 12 godzin 5 2026-04-17 10:00 Nosal o poranku. Zapowiada się słoneczna sobota (WIDEO) 2026-04-17 09:00 Rozpoczyna się rozbiórka budynku na ul. Kasprusie 7 2026-04-17 08:01 Lepiężniki znowu wychodzą spod śniegu
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2026-04-19 13:35 1. widzę że bardzo interesuje cię pisiorska pedofilia zresztą nie tylko pisiowa to trochę ci pomogę :) :) :) https://oko.press/prokuratura-nie-chce-wiedziec-czy-zdzislaw-kurski-molestowal-magde 2026-04-19 13:29 2. A na Polanie Kiełbasówki Cyrhla koszmar koszmarów droga wąska rozjechana dziury, pęknięcia, wyboje ruch kołowy po inwestycjach spory a przepustowść słaba ...dramat ... ponoć inwestor miał naprawiać ... i nadal nic koszmar... 2026-04-19 12:12 3. przecież ci napisałem, prymitywie, że afera pedofilska w Kłodzku była PiSOwska!! Nie PANIAŁEŚ??? I teraz już wiemy, że afery pedofilii w Kościele w latach 2008-2015 to były afery....PO!!!!! czegoś jeszcze nie PANIAŁEŚ????? Pedofilia syna Jacka Kurskiego ma się tak, że... kluczowe daty i fakty dotyczące tej sprawy to: Lata 2009-2012: Okres, kiedy rządziły platfusy. A więc i ta afera jest... PO!! A teraz ty mi prymitywie napisz, gdzie, w którym więzieniu siedzi Kamila L(W)? 2026-04-19 11:13 4. Co ma wspólnego pedofilią,polityka z pomalowanymi ławkami? To jest nieudolność Golonkowych 2026-04-19 10:50 5. A gdzie komunikacja miejsca za zetka, żeby zostawiali auta daleko na parkingu i nie korkowali miasta? Może TPN da zniżki na wejście? 2026-04-19 10:48 6. Ciekawe filozofia: trza zrobić nasiadówę samorządowców, żeby pociągi jeździły krócej. A wystarczyłoby, żeby lepiej ułożono rozkłady jazdy. Dlaczego pociąg z Zakopca do Krakowa stoi po 10 minut na niektórych stacjach i po kiego grzyba zajeżdża na stacje w Chabówce i Suchej Beskidzkiej? Bez tych dodatkowych atrakcji jechałby co najmniej pół godziny krócej. Dlaczego pociąg o nazwie Luxtorpeda jest wolniejszy od pociągu o tej samej nazwie, który jeździł przed II wojną światową? Radźcie panowie i panie, napiszcie protokół z narady i zaśpiewajcie hymn unii niemieckiej. 2026-04-19 10:43 7. Najpierw to wyprostujcie ten kręty CK przebieg od Chabówki do Zakopanego, robiony dla ciuchci sprzed stu lat. Wyprostowanie zakrętów, nasypy i wcinki, łagodne łuki. Na obecnym torze nic się nie rozpędzi, szkoda męczyć to pendolino. Z takim czasem dojazdu nie wysadzicie turystów z samochodów. 2026-04-19 10:19 8. Żeby jeszcze komuna wróciła i było by normalnie. Dosyć tych lewackich zboczonych eksperymentów. 2026-04-19 10:11 9. zmanipulowańcu!!! jeżeli chodzi o pedofilię w Kłodzku to powiem ci jedno dopóki rządził pis to ta pedofilia ŻYŁA ale po dojściu do władzy KO zdechła zostali aresztowani i skazani. A to że zmanipulowańce biegali po sejmie ze zdjęciami skazanych z Tuskiem to jest to śmieszne z tego powodu iż Tusk ma dziesiątki tysięcy zdjęć z różnymi osobami PANIAŁ :) A napisz mi np. o tym jak się miała pedofilia syna jacka kurskiego??? powiem ci za czasów rządu pisu była non stop umarzana a teraz dopiero OŻYŁA :) :) :) A jeżeli chodzi o sankcjonowanie morderstwa, oszustw, złodziejstwa to najlepszym przykładem jest ostatnia afera z zondakrypto tam było to wszystko co twoi bogobojni idole sankcjonowali ze słowami wydobywającymi się z kaczych dziobów BÓG HONOR I OJCZYZNA a swoimi brudnymi paluchami te przekręty SANKCJONOWALI 2026-04-19 10:02 10. Jeśli płynie ze wschodu to i bojownicy ROG u się cieszą bo tam nie ma mentorów i uczniów jest twarde męskie partnerstwo i wspólny cel.
2026-04-16 18:33 1. Piękna SZKOŁA Grupy uczniów palący papierosy w otoczeniu szkoły, Muzeum i siedziby PTTK. Używają do porozumiewania się kilku prostych słów, powszechnie uznawanych za nieprzyzwoite. Na 150 lecie konieczna jest PALARNIA w szkole. Szkoda dzieci, bo mogą się przeziębić. Pytanie! Czy dyrekcja i pedagodzy widzą to? 2026-03-23 10:43 2. Pan Z. i koledzy.... i potem powiecie ze to prostest w sprawie mostu a nie wiec polityczny. hehe. kogo chcecie nabrac? 2026-03-11 08:14 3. Strategia rozwoju... Stawiać jak najwięcej deweloperki, reszta to ch... 2026-03-06 08:53 4. moze zamiast organizować te rozchwytywane i konsultacje miasta uruchomi druga zmiane u w urzedzie dla pracujacych obywateli petentów? 2026-03-06 08:25 5. Chętnie bym się dowiedział jakie studia i na jakich poważnych uczelniach mają ukończone uczestnicy dyskusji. Wprawdzie obowiązuje zasada, że wystarczy chęć szczera ale oni chcą zmarnować nasze pieniądze. Oj tam, oj tam. 2026-02-16 21:51 6. "Na spotkaniu zjawił się burmistrz Łukasz Filipowicz, radni Tymoteusz Mróz, Mateusz Łękawski i mieszkańcy. Ci ostatni niezbyt licznie." A kto miałby się tam pojawić jak spotkanie zorganizowane w godzinach gdzie normalni ludzie pracują a miejsca tam w tej "stacji kultura" było może jeszcze na jakieś 20 osób. Przecież to klita na poddaszu gdzie jest miejsce dla dzieci na zabawy a nie dla 100 czy więcej dorosłych. Przecież to była jawna kpina. Dlaczego spotkanie nie było bardziej komunikowane i nie zapewniono odpowiednio dużej sali? I przede wszystkim dlaczego w godzinach pracy a nie w weekend??? Wywalić miliona na sylwestra potrafią a zmobilizować mieszkańców "nie da się". Widać zależy im żeby przyszło jak najmniej mieszkańców. Boją się usłyszeć to i owo. 2026-02-08 13:18 7. Fajne eksponaty :) 2026-02-04 21:19 8. Nie moje klimaty ani dla uszu ani dla oczu 2026-01-29 15:43 9. Kasia Rysy 2026-01-03 13:15 10. Ładne góalki.
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama
Polecamy


REKLAMA


FILMY TP

Pożegnania


REKLAMA