Reklama

2022-08-17 10:10:00

Z archiwum

Antoni, ostatni szlifierz w mieście

Reklama

Przypominamy dziś tekst z 2015 roku o Panu Antonim, ostatnim nowotarskim szlifierzu. Dziś czytamy go z łezką w oku. Cofnijmy się zatem o te 7 lat.

- Po sklepach pochodzę. Tyle ich się teraz pojawiło - cieszy się na myśl o emeryturze 75-letni rzemieślnik. Spogląda przez zakurzoną szybkę w oknie warsztatu, wypatrując klienta. Kiedyś było inaczej. Nie sposób było się wyrobić z zamówieniami, a ludzie stali w kolejce. By naostrzyć nożyczki, sitko do maszynki do mielenia, nóż, ostrza maszynki do strzyżenia owiec czy garbarskie noże. By zrobić frez na okiennej framudze. Dziś idą do Castoramy. Za cenę ostrzenia kupią sobie nowy nóż. Antoni sprzedaje warsztat. Ostatni taki w Nowym Targu.

Szlifierz jedyny taki

Trafić tu nietrudno. Niedaleko Rynku, przy ul. Długiej, między Szaflarską a Kazimierza Wielkiego wisi niewielki szyld przy bramie. Stare wrota wiodą na podwórze kamienicy. Jak to w mieście bywało - niegdyś wjeżdżały tędy wozy, by na podwórzu wyładować siano czy słomę. Dziś już mało kto trzyma gospodarską zwierzynę, za to dawne stajnie czy stodoły idealnie nadają się na mały biznes. Właśnie taki warsztat, jak ma Antoni Przybyś, ostatni nowotarski szlifierz. Przez pokój z oknem przechodzi się na zaplecze. Tam przy żarówce królują maszyny. Zapomniane, niezwykłe, obce współczesnym. Mimo swych 75 lat wciąż codziennie staje za kołem, puszczając w przestrzeń snopy iskier podobnych do tych z bożonarodzeniowych sztucznych ogni. Teraz takiej maszyny nikt nie umiałby obsługiwać. Dziś wszystko jest sterowane komputerowo. Sama elektronika. A i szkoła, która niegdyś uczyła zawodu tokarza, ślusarza czy spawacza, dziś uczy techników mechaników, elektroników, elektryków. Czy któryś umiałby dziś naostrzyć nóż na jego szlifierce? - Nie - brzmi zdecydowana odpowiedź rzemieślnika. Prywatnym przedsiębiorcą został z musu na początku lat 90. Upadały właśnie Nowotarskie Zakłady Przemysłu Skórzanego. Słynnym niegdyś kombinatem zarządzał syndyk masy upadłościowej, którego głównym zadaniem było zwolnić ludzi i sprzedać maszyny, by spłacić choć część długów fabryki. Antoni Przybyś, wówczas 55-letni, był w pierwszym szeregu kandydatów do wyrzucenia z pracy. Wiatr przemian wywiał go na wcześniejszą emeryturę - twór wymyślony specjalnie po to, by zminimalizować bezrobocie, a ludziom dać szansę przeżycia przynajmniej za minimalne uposażenie. Ale Antoni nie myślał bezczynnie czekać, aż państwo go nakarmi. I skorzystał z okazji, gdy syndyk sprzedawał maszyny. Jako pracownik miał możliwość odkupienia swojej szlifierki. Długo się nie zastanawiał. Tym bardziej że cena była żałośnie niska - 400 zł. To równowartość trzynastej pensji, której i tak nie było z czego ludziom wypłacić.

