2017-11-10 18:01:35

Archeologia

Wenus z Obłazowej

Figurkę kobiety sprzed ok. 13 tys. lat p.n.e. znaleźli archeolodzy w jaskini Obłazowej nad Przełomem Białki. Tygodnik Podhalański ogłasza to jako pierwszy.

Znaleziona w Obłazowej figurka została wykonana z płaskiego piaskowca przyniesionego z koryta rzeki Białki. Ma wyraźne ślady nacięć. Można dostrzec na niej brzuch, co powoduje, że przypomina kobietę w ciąży. Ma też lekko zarysowane piersi i duże pośladki. Podobne figurki znaleziono w Niemczech, we Francji i w Czechach.

– Wenus z Obłazowej to kolejny dowód życia duchowego i artyzmu człowieka paleolitu w tym miejscu – podkreśla prof. Paweł Valde-Nowak z Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, który badaniu tego miejsca poświęcił 32 lata. Dziś to najlepiej przebadana jaskinia w Polsce, dosłownie "przesypana" przez gęste sita.

- To bardzo ważne odkrycie, dzięki tej figurce ranga Obłazowej w archeologii znowu szalenie rośnie - nie kryje radości naukowiec. - Nie przypuszczałem, że to miejsce tak mnie jeszcze zaskoczy - dodaje.

Obłazowa to na archeologicznej mapie świata punkt od lat bardzo ważny. Międzynarodową sławę przyniósł jej odkryty tu przez Valde-Nowaka bumerang z ciosu mamuta, który po badaniach w Oksfordzie okazał się najstarszym na świecie. Datowany jest na ok. 30 tys. lat. Z tego samego okresu pochodziły paliczki palców, które są najstarszymi szczątkami ludzkimi znalezionymi w Polsce. Bumerang i kości, a także kilka innych cennych przedmiotów dla ówczesnego człowieka ułożonych było w specyficznym kręgu. Było to miejsce najprawdopodobniej rytualne, określane przez naukowca z Krakowa "prehistorycznym sanktuarium".

Publikacje dotyczące tych odkryć i wniosków z nich płynących trafiły do najważniejszych światowych czasopism naukowych - m.in. do Nature, Science, New Scientist, La Recherche czy Archäologisches Korrespondezblatt. Dzięki Venus z Obłazowej krakowscy naukowcy z Uniwersytetu Jagielońskiego pod kierunkiem prof. Pawła Valde-Nowaka mają kolejne ważne informacje do ogłoszenia w świecie archeologicznym. W najbliższych tygodniach pojawi się materiał na ten temat w "Acta Archaeologica Carpathica".

Znaleziona w Obłazowej figurka jest bardzo mała, ma zaledwie 55 mm długości, wykonana została z płaskiego kamyka piaskowca przyniesionego z koryta rzeki Białki. Ma wyraźne ślady nacięć. Można dostrzec na niej brzuch, co powoduje, że przypomina kobietę w ciąży. Ma też lekko zarysowane piersi i duże nieproporcjonalne do reszty pośladki.

Archeolodzy natrafili na nią latem 2016 r., kiedy zaczynali nad Przełomem Białki kolejny projekt zaplanowany na 2 lata "Paleolityczne miejsce obrzędowe w jaskini Obłazowej". To grant zdobyty w konkursie ogłoszonym przez Narodowe Centrum Nauki.

- Na początku nie mieliśmy pewności, czy to rzeczywiście figurka czy uformowane w taki sposób narzędzie. Obróbka jest bowiem podobna w obydwu przypadkach, a ślady nacięć są trudno zauważalne - tłumaczy prof. Paweł Valde-Nowak. - Dopiero dokładne oględziny dały pewność, że mamy do czynienia z figurką kobiety, wykonaną przez człowieka kultury magdaleńskiej, typową dla stylu Lalinde/Gönnersdor - zdradza. Datowana jest na ok. 13 tys. lat p. n. e.

