2024-10-30 13:00:26

Reklama

Pod Giewontem

Nie palimy byle czym. Ta akcja zmieniła Zakopane (WIDEO)

Reklama

Sześć lat temu na domach w Zakopanem zaczęły pojawiać się tabliczki z napisem "Nie palimy byle czym". Akcja Tygodnika Podhalańskiego zmieniła postrzeganie ekologii na Podhalu, a tabliczki do dziś wiszą na wielu bramach w stolicy Tatr.

Jednym z najpoważniejszych problemów Podhala, Orawy i Spisza jest smog. Górskie ukształtowanie terenu sprawia, że wszystko to, co leci z kominów, zostaje nam nad głową. Bywa, że z góry widać, jak czarny dym przykrywa całe podhalańskie miejscowości. Dotyczy to Zakopanego, Nowego Targu i Szczawnicy.


Wprawić sąsiadów w zakłopotanie

- Postanowiliśmy coś z tym zrobić. Dołożyć naszą cegiełkę do walki ze smogiem. Znając naszych mieszkańców, ich podejście do swoich sąsiadów, postanowiliśmy uruchomić system promujący osoby, które nie palą w piecach byle czym, a ich sąsiadów będzie wprawiał w zakłopotanie. Chcieliśmy sprawić, by przez chwilę zastanowili się, czy nie warto zmienić sposobu ogrzewania domu - relacjonuje Jurek Jurecki, wydawca i dziennikarz Tygodnika Podhalańskiego.

Powstało hasło „Nie palimy byle czym”. Do tego trzeba było dorobić grafikę i wyprodukować tabliczki, które miały zawisnąć na furtkach ekologicznych mieszkańców Zakopanego i innych miejscowości na Podhalu. Z pomocą przyszła Akademia Sztuk Pięknych. Studentom Wydziału Wzornictwa redakcja zaproponowała konkurs na grafikę - logo akcji. Zwycięzca otrzymał darmowy weekend z osobą towarzyszącą w Zakopanem. Wygrała studentka Barbara Szczepanowska. Kilka tygodni później pojawiła się w redakcji Tygodnika ze swoim dziełem, które zaczęło powoli zalewać podhalańskie furtki.

Pomogli nam lokalni celebryci

- Na początek wyprodukowaliśmy tysiąc tabliczek. Zrobiliśmy wielką promocję, rozdawaliśmy te płytki w naszych redakcjach. Pomogli nam miejscowi celebryci. Do wieszania tabliczki na furtce i walce ze smogiem zachęcał w specjalnym spocie filmowym Krzysztof Trebunia-Tutka, założyciel i lider zespołu Trebunie-Tutki. Świetnie akcję promował Jan Karpiel Bułecka, znany muzyk i znakomity architekt. Wielki autorytet wśród górali - dodaje Jurek Jurecki.

Dziś, po sześciu latach spacerując ulicami Zakopanego nadal natkniemy się na wiele powieszonych wtedy tabliczek i chociaż powietrze jest już pod Giewontem nieco lepsze, to nadal jest w tym względzie wiele do zrobienia.

Być jak sąsiad

- Trochę tych tabliczek pozostało na domach po dziś dzień. Gdy na jednym domu ktoś zawiesił informację, że nie pali byle czym, to sąsiad zaczynał się zastanawiać, czy też nie wymienić swojego kopciucha - opowiada Jan Karpiel Bułecka. Jak dodaje, w Zakopanem wciąż zbyt słabo rozwija się sieć geotermalna, a jest to związane z trudnościami ekonomicznymi przy tworzeniu podłączeń do indywidualnych klientów. - Ludzie poszli jednak w stronę fotowoltaiki, w stronę pomp ciepła. Wciąż jeszcze trafiają się nam kopciuchy, a jeden taki piec zadymia całą okolicę, to jednak już rzadkość. Pamiętam, że jak na jedynym czy drugim domu z kwaterami dla turystów pojawiła się tabliczka Tygodnika, to goście u innego kwaterodawcy, który tabliczek nie miał, pytali czemu nie przyłączył się do akcji - wspomina Jan Karpiel Bułecka.