Antoni emeryt

Wylądował więc Przybyś na bruku razem ze swą angielską szlifierką. Tą samą, którą ma do dziś. Ale nie załamywał rąk. Otworzył zakład na Kolejowej. To był strzał w dziesiątkę. Robota do godz. 22. Dzień w dzień. Na swoim. Nauczył się prowadzić księgowość, choć jako rzemieślnik początkowo płacił podatki „na kartę” - 50 zł miesięcznie. Teraz nadal rozlicza się sam i płaci podatek ryczałtowy. Księgowej zatrudniać nie myśli. Zresztą coraz poważniej myśli o prawdziwej emeryturze. - Roboty mam już dość. Jak tylko znajdę kupca, na wiosnę sprzedam wszystko. Tym bardziej że klientów coraz mniej i na opłaty ledwo wystarcza - wyjaśnia. Dlaczego dopiero wtedy? Bo jak jest ciepło, łatwiej się wyprowadzać. Nieraz, jak ma czas, a ma go coraz więcej - spojrzy na puste podwórze przez zakurzone okno. I próbuje sobie wyobrazić życie na upragnionej emeryturze. - Co będę robił? Po sklepach pochodzę. Tyle ich teraz się pojawiło - cieszy się na myśl o wolnym czasie. - Zawsze coś ciekawego się tam znajdzie. Potem obiad się ugotuje, a wreszcie siądzie się przed telewizorem. I dzień przeleci. I przypomina jeszcze, że ma 3 dzieci i 6 wnuków, więc i im trzeba będzie wreszcie czas poświęcić. Patrząc przez zakurzoną szybkę, pan Antoni wspomina Nowy Targ - ten, który zobaczył, gdy przyjechał tu po raz pierwszy. Z dworcem w Rynku, stacją benzynową i łaźnią przy Kościuszki. Pochodzi z Toporzyska, gdzie miał 8 rodzeństwa. W mieście znalazł szkołę z internatem, pierwszą pracę w kombinacie, a po powrocie z wojska - mieszkanie w bloku. Do rodzinnej wioski nie wraca. Nikt z bliskich już nie żyje. Choć może teraz, na emeryturze, się wybierze. Na wiosnę, jak znajdzie się kupiec.

Koniec epoki

Późnym popołudniem, gdy zmrok już zapada, Antoni Przybyś przekręca klucz w drzwiach warsztatu. Jeszcze przez zakurzoną szybę zajrzy do środka, na warsztatowy stolik, stare krzesło i ciemne drzwi do pokoju z maszynami. Tam stanął czas. Na wiosnę, jak wszystko sprzeda, nie będzie w mieście nikogo, kto naostrzy nóż, sitka do maszynki do mielenia czy ostrza do maszynki do strzyżenia owiec. Skończy się pewna epoka. Bo takich rzemieślników, jak Antoni, już nikt nie kształci.

Tekst i fot.: Józef Figura
Tygodnik Podhalański 51-52/2015


Kup e-wydanie Tygodnika Podhalańskiego.

