- Heródek mi dolega? - pyta młodzieniec, reprezentant młodego pokolenia Orawian podczas lipnickiego przedstawienia. - Co to takiego Heródek?

::attachment{"type":"gallery", "template":"thumb3", "item_id":"43511"}

- Nie co tylko kto… idź i się dowiedz - słyszy w odpowiedzi - i idzie do społeczności naszej lipnickiej i pyta tego i owego, a ta ciekawość przeradza się w wiejskie posiady, gdzie każdy ma coś ciekawego do opowiedzenia. Jedna opowieść otwiera w drugim inne skojarzenie, woda pomału zaczyna kapać… czasem słyszymy sprzeczne poglądy - negowanie jeden drugiego, historia nabiera tempa, by wreszcie jak wartki potok wylać opowieść o Heródku…

Ale żeby tak łatwo nie było, to za wiele wprost się tutaj nie dowiemy. W przedstawieniu bowiem zagadnienia przedstawione są na zasadzie kontrastu (nie pił wódki – pił wódkę, święty – nie święty, to były rzeźby – to były patyki, niedorozwinięty – w swoim rodzaju). Inne problemy  podane są zaś na zasadzie prawdopodobieństwa - jakże często słyszymy określenia „podobno”, „jo tego nie potwierdzę i nie zaprzeczę” czy dosadne: „gównoprowda”.

W spektaklu poruszane są różne aspekty życia Heródka przytoczone z autentycznych opowieści mieszkańców, ale także te, które w naturalny sposób wypłynęły z członków zespołu aktorskiego podczas pracy nad spektaklem. Sztuka to bowiem niekonwencjonalna. Scenariusz powstawał w trakcie półrocznej pracy wspaniałych ludzi, ale o nich troszkę później. Jest więc próba odpowiedzenia na pytanie jak wyglądał Heródek, jak rzeźbił, jak muzykował, jak się komunikował z ludźmi, ze zwierzętami, czy w końcu jak rozmawiał ze swoimi rzeźbami. Momentami posiad jest zabawny, a momentami do cna wzruszający. Bo taki był właśnie Heródek.

Reakcje publiczności świadczą o tym, że gładko dali się wprowadzić w wyjątkowy świat Heródka, są częścią posiadów, reagują, odpowiadają, przeżywają. Jest to niezwykłe móc tego doznać. 

Wiele osób pyta: kto gra główną rolę w przedstawieniu? Kto jest Heródkiem? Uśmiecham się przekornie… tu Cię mam! I tu nam Heródek psikusa sprawił za pośrednictwem reżyserki Mai. Już spieszę z odpowiedzią - Heródkiem jest każdy.

Teraz o zespole. Powiem krótko - nawet gdyby odbył się casting do tego spektaklu i trwał tydzień i każdego dnia byłyby kolejki do przesłuchań – lepszego zespołu wymarzyć sobie nie można. Każdy tam MIAŁ być i to właśnie ON. Nikt inny. Koordynator całego przedsięwzięcia  Renia Martyniak ze Stowarzyszenia Rozwoju Orawy – inicjatorów tego projektu, która była z nami zawsze i dbała o każdego z osobna. Reżyser Maja Kubacka, która nie tylko stworzyła wspaniały spektakl, ale stworzyła, może przede wszystkim, wielką rodzinę okołoheródkową, której - śmiało można powiedzieć - "Heródek dolega”. Małżeństwo Smreczaków: Magda i Marian, którzy  dbali o kostiumy i niezwykłą, surową scenografię z wielką wrażliwością, wyczuciem i sercem.  I aktorzy, ludzie, którzy poświęcili wiele aby powstało coś jeszcze większego: Dominik Bodzioch, Jakub Jabłoński, Bronisław Kowalczyk, Emilia Kowalczyk, Karolina Kowalczyk, Franciszek Kramarz, Eugeniusz Lichosyt, Ewa Magiera, Katarzyna Magiera, Kinga Magiera, Ludwik Młynarczyk, Jan Smoliński, Xenia Smreczak. Iwona Stopiak-Wierzbiak, Natalia Stopiak, Jan Świdroń, Dorota Wierzbiak-Kidoń, Aleksandra Wontorczyk, Julia Wontorczyk, Krystyna Wontorczyk.

Na koniec smutna refleksja. Dziś gdyby taki Heródek po świecie chodził pewnie też spotkałby się z podobnymi reakcjami ze strony społeczeństwa: naśmiewaniem, odtrąceniem, niezrozumieniem…  

Spektakl “Nasz Heródek lipnicki” powstał w ramach pracy warsztatowej uczestników projektu “Orawa, Orawa, na Orawie”, dofinansowanego ze środków Narodowego Centrum Kultury w ramach programu Kultura – Interwencje 2017. Przedstawienie opracowała Maja Kubacka.

Maja (Spychaj) - Kubacka - aktorka, absolwentka Akademii Teatralnej im. A. Zelwerowicza w Warszawie Wydział Sztuki Lalkarskiej w Białymstoku. Związana zawodowo głównie teatrem "Groteska" w Krakowie. Stypendystka Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w kategorii Teatr (2012). Autorka dramatu i reżyser spektaklu „Nieudany krewniak na podst. życia i twórczości Karola Wójciaka Heródka z Lipnicy Wielkiej na Orawie”. Działa w Stowarzyszeniu STOG (Kraków), prowadząc działania na rzecz noblitacji tego artysty.

Stowarzyszenie Rozwoju Orawy działa od 2006 roku, nieustannie rozwijając się i realizując ciekawe inicjatywy lokalne, krajowe oraz międzynarodowe,  jest też Ośrodkiem Działaj Lokalnie na  Podhalu i Orawie, realizując program Polsko - Amerykańskiej Fundacji Wolności. Dzięki "Działaj  Lokalnie", naszym Darczyńcom możemy wspierać i finansować ciekawe pomysły oraz inicjatywy promujące ekologię, turystykę, dziedzictwo  kulturowe, aktywny tryb życia, inicjatywy dla dzieci oraz młodzieży na Orawie i Podhalu. Aktualnie realizujemy projekty min. "SZLAKAMI GINĄCYCH ZAWODóW NA ORAWIE” – UMWM, Małopolska Gościnna, „PSZCZELARSTWO - GINĄCE DZIEDZICTWO REGIONU PODHALA I ORAWY”- UMWM, Mecenat Małopolski, INKUBATOR  WOLONTARIATU PODHALA, SPISZA I ORAWY – FIO, ORAWA, ORAWA, NA ORAWIE…- Kultura – Interwencje 2017, Narodowe Centrum Kultury, PO ORAWIE Z TELEFONEM…- Mikroprojekt Interreg, „SZLAKAMI GóRALI POLSKICH- współpraca polsko norweska”- MEN, Rodzina Polonijna, Inicjatywy – FIO Małopolska Lokalnie 2017, Inicjatywy – Działaj Lokalnie, PAFW.

Karolina Kowalczyk