Teraz, szczególnie po wprowadzeniu w Małopolsce w maju 2024 r. nakazu wymiany pozaklasowych kotłów sytuacja poprawiła się, ale akcja Tygodnika była jedną z pierwszych, które tak mocno uświadomiły ludzi, że wszystkim powinno zależeć na lepszej jakości powietrza. I tak jakoś powietrza na przestrzeni lat poprawiła się kilkukrotnie. - Turyści chwalą nas, że jest lepiej. Chociaż jako anegdotę mogę powiedzieć, że miałem gości z amerykańskiej Polonii, którzy jak poczuli smród dymu z paleniska z węglem na jednej z ulic w Zakopanem to skomentowali, że wreszcie czują ten zapach z lat dziecinnych - opowiada Jan Karpiel Bułecka.

Akcja poszła w świat

Akcja Tygodnika tak dalece poszła w świat, że kilka miejscowości z Polski poprosiło redakcję o zgodę na przeprowadzenie identycznej akcji z wykorzystaniem tygodnikowej grafiki i hasła. - Oczywiście godziliśmy się na to, a nawet wysyłaliśmy im nasze tabliczki - zaznacza Jurek Jurecki.

Po latach zapytaliśmy kilka osób, które powiesiły tabliczki, jak wspominają akcję TP i z jakimi reakcjami się spotkały.

- To był naprawdę świetny pomysł dla wynajmujących kwatery - opowiada Anna, mieszkanka Zakopanego. - Pamiętam turystów, którzy przechodzili koło mojego domu, zapukali i powiedzieli, że zobaczyli tabliczkę i właśnie u mnie chcą przenocować, bo bardzo dbają o ekologię i chcą promować takie miejsce. Wypytali też o to skąd mam tabliczkę. Gdy wszystko opowiedziałam stwierdzili, że pojadą do siebie, a mieszkali chyba na Śląsku i spróbują rozkręcić podobną akcję. Mogę więc powiedzieć, że dzięki popularności Zakopanego akcja TP stała się niemal akcją ogólnopolską.

Takim reklamom mówimy tak

Były także przypadki, że tabliczką interesowali się turyści z zagranicy, z krajów w których wielkiego problemu ze smogiem nie ma. - Przyjmowałam u siebie Norwegów, którym w  Zakopanem bardzo się podobało, ale narzekali na dwie rzeczy, jakość powietrza i reklamy. Jak dowiedzieli się co jest napisane na tych tabliczkach to stwierdzili, że to jedyny typ reklamy, który akceptują i popierają - dodaje inna z właścicielek domów z tabliczką, pani Renata.

Radny Tymoteusz Mróz, szef komisji promocji i turystyki podkreśla, że walka o jakość powietrza w Zakopanem jest jednym z ważniejszych czynników, który może przyciągnąć lub zniechęcić do odwiedzania stolicy Tatr przez turystów.

Skończyło się palenie śmieciami

- Na polu walki o jakość powietrza, o turystę akcja Tygodnika była bardzo ważnym krokiem w dobrym kierunku. Odbiór akcji był wspaniały. Te sześć, siedem lat temu zaczynała się poważna walka ze smogiem. Tabliczki Tygodnika dołożyły do tego swoją cegiełkę. Do dziś właściciele domów z dumą trzymają tabliczki na furtkach. Skończyło się przyzwolenie społeczne na fatalny proceder spalania śmieci, teraz już prawie nie ma takich przypadków - zaznacza radny Tymoteusz Mróz i dodaje, że przydałoby się odświeżenie akcji lub jej powtórka, bo w czasach walki z covidem sprawy dotyczące zanieczyszczenia środowiska  chwilowo zeszły na nieco dalszy plan, a dobra jakość powietrza leży w interesie wszystkich, zarówno zakopiańczyków, jak i turystów.