Reklama
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
Nie ma jeszcze komentarzy do tego artykułu.
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    Zakopane - Pardałówka, widokowy, dwupokojowy apartament z garażem. 603 581 579.
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    Sprzedam mieszkanie 48m2 -3 pokojowe z balkonem w Nowym Targu Podhalanska. 660797241 b12.pl
    Tel.: 660797241
  • MOTORYZACJA | sprzedaż
    AUDI A4, 1.8 benzyna, 2008r, 138.000 km. 602 534 193.
  • MOTORYZACJA | sprzedaż
    TOYOTA COROLLA benzyna, 1996, 1 właściciel, 140.000 km. 690 437 087.
  • PRACA | dam
    Zatrudnię fryzjerkę w bardzo dobrze prosperującym salonie fryzjerskim w Zakopanem. 600050535
    Tel.: 600050535
  • USŁUGI | budowlane
    CYKLINOWANIE Bezpyłowe REPERACJE parkietu PODŁOGI Profesjonalny Montaz Szczotkowanie, Barwienie Odnawianie Schodów Zapraszamy 500170610. 500170610 www.PARKIET-MICHAL.pl dom_technika@interia.pl
    Tel.: 500170610
  • PRACA | dam
    MŁODĄ KOBIETĘ (niepalącą) DO SPRZĄTANIA W DOMU JEDNORODZINNYM obok Zakopanego, 2 razy w tygodniu. Warunki do ustalenia. 698 506 913
  • PRACA | dam
    RESTAURACJA W ZAKOPANEM ZATRUDNI UCZNIÓW, STUDENTÓW DO PRACY W WEEKENDY, ŚWIĘTA, FERIE. 601 533 566, 18 20 64 305
  • PRACA | dam
    RESTAURACJA W ZAKOPANEM ZATRUDNI KELNERKĘ. PRACA STAŁA + świadczenia. 601 533 566, 18 20 64 305
  • PRACA | dam
    RESTAURACJA W ZAKOPANEM ZATRUDNI OSOBY DO PRACY W KUCHNI. Praca stała + świadczenia. 601 533 566, 18 20 64 305
  • PRACA | dam
    Poszukujemy mezczyzn do budowy namiotow w Holandi. Mile widziane prawo jazdy Kat B oraz C, C+E. Praca z zakwaterowaniem. Praca jest sezonowa lub na dluzszy okres. Zainteresowanych prosze o kontakt +31 616955169. www.vanvugtverhuur.nl ela@vanvugtverhuur.nl
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    Nowe mieszkanie w Zakopanym do sprzedania tel 660797241 b12.
  • NIERUCHOMOŚCI | kupno
    Kupie nieruchomośc w Zakopanym lub Białce Tatrzańskiej , dom ,pensjonat, działke 660797241 b12.pl.
  • PRACA | dam
    Zatrudnimy KUCHARZA/RKĘ ŚNIADANIOWEGO w małym hotelu 4* w Zakopanem. Umowa, spokojny tryb pracy. Tel. 792 276 261
  • PRACA | dam
    Zatrudnimy POKOJOWĄ w małym hotelu 4* w Zakopanem. Umowa, spokojny tryb pracy. Tel. 889 949 381
  • PRACA | dam
    OSOBA/FIRMA DO PROWADZENIA KOMPLEKSOWEJ OBSŁUGI DOMU WCZASOWEGO W ZAKOPANEM - 9 pokoi. socjalny@mpk.krakow.pl. tel.: 12 254 10 28
  • SPRZEDAŻ | różne
    Sprzedam GOBELIN - pejzaż zimowy - (145/80). TORBY JUHASKIE. CHODNIKI TKANE NA KROŚNIE. Tel. 793 887 893
  • SPRZEDAŻ | różne
    NOWE KILIMY RĘCZNIE TKANE (z owczej wełny). Wzór: jarzębina (60/80). Tel. 793 887 893
  • PRACA | dam
    Austria oferty dla murarzy, cieśli, stolarzy, elektryków, hydraulików i dekarzy z j. niem. Zarobki do 2500,00 eur na rękę/m!. 538373894 www.clubsilesius.pl praca@csopole.pl
    Tel.: 538373894
  • SPRZEDAŻ | różne
    AKORDEON GUZIKOWY gryf B. AKORDEON KAWISZOWY 96 bas. ORGANY KOŚCIELNE ELEKTRYCZNE. NOWE PIANINO białe. Gołkowice. 531 402 576.
  • SPRZEDAŻ | różne
    FIAT PANDA. 531 402 576.
  • PRACA | dam
    ZLECĘ SZYCIE KOŻUCHÓW, KAMIZELEK. MOŻLIWA PRACA NA MIEJSCU LUB W DOMU. 504 028 073.
  • TURYSTYKA I WYPOCZYNEK
    ZAKOPANE-KOŚCIELISKO, APARTAMENTY Z WIDOKIEM NA CAŁE TATRY. W cenie pobytu parking, grill, bilard, plac zabaw, rowery. Cisza, spokój a zarazem wszędzie blisko. WWW. ZAKOPANEAPARTAMENTY.ORG, apartamenty@czteryporyroku.pl, tel. +48 18 20 70 207, +48 608 401 704
  • TURYSTYKA I WYPOCZYNEK
    ZAKOPANE-KOŚCIELISKO, WILLA I KARCZMA CZTERY PORY ROKU. Pokoje standardu pensjonatowego z wyżywieniem. Pobyty indywidualne, grupowe, szkoleniowe, wesela, imprezy okolicznościowe. WWW. CZTERYPORYROKU.PL, willa@czteryporyroku.pl, tel. +48 18 20 70 207 lub +48 608 401 704
