Prawo jest tu bezradne, a samorządowcy jedynie apelują do parlamentarzystów o jego zmianę. Coraz więcej sklepów z dopalaczami działa na Podhalu. Jest też pierwsza śmiertelna ofiara.

Zdążył tylko powiedzieć, że nie chce pomocy. 21–latek umarł po tym, jak przedawkował dopalacze. W Nowym Targu nadal funkcjonują jeszcze trzy takie sklepy.

Kobieta przejeżdżająca samochodem przez ul. Nadwodnią w Nowym Targu zauważyła w minioną sobotę około godz. 13.30 słaniającego się na nogach młodego mężczyznę, który po chwili upadł na chodnik. Zatrzymała się, by spytać, co się dzieje. Chłopak powiedział tylko, że chce popełnić samobójstwo. Potem stracił przytomność. Mimo szybkiej akcji pogotowia i walki o jego życie, zmarł w nowotarskim szpitalu trzy godziny później. – Prawdopodobnie przyczyną śmierci było zażycie nadmiernej ilości dopalaczy. Kobiecie powiedział, że zażył „żabkę”. W sklepie rzeczywiście udało się potwierdzić, że mężczyzna kupował środek o nazwie Aphfibia. Jednak dopiero sekcja zwłok i badania toksykologiczne potwierdzą, co było bezpośrednią przyczyną zgonu – mówi Roman Wolski, rzecznik prasowy nowotarskiej policji.

To pierwszy przypadek śmierci po spożyciu dopalaczy na Podhalu. Trzy sklepy z tymi substancjami legalnie działają w stolicy Podhala, podobnie jak w większych miejscowościach naszego regionu. Ich właściciele wykorzystują luki prawne, handlując środkami narkotycznymi, formalnie jedynie „w celach kolekcjonerskich”. Na opakowaniach nawet są napisy, że środek nie nadaje się do spożycia. W rzeczywistości są to kombinacje różnych substancji psychoaktywnych, które jeszcze nie trafiły na ministerialną listę środków zakazanych. Jednak nawet w takim przypadku wytwórcom dopalaczy łatwo jest stworzyć nowy związek o podobnym działaniu, którego na liście jeszcze nie ma. Na razie lokalne władze i organa ścigania rozkładają bezkarnie ręce. Wzmożone kontrole w lokalach nie przynoszą efektu. Jeden ze sklepów usytuowany jest naprzeciw gimnazjum. Wejście do niego monitorują szkolne kamery, jednak póki co nie zniechęca to ani właścicieli, ani odwiedzających to miejsce.

Jest już pierwszy efekt społecznej presji na tego typu działalność. Właśnie znikł z mapy czwarty ze sklepów z dopalaczami po tym, jak właściciel nieruchomości, prezes nowotarskiego PPKS, wymówił mu dzierżawę.
Podczas poniedziałkowej sesji nowotarscy radni przyjmą rezolucję wzywającą premiera i parlamentarzystów do jak najszybszego ustanowienia zakazu sprzedaży dopalaczy. „Niepodejmowanie przez kompetentne podmioty natychmiastowych działań odbierane jest jako początek kolejnej afery, po aferze „hazardowej”. Na dotychczasowe pisma i monity w tych sprawach nie otrzymujemy nawet potwierdzenia odbioru. Jest to objaw lekceważenia samorządu i społeczeństwa, co zawsze kończyło się źle dla rządzących” – czytamy w rezolucji.

Burmistrz Marek Fryźlewicz przypomina, że są kraje, gdzie za tego typu działalność grozi nawet do trzech lat więzienia.

Póki co samorządy skazane są na własną pomysłowość. Jedni chcą do kontroli włączyć straż graniczną, gdyż sprzedawane środki pochodzą z importu. W tym tygodniu w Nowym Targu ma odbyć się spotkanie z właścicielami pomieszczeń wynajmowanych pod sklepy z dopalaczami. – Zadamy im pytanie, czy sami chcieliby, by ich dzieci zajmowały się tego typu kolekcjonerstwem. To będzie zaproszenie, a nie jakiś przymus, ale może ktoś zda sobie sprawę z tego, co robi – dodaje Fryźlewicz.

Burmistrz nie wyklucza też dokładniejszych kontroli nie tylko sklepów, ale i osób wynajmujących im pomieszczenia.

*

Można narzekać na brak przepisów, niemoc samorządu, drwienie z prawa. Jednak tu chodzi nie tylko o ekwilibrystykę paragrafami, ale o życie. 19 czerwca w Łodzi podczas gry w piłkę zmarł 20-latek. W jego ciele znaleziono również substancje psychoaktywne. Śmierć w Nowym Targu pokazuje, że dopalacze mogą zabić. Wiadomo – jeśli ktoś chce popełnić samobójstwo, to znajdzie jakiś sposób. Ale tu „pistolet” jest na wyciągnięcie ręki i to jeszcze ze złudną nadzieją, że nie będzie bolało. Dopalacze to śmierć – dla jednych bezpośrednia, dla innych rozłożona na raty i drogę przez narkomanię. A przecież znamy tych, którzy dzierżawią swe nieruchomości pod te sklepy. Może czas zacząć ich nachodzić niczym Świadkowie Jehowy i namawiać, by rozwiązali umowy. A przed sklepami z dopalaczami palmy znicze, by upamiętnić tych, którzy tragicznie odeszli. Dopóki się nie wypali cierpliwość tych, którzy kolekcjonują uzależnienie i śmierć.

Józef Figura