Ta katastrofa zdarzyła się pod szczytem Babiej Góry. Królowa Beskidów zabrała czterech młodych narciarzy. Zginęli podczas kurniawy.

::attachment{"type":"gallery", "template":"thumb3", "item_id":"104033"}

Turyści wędrujący na Babią Górę od Lipnicy Wielkiej, tuż przed szczytem napotykają krzyż. Upamiętnia on tragiczne zdarzenie, które wydarzyło się w nocy z 14 na 15 lutego 1935 r. W kurniawie zginęły tu dwie narciarski i dwóch narciarzy z Andrychowa i Wadowic. Reprezentowali Klub Sportowy Beskid Andrychów. Wybrali jedną z tras Gwiaździstego Rajdu Narciarskiego Krakowskiej Organizacji YMCA, który prowadził z Węgierskiej Górki przez Pilsko i Babią Górę do Rabki.

 

Na Jawornicy w Beskidzie Małym znajduje się metalowy krzyż, który stanął w 70. rocznicę tej tragedii. Krzyż miał być widoczny z Andrychowa, i tak początkowo było. Teraz większe od krzyża są otaczające go drzewa.

*

W czasopiśmie "Turysta w Polsce" z lutego 1935 r. Stanisław Faecher opisał to zdarzenie w artykule "Tragiczna kurniawa na Babiej Górze". Tekst zaopatrzył też w komentarze. Tak rozpoczął swoją opowieść: "W nocy z 14-go na 15-go lutego b.r. zdarzyła się pod szczytem Babiej Góry katastrofa, która w ofierze zabrała cztery młode życia. W orkanie śnieżnym, szalejącym tej nocy nad całym obszarem Beskidów Zachodnich uległ zagładzie kompletny, czteroosobowy zespół K.S. "Beskid" z Andrychowa-Wadowic, biorący udział w rajdzie gwiaździstym Skimki. Zginęli: Janina Frysiówna, Helena Banachowska, Władysław Olejczyk i Kazimierz Fryś, który był kierownikiem zespołu". Narciarze wyruszyli z Pilska przez Cyl, Kościółki i usiłowali dotrzeć do schroniska Beskidenverein pod Diablakiem. Po drodze wzmagała się wichura, a turyści tracili siły. Byli skrajnie wyczerpani. W pewnym momencie niektórzy z nich zdjęli narty. Narciarze rozdzieli się. Zamarzali w odległości kilkuset metrów od schroniska.

 

*

"Drużyna "Beskidu", po pokonaniu Pilska wyruszyła ze schroniska ku Babiej Górze. O godzinie czwartej popołudniu dotarła do wsi Głuchaczki i prawdopodobnie około godziny siódmej wieczorem znalazła się na centralnej przełęczy masywu Babiej Góry, na Izdebczyskach. Już przejście Cylu (Małej Babiej Góry) we wzmagającej się zadymce dało drużynie zapowiedź tych ogromnych trudności, jakie będzie miała do pokonania w drodze na główny szczyt Babiej Góry i w późniejszym odszukaniu kamiennego schroniska niemieckiego. Było więcej niż wskazane, aby drużyna zjechała z przełęczy do pobliskiego schroniska P. T. T. na Markowych Rówienkach tembardziej, że odnalezienie drogi do niego - nawet w ciemnościach - nie przedstawiało chyba trudności" - przekonywał w swojej relacji Stanisław Faecher.

*

Kilka dni po katastrofie trójkę martwych narciarzy odnalazł Władysław Midowicz, gospodarz schroniska na Markowych Szczawinach, który zorganizował akcję ratowniczą. Ekipa poszukiwawcza zwiozła ciała ofiar przez Bronę i Markowe Szczawiny do karetek pogotowia z Wadowic, które czekały w Pośrednim Borze.

Przez następne tygodnie intensywnie poszukiwane było ciało Kazimierza Frysia, kierownika wyprawy, który - jak się później okazało - nie odpiął nart. Wyznaczono nawet nagrodę pieniężną za odnalezienie zwłok. Dopiero pod koniec maja przemytnicy natknęli się na ciało u podnóża Babiej Góry, w pobliżu gajówki na Lniarce. "Poszukiwania były prowadzone energicznie przy współudziale nietylko sfer turystycznych, ale i władz administracyjnych po polskiej tudzież po czechosłowackiej stronie Babiej Góry" - donosił Stanisław Faecher.

 

*

Babia Góra znana jest z pięknych widoków i kapryśnej pogody. Nie bez powodu nazywana jest "Matką Niepogód". Nie wolno jej lekceważyć.

Stanisław Faecher pisał: "Podkreślić trzeba, że zatracie uległ zespół dobrze wyszkolonych, wytrzymałych i znających teren narciarzy. Podjęli zadanie nieprzerastające w zasadzie ich sił. Błąd ich polegać może jedynie na tem, że nie zawrócili z drogi wtedy, kiedy to było jeszcze możliwe i kiedy potęgujące się niekorzystne warunki atmosferyczne taką konieczność nakazywały. Dalsze błędy jak: zdjęcie nart przez obie narciarki, pogubienie się wzajemne członków drużyny itp. były już tylko konsekwencją ostatecznego wyczerpania, utraty odporności i sił. Jeżeli więc śnieżny grób na Babiej Górze znaleźli ludzie obyci z górami - tembardziej trzeba zwrócić uwagę na konieczność ostrożności i zachowania umiaru ze strony szerokiej rzeszy, której przecięcie grzeszy brakiem doświadczenia zimowo-górskiego, brakiem znajomości niebezpieczeństw, nadmierną lekkomyślnością, nie mówiąc już o niskim poziomie technicznym w pokonywaniu przestrzeni na nartach.

 
Babia Góra, jako obszar narciarski jest niesłusznie lekceważona. Wynika to z faktu, że z wyjątkiem północnych zboczy - Babia Góra nie ma stoków w narciarskim znaczeniu trudnych. Jej tereny są naogół łagodne i nie wymagają wysokiego kunsztu narciarskiego. Co najwyżej przy przejeżdżaniu partyj leśnych, narciarz uważać musi nieco w przecinkach i na ścieżkach; podszczytowe zaś stoki południowe, przy dobrem ośnieżeniu, są wspaniałą krainą narciarską".

Jolanta Flach