Gdy widzę tabliczkę, uśmiecham się

Jolanta Sitarz-Wójcicka z ekologicznej fundacji Podhale na Zielono dokładnie pamięta akcję Tygodnika. - To był świetny pomysł, do dziś przechodząc koło domu z powieszoną taką tabliczką uśmiecham się. Ktoś, kto wywieszał taką tabliczkę wychodził z pozytywnym przekazem do sąsiadów, do turystów. Zwykle piętnowaliśmy właścicieli domów, z których kominów leciał dym, a ta akcja przynosiła zupełnie inny, pozytywny przekaz - twierdzi Jolana Sitarz-Wójcicka. Dodaje, że przez te lata w Zakopanem wiele zmieniło się na plus, a akcja Tygodnika również się do tego przyczyniła.

- Startowaliśmy walcząc ze smogiem w bardzo trudnej sytuacji, a dziś jest zupełnie inaczej. Nie sądziłam nawet, że kiedyś to powiem, ale powoli Zakopane może chwalić się czystym powietrzem. Wciąż trzeba jednak walkę ze smogiem promować, szczególnie w czasie, gdy dostępnych jest tyle dofinansowań do wymiany źródeł ciepła - dodaje Jolanta Sitarz-Wójcicka.

Paweł Pełka

Zostań Patronem Tygodnika Podhalańskiego.