Wpisuje się ona w serię innych postaci kobiecych z tego okresu, znalezionych w różnych miejscach Europy. Krakowski archeolog przypomina, że kultura magdaleńska, to ta sama, która pozostawiła po sobie rysunki naskalne w Lascaux we Francji czy w Altamirze w Hiszpanii. Obejmowała teren Europy Zachodniej i Środkowej (późny paleolit). Była to kultura myśliwych wyspecjalizowanych w polowaniach na renifery, a także zbieraczy.

- Ich malarstwo naskalne, a także charakterystyczne figurki kobiet świadczą o przejawie sztuki i życia duchowego - podkreśla prof. Paweł Valde-Nowak. - Niezależnie czy były to rekwizyty szamańskie czy też zostały wykonane z potrzeb czysto artystycznych - podkreśla. - Jest to także artystyczne odbicie zachodzących wtedy przemian, dotyczących roli kobiet - dodaje naukowiec.

Jedną z hipotez, dotyczących powodów, dla których takie figurki wykonywał ówczesny człowiek, przedstawił prof. Romuald Schild, archeolog z Warszawy. Twierdzi, że mogły być one rodzajem symbolicznej fotografii, którą myśliwi zabierali ze sobą na długie ekspedycje myśliwskie. Mogły być też rekwizytem szamańskim, kultura magdaleńska wyróżniała się silną obrzędowością. Podobne figurki Wenus archeolodzy odnaleźli na terenie Niemiec, Francji, Szwajcarii i Czech. W Polsce wcześniej natrafiono na nie w dwóch miejscach - w Dzierżysławie na Górnym Śląsku i w Wilczycach na Wyżynie Sandomierskiej. Wszystkie są bardzo schematyczne i podobne do siebie. Oprócz figurek, człowiek kultury magdaleńskiej podobne postaci kobiece kreślił na płytkach z łupku, wykonywał także zawieszki z zarysem charakterystycznej postaci.

- To bardzo istotne odkrycie dla samej Obłazowej. Mamy pełny przekrój środkowego i górnego paleolitu i kolejne dowody na duchowość ludzi wtedy żyjących - twierdzi prof. Paweł Valde-Nowak. W tym okresie jaskinia ta była zasiedlana przez człowieka wielokrotnie. W warstwie III, w której znajdowała się figurka kobiety, archeolodzy natrafili też na wiele innych artefaktów (wytworów ludzkiej ręki), należących do kultury magdaleńskiej. Dają one szeroki kontekst mówiący o życiu codziennym i obrzędowości ówczesnego człowieka.

Beata Zalot

Komentarze Facebook

Powyższe komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu społecznościowego Facebook.
Redakcja 24tp.pl nie wpływa na treść oraz nie odpowiada za wpisy dokonane przez użytkowników portalu Facebook.

Dodaj komentarz

Reklama

Pipkin 2017-11-11 12:23:55

Nie chcemy tu nikogo hejtować archeolodzy zrobili kawał pracy. To archeobajcarze robią wodę z mózgu.I to im należy się odholowanie.Znalezisko jest ekscytujące, najpewniej służyło jako tluczko tasak. Taki blender do robienia koktajli z mięsa mamuciego.
Idąc za hipotezą archeobajcarzy (która insynuuje że to wizerunek kobiety) dojdziemy do wniosku że w obłazowej te 13000 lat temu (swoją drogą to ciekawe kto to szacował)przebywał pierwszy erotoman kamieniarz na ziemiach polskich.

Yancyjos 2017-11-11 08:37:55

Wystarczyło narysować na ścianie romb , tak by dłuższe kąty były pionowo i każdy by wiedział , że to kobieta.

Gazda 2017-11-11 07:32:51

No nareszcie jest dowód że nasa kultura na Podhalu mo korzenie sięgające 15 tys lat.
Pod Tatrami do dziś dom sami artyści

Zobacz detal 2017-11-11 04:54:20

Kamyk jest obrobiony przez człowieka. Na ?podbrzuszu? oraz ?szyi?. Nie wiadomo tylko czy rzeźbiarz uznał swoje dzieło za doskonale i czy nie prasnął tą Wenus z Obłazowej w kąt chałupy znaczy jaskini, zabierając się za kolejną figurkę, tym razem bardziej udaną :) może akurat archeolodzy się do niej wkrótce dokopią..

