Słowacja się opłaca

- W latach 2003-2004 ruch Słowaków u nas był bardzo duży. W naszym sklepie w Jabłonce Słowacy stanowili 60-70% klientów - opowiada Stanisław Nycz, współwłaściciel firmy „Modom Podhale”. - Postanowiliśmy więc wyjść im naprzeciw - tak tłumaczy założenie w 2005 r. filii w Liptowskim Mikulaszu. Najpierw wynajmowali tam pomieszczenia, z czasem wykupili halę po byłej fabryce tkactwa o powierzchni 13 tys. m kw. Część magazynowa z materiałami budowlanymi i sklep istnieją już od kilku lat. Po modernizacji hala zamieniła się w nowoczesny kompleks, w którym można dziś wynająć biura i pomieszczenia pod różnego typu działalność. - Kokosów takich jak dawniej już nie ma, ale nasze obroty tam mimo kryzysu rosną. Słowacja się opłaca - przekonuje Stanisław Nycz. W Liptowskim Mikulaszu zatrudnia 8 Słowaków. - Przetarliśmy szlaki. Jeśli ktoś chciałby zainwestować na Słowacji, dysponujemy lokalami, mamy sprawdzoną księgowość, którą możemy polecić, i dobrych prawników. Służymy pomocą w kontaktach - deklaruje szef Modom Podhale. Twierdzi, że klient słowacki różni się od polskiego. - Słowacy szybciej reagują na nowinki techniczne, bardziej dbają o swój rodzimy rynek. Wiedzą też, czego chcą - podkreśla Stanisław Nycz. Potwierdza to Danuta Filipowicz, właścicielka Kompletu. - Słowacy mają większe zaufanie do markowych produktów, nie chcą wyrobów chińskich - twierdzi. Minęły już jednak czasy, kiedy Słowacy kupowali w Komplecie najbardziej ekskluzywne, drogie rzeczy i przyjeżdżali na zakupy ciężarówkami. Kurs euro nie jest już taki korzystny. Jeszcze kilka lat temu kupowali tu o 20% taniej, niż u siebie. W 2005 r. firma Komplet założyła ze słowackim wspólnikiem swoją filię w Popradzie. - Wpompowaliśmy dużo pieniędzy, ale kiedy Mercury Market kupił budynek, w którym wynajmowaliśmy lokal, musieliśmy się wycofać. Nasz wspólnik spłacił nas i funkcjonuje dalej, my zrezygnowaliśmy ze swojej firmy na Słowacji - mówi Danuta Filipowicz. Dalej jednak ściśle współpracują, Danuta Filipowicz bardzo chwali słowackiego kontrahenta. Dawny wspólnik kupuje od nich dużo towaru - ceramikę włoską, hiszpańską, polskie wyroby. - Bywa, że my coś sprowadzamy od niego - dodaje. Kilka lat temu Słowacy stanowili pokaźny procent klientów Autoremo, bukowiańskiego salonu samochodowego. Na Podhalu mogli kupić nowy samochód o 30% taniej, niż w swoim kraju. Dziś ceny się wyrównały. - Słowacy stanowią 10-15 % naszych klientów. To ci, którzy mieszkają blisko granicy, a także nasi stali klienci, u których wyrobiliśmy sobie przez lata dobrą opinię - twierdzi Edward Kuchta, współwłaściciel Autoremo. Często zdarza się też, że Polacy kupują tu samochody na swoje słowackie firmy.

Nie wszystkim jednak biznes na Słowacji kojarzy się dobrze. Andrzej Galica z Poronina już od 8 lat walczy o sprawiedliwość w słowackim sądzie. Twierdzi, że zawiódł się nie tylko na wspólniku zza południowej granicy, ale także na tamtejszym wymiarze sprawiedliwości. Mimo to nadal prowadzi biznes na Słowacji, tyle że już bez wspólników. Przez 30 lat prowadził warsztat mechaniczny na Podhalu. Bliskość granicy i zmiany ustrojowe spowodowały, że w latach 90. sporą część jego klientów stanowili Słowacy. Jednym z nich był Jarosław G. Przyjeżdżał do jego warsztatu przez kilkanaście lat. W końcu namówił go, by założyli wspólnie w Popradzie firmę zajmującą się naprawą samochodów i handlem częściami samochodowymi. Przelicznik wtedy był korzystny, a na Słowacji praktycznie nie było konkurencji. Spółka powstała w 2004 r. Galica zainwestował w nią ponad 26 tys. dolarów. Jego wspólnik nie miał gotówki, zainwestował w firmę tylko niewielką kwotę, za to pomógł przebrnąć przez wszystkie formalności, załatwił w Popradzie miejsce pod hurtownię i warsztat. Gdy wszystko było już gotowe i biznes miał zacząć hulać, Jarosław G. wycofał się. Oznajmił, że znalazł innego wspólnika. Następnego dnia góral z Poronina zastał w drzwiach swojej firmy zmienione zamki. W internecie na stronach ministerialnych znalazł informację o zarejestrowanej pod tym samym adresem innej firmie Jarosława G. z 2 innymi wspólnikami. Jednocześnie Jarosław G. zgłosił upadłość ich wspólnej firmy do Sądu Krajowego w Koszycach. Andrzej Galica nie został o tym poinformowany. Dowiedział się przez przypadek, kiedy już sąd ogłosił upadłość i sprzedał firmę jednemu z byłych pracowników za 80 tys. koron. Dopiero po jakimś czasie i analizie faktur wykrył, że nowa firma Jarosława G. sprzedawała jego części samochodowe, a pod koniec dnia wystawiali fakturę zbiorczą, z której wynikało, że firma, którą Jarosław G. otworzył pod tym samym adresem, odkupywała od ich wspólnej firmy towar za 1/3 wartości. Sprawa w końcu trafiła do prokuratury, a później do sądu. Dotyczyła zdefraudowania pieniędzy przez Jarosława G., choć Andrzej Galica twierdzi, że powinna dotyczyć kradzieży jego firmy. Tymczasem w 2005 roku Andrzej Galica założył na Słowacji kolejną firmę, ale już bez wspólników. Handluje częściami samochodowymi. W Popradzie ma biuro, towar przywozi z Polski. Klientów, których mu nie brakuje, wysyła też do Poronina, do zakładu mechanicznego prowadzonego przez syna. - Nie jest tu trudno założyć firmę, niższy jest też trochę podatek, ale sam rynek jest bardzo trudny. I trzeba mieć oczy wkoło głowy - twierdzi.

Peter Frank postanowił w Polsce założyć filię swojej słowackiej firmy. Jego Ekoservispol ma siedzibę w Nowym Targu, na Kokoszkowie. Handluje słowackimi oczyszczalniami przydomowymi, basenami. - Nie jesteśmy najtańsi, ale mamy jakościowo bardzo dobre produkty - przekonuje. Twierdzi, że nie ma większych różnic w prowadzeniu biznesu w Polsce i na Słowacji. - Jest tak samo - u was wszystko biało-czarne, u nas czarno-białe - śmieje się. - Tylko klient polski jest trudniejszy o 200 %. Bo Polacy nie patrzą na jakość, tylko chcą wszystko kupić tanio - twierdzi. Za to chwali polskich pracowników. W Nowym Targu zatrudnia 10 osób.