Reklama
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
szary obywatel 2024-10-30 18:12:33
Niech głosują n Trama, to skończy się ta udręka z rachunkami grozy za po.py ciepła.
Swój 2024-10-30 13:52:29
Do poprawy powietrza nie przyczyniły się zawieszki na ogrodzeniach tylko wymiana pieców i gazyfikacja różnych terenów Zakopanego w szczególnosci obrzeży . Tygodnik nic o tym nie pisze a warto o tym wspomnieć .
  • PRACA | dam
    PRACA W RESTAURACJI W ZAKOPANEM - KELNER/-KA - DLA UCZNIÓW, STUDENTÓW na umowę zlecenie. 601 533 566, 18 20 64 305
  • PRACA | dam
    RESTAURACJA W ZAKOPANEM ZATRUDNI KELNERA/-KĘ, POMOC KELNERSKĄ. PRACA STAŁA + świadczenia. 601 533 566, 18 20 64 305
  • PRACA | dam
    Restauracja Siwy Dym w Rabce-Zdrój zatrudni: KUCHARZA KUCHNI ZIMNEJ ORAZ GORĄCEJ, POMOC KUCHENNĄ. Praca na stałe lub dorywczo. CV na: rabka@siwydym.pl Informacje pod numerem 887 080 004
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    DO WYNAJĘCIA LOKAL HANDLOWO - USŁUGOWO - BIUROWY o powierzchni ok. 50 m2. Zakopane centrum, ul. Kościuszki - 691 124 272.
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    Szukam MIESZKANIA do wynajęcia. 663 440 708.
  • USŁUGI | budowlane
    OCIEPLANIE DOMÓW na materiałach wysokiej jakości. 787 479 002.
  • USŁUGI | budowlane
    MALOWANIE, SZPACHLOWANIE, DROBNE REMONTY. 787 036 888.
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    DZIAŁKA BUDOWLANA 8.5 ARA. 505 429 375.
  • PRACA | dam
    Przyjmę murarza, cieśle. 604 131 899
    Tel.: 604
  • USŁUGI | budowlane
    TYNKI I WYLEWKI MASZYNOWE tanio i solidnie, zacieranie mechaniczne, technika silosowa. Realizujemy małe i duże obiekty 18 26 550 39, 503 532 680.
  • SPRZEDAŻ | różne
    Sprzedam GOBELIN - pejzaż zimowy - (145/80). TORBY JUHASKIE. Tel. 793 887 893
  • SPRZEDAŻ | różne
    NOWE KILIMY RĘCZNIE TKANE (z owczej wełny). Wzór: jarzębina (60/80). Tel. 793 887 893
  • PRACA | dam
    Zatrudnię pracowników budowlanych ekipy. 601 508 736.
  • USŁUGI | inne
    WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
  • PRACA | dam
    NIEMCY: brygadzista do 5000 Euro, kranista do 4000 Euro, murarz cieśla do 3600 Euro, malarz ocieplenia elektryk spawacz do 2700 Euro. Umowa na warunkach niemieckich. 0048 575-001-116
  • PRACA | dam
    Praca na budowie, elewacje, budowa od podstaw, wykończenia, Zakopane i okolice. 500160574
    Tel.: 500160574
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    ZAKOPANE - STYLOWY DOM (zadbany, urządzony), na działce 3000 m, widok na góry - 607 506 428.
  • USŁUGI | budowlane
    MALOWANIE DACHÓW I ELEWACJI. 602 882 325.
  • USŁUGI | budowlane
    OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
  • SPRZEDAŻ | różne
    DREWNO KOMINKOWE. 501 577 105.
2026-04-20 19:00 Harda młodość na Krupówkach, czyli co to znaczy być góralem (WIDEO) 2026-04-20 18:00 15. Spotkanie ze słowem - Za górala czy za pana? 2026-04-20 17:00 Znamy wyniki Tatrzańskiego Festiwalu Zespołów Góralskich Złote Kierpce 2026-04-20 16:41 Rabkoland otwiera sezon 25 kwietnia. Park rozrywki w Rabce-Zdroju zaprasza na majówkę 2026-04-20 16:30 Utrudnienia na ul. Małej Łąki. Powodem budowa sieci gazowej 2026-04-20 16:17 Wybuch w Maniowach. Relacja strażaków (WIDEO) 2026-04-20 15:28 Awantura w pociągu Gdynia-Zakopane. Nietrzeźwi pasażerowie zatrzymani w Poroninie 2026-04-20 15:07 Wybuch w klubie LKS Lubań Maniowy. Pół budynku zniszczone (WIDEO) 1 2026-04-20 15:00 Kolejny skacowany kierowca stracił dziś prawo jazdy, tym razem w Bukowinie Tatrzańskiej 1 2026-04-20 14:30 Podglądaj, co się dzieje wokół bacówki