Pipkin 2017-11-10 19:14:42

Wydaje mi się że mam wyobraźnię a jednak nie widzę podobienstwa do kobiety. A różne kobiety widziałem.
Nawiasem mówiąc ja nieraz chodząc po naszych kamieńcach znajduję skały które coś przypominają. Dla mnie są do czegoś podobne,( zapraszam w moim kominku są też dość ciekawe) Panowie i Panie archeobajcarze coś czuję że na siłę prubujcie zdobyć kolejnego granta, dotację która zasili wasze budżet.
Przez całe moje życie kładły nam te Multi kulturowe media że ludzie pochodzą z Afryki. ( w co ja osobiście nigdy nie wierzyłem) dzisiaj tą teorię obalono. Wielu ludzi i ja też chciała by poznać mroki czasów. Używamy do tego czasem fantazji, ale ktoś tu się zagalopował. Idąc dalej (będę trochę złośliwy) to trzeba w takim razie znaleźć wam drodzy archeolodzy osobę przypominającą tę figórkową. Wtedy to o Was napiszą I w New Burkinafaso Timesie.p

Galerie

Tatrzańskie kolory świata dla Ewy

Wagary z żonkilem w zakopiańskiej Mediatece

III Memoriał Włodzimierza Weselskiego w Zakopanem

Slalom Gigant i walka o Puchar Wójta Gminy Poronin

Medalowy Pierwszy Krok wojowników z Czerwiennego

Pół wieku Muzeum Karola Szymanowskiego w Atmie

Kabaretowo-teatralne ferie w Poroninie za nami

Nowe elementy ekspozycji stałej w Muzeum Tatrzańskim

Strategia rozwoju Zakopanego

IV Bal Charytatywny PSONI Zakopane 2026

Gala rozdania Marek Tatrzańskich za rok 2025

Czas się kończy, przyjdźcie koniecznie obejrzeć prace Władysława Trebuni-Tutki

Poetyckie spotkania w Białym Dunajcu

Morze i góry spotykają się w Zakopanem

Andrzej Krzeptowski Bohac w Czerwonym Dworze

EABS w zakopiańskim Kombinacie

Kolekcja w Okszy otwarta dla publiczności

Dziadkowie, wnukowie, radość

Światło serca w Czerwonym Dworze

Muzyczne pasje Władysława Trebuni-Tutki

Szumny i Bogu Miłe w Kościele Św. Krzyża

Nowe muzeum pod Giewontem

Basia Giewont z Zakopanego walczy o Eurowizję

Akademia Lotnika pod Giewontem

Rzeźby Berbeki i obrazy Zaborowskiego w Witkacym

Szkolnie i kolędowo

Zaglądamy do Czerwonego Dworu

Jedla z koncertem w Atmie

Żółty żonkil nadzieją dla hospicjum

Złote, srebrne i brązowe medale dla karateków

Zobacz pozostałe galerie

Ogłoszenia zobacz więcej dodaj ogłoszenie

PRACA | dam
Restauracja Siwy Dym w Rabce-Zdrój zatrudni: KUCHARZA KUCHNI ZIMNEJ ORAZ GORĄCEJ. Praca na stałe lub dorywczo. CV na: rabka@siwydym.pl Informacje pod numerem 887 080 004
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
DZIAŁKA UZBROJONA W ŁOPUSZNEJ. 506 525 884.
SPRZEDAŻ | różne
DREWNO OPAŁOWE 180 zł/ m3. 790 759 407.
SPRZEDAŻ | budowlane
STEMPLE BUDOWLANE 3 zł/mb. DESKI SZALUNKOWE 750 zł/kubik. KANTÓWKA 980 zł/kubik. 790 759 407.
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
