Kręgosłup zbudowany jest z 120 różnych mięśni, 220 więzadeł oraz 100 połączeń stawowych. Można go spokojnie porównać do nowoczesnego samochodu naszpikowanego elektroniką. I podobnie jak ten nie obejdzie się bez mechanika, tak i nasz kręgosłup, gdy boli, potrzebuje fachowej pomocy.

Jeszcze 20 lat temu do gabinetów lekarskich z bólami kręgosłupa trafiali ludzie w wieku powyżej 40 lat. Obecnie z takimi samymi objawami pojawiają się nawet nastolatki. Coraz młodszy wiek pacjentów przychodni rehabilitacyjnych związany jest ze zmianami nawyków i trybu życia. Dzisiaj siedzimy o wiele więcej i dłużej, niż nasi rodzice czy dziadkowie. Więcej czasu spędzamy przed komputerem, a codzienną dawkę ruchu zastępujemy leżeniem przed TV. Brak ruchu wiąże się niestety, z powolną degradacją stawów oraz osłabieniem mięśni. Każdy staw naszego ciała potrzebuje ruchu, dzięki któremu powierzchnie stawowe są odpowiednio odżywione i zaopatrzone w tlen. Jego brak oraz długie przesiadywanie w złej pozycji powoduje przeciążenie mięśni i ścięgien, chrząstka stawowa pozbawiona tlenu i substancji odżywczych traci swoją sprężystość i zaczyna się powoli degenerować, co objawia się narastającym bólem. Na szczęście nasz organizm posiada własny system autonaprawy, działający w całym ciele. Dzięki niemu rana po przecięciu goi się, kość po złamaniu zrasta, a infekcja bakteryjna czy wirusowa zostaje usunięta. Nasz organizm cały czas się leczy i wymienia martwe i uszkodzone komórki ciała na nowe. Komórki wątroby wymieniają się co jeden miesiąc, komórki skóry co 35 dni, a włókna kolagenowe, które budują więzadła, ścięgna, mięśnie i powierzchnie stawowe, co 300-500 dni. Codziennie w ciele wymieniana jest ogromna liczba komórek!

Naprawa mikrouszkodzeń mięśni, więzadeł, powierzchni stawowych i kości trwa cały czas, jednak potrzebna jest również do tego odpowiednia dawka ruchu. A my niestety, często doprowadzamy nasz kręgosłup do takiego stanu, w którym najmniejszy ruch sprawia nam ból i uniemożliwia codzienne funkcjonowanie. Zazwyczaj wtedy udajemy się do lekarza specjalisty. Zaleca on gimnastykę, masaże, konwencjonalną rehabilitacje szpitalną. Warto skorzystać w takim przypadku z zabiegów terapii manualnej. Dlaczego? Terapia manualna to dział medycyny ukierunkowany na leczenie problemów narządu ruchu, czyli szeroko pojmowaną rehabilitację. Prowadzący terapeuta zbiera dokładne informacje o dolegliwościach pacjenta, szuka pierwotnej przyczyny problemu i usuwa ją, co uwalnia od bólu, likwidując też jego bezpośrednią przyczynę, i przywraca sprawność ruchową. Zabieg jest bezbolesny i w pełni bezpieczny dla pacjenta. Gdy więc boli kręgosłup, nie warto czekać, aż ból nas „rozłoży”. Warto zadbać o siebie i uzyskać fachową pomoc terapeutyczną u certyfikowanego terapeuty (fizjoterapeuty, lekarza). Specjalista terapii manualnej, w odróżnieniu od standardowej rehabilitacji, oprócz struktury i budowy powierzchni stawowych, zwraca większą uwagę na ich funkcjonowanie podczas ruchu. Najczęściej to ruch chorego kręgosłupa lub kończyny sprawia nam ból i jest przyczyną poszukiwania pomocy. Jeśli uda się przywrócić naturalny i bezbolesny ruch w stawie, organizm włączy swoje możliwości autonaprawcze. Gdy my dołożymy do tego jeszcze odrobinę motywacji do zmiany trybu życia - niekoniecznie bardzo radykalnej - możemy być pewni, że wrócimy do pełnej sprawności.

Bartłomiej Kożuch, magister fizjoterapii

Tygodnik Podhalański 23/2012