PTTK na Maciejowej 2026-04-20 14:01 Siatki druciane na wymiar: Zalety personalizowanych rozwiązań przemysłowych 2026-04-20 14:00 Kilkusetmetrowe upadki z dużej wysokości w Tatrach. Ratownicy TOPR mieli pracowitą sobotę 2 2026-04-20 13:30 Trzy groźne oszustki zatrzymane przez nowotarskich policjantów na Śląsku 2 2026-04-20 13:02 Pijany kierowca stracił prawo jazdy, po zakrapianym weekendzie jechał na kacu 5 2026-04-20 12:30 Troje pijanych kierowców zatrzymanych w poniedziałkowe przedpołudnie 1 2026-04-20 12:00 Eksplozja gazu w Skawie 2026-04-20 11:00 Ranny rudzik uratowany przez strażników miejskich z Zakopanego 4 2026-04-20 10:26 Czy jodełka francuska to podłoga odpowiednia do każdego mieszkania? 2026-04-20 10:00 W Tatrach chwycił mróz. Kiedy poprawa pogody? 2026-04-20 09:31 W środę Nowotarski Dzień Ziemi 2026-04-20 09:30 Konflikt o boisko API zakończony? Właściciel rezygnuje. Plan ma być zmieniony na Borach 8 2026-04-20 09:00 Dwa pożary traw w Jabłonce 2 2026-04-20 08:00 Będzie żłobek w Kluszkowcach 3 2026-04-19 21:00 Sztuka, która łączy. Rozmowa z Anną Schumacher 2 2026-04-19 20:00 Młodzież sprząta gminę Poronin, w terenie będzie też więcej jodły, limby i buka 1 2026-04-19 19:44 Poszukiwania polskiego skialpinisty w Tatrach Słowackich 2026-04-19 19:00 "Melodia spod Babiej". Pamięci Eugeniusza Karkoszki 2026-04-19 18:00 System kaucyjny na Podhalu. Pierwsze miesiące, pierwsze opinie. Jakie jest Wasze zdanie? 16 2026-04-19 17:00 "Bliźnioka Harnasia" obejrzycie tym razem w Dzianiszu 2026-04-19 16:31 Wiosna Jazzowa tuż-tuż. Mamy dla Was zaproszenia 1 2026-04-19 15:57 Tatrzański Festiwal Złote Kierpce (ZDJĘCIA) 1 2026-04-19 15:42 Pożar lasu w Bystrej Podhalańskiej 2 2026-04-19 15:05 Odeszła Aniela Krupczyńska, wielka działaczka szczawnicka 2026-04-19 14:26 Słońce, 18 stopni i kolejki po lody 1 2026-04-19 14:00 Podhalańska ekipa na Biegu Nocnym na 10 km w Krakowie 2026-04-19 13:00 Śmieci z widokiem na Giewont 7 2026-04-19 12:00 Szantaż w sieci 3 2026-04-19 11:00 Tatrzański Festiwal Zespołów Góralskich Złote Kierpce (WIDEO) 2026-04-19 10:00 Utrudnienia w ruchu podczas Pieniny Ultra-Trail 2026 w Szczawnicy i Jaworkach 2026-04-19 09:00 Ruszyły zapisy do III edycji turnieju Z Orlika na Stadion 2026-04-18 22:36 Takiego pożaru jeszcze nie było. Paliło się mrowisko 14 2026-04-18 21:06 Spotkanie z Marcinem Wilkiem, pisarzem, badaczem literatury i autorem cenionych biografii 2026-04-18 20:14 To był piękny dzień, również na Bachledzkim Wierchu, ale nadciąga zmiana (WIDEO) 1 2026-04-18 19:31 Józefinka wróciła do Lipnicy Wielkiej. To już prawdziwa oznaka wiosny 2026-04-18 19:00 Więcej pociągów dla Małopolski. Kluczowa inwestycja także dla Podhala 3 2026-04-18 18:00 Gaz płynie! Ratułowski spełnił obietnicę 4 2026-04-18 17:00 Szczawnica znów pobiegnie. Za tydzień startuje Pieniny Ultra-Trail 2026 2026-04-18 16:25 Bocian wrócił na Szymony. Znów zamieszkał w dobrze znanym miejscu 4 2026-04-18 16:09 Wypadek na Zakopiance w Myślenicach. Droga w kierunku Zakopanego zablokowana 2026-04-18 16:00 243 uczniów z Zakopanego na basenie. Ruszyła kolejna edycja programu Już Pływam!