Do wynajęcia LOKAL 50 m2 (pod zakład fryzjerski lub pod inna działalność) oraz LOKAL 25 m2 - I piętro - Łapsze Niżne, Delikatesy "Centrum". 504 230 942.
PRACA | dam
Zatrudnimy AGENTÓW NIERUCHOMOŚCI (Podhale/Zakopane). Szukamy osób z doświadczeniem w sprzedaży/marketingu, łatwością w budowaniu relacji i uśmiechem! Oferujemy: stabilne i jasne zasady wynagradzania, wsparcie zespołu oraz przyjazną atmosferę w biurze. Zgłoszenia: biuro@siewierski.pl tel. 506 131 463
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
DO WYNAJĘCIA LOKAL HANDLOWO - USŁUGOWO - BIUROWY o powierzchni ok. 50 m2. Zakopane centrum, ul. Kościuszki - 691 124 272.
SPRZEDAŻ | różne
WYPRZEDAŻ WYPOŻYCZALNI NART, pakiety niskie ceny tel. 692001268
PRACA | dam
PRACOWNIKA WYPOŻYCZALNI ROWERÓW Zakopane centrum tel. 692001268 info@fun-time.pl
PRACA | dam
Zatrudnimy STERNIKÓW PONTONOWYCH na Dunajcu tel. 608806030 info@fun-time.pl
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
ZAKOPANE - KOŚCIELISKO DO WYNAJĘCIA KOMFORTOWE, WYPOSAŻONE MIESZKANIA 35-38m2. 608 806 408
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
DO WYNAJĘCIA MIESZKANIE 38 m2 i 50 m2 W CENTRUM NOWEGO TARGU, UL. KRZYWA, STANDARD DO ZAMIESZKANIA, NOWE, ŚWIEŻE. 608 806 408
PRACA | dam
ZATRUDNIMY W KARCZMIE oraz W BARZE MLECZNYM: KUCHARZA/-KĘ, GRILLOWEGO, DOŚWIADCZONĄ POMOC KUCHENNĄ. Kontakt: 600 035 355 lub osobiście: Zakopane, Droga na Bystre 2A (9-13).
PRACA | dam
STATUS STUDENCKI/ WEEKEND/ 100 zł/h. PRACA EXCEL itp./ +mieszkanie/ micheelkowalski@gmail.com. Zakopane
PRACA | dam
PRACA DLA TYNKARZA LUB BRYGADY NA TYNKI. 535 290 865.
PRACA | dam
Hotel "Foluszowy Potok" Zakopane, ul. Zamoyskiego 42 zatrudni do restauracji hotelowej: KELNERA/-KĘ. Zapewniamy stabilną, całoroczną pracę w restauracji hotelowej. Kontakt wyłącznie telefoniczny: 660 41 00 46
PRACA | dam
Hotel **** w Zakopanem zatrudni KUCHARZA a la Carte tel. + 48 792 276 261
PRACA | dam
Młoda energiczna osoba poszukiwana do pracy na weekendy pod Gubałówką.... szczegoly pod numerem telefonu 781271166.
USŁUGI | inne
WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
ZAKOPANE - STYLOWY DOM (zadbany, urządzony), na działce 3000 m, widok na góry - 607 506 428.
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
Do wynajęcia MIESZKANIE 80 m2 - Szaflary. 660 876 537.
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
Emerytka szuka DOMU Z OGRODEM do wynajęcia - Nowy Targ i okolice. 575 450 977.
PRACA | dam
PIEKARNIA W ZAKOPANEM ZATRUDNI KIEROWCĘ. Mile widziane doświadczenie. Praca na stałe. 602 759 709
PRACA | dam
Zatrudnię SPRZEDAWCZYNIĘ DO SKLEPU SPOŻYWCZEGO W ZAKOPANEM. 606 115 465.
USŁUGI | budowlane
MALOWANIE DACHÓW I ELEWACJI. 602 882 325.
USŁUGI | budowlane
OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
SPRZEDAŻ | różne
DREWNO KOMINKOWE. 501 577 105.