  • TURYSTYKA I WYPOCZYNEK
    ZAKOPANE-KOŚCIELISKO, KAMERALNE APARTAMENTY ZE STREFĄ SPA z widokiem na całe Tatry Zachodnie. W cenie pobytu parking, grill, bilard, pełna strefa spa, plac zabaw, rowery. WWW. APARTAMENTYSPAZAKOPANE.PL, rezerwacja@czteryporyroku.pl, tel. +48 662 658 425, +48 608 401 704
  • PRACA | dam
    POSZUKUJĘ PRACOWNIKÓW BUDOWLANYCH - bez doświadczenia - okolice Zakopanego - 694 057 523.
  • PRACA | dam
    Centralny Ośrodek Sportu w Zakopanem zatrudni Recepcjonistę / Recepcjonistkę. Tel.: 725 300 377, e-mail: rekrutacja.zakopane@cos.pl
  • PRACA | dam
    Sklep spożywczy w Poroninie zatrudni SPRZEDAWCÓW. Umowa o pracę. Praca co 2-gi dzień lub codziennie, do uzgodnienia. 601 746 502, 665 00 34 35.
  • USŁUGI | budowlane
    USŁUGI BLACHARSKO-DEKARSKIE, KRYCIE I PRZEKRYCIA DACHÓW, KOMINY, BALKONY, RYNNY, GZYMSY. 534 428 571, 889 388 484..
  • PRACA | dam
    Zatrudnię MALARZA, FLIZIARZA, MURARZA. 601 508 736.
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    SPRZEDAM PAWILON HANDLOWY - NOWY TARG. 517 600 205.
  • USŁUGI | inne
    WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
  • USŁUGI | budowlane
    WIERCIMY POD SŁUPKI OOGRODZENIOWE I NIE TYLKO. ZAPRASZAMY DO KONTAKTU. 504163439 BIURO@MAJERCZYK.PL
    Tel.: 504163439
  • NIERUCHOMOŚCI | kupno
    Kupię NIEWIELKI DOM NA DZIAŁCE DO 10 arów - do zamieszkania - okolice Zakopanego do 15-17 km. Tel. lub sms: 884 284 375
  • PRACA | dam
    PRZYJMĘ PIEKARZA. 607 44 55 66.
  • PRACA | dam
    ATRANS TRANSPORT. Poszukujemy KIEROWCY kategorii C+E, z doświadczeniem lub bez. Transport krajowy i międzynarodowy, głównie Rumunia. Jazda pojazdami wyłącznie EURO VI. Współpraca ze spedytorami będącymi dyplomantami jednej z najlepszych uczelni w Polsce. Więcej informacji pod numerem telefonu: 723 555 111.
  • USŁUGI | budowlane
    OKUCIA BALKONÓW, RYNNY, OBRÓBKI BLACHARSKIE. 600 998 377.
  • USŁUGI | budowlane
    MALOWANIE DACHÓW I ELEWACJI. 602 882 325.
  • PRACA | dam
    NORWEGIA - TYNKARZ, MALARZ, BLACHARZ, STOLARZ. Norwegia (Oslo). Zatrudnimy tynkarzy, malarzy, blacharzy, stolarzy. Języki obce NIE wymagane. Praca z pracownikami z Podhala. Zjazd do kraju (samolot) co 1-3 tygodni wg. własnego uznania - pełna elastyczność i swoboda co do wyjazdów. Zarobki w przeliczeniu 20-27 Euro/godz. ZAPRASZAMY. Tel. 667 602 602.
  • ANTYKI
    ANTYKI - SKUP, SPRZEDAŻ - Zakopane, Kościuszki 3 (Granit, III p.). Tel. 601 464 133
  • USŁUGI | budowlane
    OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
2022-10-04 14:45 Dama ze śmietnika 2022-10-04 14:00 W Jurgowie spotkało się siedem kultur (ZDJĘCIA) 2022-10-04 13:15 Przygarnij sierściucha 2022-10-04 12:49 Koty szukają domu 2022-10-04 12:45 5 sposobów na relaks po ciężkim dniu 2022-10-04 12:30 Remont i dziury przy wjeździe do centrum Zakopanego 1 2022-10-04 12:00 PIT online - szybko i bez wychodzenia z domu 2022-10-04 11:45 Jest nowy komendant Straży Parku Tatrzańskiego 2022-10-04 11:00 Przejaśnienia na Krupówkach, przestało padać. W weekend turystów nie zabraknie (ZDJĘCIA) 2022-10-04 10:15 Wysoko w Tatrach spadło ponad 20 cm śniegu, ale nadchodzi piękna jesień 2022-10-04 09:34 Wypadek w Osielcu. Zablokowana droga Rabka - Wadowice (AKTUALIZACJA) 2022-10-04 09:30 Skosiła latarnię i przydrożną budkę, kompletnie pijana wylądowała na balkonie 3 2022-10-04 09:00 Wysypisko zakopianka 6 2022-10-04 08:00 Ktoś tu ryje 2 2022-10-03 22:42 Wylądował w rowie 2022-10-03 22:00 Zagrożenie lawinowe w Tatrach 2022-10-03 21:00 Ogórki na Paradzie w Nowym Jorku (WIDEO) 2022-10-03 20:00 Andrzej Bargiel przerwał