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2026-04-20 18:32 1. Apele o ostrożność pitu pitu pitu... Zamiast apelować i pitolić, niedźwiedzie należy płoszyć, nie wiem czy gumowymi kulami czy gazem w ramach dobrego uczynku dla niedźwiedzi. Po to, ażeby unikały ludzi i za jakiś czas nie musiały zostać odstrzelone, gdy problem będzie taki jak na Słowacji. 2026-04-20 18:03 2. Funkcjonują dwie sprzeczne koncepcje finansowania ratownictwa górskiego. Chyba coraz nam bliżej do modelu Słowackiego? 2026-04-20 17:41 3. To już nie są te Jaworki sprzed 10-15 lat. Teraz to już betonoza. Jednak wychodząc naprzeciw ewentualnym narzekaniom należy stwierdzić, że inwestorzy przecież od kogoś te działki budowlane kupili. Czy to od osób prywatnych czy też od innych .... 2026-04-20 17:38 4. Dobrze, że nie było dzisiaj meczu, bo mogły być ofiary śmiertelne. 2026-04-20 17:35 5. Ratować ludzi trzeba i chwała toprowcom, że to czynią. Najbardziej chyba denerwują opinię publiczną ci turyści, którzy dość szybko czują się wyczerpani, wielu przecenia swoje możliwości bezpiecznego poruszania się po Tatrach. Modne też stały się nadmierne ryzyko , autoreklama, spoty i filmiki oraz wiara w cuda techniki, jeśli chodzi o sprzęt górski. A TPN trochę chowa głowę w piasek, albo - lepiej pasuje powiedzieć - w śnieg... Wypadałoby też zwrócić uwagę na koszty finansowe akcji ratowniczych i szczerze o nich informować społeczeństwo. 2026-04-20 17:26 6. @Niedzielny kierowca, dobrze ponad 90% Turcji leży w Azji 2026-04-20 17:20 7. Starzy ubecy nie mają tu nic do gadania, koniec kropka. 2026-04-20 16:58 8. Przyjazne karpie mogą wszystko! Jeszcze nie powiedziały ostatniego słowa! Jak trzeba będzie to się drogę wywłaszczy pod cel publiczny i po zawodach. Nie na darmo te kampanie się sponsoruje. Hłehłe. Jeszcze tak nie było żeby wyrwigrosz z dusigroszem się nie dogadali. 2026-04-20 16:50 9. Lapia na slasku a pod nosem na rynku i w sklepach mafia slaska grabi do puszek 2026-04-20 16:26 10. Czy dojadę do PSZOK w Starym z dezodorantem bo nie można go wrzucić do zmieszanych ani do metalu?
2026-04-16 18:33 1. Piękna SZKOŁA Grupy uczniów palący papierosy w otoczeniu szkoły, Muzeum i siedziby PTTK. Używają do porozumiewania się kilku prostych słów, powszechnie uznawanych za nieprzyzwoite. Na 150 lecie konieczna jest PALARNIA w szkole. Szkoda dzieci, bo mogą się przeziębić. Pytanie! Czy dyrekcja i pedagodzy widzą to? 2026-03-23 10:43 2. Pan Z. i koledzy.... i potem powiecie ze to prostest w sprawie mostu a nie wiec polityczny. hehe. kogo chcecie nabrac? 2026-03-11 08:14 3. Strategia rozwoju... Stawiać jak najwięcej deweloperki, reszta to ch... 2026-03-06 08:53 4. moze zamiast organizować te rozchwytywane i konsultacje miasta uruchomi druga zmiane u w urzedzie dla pracujacych obywateli petentów? 2026-03-06 08:25 5. Chętnie bym się dowiedział jakie studia i na jakich poważnych uczelniach mają ukończone uczestnicy dyskusji. Wprawdzie obowiązuje zasada, że wystarczy chęć szczera ale oni chcą zmarnować nasze pieniądze. Oj tam, oj tam. 2026-02-16 21:51 6. "Na spotkaniu zjawił się burmistrz Łukasz Filipowicz, radni Tymoteusz Mróz, Mateusz Łękawski i mieszkańcy. Ci ostatni niezbyt licznie." A kto miałby się tam pojawić jak spotkanie zorganizowane w godzinach gdzie normalni ludzie pracują a miejsca tam w tej "stacji kultura" było może jeszcze na jakieś 20 osób. Przecież to klita na poddaszu gdzie jest miejsce dla dzieci na zabawy a nie dla 100 czy więcej dorosłych. Przecież to była jawna kpina. Dlaczego spotkanie nie było bardziej komunikowane i nie zapewniono odpowiednio dużej sali? I przede wszystkim dlaczego w godzinach pracy a nie w weekend??? Wywalić miliona na sylwestra potrafią a zmobilizować mieszkańców "nie da się". Widać zależy im żeby przyszło jak najmniej mieszkańców. Boją się usłyszeć to i owo. 2026-02-08 13:18 7. Fajne eksponaty :) 2026-02-04 21:19 8. Nie moje klimaty ani dla uszu ani dla oczu 2026-01-29 15:43 9. Kasia Rysy 2026-01-03 13:15 10. Ładne góalki.
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama