Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad powodzi w Rdzawce nie winna, ale zbiornik retencyjny zbuduje.

W poniedziałek odbyła się debata przedstawicieli Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, inwestora budowy nowej zakopianki i mieszkańców Rdzawki. Przypomnijmy, o organizację zebrania od kilku tygodni zabiegli: sołtys Rdzawki a także mieszkańcy, którzy ucierpieli w wyniku ostatniej powodzi błyskawicznej z połowy lipca. Zdaniem mieszkańców za opłakane skutki wezbrania ponoszą odpowiedzialność drogowcy. Budowa nowej dwupasmówki zaburzyła stosunki wodne, odprowadzając całą wodę z terenu przyszłej drogi do niewielkiego cieku wodnego w Sołtysiej Dolinie. Potok - w centrum miejscowości - niezbyt obszernym przepustem wpada do potoku Rdzawianka. Właśnie wody napływające Sołtysią Doliną nie mieszczą się w swoim korycie i wypływają niszcząc drogę gminną i położone poniżej posesje.

Generalna Dyrekcja stoi natomiast na stanowisku, że katastrofalne wezbrania to efekt zmian klimatycznych niemających związku z drogową inwestycją.

Na skutek zabiegów rabczańskiego burmistrza, który podjął się zorganizowania spotkania, w poniedziałek obie strony sporu miały możliwość skonfrontować swe stanowiska w sali obrad rabczańskiego urzędu miasta. Debata była… gorąca. Mieszkańcy nie dali się przekonać, że ostatnie katastrofalne powodzie nie mają związku z nową zakopianką.

- To ewidentnie wasza wina, przez was pozalewało nam domy. Nie interesuje nas to, co macie w papierach. My tu żyjemy i wiemy swoje. Są obok siebie dwa potoki, idą równo. Ale jak zaczęło lać, to ten co prowadzi wodę od zakopianki, był 30 razy większy i zalał wioskę - przypomniał Józef Filas sołtys Rdzawki. Zdaniem mieszkańców budując nową zakopiankę drogowcy przesunęli położoną dokładnie na górskim grzbiecie drogę krajową bliżej Rdzawki, co spowodowało, że woda z całego obiektu zaczęła kierować się ku Sołtysiej Dolinie. A wcześniej część opadu odpływała w stronę położonych za grzbietem Rokicin. Mieszkańcy zaproponowali też swoje rozwiązania, które ich zdaniem powinien uwzględnić inwestor. - Trzeba zbudować zbiornik retencyjny na górze pomiędzy starą i nową zakopianką - postulował Józef Filas.

Sołtysowi wtórowali też inni mieszkańcy. Wszyscy twierdzili zgodnie, że zanim rozpoczęła się budowa zakopianki, woda spływająca Sołtysią Doliną nie powodowała aż takich dużych strat. A katastrofalne wezbrania nie zdarzały się tak często. - Wasze plany nie są dobre, skoro taka woda idzie. Mam 65 lat i takich powodzi nie pamiętam - podsumował sołtys.

Burmistrz Leszek Świder, który też jest mieszkańcem Rdzawki zapewniał, że po pierwszej katastrofalnej powodzi sprzed dwóch lat samorząd odrobił swą lekcję. Drogowcy sugerowali, że do opłakanego w skutkach wezbrania doszło z powodu zaniedbanych rowów i przepustów. - W tym roku wszystkie rowy zostały pogłębione a przepusty wyczyszczone - zapewniał Leszek Świder.

- Mam 70 lat a takiej wody nie pamiętam. Przesunęliście wodę z grzbietu w stronę Rdzawki. Z trzech roli spuszczacie opad do Sołtysiej Doliny. Nie dość, żeście nam grunty pozabierali, to jeszcze nas przez was woda zalewa. Do ludzi trzeba podchodzić z sercem, a nie tak jak wy - takich gorzkich słów pod adresem drogowców padło w poniedziałek bardzo wiele.

Przedstawiciele GDDKiA a także wykonawcy przebudowy i projektanci przekonywali zgodnie, że klęski żywiołowe, które w ostatnich latach doświadczały Rdzawkę nie mają nic wspólnego z budową nowej drogi krajowej. Udowadniali na podstawie wyliczeń hydrologicznych i danych zarejestrowanych przez obserwatorium meteorologiczne, że katastrofalne opady z ostatnich lat miały charakter incydentalny, nieprzewidywalny i należy je wiązać ze zmieniającym się klimatem a nie z drogową inwestycją. Z wyliczeń wynika między innymi, że woda spływająca z budowanej zakopianki stanowi zaledwie 28 procent wód odprowadzanych z obszaru całej zlewni Sołtysiego Potoku. Projektanci odrobili swą robotę bardzo rzetelnie, dochowując wszelkich założeń projektowych zapisanych w ustawach. Według wszelkich wyliczeń woda powinna się bez problemów w potoku zmieścić. Niestety ostatnie gwałtowne wezbrania wykraczają poza to, co zakładali twórcy prawa budowlanego.

Tego rodzaju wywody wywołały ostrą reakcję mieszkańców. Z misją pojednawczą pospieszył burmistrz Leszek Świder. - Jeśli te opady są większe niż dawniej, trzeba wymyślić rozwiązanie, żeby wody uchwycić - przekonywał. Okazało się, że choć przedstawiciele inwestora się do odpowiedzialności za cykliczne zalewanie centrum Rdzawki nie poczuwają, to jednak postulat mieszkańców uwzględnili… Sytuację ma poprawić zbiornik retencyjny zdolny skumulować 1,5 tysiąca metrów sześciennych wody. To powinno wystarczyć, by zniwelować skutki gwałtownej ale krótkotrwałej ulewy. Zbiornik powstanie w niecce pomiędzy jezdniami nowej i starej zakopianki. Inwestycja będzie powstawać już tej jesieni i powinna być gotowa do września przyszłego roku.

- To jest nasza realna odpowiedź na postulaty mieszkańców - podkreślali przedstawiciele inwestora. Mieszkańcy domagali się także, by wykonawca drogi krajowej przebudował i zwiększył przepustowość koryta, które dziś odprowadza wodę do doliny. Okazało się jednak, że taka inwestycja leży poza kompetencjami GDDKiA. A właściwy adresat monitów to spółka Wody Polskie. Także apele sołtysa o to, by administrator zakopianki pokrył koszty usuwania skutków ostatniej powodzi, zostały odrzucone. Ostatecznie zarówno GDDKiA jak i samorząd mają obserwować na ile budowa zbiornika zabezpieczy wioskę przed kolejnymi powodziami. Jeśli wezbrania będą się powtarzać - strony wrócą do rozmów na temat kolejnych zabezpieczeń.

mk