wyprawę na Mount Everest. Wraca do Polski 3 2022-10-03 19:00 Wełną otuleni 2022-10-03 19:00 Powieść pełna tajemnic i urzekającej magii. Konkurs dla czytelników 2022-10-03 18:01 Genealogiczna podróż mojego taty. Nowy Targ, lipiec 1936 1 2022-10-03 18:00 Z Beskidu na Żeleźnicę 1 2022-10-03 17:35 Ciało mężczyzny wyłowione z potoku przy Krupówkach 5 2022-10-03 17:00 Życie jest za krótkie, by żyć byle jak 2022-10-03 16:00 Dinozaury gotowe do drogi 16 2022-10-03 15:00 Znikająca stacja kolejowa 2 2022-10-03 14:00 Niedzielne manewry 2022-10-03 13:00 Mamy pod Giewontem antycovidowy dodatek węglowy, ponad 9 milionów dotacji 10 2022-10-03 12:00 W nowotarskim szpitalu powstanie oddział chemioterapii 3 2022-10-03 11:56 Gdzie kupię fajną sofę do pokoju dziennego? 2022-10-03 10:45 Poważny wypadek w Niedzicy 2022-10-03 10:32 Jak pozbyć się insektów w domu? 2022-10-03 10:00 Pod Babią Górą kręcą teledysk 2022-10-03 09:00 Wykręcać, ciąć, a może kosić czyli borowikowy zawrót głowy 2022-10-03 08:00 Druhowie kupili ponton 2022-10-02 22:00 Oslo szkolił się we Włoszech 2022-10-02 21:30 Nowa Chatka Puchatka na Połoninie Wetlińskiej już działa 3 2022-10-02 20:35 Ratownicy TOPR znosili turystów z urazami ciała 2 2022-10-02 20:00 Rocznica pożaru kościółka na Obidowej 6 2022-10-02 19:00 Alice i Zuza robią wrażenie - te gigantyczne dynie wyhodowano na Podhalu 1 2022-10-02 18:35 Modernizm z elementami z Podhala (WIDEO) 2022-10-02 17:55 Babiogórska Jesień w Zawoi (WIDEO) 2022-10-02 17:23 Auto wylądowało w rowie, dwie osoby poszkodowane 1 2022-10-02 17:00 Brzegi na tęczowo 27 2022-10-02 16:00 Będzie nowy przejazd. Tylko dla mieszkańców 3 2022-10-02 15:00 Równoj ku Górze 4 2022-10-02 14:00 Zderzenie samochodów, czwórka poszkodowanych, ucieczka z miejsca zdarzenia 2022-10-02 13:00 Rak piersi nie odpuszcza 1 2022-10-02 12:00 Andrzej Bargiel zszedł do bazy pod Mount Everestem 4 2022-10-02 11:00 Dzikie zwierzęta na środku osiedla znalazły sobie spokojną przystań 3
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2022-09-17 13:01 1. To raczej nowa "Bukowianka". Ta droga przecież nie będzie prowadzić do Zakopanego. Zakopane zostało obronione przed godną komunikacją. 2022-08-21 19:28 2. byw, tak jak w '39-'45r. w Niemczech, wszyscy służyli w tej formacji. 2022-08-21 17:33 3. Błąd merytoryczny, osoba która napisała ten tekst nic nie zrozumiała. Rad i radiologia niewiele ze sobą mają wspólnego. Dzięki Profesorowi możliwy był rozwój leczenia radem (radioterapii), a nie rozwój radiologii. 2022-08-15 14:41 4. To taki slowny lojotok. 2022-08-13 21:46 5. Polska armia zmieściła się na jednym rynku. A ! jeszcze orkiestra. 2022-08-12 10:21 6. Godali, ze od tego radu ludziska umiyrali na raka wokoło, jedyn w drugiego, a terozki o tym cicho.... 2022-07-17 06:36 7. Mozna robić cepeliadę z góralszczyzny ale bez przesady....No i jeszcze sołtys na dzień dobry...ŻENADA! 2022-07-13 12:18 8. Wielkie dzięki Autorce za pokazanie pięknych krajobrazów jeszcze niezeszpeconych niewłaściwą zabudową. Złoty cielec tam jeszcze nie zagościł tak jak na Podhalu i już w pewnej mierze na Orawie. Spieszmy się podziwiać te unikalne widoki zanim zniszczy je ludzki egoizm, bezguście, udawana niemoc urzędników, pazerność i konsumpcjonizm w globalistycznym wydaniu. Nie pozwólmy zniszczyć regionalnych tradycji, których częścią jest rolnictwo, hodowla i pasterstwo. Jakaś nadzieja może płynąć ze Spisza! 2022-07-01 02:18 9. oto strona na której można kupić książkę. Pozdrawiam! https://wydawnictwoarva.v.1cart.eu/pl/offer 2022-06-22 13:07 10. Ks.Tischner się w grobie przewraca
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama
Polecamy

Pożegnania

Album TP

FILMY TP

Bojcorka